Mahābhārata · Adhyāya 5.42
हिन्दी · தமிழ் · తెలుగు · ಕನ್ನಡ · മലയാളം · বাংলা · मराठी · ગુજરાતી · ਪੰਜਾਬੀ · ଓଡ଼ିଆ · اردو · English · Español · Français · Deutsch · Português · Русский · 中文 · 日本語 · العربية · Bahasa Indonesia · ไทย
5.42.1
ततो राजा धृतराष्ट्रो मनीषी ।
संपूज्य वाक्यं विदुरेरितं तत्।
सनत्सुजातं रहिते महात्मा ।
पप्रच्छ बुद्धिं परमां बुभूषन् ॥ ५.४२.१ ॥
Da ehrte der weise König Dhṛtarāṣṭra die von Vidura gesprochenen Worte und fragte den großmütigen Sanatsujāta im Verborgenen, da er die höchste Weisheit begehrte.
5.42.2
सनत्सुजात यदिमं शृणोमि ।
न मृत्युरस्तीति तवोपदेशम्।
देवासुरा ह्याचरन्ब्रह्मचर्य-
ममृत्यवे तत्कतरन्नु सत्यम् ॥ ५.४२.२ ॥
O Sanatsujāta, ich höre, dass es nach deiner Lehre keinen Tod gibt. Götter und Dämonen übten Keuschheit um der Unsterblichkeit willen. Welches davon ist dann die Wahrheit?
5.42.3
अमृत्युं कर्मणा केचिन्मृत्युर्नास्तीति चापरे ।
शृणु मे ब्रुवतो राजन्यथैतन्मा विशङ्किथाः ॥ ५.४२.३ ॥
Manche erlangen Unsterblichkeit durch Handeln, andere sagen, es gebe keinen Tod. Höre mir zu, o König, während ich spreche; zweifle nicht daran, wie es wirklich ist.
5.42.4
उभे सत्ये क्षत्रियाद्य प्रवृत्ते ।
मोहो मृत्युः संमतोऽयं कवीनाम्।
प्रमादं वै मृत्युमहं ब्रवीमि ।
तथाऽप्रमादममृतत्वं ब्रवीमि ॥ ५.४२.४ ॥
O Kṣatriya, beide Wahrheiten sind aufgetreten. Die Verblendung gilt den Weisen als Tod. Ich erkläre die Nachlässigkeit zum Tod, und ebenso erkläre ich die Wachsamkeit zur Unsterblichkeit.
5.42.5
प्रमादाद्वै असुराः पराभव-
न्नप्रमादाद्ब्रह्मभूताः सुराश्च।
नैव मृत्युर्व्याघ्र इवात्ति जन्तू-
न्न ह्यस्य रूपमुपलभ्यते हि ॥ ५.४२.५ ॥
Durch Nachlässigkeit wurden die Asuras besiegt, während die Götter, durch Wachsamkeit zu Brahman geworden, siegten. Der Tod verschlingt die Wesen wie ein Tiger, doch seine Gestalt ist nicht wahrzunehmen.
5.42.6
यमं त्वेके मृत्युमतोऽन्यमाहु-
रात्मावासममृतं ब्रह्मचर्यम्।
पितृलोके राज्यमनुशास्ति देवः ।
शिवः शिवानामशिवोऽशिवानाम् ॥ ५.४२.६ ॥
Manche nennen Yama etwas anderes als den Tod: die Wohnstatt des Selbst, das Unsterbliche, die Disziplin der Keuschheit. In der Welt der Ahnen herrscht der Gott; unter den Glücklichen ist er Śiva, unter den Unglücklichen der Aśiva.
5.42.7
अस्यादेशान्निःसरते नराणां ।
क्रोधः प्रमादो लोभरूपश्च मृत्युः।
अहं गतेनैव चरन्विमार्गा-
न्न चात्मनो योगमुपैति कश्चित् ॥ ५.४२.७ ॥
Auf seinen Befehl gehen aus den Menschen Zorn, Achtlosigkeit und der Tod in Gestalt der Gier hervor. Auf falschen Wegen umherirrend, als wäre ich selbst gegangen, erlangt niemand die Vereinigung mit seinem eigenen Selbst.
5.42.8
ते मोहितास्तद्वशे वर्तमाना ।
इतः प्रेतास्तत्र पुनः पतन्ति।
ततस्तान्देवा अनुविप्लवन्ते ।
अतो मृत्युर्मरणादभ्युपैति ॥ ५.४२.८ ॥
Verblendet verharren sie unter seiner Macht. Von hier als Geister scheidend, fallen sie dort wieder. Dann bedrängen sie die Götter. Daher kommt der Tod durch das Sterben.
5.42.9
कर्मोदये कर्मफलानुरागा-
स्तत्रानु ते यान्ति न तरन्ति मृत्युम् ।
सदर्थयोगानवगमात्समन्ता-
त्प्रवर्तते भोगभोगेन देही ॥ ५.४२.९ ॥
Wenn die Taten aufsteigen, folgen ihnen die an den Früchten des Handelns Hängenden dorthin und überwinden den Tod nicht. Weil sie die Vereinigung mit dem wahren Ziel nicht verstehen, wird der verkörperte Mensch überall vom Genuss der Freuden fortgerissen.
5.42.10
तद्वै महामोहनमिन्द्रियाणां ।
मिथ्यार्थयोगस्य गतिर्हि नित्या।
मिथ्यार्थयोगाभिहतान्तरात्मा ।
स्मरन्नुपास्ते विषयान्समन्तात् ॥ ५.४२.१० ॥
Das ist die große Verblendung der Sinne, denn der Lauf der Verbindung mit falschen Gegenständen ist beständig. Das innere Selbst, getroffen von der Verbindung mit falschen Gegenständen, erinnert sich ringsum an die Sinnesobjekte und verweilt immer wieder bei ihnen.
5.42.11
अभिध्या वै प्रथमं हन्ति लोकान् ।
कामक्रोधावनुगृह्याशु पश्चात्।
एते बालान्मृत्यवे प्रापयन्ति ।
धीरास्तु धैर्येण तरन्ति मृत्युम् ॥ ५.४२.११ ॥
Die Gier zerstört zuerst die Welten. Begleitet von Begierde und Zorn folgt sie bald nach. Diese führen die Törichten zum Tod, doch die Standhaften überwinden den Tod durch Festigkeit.
5.42.12
सोऽभिध्यायन्नुत्पतिष्णन्निहन्या-
दनादरेणाप्रतिबुध्यमानः।
नैनं मृत्युर्मृत्युरिवात्ति भूत्वा ।
एवं विद्वान्यो विनिहन्ति कामान् ॥ ५.४२.१२ ॥
Wer, über Begierden grübelnd und aufstehend, durch Missachtung erschlagen wird, ohne zu erwachen, den verschlingt der Tod nicht als Tod. So der Weise, der die Begierden gänzlich vernichtet.
5.42.13
कामानुसारी पुरुषः कामाननु विनश्यति ।
कामान्व्युदस्य धुनुते यत्किञ्चित्पुरुषो रजः ॥ ५.४२.१३ ॥
Der Mensch, der dem Begehren folgt, geht den Begierden nach zugrunde. Hat er die Begierden abgeworfen, schüttelt der Mensch jeden Staub der Leidenschaft ab.
5.42.14
तमोप्रकाशो भूतानां नरकोऽयं प्रदृश्यते ।
मुह्यन्त इव धावन्ति गच्छन्तः श्वभ्रमुन्मुखाः ॥ ५.४२.१४ ॥
Diese Hölle, die Finsternis, die sich unter den Wesen offenbart, ist zu sehen. Wie verwirrt laufen sie, begierig dem Abgrund entgegen.
5.42.15
अमूढवृत्तेः पुरुषस्येह कुर्या-
त्किं वै मृत्युस्तार्ण इवास्य व्याघ्रः ।
अमन्यमानः क्षत्रिय किञ्चिदन्य-
न्नाधीयते तार्ण इवास्य सर्पः ॥ ५.४२.१५ ॥
Was könnte der Tod hier einem Menschen von unverblendetem Wandel antun? Für ihn ist er wie Gras, wie Gras für den Tiger. O Kṣatriya, nichts anderes denkend, betrachtet er ihn als Gras, wie Gras für die Schlange.
5.42.16
र्मृत्योर्यथा विषयं प्राप्य मर्त्यः ॥ ५.४२.१६ ॥
Wie der Sterbliche, der das Gebiet des Todes erreicht hat (…)
5.42.17
यानेवाहुरिज्यया साधुलोकान् ।
द्विजातीनां पुण्यतमान्सनातनात्।
तेषां परार्थं कथयन्तीह वेदा ।
एतद्विद्वान्नैति कथं नु कर्म ॥ ५.४२.१७ ॥
Die ewigen, verdienstvollsten Welten der Gerechten, die man den Zweimalgeborenen durch das Opfer zuspricht, beschreiben die Veden hier in ihrem höchsten Zweck. Wie sollte einer, der dies weiß, nicht zum Handeln gelangen?
5.42.18
एवं ह्यविद्वानुपयाति तत्र ।
तत्रार्थजातं च वदन्ति वेदाः।
सवेह आयाति परं परात्मा ।
प्रयाति मार्गेण निहत्य मार्गान् ॥ ५.४२.१८ ॥
So geht der Unwissende dorthin, und die Veden sprechen von der ganzen Fülle der Ziele dort. Er kommt hierher; das höchste Selbst schreitet auf einem einzigen Weg voran, nachdem es die Wege zerstört hat.
5.42.19
कोऽसौ नियुङ्क्ते तमजं पुराणं ।
स चेदिदं सर्वमनुक्रमेण।
किं वास्य कार्यमथवा सुखं च ।
तन्मे विद्वन्ब्रूहि सर्वं यथावत् ॥ ५.४२.१९ ॥
Wer ist es, der jenen ungeborenen, uralten in Bewegung setzt? Wenn er dies alles der Reihe nach bestimmt, was ist dann seine Pflicht, oder was ist sein Glück? O Gelehrter, sag mir alles genau, wie es ist.
5.42.20
दोषो महानत्र विभेदयोगे ।
ह्यनादियोगेन भवन्ति नित्याः।
तथास्य नाधिक्यमपैति किञ्चि-
दनादियोगेन भवन्ति पुंसः ॥ ५.४२.२० ॥
Hier liegt in der Verbindung der Trennung ein großer Fehler; durch die anfangslose Verbindung werden sie ewig. Ebenso verliert er nichts im Übermaß und nichts weicht von ihm; durch die anfangslose Verbindung entstehen sie im Menschen.
5.42.21
य एतद्वा भगवान्स नित्यो ।
विकारयोगेन करोति विश्वम्।
तथाच तच्छक्तिरिति स्म मन्यते ।
तथार्थयोगेन भवन्ति वेदाः ॥ ५.४२.२१ ॥
Dieser erhabene Herr, der ewig ist, erschafft das Weltall durch die Verbindung der Veränderung. Und dies gilt als seine Kraft; ebenso entstehen die Veden durch die Verbindung des Zweckes.
5.42.22
यस्माद्धर्मान्नाचरन्तीह केचि-
त्तथा धर्मान्केचिदिहाचरन्ति।
धर्मः पापेन प्रतिहन्यते स्वि-
दुताहो धर्मः प्रतिहन्ति पापम् ॥ ५.४२.२२ ॥
Denn hier üben manche das Dharma nicht aus, und manche üben es aus. Wird das Dharma von der Sünde niedergeschlagen, oder schlägt das Dharma die Sünde nieder?
5.42.23
तस्मिन्स्थितौ वाप्युभयं हि नित्यं ।
ज्ञानेन विद्वान्प्रतिहन्ति सिद्धम्।
तथान्यथा पुण्यमुपैति देही ।
तथागतं पापमुपैति सिद्धम् ॥ ५.४२.२३ ॥
In diesem Zustand sind beide immer gegenwärtig. Durch Erkenntnis überwindet der Weise den Vollendeten. Ebenso erlangt das verkörperte Wesen anders Verdienst; und ebenso erreicht die gekommene Sünde den Vollendeten.
5.42.24
गत्वोभयं कर्मणा युज्यते स्थिरं ।
शुभस्य पापस्य स चापि कर्मणा।
धर्मेण पापं प्रणुदतीह विद्वान् ।
धर्मो बलीयानिति तत्र विद्धिः ॥ ५.४२.२४ ॥
Durch Handlung beide erlangt, ist man fest an Gutes und Sünde gebunden; auch dies durch Handlung. Hier vertreibt der Weise die Sünde durch das Dharma. Wisse, dass das Dharma in dieser Sache stärker ist.
5.42.25
यानिहाहुः स्वस्य धर्मस्य लोका-
न्द्विजातीनां पुण्यकृतां सनातनान्।
तेषां क्रमान्कथय ततोऽपि चान्या-
न्नैतद्विद्वन्वेत्तुमिच्छामि कर्म ॥ ५.४२.२५ ॥
Nenne mir die Reihenfolge jener ewigen Welten, die man hier die Welten des eigenen Dharma, der Zweimalgeborenen und derer nennt, die verdienstvolle Taten getan haben; und dann nenne auch die anderen. O Weiser, ich möchte dieses Handeln erkennen.
5.42.26
येषां व्रतेऽथ विस्पर्धा बले बलवतामिव ।
ते ब्राह्मणा इतः प्रेत्य स्वर्गे यान्ति प्रकाशताम् ॥ ५.४२.२६ ॥
Jene Brahmanen, in deren Gelübde ein Wettstreit wie die Stärke der Starken herrscht, gehen nach dem Tod von hier in den Himmel, um zu erstrahlen.
5.42.27
येषां धर्मे च विस्पर्धा तेषां जज्ज्ञानसाधनम् ।
ते ब्राह्मणा इतो मुक्ताः स्वर्गं यान्ति त्रिविष्टपम् ॥ ५.४२.२७ ॥
Für jene, die im Dharma wetteifern, ist dies das Mittel zur Erkenntnis. Jene Brahmanen, von hier befreit, gehen in den Himmel Triviṣṭapa.
5.42.28
तस्य सम्यक्समाचारमाहुर्वेदविदो जनाः ।
नैनं मन्येत भूयिष्ठं बाह्यमाभ्यन्तरं जनम् ॥ ५.४२.२८ ॥
Die Kenner der Veden nennen sein rechtes Verhalten vortrefflich. Man sollte keinen Menschen, äußeren oder inneren, allzu hoch achten.
5.42.29
यत्र मन्येत भूयिष्ठं प्रावृषीव तृणोदकम् ।
अन्नं पानं ब्राह्मणस्य तञ्जीवोन्नानुसंज्वरेत् ॥ ५.४२.२९ ॥
Wo Speise und Trank für einen Brahmanen als reichlich gelten, wie Gras und Wasser in der Regenzeit, dort wird das lebende Wesen wieder entfacht.
5.42.30
यत्राकथयमानस्य प्रयच्छत्यशिवं भयम् ।
अतिरिक्तमिवाकुर्वन्स श्रेयान्नेतरो जनः ॥ ५.४२.३० ॥
Wo man dem, der nicht spricht, unheilvolle Furcht einflößt und ihn überflüssig erscheinen lässt, der ist der Bessere, nicht der andere.
5.42.31
यो वा कथयमानस्य ह्यात्मानं नानुसंज्वरेत् ।
ब्रह्मस्वं नोपभुञ्जीत तदन्नं संमतं सताम्।
कुशवल्कलचेलाद्यं ब्रह्मस्वं योगिनो विदुः ॥ ५.४२.३१ ॥
Wer sich nicht durch den Sprecher selbst quälen lässt, soll das Gut eines Brahmanen nicht genießen; jene Speise wird von den Guten gebilligt. Die Yogins wissen, dass Kuśa-Gras, Rinde, Tuch und ähnliches Eigentum eines Brahmanen sind.
5.42.32
यथा खं वान्तमश्नाति श्वा वै नित्यमभूतये ।
एवं ते वान्तमश्नन्ति स्ववीर्यस्योपसेवनात् ॥ ५.४२.३२ ॥
Wie ein Hund stets sein eigenes Erbrochenes frisst, was ihm nichts Gutes bringt, so essen sie das Erbrochene durch den Dienst an ihrer eigenen Kraft.
5.42.33
नित्यमज्ञातचर्या मे इति मन्येत ब्राह्मणः ।
ज्ञातीनां तु वसन्मध्ये नैवं विन्देत किञ्चन ॥ ५.४२.३३ ॥
Ein Brāhmaṇa soll stets glauben, dass sein Wandel unbekannt ist; doch wer unter Verwandten lebt, erlangt so nichts.
5.42.34
कोह्येवमन्तरात्मानं ब्राह्मणो हन्तुमर्हति ।
निर्लिङ्गमचलं शुद्धं सर्वद्वन्द्वविवर्जितम् ॥ ५.४२.३४ ॥
Welcher Brāhmaṇa könnte denn das innere Selbst so verletzen, das ohne Merkmale, unbewegt, rein und frei von allen Gegensatzpaaren ist?
5.42.35
योऽन्यथा सन्तमात्मानमन्यथा प्रतिपद्यते ।
किं तेन न कृतं पापं चोरेणात्मापहारिणा ॥ ५.४२.३५ ॥
Welche Sünde hat der nicht begangen, der das Selbst, wie es ist, anders darstellt — jener Dieb, der sich selbst stiehlt?
5.42.36
अश्रान्तः स्यादनादाता संमतो निरुपद्रवः ।
शिष्टो न शिष्टवत्स स्याद्ब्राह्मणो ब्रह्मवित्कविः ॥ ५.४२.३६ ॥
Er soll unermüdlich sein, keine Gaben annehmen, geachtet und frei von Unruhe sein; obwohl er rechtschaffen ist, soll er nicht vorgeben, wie die Rechtschaffenen zu sein. Ein solcher Brāhmaṇa ist ein Kenner des Brahman, ein weiser Seher.
5.42.37
अनाढ्या मानुषे वित्ते आढ्या दैवे तथा क्रतौ ।
ते दुर्धर्षा दुष्प्रकम्प्यास्तान्विद्याद्ब्रह्मणस्तनुम् ॥ ५.४२.३७ ॥
Arm an menschlichem Besitz, doch reich an Göttlichem und am Opfer — sie sind schwer anzugreifen, schwer zu erschüttern; man soll sie als den Leib des Brahman erkennen.
5.42.38
सर्वान्खिष्टकृतो देवान्विद्याद्य इह कश्चन ।
न स मानो ब्राह्मणस्य तस्मिन्प्रयतते स्वयम् ॥ ५.४२.३८ ॥
Wer hier alle Götter für Schuldige hält, hat keine Achtung vor dem Brāhmaṇa; er selbst müht sich um eben jenen (Brāhmaṇa).
5.42.39
यमप्रयतमानं तु मानयन्ति समाहिताः ।
न मान्यमानो मन्येत नावमानेऽतिसंज्वरेत् ॥ ५.४२.३९ ॥
Die Gesammelten ehren den, der nicht nach Ehre strebt. Wird er geehrt, soll er sich nicht für geehrt halten, und bei Schmach soll er sich nicht allzu sehr erregen.
5.42.40
लोकः स्वभाववृत्तिर्हि निमेषोन्मषवत्सदा ।
विद्वांसो मानयन्तीह इति मन्येत मानितः ॥ ५.४२.४० ॥
Die Welt wandelt sich stets nach ihrer Natur, wie das Blinzeln eines Auges. In dem Gedanken, dass hier die Weisen ehren, möge der Geehrte zufrieden sein.
5.42.41
अधर्मनिपुणा मुढा लोके मायाविशारदाः ।
न मान्यं मानयिष्यन्ति एवं मन्येत मानितः ॥ ५.४२.४१ ॥
In der Welt werden die im Unrecht Geübten, die Toren und die in Täuschung Erfahrenen den Ehrwürdigen nicht ehren. So denkend, möge der Geehrte zufrieden sein.
5.42.42
न वै मानं च मौनं च सहितौ वसतः सदा ।
अयं हि लोको मानस्य असौ मौनस्य तद्विदुः ॥ ५.४२.४२ ॥
Ehre und Schweigen wohnen nicht immer zusammen. Diese Welt gehört der Ehre, jene dem Schweigen — so wissen es die Weisen.
5.42.43
श्रीर्हि मानार्थसंवासा सा चापि परिपन्थिनी ।
ब्राह्मी सुदुर्लभा श्रीर्हि प्रज्ञाहीनेन क्षत्रिय ॥ ५.४२.४३ ॥
Das Glück (śrī) wohnt mit Ehre und Reichtum zusammen, und es ist zugleich ein Hindernis. Das brahmische Glück ist sehr schwer zu erlangen; o Kṣatriya, für den Einsichtslosen ist es noch schwerer.
5.42.44
द्वाराणि तस्येह वदन्ति सन्तो ।
बहुप्रकाराणि दुराधराणि।
सत्यार्जवे ह्रीर्दमशौचविद्या ।
षण्मानमोहप्रतिबन्धनानि ॥ ५.४२.४४ ॥
Die Guten nennen hier ihre Tore, vielfältig und schwer zu halten: Wahrheit und Aufrichtigkeit, Scham, Selbstbeherrschung, Reinheit und Wissen. Diese sechs sind die Fesseln, die Ehre und Verblendung binden.