ಮಹಾಭಾರತ · ಅಧ್ಯಾಯ 6.41
हिन्दी · தமிழ் · తెలుగు · ಕನ್ನಡ · മലയാളം · বাংলা · मराठी · ગુજરાતી · ਪੰਜਾਬੀ · ଓଡ଼ିଆ · اردو · English · Español · Français · Deutsch · Português · Русский · 中文 · 日本語 · العربية · Bahasa Indonesia · ไทย
6.41.1
ये शास्त्रविधिमुत्सृज्य यजन्ते श्रद्धयान्विता ।
तेषां निष्ठा तु का कृष्ण सत्वमाहो सजस्तमः ॥ ६.४१.१ ॥
ಓ ಕೃಷ್ಣ, ಶಾಸ್ತ್ರವಿಧಿಯನ್ನು ಬಿಟ್ಟು ಶ್ರದ್ಧೆಯಿಂದ ಯಜ್ಞ ಮಾಡುವವರ ನಿಷ್ಠೆ ಯಾವುದು? ಸತ್ತ್ವವೋ, ರಜಸ್ಸೋ, ತಮಸ್ಸೋ?
6.41.2
त्रिविधा भवति श्रद्धा देहिनां सा स्वभावजा ।
सात्विकी राजसी चैव तामसी चेति तां श्रृणु ॥ ६.४१.२ ॥
ದೇಹಧಾರಿಗಳ ಶ್ರದ್ಧೆ ಮೂರು ವಿಧ; ಅದು ಅವರ ಸ್ವಭಾವದಿಂದಲೇ ಹುಟ್ಟುತ್ತದೆ: ಸಾತ್ತ್ವಿಕ, ರಾಜಸ, ತಾಮಸ. ಅದನ್ನು ಕೇಳು.
6.41.3
सत्वानुरूपा सर्वस्य श्रद्धा भवति भारत ।
श्रद्धामयोऽयं पुरुषो यो यच्छ्रद्धः स एव सः ॥ ६.४१.३ ॥
ಓ ಭರತ, ಎಲ್ಲರ ಶ್ರದ್ಧೆ ಅವರ ಅಂತರಂಗ ಸ್ವಭಾವಕ್ಕೆ ಅನುರೂಪವಾಗಿರುತ್ತದೆ. ಈ ಪುರುಷನು ಶ್ರದ್ಧಾಮಯ; ಯಾರ ಶ್ರದ್ಧೆ ಯಾವುದೋ ಅವನೂ ಅದೇ ಆಗಿದ್ದಾನೆ.
6.41.4
यजन्ते सात्विका देवान्यक्षरक्षांसि राजसाः ।
प्रेतान्भूतगणांश्चान्ये यजन्ते तामसा जनाः ॥ ६.४१.४ ॥
ಸಾತ್ತ್ವಿಕರು ದೇವತೆಗಳನ್ನು ಪೂಜಿಸುತ್ತಾರೆ; ರಾಜಸರು ಯಕ್ಷರು ಮತ್ತು ರಾಕ್ಷಸರನ್ನು ಪೂಜಿಸುತ್ತಾರೆ; ತಾಮಸರು ಪ್ರೇತರನ್ನು ಮತ್ತು ಭೂತಗಣಗಳನ್ನು ಪೂಜಿಸುತ್ತಾರೆ.
6.41.5
अशास्त्रविहितं घोरं तप्यन्ते ये तपो जनाः ।
दम्भाहङ्कारसंयुक्ताः कामरागबलान्विताः ॥ ६.४१.५ ॥
ಶಾಸ್ತ್ರ ವಿಧಿಸದ ಘೋರ ತಪಸ್ಸನ್ನು ಮಾಡುವ ಜನರು; ದಂಭ-ಅಹಂಕಾರದಿಂದ ಕೂಡಿದವರು, ಕಾಮ-ರಾಗ-ಬಲದಿಂದ ತುಂಬಿದವರು—
6.41.6
कर्शयन्तः शरीरस्थं भूतग्राममचेतसः ।
मां चैवान्तः शरीरस्थं तान्विद्ध्यासुरनिश्चयान् ॥ ६.४१.६ ॥
ದೇಹದಲ್ಲಿರುವ ಭೂತಸಮೂಹವನ್ನೂ, ದೇಹದೊಳಗಿರುವ ನನ್ನನ್ನೂ ಕೃಶಗೊಳಿಸುವ ಅವಿವೇಕಿಗಳನ್ನು ಅಸುರ ನಿಶ್ಚಯದವರೆಂದು ತಿಳಿ.
6.41.7
आहारस्त्वपि सर्वस्य त्रिविधो भवति प्रियः ।
यज्ञस्तपस्तथा दानं तेषां भेदमिमं श्रृणु ॥ ६.४१.७ ॥
ಎಲ್ಲರಿಗೂ ಆಹಾರವೂ ಮೂರು ವಿಧವಾಗಿ ಪ್ರಿಯವಾಗಿರುತ್ತದೆ. ಯಜ್ಞ, ತಪಸ್ಸು, ದಾನ ಅವುಗಳ ಈ ಭೇದವನ್ನು ಕೇಳು.
6.41.8
आयुःसत्वबलारोग्यसुखप्रीतिविवर्धनाः ।
रस्याःस्रिग्धाः स्थिरा हृद्या आहाराःसात्विकप्रियाः ॥ ६.४१.८ ॥
ಆಯುಷ್ಯ, ಸತ್ವ, ಬಲ, ಆರೋಗ್ಯ, ಸುಖ, ಪ್ರೀತಿಯನ್ನು ವೃದ್ಧಿಸುವ, ರುಚಿಕರ, ಸ್ನಿಗ್ಧ, ಸ್ಥಿರ, ಮನಸ್ಸಿಗೆ ಹಿತವಾದ ಆಹಾರಗಳು ಸಾತ್ತ್ವಿಕರಿಗೆ ಪ್ರಿಯ.
6.41.9
कट्वम्ललवणात्युष्णतीक्ष्णरूक्षविदाहिनः ।
आहारा राजसस्येष्टा दुःखशोकामयप्रदाः ॥ ६.४१.९ ॥
ಕಹಿ, ಹುಳಿ, ಉಪ್ಪು, ಅತಿ ಬಿಸಿ, ಖಾರ, ಒಣ, ಸುಡುವ ಆಹಾರಗಳು ರಾಜಸರಿಗೆ ಇಷ್ಟ; ಅವು ದುಃಖ, ಶೋಕ, ರೋಗವನ್ನು ನೀಡುತ್ತವೆ.
6.41.10
यातयामं गतरसं पूति पर्युषितं च यत् ।
उच्छिष्टमपि चामेध्यं भोजनं तामसप्रियम् ॥ ६.४१.१० ॥
ಹಳೆಯದು, ರುಚಿ ಇಲ್ಲದ, ಕೊಳೆತ, ಹಳಸಿದ, ಎಂಜಲಾದ, ಅಪವಿತ್ರ ಭೋಜನ ತಾಮಸರಿಗೆ ಪ್ರಿಯ.
6.41.11
अफलाकाङ्क्षिभिर्यज्ञो विधिदृष्टो य इज्यते ।
यष्टव्यमेवेति मनः समाधाय स सात्विकः ॥ ६.४१.११ ॥
ಫಲವನ್ನು ಬಯಸದವರು, ವಿಧಿಯಂತೆ, 'ಯಜ್ಞ ಮಾಡಲೇಬೇಕು' ಎಂದು ಮನಸ್ಸನ್ನು ಸ್ಥಿರಗೊಳಿಸಿ ಮಾಡುವ ಯಜ್ಞ ಸಾತ್ತ್ವಿಕ.
6.41.12
अभिसंघाय तु फलं दम्भार्थमपि चैव यत् ।
इज्यते भरतश्रेष्ठ तं यज्ञं विद्धि राजसम् ॥ ६.४१.१२ ॥
ಭರತಶ್ರೇಷ್ಠನೇ! ಫಲವನ್ನು ಗುರಿಯಾಗಿಟ್ಟು, ಅಥವಾ ದಂಭಕ್ಕಾಗಿ ಮಾಡುವ ಯಜ್ಞವನ್ನು ರಾಜಸವೆಂದು ತಿಳಿ.
6.41.13
विधिहीनमसृष्टान्नं मन्त्रहीनमदक्षिणम् ।
श्रद्धाविरहितं यज्ञं तामसं परिचक्षते ॥ ६.४१.१३ ॥
ವಿಧಿರಹಿತ, ಅನ್ನದಾನರಹಿತ, ಮಂತ್ರರಹಿತ, ದಕ್ಷಿಣೆರಹಿತ, ಶ್ರದ್ಧಾರಹಿತ ಯಜ್ಞವನ್ನು ತಾಮಸ ಎನ್ನುತ್ತಾರೆ.
6.41.14
देवद्विजगुरुप्राज्ञपूजनं शौचमार्जवम् ।
ब्रह्मचर्यमहिंसा च शारीरं तप उच्यते ॥ ६.४१.१४ ॥
ದೇವತೆಗಳು, ದ್ವಿಜರು, ಗುರುಗಳು, ಜ್ಞಾನಿಗಳನ್ನು ಪೂಜಿಸುವುದು, ಶುಚಿತ್ವ, ಋಜುತ್ವ, ಬ್ರಹ್ಮಚರ್ಯ, ಅಹಿಂಸೆ — ಇದು ಶಾರೀರಿಕ ತಪಸ್ಸು ಎನ್ನಲಾಗುತ್ತದೆ.
6.41.15
अनुद्वेगकरं वाक्यं सत्यं प्रियहितं च यत् ।
स्वाध्यायाभ्यसनं चैव वाङ्भयं तप उच्यते ॥ ६.४१.१५ ॥
ಉದ್ವೇಗ ಉಂಟುಮಾಡದ, ಸತ್ಯವಾದ, ಪ್ರಿಯವಾದ ಹಿತಕರ ಮಾತು ಮತ್ತು ವೇದಾಧ್ಯಯನದ ಅಭ್ಯಾಸ — ಇದು ವಾಚಿಕ ತಪಸ್ಸು ಎನ್ನಲಾಗುತ್ತದೆ.
6.41.16
मनःप्रसादः सम्यत्वं मौनमात्मविनिग्रहः ।
भावसंशुद्धिरित्येतत्तपो मानसमुच्यते ॥ ६.४१.१६ ॥
ಮನಸ್ಸಿನ ಪ್ರಸನ್ನತೆ, ಸೌಮ್ಯತೆ, ಮೌನ, ಆತ್ಮನಿಗ್ರಹ, ಭಾವಶುದ್ಧಿ — ಇದು ಮಾನಸಿಕ ತಪಸ್ಸು ಎನ್ನಲಾಗುತ್ತದೆ.
6.41.17
श्रद्धया परया तप्तं तपस्तत्रिविधं नरैः ।
अफलाकाङ्क्षिभिर्युक्तैः सात्विकं परिचक्षते ॥ ६.४१.१७ ॥
ಫಲಾಕಾಂಕ್ಷೆಯಿಲ್ಲದ, ಯೋಗಯುಕ್ತ ಮನುಷ್ಯರು ಪರಮ ಶ್ರದ್ಧೆಯಿಂದ ಮಾಡುವ ಈ ಮೂರು ವಿಧದ ತಪಸ್ಸನ್ನು ಸಾತ್ತ್ವಿಕ ಎನ್ನುತ್ತಾರೆ.
6.41.18
सत्कारमानपूजाराथं तपो दम्भेन चैव यत् ।
क्रियते तदिह प्रोक्तं राजसं चलमध्रुवम् ॥ ६.४१.१८ ॥
ಸತ್ಕಾರ, ಮಾನ, ಪೂಜೆಗಾಗಿ ಅಥವಾ ದಂಭದಿಂದ ಮಾಡುವ ತಪಸ್ಸು ಇಲ್ಲಿ ರಾಜಸ, ಚಂಚಲ, ಅಸ್ಥಿರ ಎಂದು ಹೇಳಲಾಗಿದೆ.
6.41.19
मूढग्राहेणात्मनो यत्पीडया क्रियते तपः ।
परस्योत्सादनार्थं वा तत्तामसमुदाहृतम् ॥ ६.४१.१९ ॥
ಮೂಢ ಹಠದಿಂದ ತನ್ನನ್ನೇ ಪೀಡಿಸಿಕೊಂಡು ಮಾಡುವ ತಪಸ್ಸು, ಅಥವಾ ಇತರರನ್ನು ನಾಶಮಾಡಲು ಮಾಡುವ ತಪಸ್ಸು ತಾಮಸವೆಂದು ಹೇಳಲ್ಪಟ್ಟಿದೆ.
6.41.20
दातव्यमिति यद्दानं दीयतेऽनुपकारिणे ।
देशे काले च पात्रे च तद्दानं सात्विकं स्मृतम् ॥ ६.४१.२० ॥
ಕೊಡಬೇಕೆಂದು ಭಾವಿಸಿ, ಉಪಕಾರ ಮಾಡಲಾಗದವರಿಗೆ, ಸರಿಯಾದ ದೇಶ-ಕಾಲ-ಪಾತ್ರದಲ್ಲಿ ಕೊಡುವ ದಾನವು ಸಾತ್ತ್ವಿಕವೆಂದು ಸ್ಮರಿಸಲ್ಪಟ್ಟಿದೆ.
6.41.21
यत्तु प्रत्युपकारार्थं फलमुद्दिश्य वा पुनः ।
दीयते च परिक्लिष्टं तद्दानं राजसं स्मृतम् ॥ ६.४१.२१ ॥
ಆದರೆ ಪ್ರತ್ಯುಪಕಾರಕ್ಕಾಗಿ, ಫಲವನ್ನು ಉದ್ದೇಶಿಸಿ, ಅಥವಾ ಮತ್ತೆ ಕಷ್ಟದಿಂದ ಕೊಡುವ ದಾನವು ರಾಜಸವೆಂದು ಸ್ಮರಿಸಲ್ಪಟ್ಟಿದೆ.
6.41.22
अदेशकाले यद्दानमपात्रेभ्यश्च दीयते ।
असत्कृतमवज्ञातं तत्तामसमुदाहृतम् ॥ ६.४१.२२ ॥
ಅನುಚಿತ ದೇಶ-ಕಾಲದಲ್ಲಿ, ಅಪಾತ್ರರಿಗೆ, ಗೌರವವಿಲ್ಲದೆ ತಿರಸ್ಕಾರದಿಂದ ಕೊಡುವ ದಾನವು ತಾಮಸವೆಂದು ಹೇಳಲ್ಪಟ್ಟಿದೆ.
6.41.23
ओंतत्सदिति निर्देशो ब्रह्मणस्त्रिविधः स्मृताः ।
ब्राह्मणास्तेन वेदाश्च यज्ञाश्च विहिताः पुरा ॥ ६.४१.२३ ॥
'ಓಂ ತತ್ ಸತ್' ಎಂಬುದು ಬ್ರಹ್ಮದ ಮೂರು ವಿಧದ ನಿರ್ದೇಶವೆಂದು ಸ್ಮರಿಸಲ್ಪಟ್ಟಿದೆ; ಅದರಿಂದಲೇ ಹಿಂದೆ ಬ್ರಾಹ್ಮಣರು, ವೇದಗಳು ಮತ್ತು ಯಜ್ಞಗಳು ವಿಧಿಸಲ್ಪಟ್ಟವು.
6.41.24
तस्मादोमित्युदाहृत्य यज्ञदानतपःक्रियाः ।
प्रवर्तन्ते विधानोक्ताः सततं ब्रह्मवादिनाम् ॥ ६.४१.२४ ॥
ಆದ್ದರಿಂದ 'ಓಂ' ಎಂದು ಉಚ್ಚರಿಸಿ, ಬ್ರಹ್ಮವಾದಿಗಳ ಯಜ್ಞ, ದಾನ, ತಪಸ್ಸಿನ ಕ್ರಿಯೆಗಳು ವಿಧಿಯಂತೆ ನಿರಂತರವಾಗಿ ನಡೆಯುತ್ತವೆ.
6.41.25
तदित्यनभिसंधाय फलं यज्ञतपःक्रियाः ।
दानक्रियाश्च विविधाः क्रियन्ते मोक्षकाङ्क्षिभिः ॥ ६.४१.२५ ॥
'ತತ್' ಎಂದು ಹೇಳಿ, ಫಲವನ್ನು ಬಯಸದೆ, ಮೋಕ್ಷವನ್ನು ಬಯಸುವವರು ಯಜ್ಞ-ತಪಸ್ಸಿನ ಕ್ರಿಯೆಗಳನ್ನೂ ವಿವಿಧ ದಾನಕ್ರಿಯೆಗಳನ್ನೂ ಮಾಡುತ್ತಾರೆ.
6.41.26
सद्भावे साधुभावे च सदित्येतत्प्रुयुज्यते ।
प्रशस्ते कर्मणि तथा सच्छब्दः पार्थ युज्यते ॥ ६.४१.२६ ॥
ಓ ಪಾರ್ಥ, 'ಸತ್' ಶಬ್ದವು ಸದ್ಭಾವ ಮತ್ತು ಸಾಧುಭಾವದ ಅರ್ಥದಲ್ಲಿ ಪ್ರಯೋಗಿಸಲ್ಪಡುತ್ತದೆ; ಹಾಗೆಯೇ ಪ್ರಶಂಸನೀಯ ಕರ್ಮದಲ್ಲಿಯೂ 'ಸತ್' ಶಬ್ದ ಬಳಸಲ್ಪಡುತ್ತದೆ.
6.41.27
यज्ञे तपसि दाने च स्थितिः सदिति चोच्यते ।
कर्म चैव तदर्थीयं सादित्येवाभिधीयते ॥ ६.४१.२७ ॥
ಯಜ್ಞ, ತಪಸ್ಸು, ದಾನಗಳಲ್ಲಿನ ಸ್ಥಿತಿಯನ್ನು 'ಸತ್' ಎಂದು ಹೇಳಲಾಗುತ್ತದೆ; ಅದಕ್ಕಾಗಿ ಮಾಡಿದ ಕರ್ಮವೂ 'ಸತ್' ಎಂದೇ ಕರೆಯಲ್ಪಡುತ್ತದೆ.
6.41.28
अश्रद्धया हुतं दत्तं तपस्तप्तं कृतं च यत् ।
असदित्युच्यते पार्थ न च तत्प्रेत्य नो इह ॥ ६.४१.२८ ॥
ಓ ಪಾರ್ಥ, ಶ್ರದ್ಧೆಯಿಲ್ಲದೆ ಮಾಡಿದ ಹೋಮ, ದಾನ, ತಪಸ್ಸು, ಕರ್ಮ ಯಾವುದಾದರೂ 'ಅಸತ್' ಎಂದು ಹೇಳಲ್ಪಡುತ್ತದೆ; ಅದು ಪರಲೋಕದಲ್ಲಾಗಲಿ ಇಹಲೋಕದಲ್ಲಾಗಲಿ ಫಲ ನೀಡುವುದಿಲ್ಲ.