മഹാഭാരതം · അധ്യായം 6.44
हिन्दी · தமிழ் · తెలుగు · ಕನ್ನಡ · മലയാളം · বাংলা · मराठी · ગુજરાતી · ਪੰਜਾਬੀ · ଓଡ଼ିଆ · اردو · English · Español · Français · Deutsch · Português · Русский · 中文 · 日本語 · العربية · Bahasa Indonesia · ไทย
6.44.1
एवं व्यूढेष्वनीकेषु मामकेष्वितरेषु च ।
के पूर्वं प्राहरंस्तत्र कुरवःक पाण्डवा नु किम् ॥ ६.४४.१ ॥
ഇങ്ങനെ എന്റെ പക്ഷത്തെയും മറുപക്ഷത്തെയും സേനകൾ വ്യൂഹങ്ങളായി നിൽക്കുമ്പോൾ, അവിടെ കുരുക്കളോ പാണ്ഡവരോ ആദ്യം പ്രഹരിച്ചത് ആരാണ്?
6.44.2
भ्रातृभिः सहितो राजन्पुत्रो दुःशासनस्तव ।
भीष्मं प्रमुखतः कृत्वा प्रययौ सह सेनया ॥ ६.४४.२ ॥
രാജാവേ, നിന്റെ പുത്രനായ ദുഃശാസനൻ സഹോദരന്മാരോടൊപ്പം ഭീഷ്മരെ മുന്നിൽ നിർത്തി സേനയോടൊപ്പം മുന്നോട്ടു പോയി.
6.44.3
तथैव पाण्डवाः सर्वे भीमसेनपुरोगमाः ।
भीष्मेण युद्धमिच्छन्तः प्रययुर्हृष्टमानसाः ॥ ६.४४.३ ॥
അതുപോലെ പാണ്ഡവരെല്ലാവരും ഭീമസേനനെ മുൻനിർത്തി, ഭീഷ്മരോട് യുദ്ധം ആഗ്രഹിച്ച്, ഹൃഷ്ടമനസ്സോടെ മുന്നോട്ടുപോയി.
6.44.4
क्ष्वेडाः किलकिलाशब्दाः क्रकचा गोविषाणिकाः ।
भेरीमृदङ्गमुरजा हयकुञ्जरनिःस्वनाः ॥ ६.४४.४ ॥
സിംഹഗർജ്ജനങ്ങളും, കിലകില ശബ്ദങ്ങളും, ക്രകചങ്ങളും, ഗോവിഷാണികകളും, ഭേരി, മൃദംഗം, മുരജങ്ങളും, കുതിരകളുടെയും ആനകളുടെയും ശബ്ദങ്ങളും.
6.44.5
उभयोःक सेनयोर्ह्यासंस्ततस्तेऽस्मान्समाद्रवन् ।
वयं तान्प्रतिर्दन्तस्तदाऽऽसीत्तुमुलं महत् ॥ ६.४४.५ ॥
ഇരു സേനകളിലും അവർ ഞങ്ങളെ നേരെ പാഞ്ഞടുത്തു; ഞങ്ങൾ അവരെ എതിർത്തു; അപ്പോൾ മഹാ കോലാഹലം ഉണ്ടായി.
6.44.6
महान्त्यनीकानि महासमुच्छ्रये ।
समागमे पाण्डवधार्तराष्ट्रयोः।
चकम्पिरे शङ्खमृदङ्गनिःस्वनैः ।
प्रकम्पितानीव वनानि वायुना ॥ ६.४४.६ ॥
പാണ്ഡവരും ധൃതരാഷ്ട്രപുത്രന്മാരും തമ്മിലുള്ള ആ മഹാസംഗമത്തിൽ, ശംഖമൃദംഗ ശബ്ദങ്ങളാൽ മഹാസേനകൾ വിറച്ചു; കാറ്റേറ്റ് ഇളകുന്ന കാടുകൾ പോലെ.
6.44.7
नरेन्द्र नागाश्वरताकुलाना-
मभ्यागतानामशिवे मुहूर्ते।
बभूव घोषस्तुमुलश्चमूनां ।
वातोद्धुतानामिव सागराणाम् ॥ ६.४४.७ ॥
നരേന്ദ്രാ, ആനകളും കുതിരകളും രഥങ്ങളും നിറഞ്ഞ് മുന്നേറിയ സേനകളുടെ അശുഭ മുഹൂർത്തത്തിൽ, കാറ്റിളകിയ സമുദ്രങ്ങൾ പോലെ മഹാഘോഷം ഉയർന്നു.
6.44.8
तस्मिन्समुत्थिते शब्दे तुमुले रोमहर्षणे ।
भीमसेनो महाबाहुः प्राणदद्गोवृषो यथा ॥ ६.४४.८ ॥
ആ രോമാഞ്ചജനകമായ തുമുലശബ്ദം ഉയർന്നപ്പോൾ, മഹാബാഹുവായ ഭീമസേനൻ കാളയെപ്പോലെ ഗർജ്ജിച്ചു.
6.44.9
शङ्खदुन्दुभिनिर्घोषं वारणानां च बृंहितम् ।
सिंहनादं च सैन्यानां भीससेनरवोऽभ्यभूत् ॥ ६.४४.९ ॥
ശംഖ-ദുന്ദുഭി നാദം, ആനകളുടെ ഗർജ്ജനം, സേനകളുടെ സിംഹനാദം — എല്ലാത്തിനെയും ഭീമസേനന്റെ ശബ്ദം മറികടന്നു.
6.44.10
हयानां हेषमाणानामनीकेषु सहस्रशः ।
सर्वानभ्यभवच्चब्दान्भीमस्य नदतः स्वनः ॥ ६.४४.१० ॥
സേനകളിൽ ആയിരക്കണക്കിന് കുതിരകളുടെ ഹേഷാരവം എല്ലാ ശബ്ദങ്ങളെയും കവിഞ്ഞു; ഗർജ്ജിക്കുന്ന ഭീമന്റെ സ്വനം അവയെ എല്ലാം മറികടന്നു.
6.44.11
तं श्रुत्वा निनदं तस्य सैन्यास्तव वितत्रसुः ।
जीमूतस्येव नदतः शक्राशनिसमस्वनम् ॥ ६.४४.११ ॥
അവന്റെ ആ നാദം കേട്ട് നിങ്ങളുടെ സേനകൾ വിറച്ചു — ഇന്ദ്രന്റെ വജ്രനാദം പോലെ ഗർജ്ജിക്കുന്ന മേഘം പോലെ.
6.44.12
वाहनानि च सर्वाणि शकृन्मूत्रं प्रमुस्रुवुः ।
शब्देन तस्य वीरस्य सिंहस्येवेतरेक मृगाः ॥ ६.४४.१२ ॥
ആ വീരന്റെ ഗർജ്ജനത്താൽ വാഹനങ്ങളെല്ലാം മലമൂത്രവിസർജ്ജനം ചെയ്തു — സിംഹഗർജ്ജനത്തിൽ മറ്റു മൃഗങ്ങൾ ഭയക്കുന്നതുപോലെ.
6.44.13
दर्शयन्घोरमात्मानं महाभ्रमिव नादयन् ।
विभीषयंस्तव सुतान्भीमसेनः समभ्ययात् ॥ ६.४४.१३ ॥
ഭയങ്കര രൂപം കാട്ടി, മഹാമേഘം പോലെ ഗർജ്ജിച്ചുകൊണ്ട്, നിന്റെ പുത്രന്മാരെ ഭയപ്പെടുത്തി ഭീമസേനൻ മുന്നേറി.
6.44.14
तमायान्तं महेष्वासं सोदर्याः पर्यवारयन् ।
छादयन्तः शरव्रातैर्मेघा इव दिवाकरम् ॥ ६.४४.१४ ॥
വരുന്ന ആ മഹാധനുർധരനെ സഹോദരന്മാർ വളഞ്ഞു; മേഘങ്ങൾ സൂര്യനെ മറയ്ക്കുന്നതുപോലെ ശരവർഷത്താൽ അവനെ മറച്ചു.
6.44.15
दुर्योधनश्च पुत्रस्ते दुर्मुखो दुःसहः शलः ।
दुःशासनश्चातिरथस्तथा दुर्मर्षणो नृपः ॥ ६.४४.१५ ॥
നിന്റെ പുത്രൻ ദുര്യോധനനും, ദുർമുഖനും, ദുഃസഹനും, ശലനും, അതിരഥനായ ദുഃശാസനനും, രാജാവായ ദുർമർഷണനും.
6.44.16
विविंशतिश्चित्रसेनो विकर्णश्च महारथः ।
पुरुमित्रो जयो भोजः सौमदत्तिश्च वीर्यवान् ॥ ६.४४.१६ ॥
വിവിംശതി, ചിത്രസേനൻ, മഹാരഥനായ വികർണ്ണൻ, പുരുമിത്രൻ, ജയൻ, ഭോജൻ, വീര്യവാനായ സൗമദത്തി എന്നിവരും.
6.44.17
महाचापानि धुन्वन्तो मेघा इव सविद्युतः ।
आददानाश्च नाराचान्निर्मुक्ताशीविषोपमान् ॥ ६.४४.१७ ॥
വലിയ വില്ലുകൾ കുലുക്കിക്കൊണ്ട്, മിന്നലോടുകൂടിയ മേഘങ്ങൾ പോലെ, അയച്ച വിഷസർപ്പങ്ങൾക്കു തുല്യമായ നാരാചങ്ങൾ എടുത്തുകൊണ്ട്.
6.44.18
अथ ते द्रौपदीपुत्राः सौभद्रश्च महारथः ।
नकुलः सहदेवश्च धृष्टद्युम्नश्च पार्षतः ॥ ६.४४.१८ ॥
അപ്പോൾ ദ്രൗപദീപുത്രന്മാരും, മഹാരഥനായ സൗഭദ്രനും, നകുലനും, സഹദേവനും, പൃഷതപുത്രനായ ധൃഷ്ടദ്യുമ്നനും.
6.44.19
धार्तराष्ट्रान्प्रतिययुरर्दयन्तः शितैः शरैः ।
वज्रैरिव महावेगैः शिखराणि धराभृताम् ॥ ६.४४.१९ ॥
മൂർച്ചയുള്ള അമ്പുകളാൽ ധൃതരാഷ്ട്രപുത്രന്മാരെ പീഡിപ്പിച്ചുകൊണ്ട് അവർ എതിരിട്ടു; പർവതശിഖരങ്ങളിൽ മഹാവേഗത്തോടെ വജ്രങ്ങൾ പതിക്കുന്നതുപോലെ.
6.44.20
तस्मिन्प्रथमसंग्रामे भीमज्यातलनिःस्वने ।
तावकानां परेषां च नासीत्कश्चित्पराङ्मुखः ॥ ६.४४.२० ॥
ആ ആദ്യയുദ്ധത്തിൽ, കൈപ്പത്തികൊണ്ട് വില്ലിന്റെ ഞാൺ അടിക്കുന്ന ഭയങ്കരനാദത്തിനിടയിൽ, നിങ്ങളുടെ പക്ഷത്തോ ശത്രുപക്ഷത്തോ പിന്തിരിഞ്ഞു നിന്നവൻ ആരും ഉണ്ടായിരുന്നില്ല.
6.44.21
लाघवं द्रोणशिष्याणामपश्यं भरतर्षभ ।
निमित्तवेधिनां चैव शरानुत्सृजतां भृशम् ॥ ६.४४.२१ ॥
ഭരതശ്രേഷ്ഠാ! ദ്രോണശിഷ്യന്മാരുടെ ലാഘവം ഞാൻ കണ്ടു; ലക്ഷ്യം തുളയ്ക്കുന്നവരായി അവർ നിരന്തരം അമ്പുകൾ തൊടുത്തു.
6.44.22
नोपशाम्यति निर्घोषो धनुषां कूजतां तथा ।
विनिश्चेरुः शरा दीप्ताज्योतींषीव नभस्तलात् ॥ ६.४४.२२ ॥
വില്ലുകളുടെ ഗർജനവും ഞാണൊലിയും അടങ്ങിയില്ല; ജ്വലിക്കുന്ന അമ്പുകൾ ആകാശത്തുനിന്ന് ജ്യോതിസ്സുകൾപോലെ പാഞ്ഞു.
6.44.23
सर्वे त्वन्ये महीपालाः प्रेक्षका इव भारत ।
ददृशुर्दर्शनीयं तं भीमं ज्ञातिसमागमम् ॥ ६.४४.२३ ॥
ഭാരതാ! മറ്റു രാജാക്കന്മാരെല്ലാം കാഴ്ചക്കാരെപ്പോലെ ആ കാണേണ്ടതും ഭയങ്കരവുമായ ബന്ധുസമാഗമം കണ്ടുനിന്നു.
6.44.24
ततस्ते जातसंरम्भाः परस्परकृतागसः ।
अन्योन्यस्पर्धया राजन्व्यायच्छन्त महारथाः ॥ ६.४४.२४ ॥
അപ്പോൾ അവർ രോഷം നിറഞ്ഞവരായി, പരസ്പരം അപരാധം ചെയ്തവരായി; രാജാവേ! പരസ്പരമുള്ള മത്സരത്താൽ ആ മഹാരഥന്മാർ വില്ലുകൾ വലിച്ചുനിന്നു.
6.44.25
कुरुपाण्डवसेने ते हस्त्यश्वरथसंकुले ।
शुशुभाते रणेऽतीव पटे चित्रार्पिते इव ॥ ६.४४.२५ ॥
കുരുക്കളുടെയും പാണ്ഡവരുടെയും സേനകൾ ആനകളാലും കുതിരകളാലും രഥങ്ങളാലും നിറഞ്ഞ് ആ രണരംഗത്ത്, ചിത്രം വരച്ച തുണിയിലെ ചിത്രങ്ങൾ പോലെ അത്യന്തം ശോഭിച്ചു.
6.44.26
ततस्ते पार्थिवाः सर्वे प्रगृहीतशरासनाः ।
सहसैन्याः समापेतुः पुत्रस्य तव शासनात् ॥ ६.४४.२६ ॥
അപ്പോൾ നിങ്ങളുടെ പുത്രന്റെ കല്പനപ്രകാരം, വില്ലുകൾ ഉയർത്തിപ്പിടിച്ച ആ രാജാക്കന്മാരെല്ലാം തങ്ങളുടെ സേനകളോടൊപ്പം ഒന്നിച്ചു മുന്നേറി.
6.44.27
युधिष्ठिरेण चदिष्टाः पार्थिवास्ते सहस्रशः ।
विनदन्तः समापेतुः पुत्रस्य तव वाहिनीम् ॥ ६.४४.२७ ॥
യുധിഷ്ഠിരന്റെ കല്പനപ്രകാരം ആയിരക്കണക്കിന് ആ രാജാക്കന്മാർ ഗർജ്ജിച്ചുകൊണ്ട് നിങ്ങളുടെ പുത്രന്റെ സേനയുടെ നേരെ ഒന്നിച്ചു പാഞ്ഞടുത്തു.
6.44.28
उभयोः सेनयोस्तीव्रः सैन्यानां स समागमः ।
अन्तर्धीयत चादित्यः सैन्येन रजसा वृतः ॥ ६.४४.२८ ॥
രണ്ടു സേനകളുടെയും ആ കഠിനമായ ഏറ്റുമുട്ടൽ നടന്നു; സേനയുടെ പൊടിയാൽ മൂടപ്പെട്ട് സൂര്യൻ മറഞ്ഞു.
6.44.29
प्रयुद्धानां प्रभग्नानां पुनरावर्तिनामपि ।
नात्र स्वेषां परेषां वा विशेषः समदृश्यत ॥ ६.४४.२९ ॥
പോരാടുന്നവരിലും തോറ്റോടുന്നവരിലും വീണ്ടും തിരിച്ചുവരുന്നവരിലും സ്വന്തക്കാരും ശത്രുക്കളും തമ്മിലുള്ള വ്യത്യാസം അവിടെ കാണാനായില്ല.
6.44.30
तस्मिस्तु तुमुले युद्धे वर्तमाने महाभये ।
अति सर्वाण्यनीकानि पिता तेऽभिव्यरोचत ॥ ६.४४.३० ॥
ആ ഭീകരവും കോലാഹലവുമായ യുദ്ധം നടക്കുമ്പോൾ, നിങ്ങളുടെ പിതാവ് എല്ലാ സേനാവ്യൂഹങ്ങളെയും കവിഞ്ഞ് (സേനയെ വ്യൂഹമായി നിർത്തുന്നത്) ഇഷ്ടപ്പെട്ടു.