Vedyatra वेदयात्रा
തിരയുക

മഹാഭാരതം · അധ്യായം 6.101

हिन्दी · தமிழ் · తెలుగు · ಕನ್ನಡ · മലയാളം · বাংলা · मराठी · ગુજરાતી · ਪੰਜਾਬੀ · ଓଡ଼ିଆ · اردو · English · Español · Français · Deutsch · Português · Русский · 中文 · 日本語 · العربية · Bahasa Indonesia · ไทย

പദാർഥങ്ങളോടെ വായിക്കുക

6.101.1

आर्जुनं समरे शूरं विनिघ्नन्तं महारथान् ।
अलम्बुसः कथं युद्धे प्रत्ययुध्यत सञ्जय ॥ ६.१०१.१ ॥

സഞ്ജയ, യുദ്ധത്തിൽ മഹാരഥന്മാരെ വധിക്കുന്ന ശൂരനായ അർജുനനെ അലംബുസൻ എങ്ങനെ എതിർത്തു?

6.101.2

आर्श्यशृङ्गिं कथं चैव सौभद्रः परवीरहा ।
तन्ममाचक्ष्व तत्त्वेन यथावृत्तं स्म संयुगे ॥ ६.१०१.२ ॥

ശത്രുവീരന്മാരെ സംഹരിക്കുന്ന സൗഭദ്രൻ ആർശ്യശൃംഗിയോട് എങ്ങനെ യുദ്ധം ചെയ്തു? യുദ്ധത്തിൽ നടന്നത് യഥാർത്ഥമായി എന്നോട് പറയൂ.

6.101.3

धनंजयश्च किं चक्रे मम सैन्येषु संयुगे ।
भीमो वा रथिनां श्रेष्ठो राक्षसो वा घटोत्कचः ॥ ६.१०१.३ ॥

യുദ്ധത്തിൽ എന്റെ സൈന്യങ്ങൾക്കിടയിൽ ധനഞ്ജയൻ എന്തു ചെയ്തു? അല്ലെങ്കിൽ രഥികളിൽ ശ്രേഷ്ഠനായ ഭീമനോ, രാക്ഷസൻ ഘടോത്കചനോ എന്തു ചെയ്തു?

6.101.4

नकुलः सहदेवो वा सात्यकिर्वा महारथः ।
एतदाचक्ष्व मे सत्यं कुशलो ह्यसि सञ्जय ॥ ६.१०१.४ ॥

അല്ലെങ്കിൽ നകുലനും സഹദേവനും മഹാരഥൻ സാത്യകിയും എന്തു ചെയ്തു? സഞ്ജയ, നീ സമർത്ഥനാണ്; ഇതെല്ലാം യഥാർത്ഥമായി എന്നോട് പറയൂ.

6.101.5

हन्ते तेऽहं प्रवक्ष्यामि संग्रामं रोमहर्षणम् ।
यथाऽभूद्राक्षसेन्द्रस्य सौभद्रस्य च मारिष ॥ ६.१०१.५ ॥

പ്രഭോ, രാക്ഷസരാജനും സൗഭദ്രനും തമ്മിൽ നടന്ന രോമാഞ്ചജനകമായ ആ യുദ്ധം ഞാൻ അങ്ങയോട് പറയാം.

6.101.6

अर्जुनश्च यथा सङ्ख्ये भीमसेनश्च पाण्डवः ।
नकुलः सहदेवश्च रणे चक्रुः पराक्रमम् ॥ ६.१०१.६ ॥

യുദ്ധത്തിൽ അർജുനനും ഭീമസേനനും പാണ്ഡവനായ നകുലനും സഹദേവനും പരാക്രമം കാണിച്ചതുപോലെ—

6.101.7

तथैव तावकाः सर्वे भीष्मद्रोणपुरःसराः ।
अद्भुतानि विचिन्राणि चक्रुः कर्माण्यभीतवत् ॥ ६.१०१.७ ॥

അതുപോലെ നിങ്ങളുടെ എല്ലാവരും, ഭീഷ്മരും ദ്രോണരും മുന്നിൽ നിൽക്കെ, ഭയമില്ലാത്തവരെപ്പോലെ അദ്ഭുതകരവും വിചിത്രവുമായ കർമ്മങ്ങൾ ചെയ്തു.

6.101.8

अलम्बुसस्तु समरे अभिमन्युं महारथम् ।
विनद्य सुमहानादं तर्जयित्वा मुहुर्मुहुः ॥ ६.१०१.८ ॥

എന്നാൽ അലംബുസൻ യുദ്ധത്തിൽ മഹാരഥനായ അഭിമന്യുവിനെ വീണ്ടും വീണ്ടും ഭീഷണിപ്പെടുത്തി വലിയ ഗർജ്ജനം മുഴക്കി.

6.101.9

अभिदुद्राव वेगेन तिष्ठतिष्ठेति चाब्रवीत् ।
अभिमन्युश्च वेगेन सिंहवद्विनदन्मुहुः ॥ ६.१०१.९ ॥

അവൻ വേഗത്തിൽ പാഞ്ഞടുത്ത് "നിൽക്ക്, നിൽക്ക്!" എന്ന് പറഞ്ഞു. അഭിമന്യുവും വേഗത്തിൽ സിംഹത്തെപ്പോലെ വീണ്ടും വീണ്ടും ഗർജ്ജിച്ചു.

6.101.10

आर्श्यशृङ्गिं महेष्वासि पितुरत्यन्तवैरिणम् ।
ततः समीपतुः सङ्ख्ये त्वरितौ नरराक्षसौ ॥ ६.१०१.१० ॥

പിന്നെ പിതാവിന്റെ (അർജ്ജുനന്റെ) അത്യന്ത ശത്രുവായ മഹാധനുർധരനായ ആർശ്യശൃംഗിയെ, നരനും രാക്ഷസനുമായ ഇരുവരും യുദ്ധത്തിൽ വേഗത്തിൽ സമീപിച്ചു.

6.101.11

रथाभ्यां रथिनौ श्रेष्ठौ यथा वै देवदानवौ ।
मायावा राक्षसश्रेष्ठो दिव्यास्त्रश्चैव फाल्गुनिः ॥ ६.१०१.११ ॥

തങ്ങളുടെ രഥങ്ങളിൽ ഇരുന്ന ആ രണ്ടു ശ്രേഷ്ഠ രഥികർ ദേവനെയും ദാനവനെയും പോലെയായിരുന്നു. മായാവികളായ രാക്ഷസരിൽ ശ്രേഷ്ഠനും ദിവ്യാസ്ത്രധാരിയുമായ ഫാല്ഗുനിയുടെ പുത്രനും അവിടെയുണ്ടായിരുന്നു.

6.101.12

ततः कर्ष्णिर्महाराज निशितैः सायकैस्त्रिभिः ।
आर्श्यशृङ्गिं रणे विद्ध्वा पुनर्विव्याव पञ्चभिः ॥ ६.१०१.१२ ॥

പിന്നെ, മഹാരാജാവേ, കൃഷ്ണവംശജനായ (അഭിമന്യു) മൂർച്ചയുള്ള മൂന്നു അമ്പുകളാൽ ആർശ്യശൃംഗിയെ യുദ്ധത്തിൽ തുളച്ച്, വീണ്ടും അഞ്ചെണ്ണംകൊണ്ട് പ്രഹരിച്ചു.

6.101.13

अलम्बुरोऽपि संक्रुद्धः कार्ष्णि नवभिराशुगैः ।
हृदि विव्याध वेगेन तोत्रैरिव महाद्विपम् ॥ ६.१०१.१३ ॥

അലംബുഷനും അതിക്രുദ്ധനായി, കാർഷ്ണിയെ ഒമ്പത് വേഗമേറിയ അമ്പുകളാൽ നെഞ്ചിൽ ശക്തിയോടെ തുളച്ചു; തോട്ടികൾ മഹാഗജത്തെ കുത്തുന്നതുപോലെ.

6.101.14

ततः शरसहस्रेण क्षिप्रकारी निशाचरः ।
अर्जुनास सुतं सङ्ख्ये पीडयामास भारत ॥ ६.१०१.१४ ॥

അപ്പോൾ ക്ഷിപ്രകാരിയായ ആ രാക്ഷസൻ ആയിരം അമ്പുകളാൽ യുദ്ധത്തിൽ അർജുനപുത്രനെ പീഡിപ്പിച്ചു, ഹേ ഭാരതാ.

6.101.15

अभिमन्युस्ततः क्रुद्धो नवभिर्नतपर्वभिः ।
बिभेद निशिसैर्बाणै राक्षसेन्द्रं महोरसि ॥ ६.१०१.१५ ॥

അപ്പോൾ കോപിച്ച അഭിമന്യു വളഞ്ഞ മുട്ടുകളുള്ള ഒമ്പത് മൂർച്ചയുള്ള അമ്പുകളാൽ രാക്ഷസേന്ദ്രന്റെ വിശാലമായ നെഞ്ചിൽ തുളച്ചു.

6.101.16

ते तस्य विविशुस्तूर्णं कायं निर्भिद्य मर्मसु ।
स तैर्विभिन्नसर्वाङ्गः शुशुभे राक्षसोत्तमः ॥ ६.१०१.१६ ॥

ആ അമ്പുകൾ വേഗത്തിൽ അവന്റെ ശരീരം തുളച്ച് മർമ്മസ്ഥാനങ്ങളിൽ കയറി; അവയാൽ സർവാംഗവും മുറിവേറ്റ ആ ഉത്തമ രാക്ഷസൻ തിളങ്ങി.

6.101.17

पुष्पितैः किंशुकै राजन्संस्तीर्ण इव पर्वतः ।
स संदधानश्च शरान्हेमपुङ्खान्महाबलः ॥ ६.१०१.१७ ॥

ഹേ രാജാവേ, പൂത്ത കിംശുക വൃക്ഷങ്ങളാൽ മൂടിയ പർവതംപോലെ; ആ മഹാബലൻ സ്വർണ്ണച്ചിറകുള്ള അമ്പുകൾ തൊടുത്തുകൊണ്ട്.

6.101.18

विबभौ राक्षसश्रेष्ठः सज्वाल इव पर्वतः ।
ततः क्रुद्धो महाराज आर्श्यशृङ्गिरमर्षणः ॥ ६.१०१.१८ ॥

രാക്ഷസശ്രേഷ്ഠൻ ജ്വലിക്കുന്ന പർവതംപോലെ തിളങ്ങി. പിന്നെ, മഹാരാജാവേ, കോപവും അസഹിഷ്ണുതയും നിറഞ്ഞ ആർശ്യശൃംഗി—

6.101.19

महेन्द्रप्रतिमं कार्ष्णि छादयामास पत्रिभिः ।
तेन ते विशिखा मुक्ता यमदण्डोपमाः शिताः ॥ ६.१०१.१९ ॥

ഇന്ദ്രതുല്യനായ കാർഷ്ണി അമ്പുകളാൽ അവനെ മൂടി. അവൻ തൊടുത്ത മൂർച്ചയുള്ള അമ്പുകൾ യമദണ്ഡത്തിനു സമാനമായിരുന്നു.

6.101.20

अभिमन्युं विनिर्भिद्य प्राविशन्त धरातलम् ।
तथैवार्जुनिना मुक्ताः शराः कनकभूषणाः ॥ ६.१०१.२० ॥

അഭിമന്യുവിനെ തുളച്ച് അവ ഭൂതലത്തിൽ പ്രവേശിച്ചു. അതുപോലെ അർജുനൻ തൊടുത്ത സ്വർണ്ണാലങ്കാരമുള്ള അമ്പുകളും.

6.101.21

अलम्बुसं विनिर्भिद्य प्राविशन्त धरातलम् ।
सौभद्रस्तु रणे रक्षः शरैः सन्नतपर्वभिः ॥ ६.१०१.२१ ॥

അലംബുഷനെ തുളച്ച് അവ ഭൂതലത്തിൽ പ്രവേശിച്ചു. സൗഭദ്രൻ യുദ്ധത്തിൽ ആ രാക്ഷസനെ വളഞ്ഞ മുട്ടുകളുള്ള അമ്പുകളാൽ.

6.101.22

चक्रे विमुखमासाद्य बलं शक्र इवाहवे ।
विमुखं च रणे रक्षो वध्यमानं रणेऽरिणा ॥ ६.१०१.२२ ॥

ഇന്ദ്രൻ യുദ്ധത്തിൽ സൈന്യത്തെ സമീപിച്ച് പിന്തിരിപ്പിക്കുമ്പോലെ അവൻ രാക്ഷസസേനയെ വിമുഖമാക്കി. യുദ്ധത്തിൽ പിന്തിരിഞ്ഞ ആ രാക്ഷസൻ ശത്രുവിനാൽ യുദ്ധത്തിൽ അടിക്കപ്പെട്ടു.

6.101.23

प्रादुश्चक्रे महामायां तामसीमरिघातिनीम् ।
ततस्ते तमसा सर्वे वृताश्चासन्महीपते ॥ ६.१०१.२३ ॥

അവൻ ശത്രുനാശകമായ മഹാമായയും താമസീ മായയും പ്രകടമാക്കി. അപ്പോൾ, ഹേ രാജാവേ, അവരെല്ലാം ഇരുട്ടിനാൽ മൂടപ്പെട്ടു.

6.101.24

नाभिमन्युमपश्यन्त नैव स्वान्न परान्रणे ।
अभिमन्युश्च तदृष्ट्वा घोररूपं महत्तमः ॥ ६.१०१.२४ ॥

യുദ്ധത്തിൽ അവർ അഭിമന്യുവിനെയും കണ്ടില്ല, സ്വന്തക്കാരെയും കണ്ടില്ല, ശത്രുക്കളെയും കണ്ടില്ല. ആ ഭയങ്കര രൂപമുള്ള മഹാ ഇരുട്ടു കണ്ട് അഭിമന്യുവും.

6.101.25

प्रादुश्चक्रेऽस्त्रमत्सुग्रं भास्करं कुरुनन्दनः ।
ततः प्रकाशमभवज्जगत्सर्वं महीपते ॥ ६.१०१.२५ ॥

കുരുവംശത്തിന് ആനന്ദമായവൻ അതിഭയങ്കരമായ ഭാസ്കരാസ്ത്രം പ്രയോഗിച്ചു. അപ്പോൾ, ഹേ രാജാവേ, സർവ്വ ലോകവും പ്രകാശമയമായി.

6.101.26

तां चाभिजघ्निवान्मायां राक्षसस्य दुरात्मनः ।
संक्रुद्धश्च महावीर्यो राक्षसेन्द्रं नरोत्तमः ॥ ६.१०१.२६ ॥

ആ ദുരാത്മാവായ രാക്ഷസന്റെ മായയെ അവൻ നശിപ്പിച്ചു. മഹാവീര്യനായ നരോത്തമൻ കോപിച്ച് രാക്ഷസേന്ദ്രനെ ആക്രമിച്ചു.

6.101.27

छादयामास समरे शरैः सन्नतपर्वभिः ।
बह्वीस्तथाऽन्या मायाश्च प्रयुक्तास्तेन रक्षसा ॥ ६.१०१.२७ ॥

യുദ്ധത്തിൽ വളഞ്ഞ മുട്ടുകളുള്ള അമ്പുകൾകൊണ്ട് അവൻ അതിനെ മറച്ചു. ആ രാക്ഷസൻ പ്രയോഗിച്ച മറ്റു പല മായകളെയും.

6.101.28

सर्वास्त्रविदमेयात्मा वारयामास फाल्गुनिः ।
हतमायं ततो रक्षो वध्यमानं च सायकैः ॥ ६.१०१.२८ ॥

സർവാസ്ത്രവിദനും അപരിമേയാത്മാവുമായ ഫാൽഗുനി അതിനെ തടുത്തു. പിന്നെ മായകൾ നശിച്ചു; അമ്പുകളാൽ പീഡിതനായ ആ രാക്ഷസൻ.

6.101.29

रथं तत्रैव संत्यज्य प्राद्रवन्महतो भयात् ।
तस्मिन्विनिर्जिते तूर्णं कूटयोधिनि राक्षसे ॥ ६.१०१.२९ ॥

അവിടെത്തന്നെ തേർ ഉപേക്ഷിച്ച് അവൻ വലിയ ഭയത്താൽ ഓടി. വഞ്ചകനായ ആ യോദ്ധാവായ രാക്ഷസൻ വേഗം തോറ്റപ്പോൾ.

6.101.30

आर्जुनिः समरे सैन्यं तावकं संममर्द ह ।
मदान्धो वन्यनागेन्द्रः सपद्मां पद्मिनीमिव ॥ ६.१०१.३० ॥

ആർജുനി യുദ്ധത്തിൽ താവകസൈന്യത്തെ മർദ്ദിച്ചു; മദാന്ധനായ കാട്ടാനത്തലവൻ താമരകൾ നിറഞ്ഞ കുളത്തെ ചവിട്ടിമെതിക്കുന്നതുപോലെ.

6.101.31

ततः शान्तनवो भीष्मः सैन्यं दृष्ट्वाऽभिविद्रुतम् ।
महता शरवर्षेण सौभद्रं पर्यवारयत् ॥ ६.१०१.३१ ॥

അപ്പോൾ ശന്തനുവിന്റെ പുത്രനായ ഭീഷ്മൻ തന്റെ സൈന്യം ഓടിപ്പോകുന്നത് കണ്ട്, വലിയ ശരവർഷത്താൽ സൗഭദ്രനെ വളഞ്ഞു.

6.101.32

कोष्ठीकृत्य च तं वीरं धार्तराष्ट्रा महारथः ।
एवं सुबहवो युद्धे ततक्षुः सायकैर्दृढम् ॥ ६.१०१.३२ ॥

ആ വീരനെ കൂട്ടിലടച്ചതുപോലെ വളഞ്ഞ്, ധൃതരാഷ്ട്രപുത്രന്മാരായ മഹാരഥന്മാർ യുദ്ധത്തിൽ അനേകം അമ്പുകളാൽ അവനെ ശക്തമായി പ്രഹരിച്ചു.

6.101.33

स तेषां रथिनां वीरः पितुस्तुल्यपराक्रमः ।
सदृशो वासुदेवस्य विक्रमेण बलेन च ॥ ६.१०१.३३ ॥

ആ വീരൻ ആ രഥികളുടെ ഇടയിൽ പിതാവിന് തുല്യമായ പരാക്രമമുള്ളവനും, വാസുദേവന്റെ വിക്രമത്തിനും ബലത്തിനും സമാനനുമായിരുന്നു.

6.101.34

उभयोः सदृशं कर्म स पितुर्मातुलस्य च ।
रणे बहुविधं चक्रे सर्वशस्त्रभृतां वरः ॥ ६.१०१.३४ ॥

പിതാവിനും മാതുലനുമുള്ള രണ്ടുപേർക്കും യോജിച്ച കർമ്മങ്ങൾ അവൻ യുദ്ധത്തിൽ പലവിധത്തിൽ ചെയ്തു; അവൻ ആയുധധാരികളിൽ ശ്രേഷ്ഠനായിരുന്നു.

6.101.35

ततो धनञ्जयो वीरो विनिघ्नंस्तव सैनिकान् ।
आससाद रणे भीष्मं पुत्रप्रेप्सुरमर्षणः ॥ ६.१०१.३५ ॥

അപ്പോൾ വീരനായ ധനഞ്ജയൻ നിങ്ങളുടെ സൈനികരെ സംഹരിച്ചുകൊണ്ട്, പുത്രനെ രക്ഷിക്കാനുള്ള ആഗ്രഹത്തോടെ കോപത്തോടെ യുദ്ധത്തിൽ ഭീഷ്മരെ സമീപിച്ചു.

6.101.36

तथैव समरे राजन्पिता देवव्रतस्तव ।
आससाद रणे पार्थं स्वर्भानुरिव भास्करम् ॥ ६.१०१.३६ ॥

അതുപോലെ, രാജാവേ, നിന്റെ പിതാവ് ദേവവ്രതൻ യുദ്ധത്തിൽ പാർത്ഥനെ സമീപിച്ചു, സ്വർഭാനു സൂര്യനെ സമീപിക്കുന്നതുപോലെ.

6.101.37

ततः सरथनागाश्वाः पुत्रास्तव जनेश्वर ।
परिवव्रू रणे भीष्मं जुगुपुश्च समन्ततः ॥ ६.१०१.३७ ॥

ഹേ ജനേശ്വരാ, അപ്പോൾ രഥ-ഗജ-അശ്വങ്ങളോടുകൂടിയ നിന്റെ പുത്രന്മാർ യുദ്ധത്തിൽ ഭീഷ്മരെ ചുറ്റിവളഞ്ഞ് എല്ലാ ഭാഗത്തുനിന്നും അദ്ദേഹത്തെ സംരക്ഷിച്ചു.

6.101.38

तथैव पाण्डवा राजन्परिवार्य धनञ्जयम् ।
रणाय महते युक्ता दंशिता भरतर्षभ ॥ ६.१०१.३८ ॥

ഭരതർഷഭാ, രാജാവേ, അതുപോലെ പാണ്ഡവർ കവചം ധരിച്ച് മഹായുദ്ധത്തിന് സന്നദ്ധരായി ധനഞ്ജയനെ ചുറ്റിനിന്നു.

6.101.39

शारद्वतस्ततो राजन्भीष्मस्य प्रमुखे स्थितम् ।
अर्जुनं पञ्चविंशत्या सायकानां समाचिनोत् ॥ ६.१०१.३९ ॥

രാജാവേ, അപ്പോൾ ശാരദ്വതൻ (കൃപർ) ഭീഷ്മന്റെ മുന്നിൽ നിന്ന അർജ്ജുനനെ ഇരുപത്തഞ്ച് അമ്പുകൾകൊണ്ട് പൂർണ്ണമായി മറച്ചു.

6.101.40

प्रत्युद्गम्याथ विव्याध सात्यकिस्तं शितैः शरैः ।
पाण्डवप्रियकामार्थं शार्दूल इव कुञ्जरम् ॥ ६.१०१.४० ॥

അപ്പോൾ സാത്യകി മുന്നോട്ടുചെന്ന് പാണ്ഡവരുടെ പ്രിയം ആഗ്രഹിച്ച് മൂർച്ചയുള്ള അമ്പുകളാൽ അദ്ദേഹത്തെ തുളച്ചു, കടുവ ആനയെ ആക്രമിക്കുന്നതുപോലെ.

6.101.41

गौतमोऽपि त्वरायुक्तो माधवं नवभिः शरैः ।
हृदि विव्याध संक्रुद्धः कङ्कपत्रपरिच्छदैः ॥ ६.१०१.४१ ॥

ഗൗതമൻ (കൃപർ) വേഗത്തിൽ, അത്യന്തം കോപത്തോടെ, മാധവന്റെ (സാത്യകിയുടെ) നെഞ്ചിൽ കങ്കപക്ഷിയുടെ തൂവലുള്ള ഒമ്പത് അമ്പുകൾകൊണ്ട് തുളച്ചു.

6.101.42

शैनेयोऽपि ततः क्रुद्धश्चापमानम्य वेगवान् ।
गौतमान्तकरं तूर्णं समाधत्त शिलीमुखम् ॥ ६.१०१.४२ ॥

അപ്പോൾ ശൈനേയൻ (സാത്യകി) കോപിച്ച് വേഗത്തിൽ വില്ല് വളച്ച് ഗൗതമന് അന്തകനായ അമ്പ് ഉടൻ തൊടുത്തു.

6.101.43

तमापतन्तं वेगेन शक्राशनिसमद्युतिम् ।
द्विधा चिच्छेद संक्रुद्धो द्रौणिः परमकोपनः ॥ ६.१०१.४३ ॥

വേഗത്തിൽ തനിക്കുനേരെ പാഞ്ഞടുത്ത, ഇന്ദ്രന്റെ വജ്രത്തിനു തുല്യമായ പ്രഭയുള്ള (അമ്പിനെ) കുപിതനായ ദ്രോണപുത്രൻ രണ്ടായി മുറിച്ചു; അവൻ അതിരറ്റ കോപമുള്ളവനായിരുന്നു.

6.101.44

समुत्सृज्याथ शैनेयो गौतमं रथिनां वरः ।
अभ्यद्रवद्रणे द्रौणिं राहुः खे शशिनं यथा ॥ ६.१०१.४४ ॥

അപ്പോൾ രഥികളിൽ ശ്രേഷ്ഠനായ ശൈനേയൻ ഗൗതമനെ വിട്ട്, ആകാശത്ത് രാഹു ചന്ദ്രനുനേരെ പാഞ്ഞടുക്കുന്നതുപോലെ, യുദ്ധത്തിൽ ദ്രോണപുത്രനുനേരെ പാഞ്ഞു.

6.101.45

तस्य द्रोणसुतश्चापं द्विधा चिच्छेद भारत ।
अथैनं छिन्नधन्वानं ताडयामास सायकैः ॥ ६.१०१.४५ ॥

ഹേ ഭരതകുലജാ! ദ്രോണപുത്രൻ അവന്റെ വില്ല് രണ്ടായി മുറിച്ചു; പിന്നെ വില്ലില്ലാതായ അവനെ അമ്പുകൾകൊണ്ട് പ്രഹരിച്ചു.

6.101.46

सोऽन्यत्कार्मुकमादाय शत्रुघ्नं भारसाधनम् ।
द्रौणिं षष्ट्या महाराज बाह्वोरुरसि चार्पयत् ॥ ६.१०१.४६ ॥

അവൻ മറ്റൊരു വില്ലെടുത്തു—ശത്രുനാശകവും ഭാരം താങ്ങാൻ കഴിവുള്ളതുമായ വില്ല്; മഹാരാജാവേ! അറുപത് അമ്പുകൾകൊണ്ട് ദ്രോണപുത്രന്റെ കൈകളിലും മാറിലും പ്രഹരിച്ചു.

6.101.47

स विद्धो व्यथितश्चैव मुहूर्तं कश्मलायुतः ।
निषसाद रथोपस्थे ध्वजयष्टिं समाश्रितः ॥ ६.१०१.४७ ॥

അവൻ (ദ്രോണപുത്രൻ) അമ്പേറ്റ് വേദനിച്ച്, ഒരു നിമിഷം മോഹാലസ്യത്തിൽ മുങ്ങി, കൊടിക്കോൽ പിടിച്ചുകൊണ്ട് തേരിന്റെ തട്ടിൽ ഇരുന്നു.

6.101.48

प्रतिलभ्य ततः संज्ञां द्रोणपुत्रः प्रतापवान् ।
वार्ष्णेयं समरे क्रुद्धो नाराचेन समार्पयत् ॥ ६.१०१.४८ ॥

പിന്നെ ബോധം വീണ്ടെടുത്ത പരാക്രമിയായ ദ്രോണപുത്രൻ, കുപിതനായി യുദ്ധത്തിൽ വാർഷ്ണേയനെ (സാത്യകിയെ) ഇരുമ്പമ്പുകൊണ്ട് പ്രഹരിച്ചു.

6.101.49

शैनेयं स तु निर्भिद्य प्राविशद्धरणीतलम् ।
वसन्तकाले बलवान्बिलं सर्पशिशुर्यथा ॥ ६.१०१.४९ ॥

അവൻ ശൈനേയനെ തുളച്ച് ഭൂതലത്തിലേക്ക് പ്രവേശിച്ചു; വസന്തകാലത്ത് ശക്തനായ സർപ്പക്കുഞ്ഞ് മാളത്തിൽ കടക്കുന്നതുപോലെ.

6.101.50

अथापरेण भल्लेन माधवस्य ध्वजोत्तमम् ।
चिच्छेद समरे द्रौणिः सिंहनादं मुमोच ह ॥ ६.१०१.५० ॥

പിന്നെ മറ്റൊരു ഭല്ലംകൊണ്ട് ദ്രോണപുത്രൻ യുദ്ധത്തിൽ മാധവന്റെ ഉത്തമധ്വജം മുറിച്ചു; സിംഹനാദം മുഴക്കി.

6.101.51

पुनश्चैनं शरैर्घोरैश्छादयामास भारत ।
निदाघान्ते महाराज यथा मेघो दिवाकरम् ॥ ६.१०१.५१ ॥

ഭാരതാ, അവൻ വീണ്ടും ഭയങ്കരമായ അമ്പുകൾകൊണ്ട് ഇവനെ മറച്ചു; മഹാരാജാവേ, വേനലിന്റെ അവസാനം മേഘം സൂര്യനെ മറയ്ക്കുന്നതുപോലെ.

6.101.52

सात्यकोऽपि महाराज शरजालं निहत्य तत् ।
द्रौणिमभ्याकिरत्तूर्णं शरजालैरनेकधा ॥ ६.१०१.५२ ॥

മഹാരാജാവേ, സാത്യകിയും ആ അമ്പുവലയം നശിപ്പിച്ച് ദ്രോണപുത്രന്റെ മേൽ വേഗത്തിൽ പലവിധം അമ്പുവലകൾ വർഷിച്ചു.

6.101.53

तापयामास च द्रौणिं शैनेयः परवारहा ।
विमुक्तो मेघजालेन यथैव तपनस्तथा ॥ ६.१०१.५३ ॥

ശത്രുവീരന്മാരെ സംഹരിക്കുന്ന ശൈനേയൻ ദ്രോണപുത്രനെ പീഡിപ്പിച്ചു; മേഘജാലത്തിൽനിന്ന് മോചിതനായ സൂര്യൻ ചൂടേകുന്നതുപോലെ.

6.101.54

शराणां च सहस्रेण पुनरेव समुद्यतः ।
सात्यकिश्छादयामास ननाद च महाबलः ॥ ६.१०१.५४ ॥

ആയിരം അമ്പുകളുമായി വീണ്ടും ഉയർന്ന മഹാബലനായ സാത്യകി അവനെ മറച്ചു; ഗർജ്ജിക്കുകയും ചെയ്തു.

6.101.55

दृष्ट्वा पुत्रं च तं ग्रस्तं राहुणेव निशाकरम् ।
अभ्यद्रवत शैनेयं भारद्वाजः प्रतापवान् ॥ ६.१०१.५५ ॥

രാഹു ഗ്രസിച്ച ചന്ദ്രനെപ്പോലെ തന്റെ പുത്രൻ പിടിക്കപ്പെട്ടിരിക്കുന്നതു കണ്ട്, പ്രതാപശാലിയായ ഭാരദ്വാജൻ (ദ്രോണൻ) ശൈനേയനെ (സാത്യകി) നേരെ പാഞ്ഞടുത്തു.

6.101.56

विव्याध च सुतीक्ष्णेन पृषत्केन महामृधे ।
परीप्सन्खसुतं राजन्वार्ष्णेयेनाभिपीडितम् ॥ ६.१०१.५६ ॥

രാജാവേ! മഹായുദ്ധത്തിൽ വാർഷ്ണേയനാൽ (സാത്യകി) കഠിനമായി പീഡിക്കപ്പെട്ട തന്റെ പുത്രനെ രക്ഷിക്കാൻ ആഗ്രഹിച്ച് അവൻ അതിതീക്ഷ്ണമായ അമ്പുകൊണ്ട് എയ്തു.

6.101.57

सात्यकिस्तु रणे हित्वा गुरुपुत्रं महारथम् ।
द्रोणं विव्याध विंशत्या सर्वपारशवैः शरैः ॥ ६.१०१.५७ ॥

എന്നാൽ സാത്യകി യുദ്ധത്തിൽ ഗുരുപുത്രനായ ആ മഹാരഥനെ വിട്ടിട്ട് ദ്രോണനെ ഇരുപത് സർവപാർശ്വബാണങ്ങളാൽ എയ്തു.

6.101.58

तदन्तरममेयात्मा कौन्तेयः शत्रुतापनः ।
अभ्यद्रवद्रणे क्रुद्धो द्रोणं प्रति महारथः ॥ ६.१०१.५८ ॥

ആ സമയം അളവറ്റ ആത്മാവുള്ള, ശത്രുക്കളെ താപിപ്പിക്കുന്ന കൗന്തേയൻ (അർജുനൻ) കോപത്തോടെ യുദ്ധത്തിൽ മഹാരഥനായി ദ്രോണനുനേരെ പാഞ്ഞു.

6.101.59

ततो द्रोणश्च पार्थश्च समेयातां महामृधे ।
यथा बुधश्च शुक्रश्च महाराज नभस्तले ॥ ६.१०१.५९ ॥

അപ്പോൾ ഹേ മഹാരാജാവേ! മഹായുദ്ധത്തിൽ ദ്രോണനും പാർത്ഥനും ആകാശത്ത് ബുധനും ശുക്രനും കൂടുന്നതുപോലെ പരസ്പരം ഏറ്റുമുട്ടി.