ମହାଭାରତ · ଅଧ୍ୟାୟ 7.165
हिन्दी · தமிழ் · తెలుగు · ಕನ್ನಡ · മലയാളം · বাংলা · मराठी · ગુજરાતી · ਪੰਜਾਬੀ · ଓଡ଼ିଆ · اردو · English · Español · Français · Deutsch · Português · Русский · 中文 · 日本語 · العربية · Bahasa Indonesia · ไทย
7.165.1
प्रकाशिते तदा लोके रजसा तमसावृते ।
समाजग्मुरथो वीराः परस्परवधैषिणः ॥ ७.१६५.१ ॥
ସେତେବେଳେ ଜଗତ ଆଲୋକିତ ଥିଲା, କିନ୍ତୁ ଧୂଳି ଓ ଅନ୍ଧକାରରେ ଆବୃତ ଥିଲା; ସେତେବେଳେ ପରସ୍ପରକୁ ବଧ କରିବାକୁ ଇଚ୍ଛୁକ ବୀରମାନେ ଏକତ୍ର ହେଲେ।
7.165.2
ते समेत्य रणे राजञ्शस्त्रप्रासासिधारिणः ।
परस्परमुदैक्षन्त परस्परकृतागसः ॥ ७.१६५.२ ॥
ହେ ରାଜନ୍, ଶସ୍ତ୍ର, ବର୍ଚ୍ଛା ଓ ଖଡ୍ଗ ଧରିଥିବା ସେମାନେ ରଣାଙ୍ଗଣରେ ମିଳିତ ହୋଇ ପରସ୍ପରକୁ ଦେଖିଲେ; ସେମାନେ ପରସ୍ପରର ଅପରାଧ କରିଥିଲେ।
7.165.3
प्रदीपानां सहस्रैश्च दीप्यमानैः समन्ततः ।
रत्नाचितैः स्वर्णदण्डैर्गन्धतैलावसिञ्चितैः ॥ ७.१६५.३ ॥
ସୁଗନ୍ଧି ତେଲରେ ସିକ୍ତ, ରତ୍ନଖଚିତ, ସୁନାର ଦଣ୍ଡଯୁକ୍ତ ହଜାର ହଜାର ଦୀପ ଚାରିପାଖରେ ଜ୍ୱଳୁଥିଲା।
7.165.4
देवगन्धर्वदीपाद्यैः प्रभाभिरधिकोज्ज्वलैः ।
विरराज तदा भूमिर्ग्रहैर्द्यौरिव भारत ॥ ७.१६५.४ ॥
ଦେବ-ଗନ୍ଧର୍ବଙ୍କ ଦୀପାଦିର ଅଧିକ ଉଜ୍ଜ୍ୱଳ ପ୍ରଭାରେ ସେତେବେଳେ ଭୂମି ଝଲସି ଉଠିଲା; ହେ ଭାରତ, ଗ୍ରହମାନଙ୍କ ଦ୍ୱାରା ଆକାଶ ଯେପରି ଝଲସେ।
7.165.5
उल्काशतैः प्रज्वलितै रणभूमिर्व्यराजत ।
दह्यमानेव लोकानामभावे च वसुन्धरा ॥ ७.१६५.५ ॥
ଶହ ଶହ ଜ୍ୱଳନ୍ତ ମଶାଲରେ ରଣାଙ୍ଗଣ ଝଲସି ଉଠିଲା; ଯେପରି ଲୋକମାନଙ୍କ ଅଭାବରେ ପୃଥିବୀ ଦଗ୍ଧ ହେଉଛି।
7.165.6
व्यदीप्यन्त दिशः सर्वाः प्रदीपैस्तैः समन्ततः ।
वर्षाप्रदोषे खद्योतैर्वृता वृक्षा इवाबभुः ॥ ७.१६५.६ ॥
ସେହି ଦୀପମାନଙ୍କ ଦ୍ୱାରା ସମସ୍ତ ଦିଗ ଚାରିପାଖରେ ଝଲସି ଉଠିଲା; ବର୍ଷା ସନ୍ଧ୍ୟାରେ ଖଦ୍ୟୋତରେ ଆବୃତ ବୃକ୍ଷ ପରି।
7.165.7
असज्जन्त ततो वीरा विरेष्वेव पृथक्पृथक् ।
नागा नागैः समाजग्मुस्तुरगा हयसादिभिः।
रथा रथवरैरेव समजग्मुर्मुदा युताः ॥ ७.१६५.७ ॥
ତା'ପରେ ବୀରମାନେ ନିଜ ନିଜ ସାରିରେ ପୃଥକ୍ ପୃଥକ୍ ଭାବେ ଭିଡ଼ିଗଲେ। ହାତୀ ହାତୀ ସହ, ଘୋଡ଼ସବାର ଘୋଡ଼ସବାର ସହ ଏବଂ ଶ୍ରେଷ୍ଠ ରଥୀ ରଥୀ ସହ ଆନନ୍ଦରେ ମିଳିତ ହେଲେ।
7.165.8
तस्मिन्रात्रिमुखे घोरे तव पुत्रस्य शासनात् ।
चतुरङ्गस्य सैन्यस्य सम्पातश्च महारनभूत् ॥ ७.१६५.८ ॥
ସେହି ଭୟଙ୍କର ରାତ୍ରିର ଆରମ୍ଭରେ ତୁମ ପୁତ୍ରଙ୍କ ଆଦେଶରେ ଚତୁରଙ୍ଗ ସେନାର ମହା ସଂଘର୍ଷ ହେଲା।
7.165.9
ततोऽर्जुनो महाराज कौरवाणामनीकिनीम् ।
व्यधमत्त्वरया युक्तः क्षपयन्सर्वपार्थिवान् ॥ ७.१६५.९ ॥
ତା'ପରେ ହେ ମହାରାଜ, ଅର୍ଜୁନ ଶୀଘ୍ରତାରେ କୌରବଙ୍କ ସେନାଦଳକୁ ଛିନ୍ନଭିନ୍ନ କଲେ; ସମସ୍ତ ରାଜାଙ୍କୁ ସଂହାର କରି।
7.165.10
तस्मिन्प्रविष्टे संरब्धे मम पुत्रस्य वाहिनीम् ।
अमृष्यमाणे दुर्धर्षे कथमासीन्मनो हि वः ॥ ७.१६५.१० ॥
ସେ କ୍ରୋଧରେ ମାଡ଼ି ଆମ ପୁତ୍ରଙ୍କ ସେନାରେ ପ୍ରବେଶ କଲେ, ସେହି ଅସହ୍ୟ ଦୁର୍ଧର୍ଷମାନଙ୍କ ମନ କିପରି ଥିଲା?
7.165.11
किमकुर्वत सैन्यानि प्रविष्टे परषीडने ।
दुर्योधनश्च किं कृत्यं प्राप्तकालममन्यत ॥ ७.१६५.११ ॥
ଶତ୍ରୁଙ୍କୁ ପୀଡ଼ା ଦେଉଥିବା ସେ ପ୍ରବେଶ କରିବାରୁ ସେନାମାନେ କ'ଣ କଲେ? ଦୁର୍ଯ୍ୟୋଧନ ସମୟୋଚିତ କେଉଁ କର୍ତ୍ତବ୍ୟ ଭାବିଲେ?
7.165.12
के चैनं समरे वीरं प्रत्युद्ययुररिन्दमाः ।
द्रोणं च के व्यरक्षन्त प्रविष्टे श्वेतवाहने ॥ ७.१६५.१२ ॥
ଯୁଦ୍ଧରେ ସେହି ବୀରଙ୍କୁ ସାମ୍ନା କରିବାକୁ ଆଗେଇ ଆସିଥିବା ଶତ୍ରୁଦମନକାରୀ କିଏ? ଶ୍ୱେତାଶ୍ୱ ଅର୍ଜୁନ ପ୍ରବେଶ କରିବାରୁ ଦ୍ରୋଣଙ୍କୁ କିଏ ରକ୍ଷା କଲେ?
7.165.13
केऽरक्षन्दक्षिणं चक्रं के च द्रोणस्य सव्यतः ।
के पृष्ठतश्चाप्यभवन्वीरा वीरान्विनिघ्नतः।
के पुरस्तादगच्छन्त निघ्नन्तः शास्त्रवान्रणे ॥ ७.१६५.१३ ॥
ଦକ୍ଷିଣ ଚକ୍ର କିଏ ରକ୍ଷା କଲେ? ଦ୍ରୋଣଙ୍କ ବାମରେ କିଏ ଥିଲେ? ବୀରମାନଙ୍କୁ ବଧ କରି ପଛରେ କେଉଁ ବୀରମାନେ ରହିଲେ? ଯୁଦ୍ଧରେ ଶାସ୍ତ୍ରଜ୍ଞ ହୋଇ ଆଗକୁ ଯାଇ ପ୍ରହାର କରିଥିବା ବୀରମାନେ କିଏ?
7.165.14
यत्प्राविशन्महेष्वासः पाञ्चालनापराजिताः ।
नृत्यन्निव नरव्याघ्रो रथमार्गेषु वीर्यवान् ॥ ७.१६५.१४ ॥
ପାଞ୍ଚାଳମାନଙ୍କ ଦ୍ୱାରା ଅପରାଜିତ ସେହି ମହାଧନୁର୍ଧର ନାଚୁଥିବା ପରି ରଥମାର୍ଗରେ ପ୍ରବେଶ କଲେ; ସେହି ନରବ୍ୟାଘ୍ର ବୀର୍ଯ୍ୟବାନ୍ ଥିଲେ।
7.165.15
यो ददाह शरैर्द्रोणः पाञ्चालानां रथव्रजान् ।
धूमकेतुरिव क्रुद्धः कथं मृत्युमुपेयिवान् ॥ ७.१६५.१५ ॥
ଯେ ଦ୍ରୋଣ ବାଣରେ ପାଞ୍ଚାଳମାନଙ୍କ ରଥସମୂହକୁ ଦଗ୍ଧ କଲେ, କ୍ରୁଦ୍ଧ ଧୂମକେତୁ ପରି, ସେ ଦ୍ରୋଣ କେମିତି ମୃତ୍ୟୁକୁ ପ୍ରାପ୍ତ ହେଲେ?
7.165.16
अव्यग्रानेव हि परान्कथयस्यपराजितान् ।
हृष्टानुदीर्णान्सङ्ग्रामे न तथा सूत मामकान् ॥ ७.१६५.१६ ॥
ହେ ସୂତ, ତୁମେ ଶତ୍ରୁମାନଙ୍କୁ ନିର୍ଭୟ, ଅପରାଜିତ, ହୃଷ୍ଟ ଓ ଉତ୍ଥିତ କହୁଛ; କିନ୍ତୁ ଯୁଦ୍ଧରେ ମୋ ଲୋକମାନଙ୍କୁ ସେପରି କହୁ ନାହଁ।
7.165.17
हतांश्चैव विदीर्णांश्च विप्रकीर्णांश्च शंससि ।
रथिनो विरथांश्चैव कृतान्युद्वेषु मामकान् ॥ ७.१६५.१७ ॥
ତୁମେ କହୁଛ ଯୁଦ୍ଧରେ ମୋ ଲୋକମାନେ ହତ, ବିଦୀର୍ଣ୍ଣ, ବିକୀର୍ଣ୍ଣ, ରଥୀ ଓ ରଥହୀନ ହୋଇଛନ୍ତି।
7.165.18
द्रोणस्य मतमाज्ञाय योद्वुकामस्य तां निशाम् ।
दुर्योधनो महाराज वश्यान्भ्रातॄनुवाच ह ॥ ७.१६५.१८ ॥
ହେ ମହାରାଜ, ଦ୍ରୋଣଙ୍କ ମତ ଜାଣି, ସେ ରାତିରେ ଯୁଦ୍ଧ କରିବାକୁ ଇଚ୍ଛୁକ ଦୁର୍ଯ୍ୟୋଧନ ବଶବର୍ତ୍ତୀ ଭାଇମାନଙ୍କୁ କହିଲେ।
7.165.19
कर्णं च वृषसेनं च मद्रराजं च कौरव ।
दुर्धर्षं दीर्घबाहुं च ये च तेषां पदानुगाः ॥ ७.१६५.१९ ॥
କର୍ଣ୍ଣ, ବୃଷସେନ ଓ ମଦ୍ରରାଜ, ହେ କୌରବ; ଅଜେୟ ଦୀର୍ଘବାହୁ, ଏବଂ ସେମାନଙ୍କର ପଦାତିକ ଅନୁଗାମୀମାନେ।
7.165.20
द्रोणं यत्ताः पराक्रान्ताः सर्वे रक्षन्तु पृष्ठतः ।
हार्दिक्यो दक्षिणं चक्रं शल्यश्चैवोत्तरं तथा ॥ ७.१६५.२० ॥
ଦ୍ରୋଣଙ୍କୁ ସତର୍କ ଓ ପରାକ୍ରମୀ ଆପଣମାନେ ସମସ୍ତେ ପଛରୁ ରକ୍ଷା କରନ୍ତୁ; ହାର୍ଦିକ୍ୟ ଦକ୍ଷିଣ ଚକ୍ର ଓ ଶଲ୍ୟ ଉତ୍ତର ଚକ୍ର ରକ୍ଷା କରନ୍ତୁ।
7.165.21
त्रिगर्तानां च ये शूरा हतशिष्टा महारथाः ।
तांश्चैव पुरतः सर्वान्पुत्रस्ते समचोदयत् ॥ ७.१६५.२१ ॥
ତ୍ରିଗର୍ତ୍ତଙ୍କ ଯେଉଁ ଶୂର ମହାରଥୀମାନେ ହତ ହେବାରୁ ବଞ୍ଚିଥିଲେ, ସେ ସମସ୍ତଙ୍କୁ ଆପଣଙ୍କ ପୁତ୍ର ଆଗକୁ ଠେଲିଦେଲେ।
7.165.22
आचार्यो हि सुसंयत्तो भृशं यत्ताश्च पाण्डवाः ।
तं रक्षत सुसंयत्ता निघ्नन्तं शास्त्रवान्रणे ॥ ७.१६५.२२ ॥
ଆଚାର୍ଯ୍ୟ ଭଲରେ ସୁସଜ୍ଜିତ ଅଛନ୍ତି, ପାଣ୍ଡବମାନେ ମଧ୍ୟ ଅତି ସତର୍କ; ଯୁଦ୍ଧରେ ଶସ୍ତ୍ରବିଦ୍ ସେ ସଂହାର କରୁଥିବାବେଳେ, ଆପଣମାନେ ଭଲରେ ସଜ୍ଜିତ ହୋଇ ତାଙ୍କୁ ରକ୍ଷା କରନ୍ତୁ।
7.165.23
द्रोणो हि बलवान्युद्धे क्षिप्रहस्तः प्रतापवान् ।
निर्जयेत्त्रिदशान्युद्धे किमु पार्थान्ससोमकान् ॥ ७.१६५.२३ ॥
ଦ୍ରୋଣ ଯୁଦ୍ଧରେ ବଳବାନ, କ୍ଷିପ୍ରହସ୍ତ ଓ ପ୍ରତାପୀ; ଯୁଦ୍ଧରେ ସେ ଦେବତାମାନଙ୍କୁ ମଧ୍ୟ ଜିଣିପାରିବେ, ସୋମକଙ୍କ ସହିତ ପାର୍ଥମାନଙ୍କୁ ଜିଣିବା ବିଷୟରେ ଆଉ କଣ କହିବି!
7.165.24
ते यूयं सहिताः सर्वे भृशं यत्ता महारथाः ।
द्रोणं रक्षत पाञ्चालाद्धृष्टद्युम्नान्महारथात् ॥ ७.१६५.२४ ॥
ଆପଣମାନେ ସମସ୍ତେ ଏକତ୍ର ହୋଇ, ଅତି ସତର୍କ ମହାରଥୀମାନେ, ପାଞ୍ଚାଳ ମହାରଥୀ ଧୃଷ୍ଟଦ୍ୟୁମ୍ନଙ୍କ ଠାରୁ ଦ୍ରୋଣଙ୍କୁ ରକ୍ଷା କରନ୍ତୁ।
7.165.25
पाण्डवीयेषु सैन्येषु न तं पश्याम कञ्चन ।
यो योधयेद्रणे द्रोणं धृष्टद्युम्नादृते पुमान् ॥ ७.१६५.२५ ॥
ପାଣ୍ଡବ ସେନାମାନଙ୍କ ମଧ୍ୟରେ ଯୁଦ୍ଧରେ ଦ୍ରୋଣଙ୍କ ସହ ଲଢ଼ିପାରିବ ଏପରି କୌଣସି ପୁରୁଷ ଆମେ ଦେଖୁନାହୁଁ, ଧୃଷ୍ଟଦ୍ୟୁମ୍ନ ବ୍ୟତୀତ।
7.165.26
तस्मात्सर्वात्मना मन्ये भारद्वाजस्य रक्षणम् ।
सुगुप्तः पाण्डवान्हन्यात्सृञ्जयांश्च ससोमकान् ॥ ७.१६५.२६ ॥
ତେଣୁ ମୁଁ ସମ୍ପୂର୍ଣ୍ଣ ମନରେ ଭାବୁଛି ଯେ ଭାରଦ୍ୱାଜଙ୍କୁ ରକ୍ଷା କରାଯିବା ଉଚିତ; ଭଲ ଭାବେ ସୁରକ୍ଷିତ ଥିଲେ ସେ ପାଣ୍ଡବ, ସୃଞ୍ଜୟ ଓ ସୋମକମାନଙ୍କୁ ବଧ କରିବେ।
7.165.27
सृञ्जयेष्वथ सर्वेषु निहतेषु चमूमुखे ।
धृष्टद्युम्नं रमे द्रौणिर्हनिष्यति न संशयः ॥ ७.१६५.२७ ॥
ସୃଞ୍ଜୟମାନେ ସମସ୍ତେ ସେନାମୁଖରେ ନିହତ ହେଲେ ଦ୍ରୋଣପୁତ୍ର ଧୃଷ୍ଟଦ୍ୟୁମ୍ନଙ୍କୁ ବଧ କରିବେ, ଏଥିରେ ସନ୍ଦେହ ନାହିଁ।
7.165.28
तथाऽर्जुनं च राधेयो हनिष्यति महारथः ।
भीमसेनमहं चापि युद्धेजेष्यामि दीक्षितः।
शेषांश्च पाण्डवान्योधाः प्रसभं हीनतेजसः ॥ ७.१६५.२८ ॥
ସେହିପରି ମହାରଥୀ ରାଧେୟ ଅର୍ଜୁନଙ୍କୁ ବଧ କରିବେ; ମୁଁ ମଧ୍ୟ ଦୀକ୍ଷିତ ହୋଇ ଯୁଦ୍ଧରେ ଭୀମସେନଙ୍କୁ ଜିତିବି; ଅବଶିଷ୍ଟ ପାଣ୍ଡବ ଓ ସେମାନଙ୍କ ଯୋଦ୍ଧାମାନଙ୍କୁ ତେଜହୀନ କରି ବଳପୂର୍ବକ ଜିତିବି।
7.165.29
सोयं मम जयो व्यक्तो दीर्घकालं भविष्यति ।
तस्माद्रक्षत सङ्ग्रामे द्रोणमेव महारथम् ॥ ७.१६५.२९ ॥
ଏହା ହିଁ ମୋର ଜୟ ସ୍ପଷ୍ଟ ଭାବେ ଦୀର୍ଘକାଳ ରହିବ; ତେଣୁ ଯୁଦ୍ଧରେ ମହାରଥୀ ଦ୍ରୋଣଙ୍କୁ ହିଁ ରକ୍ଷା କର।
7.165.30
इत्युक्त्वा भरतश्रेष्ठ पुत्रो दुर्याधनस्तव ।
व्यादिदेश तथा सैन्यं तस्मिंस्तमसि दारुणे ॥ ७.१६५.३० ॥
ହେ ଭରତଶ୍ରେଷ୍ଠ, ଏହା କହି ତୁମ ପୁତ୍ର ଦୁର୍ଯ୍ୟୋଧନ ସେହି ଭୟଙ୍କର ଅନ୍ଧକାରରେ ସେନାକୁ ଏହିପରି ଆଦେଶ ଦେଲେ।
7.165.31
ततः प्रववृते युद्धं रात्रौ भरतसत्तम ।
उभयोः सेनयोर्घोरं परस्परजिगीषया ॥ ७.१६५.३१ ॥
ହେ ଭରତଶ୍ରେଷ୍ଠ, ସେତେବେଳେ ରାତ୍ରିରେ ଉଭୟ ସେନାଙ୍କ ମଧ୍ୟରେ ପରସ୍ପରକୁ ଜିତିବାର ଇଚ୍ଛାରେ ଭୟଙ୍କର ଯୁଦ୍ଧ ଆରମ୍ଭ ହେଲା।
7.165.32
अर्जुनः कौरवं सैन्यमर्जुनं चापि कौरवाः ।
नानाशस्त्रसमावायैरन्योन्यं समपीडयन् ॥ ७.१६५.३२ ॥
ଅର୍ଜୁନ କୌରବ ସେନାକୁ ଏବଂ କୌରବମାନେ ଅର୍ଜୁନଙ୍କୁ ନାନା ଅସ୍ତ୍ରର ବର୍ଷଣରେ ପରସ୍ପରକୁ ଅତ୍ୟଧିକ ପୀଡ଼ିତ କଲେ।
7.165.33
द्रौणिः पाञ्चालराजं च भारद्वाजश्च सृञ्जयान् ।
छादयांचक्रिरे सङ्ख्ये शरैः सन्नतपर्वभिः ॥ ७.१६५.३३ ॥
ଦ୍ରୌଣି ପାଞ୍ଚାଳ ରାଜାଙ୍କୁ ଏବଂ ଭାରଦ୍ୱାଜ ଦ୍ରୋଣ ସୃଞ୍ଜୟମାନଙ୍କୁ ଯୁଦ୍ଧରେ ନଇଥିବା ଗଣ୍ଠିର ବାଣରେ ଆଚ୍ଛାଦିତ କଲେ।
7.165.34
पाण्डुपाञ्चालसैन्यानां कौरवाणां च भारत ।
आसीन्निष्टानको घोरो निघ्नतामितरेतरम् ॥ ७.१६५.३४ ॥
ହେ ଭରତ, ପାଣ୍ଡବ ଓ ପାଞ୍ଚାଳ ସେନା ଏବଂ କୌରବମାନଙ୍କ ମଧ୍ୟରେ ପରସ୍ପରକୁ ଆଘାତ କରୁଥିବା ଲୋକଙ୍କର ଭୟଙ୍କର ଢୋଲର ଶବ୍ଦ ହେଲା।
7.165.35
नैवास्माभिस्तथा पूर्वैर्दृष्टपूर्वं तथाविधम् ।
युद्धं यादृशमेवासीत्तां रात्रि सुभयावहम् ॥ ७.१६५.३५ ॥
ଆମେ କିମ୍ବା ଆମ ପୂର୍ବପୁରୁଷମାନେ ପୂର୍ବରୁ ଏପରି ଯୁଦ୍ଧ ଦେଖି ନଥିଲେ; ସେହି ରାତ୍ରି ଅତ୍ୟଧିକ ଭୟଙ୍କର ଥିଲା।