Vedyatra वेदयात्रा
ଖୋଜନ୍ତୁ

ମହାଭାରତ · ଅଧ୍ୟାୟ 5.68

हिन्दी · தமிழ் · తెలుగు · ಕನ್ನಡ · മലയാളം · বাংলা · मराठी · ગુજરાતી · ਪੰਜਾਬੀ · ଓଡ଼ିଆ · اردو · English · Español · Français · Deutsch · Português · Русский · 中文 · 日本語 · العربية · Bahasa Indonesia · ไทย

ଶବ୍ଦାର୍ଥ ସହ ପଢ଼ନ୍ତୁ

5.68.1

कथं त्वं माधवं वेत्थ सर्वलोकमहेश्वरम् ।
कथमेनं न वेदाहं तन्ममाचक्ष्व सञ्जय ॥ ५.६८.१ ॥

ସଞ୍ଜୟ, ସର୍ବଲୋକଙ୍କ ମହେଶ୍ୱର ମାଧବଙ୍କୁ ତୁମେ କିପରି ଜାଣ? ମୁଁ ତାଙ୍କୁ କାହିଁକି ଜାଣି ନାହିଁ? ତାହା ମୋତେ କୁହ।

5.68.2

श्रृणु राजन्न ते विद्या मम विद्या न हीयते ।
विद्याहीनस्तमोध्वस्तो नाभिजानाति केशवम् ॥ ५.६८.२ ॥

ଶୁଣ ରାଜନ୍, ସେ ଜ୍ଞାନ ତୁମ ପାଖରେ ନାହିଁ; ମୋ ଜ୍ଞାନ କମେ ନାହିଁ। ଜ୍ଞାନହୀନ ଓ ଅନ୍ଧକାରରେ ଆବୃତ ମଣିଷ କେଶବଙ୍କୁ ଚିହ୍ନେ ନାହିଁ।

5.68.3

विद्यया तात जानामि त्रियुगं मधुसूदनम् ।
कर्तारमकृतं देवं भूतानां प्रभवाप्ययम् ॥ ५.६८.३ ॥

ପ୍ରିୟ, ଜ୍ଞାନ ଦ୍ୱାରା ମୁଁ ତ୍ରିଯୁଗରେ ମଧୁସୂଦନଙ୍କୁ ଜାଣେ — ସେ ସୃଷ୍ଟିକର୍ତ୍ତା, ନିଜେ ଅକୃତ ଦେବତା, ପ୍ରାଣୀଙ୍କ ଉତ୍ପତ୍ତି ଓ ଲୟ।

5.68.4

गावल्गणेऽत्र का भक्तिर्या ते नित्या जनार्दने ।
यया त्वमभिजानासि त्रियुगं मधुसूदनम् ॥ ५.६८.४ ॥

ଗାବଲ୍ଗଣ, ଏଠାରେ ଜନାର୍ଦ୍ଦନଙ୍କ ପ୍ରତି ତୁମର ନିତ୍ୟ ଭକ୍ତି କେଉଁ ପ୍ରକାରର? ଯାହାଦ୍ୱାରା ତୁମେ ତ୍ରିଯୁଗରେ ମଧୁସୂଦନଙ୍କୁ ଜାଣୁଛ?

5.68.5

मायां न सेवे भद्रं ते न वृथाधर्ममाचरे ।
शुद्धभावं गतो भक्त्या शास्त्रद्वेद्मि जनार्दनम् ॥ ५.६८.५ ॥

ତୁମର ମଙ୍ଗଳ ହେଉ — ମୁଁ ମାୟାର ସେବା କରେ ନାହିଁ; ବୃଥା ଅଧର୍ମ କରେ ନାହିଁ। ଶୁଦ୍ଧ ଭାବ ପାଇ, ଭକ୍ତି ଓ ଶାସ୍ତ୍ର ଦ୍ୱାରା ମୁଁ ଜନାର୍ଦ୍ଦନଙ୍କୁ ଜାଣେ।

5.68.6

दुर्योधन हृषीकेशं प्रपद्यस्व जनार्दनम् ।
आप्तो नः सञ्जयस्तात शरणं गच्छ केशवम् ॥ ५.६८.६ ॥

ଦୁର୍ଯ୍ୟୋଧନ, ହୃଷୀକେଶ ଜନାର୍ଦ୍ଦନଙ୍କ ଶରଣ ନିଅ। ଆମର ବିଶ୍ୱାସୀ ସଞ୍ଜୟ; ପ୍ରିୟ ପୁତ୍ର, କେଶବଙ୍କ ଶରଣକୁ ଯାଅ।

5.68.7

भगवान्देवकीपुत्रो लोकांश्चेन्निहनिष्यति ।
प्रवदन्नर्जुने सख्यं नाहं गच्छेऽद्य केशवम् ॥ ५.६८.७ ॥

ଭଗବାନ ଦେବକୀପୁତ୍ର ଅର୍ଜୁନଙ୍କ ସହିତ ସଖ୍ୟ କଥା କହି ଯଦି ଲୋକସମୂହ ନଷ୍ଟ କରନ୍ତି, ତେବେ ଆଜି ମୁଁ କେଶବଙ୍କ ପାଖକୁ ଯିବି ନାହିଁ।

5.68.8

अवाग्गान्धारि पुत्रस्ते गच्छत्येष सुदुर्मतिः ।
ईर्षुर्दुरात्मा मानी च श्रेयसां वचनातिगः ॥ ५.६८.८ ॥

ହେ ଗାନ୍ଧାରି, ତୁମ ପୁତ୍ର ଏଇ ଯାଉଛି; ଏ ଅତି ଦୁର୍ବୁଦ୍ଧି। ସେ ଈର୍ଷାଳୁ, ଦୁରାତ୍ମା, ଅହଂକାରୀ ଏବଂ ଶ୍ରେୟସ୍କର ବାକ୍ୟ ଲଙ୍ଘନକାରୀ।

5.68.9

ऐश्वर्यकाम दुष्टात्मन्वृद्धानां शासनातिग ।
ऐश्वर्यजीतिते हित्वा पितरं मां च बालिश ॥ ५.६८.९ ॥

ହେ ଐଶ୍ୱର୍ଯ୍ୟକାମୀ, ଦୁଷ୍ଟାତ୍ମା, ବୟୋଜ୍ୟେଷ୍ଠଙ୍କ ଆଦେଶ ଲଙ୍ଘନକାରୀ! ଐଶ୍ୱର୍ଯ୍ୟ ଜିତିବା ପାଇଁ ପିତା ଓ ମୋତେ ଛାଡ଼ିଦେଲ, ହେ ମୂର୍ଖ!

5.68.10

वर्धयन्दुर्हृदां प्रीतिं मां च शोकेन वर्धयन् ।
निहतो भीमसेनेन स्मर्ताति वचनं पितुः ॥ ५.६८.१० ॥

ଶତ୍ରୁମାନଙ୍କ ଆନନ୍ଦ ବଢ଼ାଇ ଓ ମୋ ଶୋକ ବଢ଼ାଇ, ଭୀମସେନଙ୍କ ଦ୍ୱାରା ନିହତ ହୋଇ ତୁମେ ପିତାଙ୍କ ବାକ୍ୟ ସ୍ମରଣ କରିବ।

5.68.11

प्रियोऽसि राजन्कृष्णस्य धृतराष्ट्र निबोध मे ।
यस्य ते सञ्जयो दूतो यस्त्वां श्रेयसि योक्ष्यते ॥ ५.६८.११ ॥

ହେ ରାଜା ଧୃତରାଷ୍ଟ୍ର, ତୁମେ କୃଷ୍ଣଙ୍କ ପ୍ରିୟ। ମୋ କଥା ବୁଝ। ତୁମର ଦୂତ ସଞ୍ଜୟ ତୁମକୁ ଶ୍ରେୟରେ ନିଯୁକ୍ତ କରିବ।

5.68.12

जानात्येष हृषीकेशं पुराणं यच्च वै परम् ।
शुश्रूषमाणमैकाग्र्यं मोक्ष्यते महतो भयात् ॥ ५.६८.१२ ॥

ଏ ସଞ୍ଜୟ ହୃଷୀକେଶଙ୍କୁ ଜାଣେ, ଯେ ପୁରାତନ ଓ ପରମ। ଏକାଗ୍ର ହୋଇ ସେବା କଲେ ଏ ମହାଭୟରୁ ମୁକ୍ତ ହେବ।

5.68.13

वैचित्रवीर्य पुरुषाः क्रोधहर्षसमावृताः ।
सिता बहुविधैः पाशैर्ये न तुष्टाः स्वकैर्धनैः ॥ ५.६८.१३ ॥

ହେ ବିଚିତ୍ରବୀର୍ଯ୍ୟଙ୍କ ପୁତ୍ର! କ୍ରୋଧ ଓ ହର୍ଷରେ ଆବୃତ, ବହୁବିଧ ପାଶରେ ବଦ୍ଧ, ନିଜ ଧନରେ ସନ୍ତୁଷ୍ଟ ନ ହେଉଥିବା ମନୁଷ୍ୟମାନେ।

5.68.14

यमस्य वशमायान्ति काममूढाः पुनः पुनः ।
अन्धनेत्रा यथैवान्धा नीयमानाः स्वकर्मभिः ॥ ५.६८.१४ ॥

କାମରେ ମୋହିତ ହୋଇ ସେମାନେ ବାରମ୍ବାର ଯମଙ୍କ ବଶରେ ଆସନ୍ତି; ନିଜ କର୍ମଦ୍ୱାରା ନିଆଯାଉଥିବା ଅନ୍ଧମାନଙ୍କ ପରି।

5.68.15

एष एकायनः पन्था येन यान्ति मनीषिणः ।
तं दृष्ट्वा मृत्युमत्येति महांस्तत्र न सञ्जति ॥ ५.६८.१५ ॥

ଏହା ହିଁ ଏକମାତ୍ର ପଥ, ଯାହାଦ୍ୱାରା ମନୀଷୀମାନେ ଯାଆନ୍ତି। ତାହା ଦେଖି ମହାନ ମନୁଷ୍ୟ ମୃତ୍ୟୁକୁ ଅତିକ୍ରମ କରେ ଏବଂ ସେଠାରେ ଆସକ୍ତ ହୁଏ ନାହିଁ।

5.68.16

अङ्ग सञ्जय मे शंस पन्थानमकुतोभयम् ।
येन गत्वा हृषीकेशं प्राप्नुयां सिद्धिमुत्तमाम् ॥ ५.६८.१६ ॥

ହେ ସଞ୍ଜୟ! ମୋତେ ସେହି ଭୟରହିତ ପଥ କୁହ, ଯାହାଦ୍ୱାରା ଯାଇ ମୁଁ ହୃଷୀକେଶଙ୍କୁ ପାଇ ପରମ ସିଦ୍ଧି ଲାଭ କରିପାରିବି।

5.68.17

नाकृतात्मा कृतात्मानं जातु विद्याञ्जनार्दनम् ।
आत्मनस्तु क्रियोपायो नान्यत्रेन्द्रियनिग्रहात् ॥ ५.६८.१७ ॥

ଯାହାର ଆତ୍ମା ଅପରିଷ୍କୃତ, ସେ କଦାପି ପରିଷ୍କୃତ ଆତ୍ମାକୁ ଜନାର୍ଦ୍ଦନ ବୋଲି ଜାଣିପାରେ ନାହିଁ। ଇନ୍ଦ୍ରିୟନିଗ୍ରହ ବିନା ଆତ୍ମା ପାଇଁ କର୍ମର ଅନ୍ୟ ଉପାୟ ନାହିଁ।

5.68.18

इन्द्रियाणामुदीर्णानां कामत्यागोऽप्रमादतः ।
अप्रमादोऽविहिंसा च ज्ञानयोनिरसंशयम् ॥ ५.६८.१८ ॥

ଉତ୍ତେଜିତ ଇନ୍ଦ୍ରିୟଗୁଡ଼ିକ ଉପରେ କାମତ୍ୟାଗ ଅପ୍ରମାଦରୁ ହୁଏ। ଅପ୍ରମାଦ ଓ ଅହିଂସା ନିଃସନ୍ଦେହରେ ଜ୍ଞାନର ଉତ୍ସ।

5.68.19

इन्द्रियाणां यमे यत्तो भव राजन्नतन्द्रितः ।
बुद्धिश्च ते मा च्युवतु नियच्छैनां यतस्ततः ॥ ५.६८.१९ ॥

ହେ ରାଜନ୍, ଆଳସ୍ୟରହିତ ହୋଇ ଇନ୍ଦ୍ରିୟ ସଂଯମରେ ଯତ୍ନଶୀଳ ହୁଅ। ତୁମ ବୁଦ୍ଧି ଭ୍ରଷ୍ଟ ନ ହେଉ; ଯେଉଁଠାରୁ ସେ ବିପଥଗାମୀ ହୁଏ, ସେଠାରୁ ହିଁ ତାକୁ ସଂଯତ କର।

5.68.20

एतज्ज्ञानं विदुर्विप्रा ध्रुवमिन्द्रियधारणम् ।
एतज्ज्ञानं च पन्थाश्च येन यान्ति मनीषिणः ॥ ५.६८.२० ॥

ବିପ୍ରମାନେ ଏହାକୁ ହିଁ ଜ୍ଞାନ ବୋଲି ଜାଣନ୍ତି — ଇନ୍ଦ୍ରିୟଗୁଡ଼ିକୁ ଦୃଢ଼ ଭାବରେ ଧାରଣ କରିବା। ଏହା ହିଁ ଜ୍ଞାନ, ଏବଂ ଏହା ହିଁ ସେହି ପଥ ଯେଉଁଥିରେ ମନୀଷୀମାନେ ଗମନ କରନ୍ତି।

5.68.21

अप्राप्यः केशवो राजन्निन्द्रियैरजितैर्नृभिः ।
आगमाधिगमाद्योगाद्वशी तत्त्वे प्रसीदति ॥ ५.६८.२१ ॥

ହେ ରାଜନ୍, ଅଜିତ ଇନ୍ଦ୍ରିୟ ଥିବା ମନୁଷ୍ୟମାନଙ୍କ ପାଇଁ କେଶବ ଅପ୍ରାପ୍ୟ। ସଂଯମୀ ଶାସ୍ତ୍ରଜ୍ଞାନ ଓ ଯୋଗ ଦ୍ୱାରା ତତ୍ତ୍ୱରେ ପ୍ରସନ୍ନ ହୁଏ।