มหาภารตะ · อัธยายะ 5.61
हिन्दी · தமிழ் · తెలుగు · ಕನ್ನಡ · മലയാളം · বাংলা · मराठी · ગુજરાતી · ਪੰਜਾਬੀ · ଓଡ଼ିଆ · اردو · English · Español · Français · Deutsch · Português · Русский · 中文 · 日本語 · العربية · Bahasa Indonesia · ไทย
5.61.1
पितुरेतद्वचः श्रुत्वा धार्तराष्ट्रोऽत्यमर्षणः ।
आधाय विपुलं क्रोधं पुनरेवेदमब्रवीत् ॥ ५.६१.१ ॥
ทุรโยธน์ บุตรของธฤตราษฎร์ ได้ฟังถ้อยคำของบิดาเช่นนี้ก็ยิ่งโกรธเกรี้ยวไม่อาจอดกลั้น จึงเก็บความโกรธอันยิ่งใหญ่ไว้ในใจแล้วกล่าวอีกว่า
5.61.2
अशक्या देवसचिवाः पार्थाः स्युरिति यद्भवान् ।
मन्यते तद्भयं व्येतु भवतो राजसत्तम ॥ ५.६१.२ ॥
ขอให้ความหวาดกลัวนั้นจากพระองค์ไปเสียเถิด ผู้ประเสริฐที่สุดในหมู่กษัตริย์ ความหวาดกลัวที่ทำให้พระองค์คิดว่าเหล่าปาณฑพซึ่งเป็นสหายของเทวดานั้นมิอาจพ่ายแพ้ได้
5.61.3
अकामद्वेषसंयोगाल्लोभद्रोहाच्च भारत ।
उपेक्षया च भावानां देवा देवत्वमाप्नुवन् ॥ ५.६१.३ ॥
ข้าแต่ภารตะ เทวดาได้ความเป็นเทวดาก็ด้วยการประสานกันของความปรารถนาและความเกลียดชัง ด้วยความโลภและการทรยศ และด้วยการมองข้ามสภาวะของสรรพสิ่ง
5.61.4
इति द्वैपायेनो व्यासो नारदश्च महातपाः ।
जामदग्न्यश्च रामो नः कथामकथयत्पुरा ॥ ५.६१.४ ॥
ดังนี้ ท่านทไวปายนวยาส ฤๅษีนารทผู้มีตบะยิ่งใหญ่ และพระรามบุตรของชมทัคนี ได้เล่าเรื่องนี้ให้พวกเราฟังแต่กาลก่อน
5.61.5
नैव मानुषवद्देवाः प्रवर्तन्ते कदाचन ।
कामात्क्रोधात्तथा लोभाद्द्वेषाच्च भरतर्षभ ॥ ५.६१.५ ॥
เทวดามิได้ประพฤติเหมือนมนุษย์เลย ไม่ว่าเมื่อใดก็ตาม ไม่ได้ทำการเพราะกามตัณหา ความโกรธ ความโลภ หรือความเกลียดชัง ข้าแต่ผู้ประเสริฐที่สุดในวงศ์ภารตะ
5.61.6
यदा ह्यग्निश्च वायुश्च धर्म इन्द्रोऽश्विनावपि ।
कामयोगात्प्रवर्तेरन्न पार्था दुःखमाप्नुयुः ॥ ५.६१.६ ॥
หากแม้นว่าพระอัคนี พระวายุ พระธรรม พระอินทร์ และพระอัศวินทั้งสองก็ประพฤติไปตามอำนาจกามตัณหาเช่นกัน บรรดาปาณฑพก็จะต้องได้รับความทุกข์
5.61.7
तस्मान्न भवता चिन्ता कार्यैषा स्यात्कथंचन ।
दैवेष्वपेक्षका ह्येते शश्वद्भावेषु भारत ॥ ५.६१.७ ॥
เพราะฉะนั้น พระองค์ไม่ควรกังวลในเรื่องนี้ไม่ว่ากรณีใดๆ เพราะสรรพสัตว์เหล่านี้ย่อมพึ่งพาเทวดาและโชคชะตาอยู่เสมอ ข้าแต่ภารตะ
5.61.8
अथ चेत्कामसंयोगाद्द्वेषो लोभश्च लक्ष्यते ।
देवेषु दैवप्रामाण्यान्नैषां तद्विक्रमिष्यति ॥ ५.६१.८ ॥
แต่ถ้าความเกลียดชังและความโลภปรากฏในพวกเขาเพราะการประสานกับความปรารถนา ความเกลียดชังและความโลภนั้นก็จะไม่มีอำนาจเหนือพวกเขา เพราะเหล่าเทวดาและอำนาจแห่งโชคชะตา
5.61.9
मयाऽभिमन्त्रतः शश्वञ्जातवेदाः प्रशाम्यति ।
दिधक्षुः सकलाँल्लोकान्परिक्षिप्य समन्ततः ॥ ५.६१.९ ॥
เมื่อข้าได้ร่ายมนตร์ปลุกเสก ไฟชาตเวทัสซึ่งปรารถนาจะเผาผลาญโลกทั้งหมดที่ล้อมรอบอยู่ทุกทิศทาง ก็ย่อมดับลงเสมอ
5.61.10
यद्वा परमकं तेजो येन युक्ता दिवौकसः ।
ममाप्यनुपमं भूयो देवेभ्यो विद्धि भारत ॥ ५.६१.१० ॥
หรือแสงอันยิ่งใหญ่ที่เหล่าเทวดาทรงไว้ ซึ่งเป็นสิ่งที่ไม่มีใครเทียบได้ก็มีอยู่ในตัวข้าเช่นกัน ข้าแต่ภารตะ จงรู้ไว้ว่าข้าเหนือกว่าแม้แต่เหล่าเทวดา
5.61.11
विदीर्यमाणां वसुधां गिरीणां शिखराणि च ।
लोकस्य पश्यतो राजन्स्थापयाम्यभिमन्त्रणात् ॥ ५.६१.११ ॥
ข้าแต่พระราชา ขณะที่โลกมองดูอยู่ ข้าจะทำให้แผ่นดินที่กำลังแตกแยกและยอดภูเขาตั้งมั่นคงขึ้นอีกครั้งด้วยคาถาของข้า
5.61.12
चेतनाचेतनस्यास्य जङ्गमस्थावरस्य च ।
विनाशाय समुत्पन्नमहं घोरं महास्वनम् ॥ ५.६१.१२ ॥
ข้าได้อุบัติขึ้นเพื่อการทำลายโลกทั้งหมดนี้ ทั้งที่มีจิตใจและไร้จิตใจ ทั้งที่เคลื่อนไหวได้และที่เคลื่อนไหวไม่ได้ ข้าคือผู้น่าสะพรึงกลัวและมีเสียงคำรามอันกึกก้อง
5.61.13
अश्मवर्षं च वायुं च शमयामीह नित्यशः ।
जगतः पश्यतोऽभीक्ष्णं भूतानामनुकम्पया ॥ ५.६१.१३ ॥
ข้าสงบพายุหินและลมที่นี่อยู่เสมอ ขณะที่โลกมองดูอยู่ด้วยความเมตตาต่อสรรพสัตว์
5.61.14
स्तम्भितास्वप्सु गच्छन्ति मया रथपदातयः ।
देवासुराणां भावानामहमेकः प्रवर्तिता ॥ ५.६१.१४ ॥
รถศึกและทหารราบที่ข้าหยุดไว้ สามารถเดินทางข้ามผืนน้ำได้ ข้าเพียงผู้เดียวเป็นผู้ที่ทำให้สภาวะของเทวดาและอสูรเคลื่อนไหว
5.61.15
अक्षौहिणीभिर्यान्देशान्यामि कार्येण केनचित् ।
तत्रापो मे प्रवर्तन्ते यत्र यत्राभिकामये ॥ ५.६१.१५ ॥
ข้าเดินทางไปยังดินแดนต่างๆ ด้วยกองทัพอักโษหิณีเพื่อกิจการบางอย่าง ที่ใดก็ตามที่ข้าปรารถนา น้ำจะบังเกิดขึ้นให้แก่ข้า ณ ที่นั้น
5.61.16
भयानकानि विषये व्यालादीनि न सन्ति मे ।
मन्त्रगुप्तानि भूतानि न हिंसन्ति यंकराः ॥ ५.६१.१६ ॥
ในแคว้นของข้าไม่มีงูร้ายน่ากลัวและสิ่งคล้ายคลึงกัน ภูตผีที่ได้รับการคุ้มครองด้วยมนตร์ซึ่งเป็นภัยเหล่านั้นก็ไม่ทำร้ายข้า
5.61.17
निकामवर्षी पर्जन्यो राजन्विषयवासिनाम् ।
धर्मिष्ठाश्च प्रजाः सर्वा ईतयश्च न सन्ति मे ॥ ५.६१.१७ ॥
ข้าแต่พระราชา เมฆฝนหลั่งไหลตามที่ปรารถนาให้แก่ผู้อยู่อาศัยในแคว้นของข้า ประชาราษฎร์ของข้าทั้งหมดล้วนประพฤติธรรมอย่างยิ่ง และในแคว้นของข้าไม่มีภัยพิบัติ
5.61.18
अश्विनावथ वाय्वग्नी मरुद्भिः सह वृत्रहा ।
धर्मश्चैव मया द्विष्टान्नोत्सहन्तेऽभिरक्षितुम् ॥ ५.६१.१८ ॥
พระอัศวินทั้งสอง พระวายุ พระอัคนี พระอินทร์ผู้สังหารวฤตร พร้อมด้วยเหล่ามรุต และพระธรรมเอง ก็ไม่อาจคุ้มครองผู้ที่เกลียดชังข้าได้
5.61.19
यदि ह्येते समर्थाः स्युर्मद्द्विषस्त्रातुमञ्जसा ।
न स्म त्रयोदश समाः पार्था दुःखभवाप्नुयुः ॥ ५.६१.१९ ॥
หากเทวดาเหล่านั้นสามารถช่วยพวกเขาให้พ้นจากศัตรูของข้าได้อย่างง่ายดายจริงแล้ว บุตรแห่งปฤถาก็คงไม่ต้องทนทุกข์เป็นเวลาสิบสามปี
5.61.20
नैव देवा न गन्धर्वा नासुरा न च राक्षसाः ।
शक्तास्त्रातुं मया द्विष्टं सत्यमेतद्ब्रवीमि ते ॥ ५.६१.२० ॥
ทั้งเทวดา คันธรรพ์ อสูร และรากษสก็ล้วนไม่อาจคุ้มครองผู้ที่ถูกข้าเกลียดชังได้ ข้าบอกความจริงนี้แก่ท่าน
5.61.21
दयभिध्याम्यहं शश्वच्छुभं वा यदि वाऽशुभम् ।
नैतद्विपन्नपूर्वं मे मित्रेष्वरिषु चोभयोः ॥ ५.६१.२१ ॥
ข้าพเจ้าระลึกถึงสิ่งนั้นอยู่เสมอ ไม่ว่าจะดีหรือร้าย เรื่องนี้ไม่เคยผิดพลาดมาก่อนเลยไม่ว่ากับมิตรหรือศัตรู
5.61.22
भविष्यतीदमिति वा यद्ब्रवीमि परन्तप ।
नान्यथा भूतपूर्वं च सत्यवागिति मां विदुः ॥ ५.६१.२२ ॥
โอ้ผู้เผาผลาญข้าศึก สิ่งที่ข้าพเจ้ากล่าวว่า สิ่งนี้จักเป็นไปดังนี้ ไม่เคยเป็นอย่างอื่นมาก่อน เพราะเหตุนั้นผู้คนจึงรู้จักข้าพเจ้าว่าเป็นผู้มีวาจาสัตย์
5.61.23
लोकसाक्षिकमेतन्मे माहात्म्यं दिक्षु विश्रुतम् ।
आश्वासनार्थं भवतः प्रोक्तं न श्लाघया नृप ॥ ५.६१.२३ ॥
ความยิ่งใหญ่ของข้าพเจ้านี้มีโลกเป็นพยาน เลื่องลือไปทุกทิศ ข้าพเจ้าได้กล่าวไว้เพื่อให้พระองค์คลายความกังวล โอ้พระราชา มิได้กล่าวด้วยการยกตนเอง
5.61.24
न ह्यहं श्लाघनो राजन्भूतपूर्वः कदाचन ।
असदाचरितं ह्येतद्यदात्मानं प्रशंसति ॥ ५.६१.२४ ॥
โอ้พระราชา ข้าพเจ้ามิเคยเป็นผู้ชอบโอ้อวดมาก่อนเลย เพราะผู้ที่สรรเสริญตนเองนั้นย่อมประพฤติไม่เหมาะสม
5.61.25
पाण्डवांश्चैव मत्स्यांश्च पाञ्चालान्केकयैः सह ।
सात्यकिं वासुदेवं च श्रोतासि विजितान्मया ॥ ५.६१.२५ ॥
พระองค์จะได้ยินว่า บรรดาปาณฑพ มัตสยะ ปาญจาละ พร้อมด้วยเกกัยะ สาตยกีและวาสุเทพ ล้วนถูกข้าพเจ้าปราบแล้ว
5.61.26
सरितः सागरं प्राप्य यथा नश्यन्ति सर्वशः ।
तथैव ते विनङ्क्ष्यन्ति मामासाद्य सहान्वयाः ॥ ५.६१.२६ ॥
เหมือนดั่งแม่น้ำที่ไหลไปถึงมหาสมุทรแล้วย่อมสูญสิ้นไปทั้งหมด ฉันใด พวกเขาพร้อมทั้งเครือญาติก็จักพินาศฉันนั้น เมื่อมาประสบกับข้าพเจ้า
5.61.27
परा बुद्धिः परं तेजो वीर्यं च परमं मम ।
परा विद्या परो योगो मम तेभ्यो विशिष्यते ॥ ५.६१.२७ ॥
ปัญญาของข้าพเจ้าเป็นเลิศ ความรุ่งเรืองของข้าพเจ้าเป็นเลิศ และความกล้าหาญของข้าพเจ้าสูงสุด ความรู้ของข้าพเจ้าเป็นเลิศ และวินัยแห่งโยคะของข้าพเจ้าเป็นเลิศ สิ่งเหล่านี้ล้ำเลิศกว่าของพวกเขา
5.61.28
पितामहश्च द्रोणश्च कृपः शल्यः शलस्तथा ।
अस्त्रेषु यत्प्रजानन्ति सर्वं तन्मयि विद्यते ॥ ५.६१.२८ ॥
ปิตามหะ โทรณะ กฤปะ ศัลยะ และศละ สิ่งใดที่พวกเขารู้เรื่องอาวุธ สิ่งทั้งหมดนั้นมีอยู่ในข้าพเจ้า
5.61.29
इत्युक्ते सञ्जयं भूयः पर्यपृच्छत भारत ।
ज्ञात्वा युयुत्सोः कार्याणि प्राप्तकालमरिन्दमः ॥ ५.६१.२९ ॥
เมื่อได้รับคำตอบดังนี้แล้ว โอ้ภารตะ ผู้ปราบศัตรูได้ทูลถามสัญชัยอีกครั้ง โดยรู้ถึงกิจการของผู้ปรารถนาจะรบ ซึ่งถึงกาลอันควรแล้ว