മഹാഭാരതം · അധ്യായം 7.30
हिन्दी · தமிழ் · తెలుగు · ಕನ್ನಡ · മലയാളം · বাংলা · मराठी · ગુજરાતી · ਪੰਜਾਬੀ · ଓଡ଼ିଆ · اردو · English · Español · Français · Deutsch · Português · Русский · 中文 · 日本語 · العربية · Bahasa Indonesia · ไทย
7.30.1
प्रियमिन्द्रस्य सततं सखायममितौजसम् ।
हत्वा प्राग्ज्योतिषं पार्थः प्रदक्षिणमवर्तत ॥ ७.३०.१ ॥
ഇന്ദ്രന്റെ പ്രിയനും എപ്പോഴും സുഹൃത്തും അമിത തേജസ്സുള്ളവനുമായ (ഭഗദത്തനെ) പ്രാഗ്ജ്യോതിഷത്തിൽ കൊന്ന് പാർത്ഥൻ വലത്തോട്ടു തിരിഞ്ഞു.
7.30.2
ततो गान्धारराजस्य सुतौ परपुरञ्जयौ ।
अर्देतामर्जुनं सङ्ख्ये भ्रातरौ वृषकाचलौ ॥ ७.३०.२ ॥
പിന്നീട് ഗാന്ധാരരാജാവിന്റെ ശത്രുനഗരങ്ങൾ ജയിക്കുന്ന രണ്ടു പുത്രന്മാരായ സഹോദരന്മാർ വൃഷകനും അചലനും യുദ്ധത്തിൽ അർജുനനെ ആക്രമിച്ചു.
7.30.3
तौ समेत्यार्जुनं वीरौ पुरः पश्चाच्च धन्वितौ ।
अविध्येतां महावेगैर्निशितैराशुगैर्भृशम् ॥ ७.३०.३ ॥
ആ രണ്ടു വീരധനുർധരന്മാരും അർജുനനെ മുന്നിൽ നിന്നും പിന്നിൽ നിന്നും സമീപിച്ച്, വേഗമേറിയ മൂർച്ചയുള്ള അമ്പുകളാൽ കഠിനമായി തുളച്ചു.
7.30.4
वृषकस्य हयान्सूतं धनुश्छत्रं रथं ध्वजम् ।
तिलशो व्यधमत्पार्थः सौबलस्य शितैः शरैः ॥ ७.३०.४ ॥
പാർത്ഥൻ മൂർച്ചയുള്ള അമ്പുകളാൽ വൃഷകന്റെ കുതിരകളെയും സാരഥിയെയും വില്ലിനെയും കുടയെയും രഥത്തെയും കൊടിയെയും എള്ളോളം ചെറുതാക്കി തകർത്തു.
7.30.5
ततोऽर्जुनः शरव्रातैर्जानाप्रहरणैरपि ।
गान्धारानाकुलांश्चक्रे सौबलप्रमुखान्पुनः ॥ ७.३०.५ ॥
പിന്നീട് അർജുനൻ അമ്പുകളുടെ പ്രവാഹങ്ങളാലും മുട്ടോളം എത്തുന്ന ആയുധങ്ങളാലും സൗബലൻ പ്രമുഖരായ ഗാന്ധാരരെ വീണ്ടും വ്യാകുലരാക്കി.
7.30.6
ततः पञ्चशतान्वीरान्गान्धारानुद्यतायुधान् ।
प्राहिणोन्मृत्युलोकाय क्रुद्धो बाणैर्धनञ्जयः ॥ ७.३०.६ ॥
പിന്നീട് കോപിച്ച ധനഞ്ജയൻ ആയുധമുയർത്തിയ അഞ്ഞൂറ് ഗാന്ധാര വീരന്മാരെ അമ്പുകളാൽ മൃത്യുലോകത്തേക്ക് അയച്ചു.
7.30.7
हताश्वात्तु रथात्तूर्णमवतीर्य महाभुजः ।
आरुरोह रथं भ्रातुरन्यश्च धनुराददे ॥ ७.३०.७ ॥
കുതിരകൾ വീണപ്പോൾ ആ മഹാബാഹു വേഗം രഥത്തിൽ നിന്നിറങ്ങി സഹോദരന്റെ രഥത്തിൽ കയറി; മറ്റൊരുവൻ വില്ലെടുത്തു.
7.30.8
तावेकरथमारूढौ भ्रातरौ वृषकाचलौ ।
शरवर्षेण बीभत्सुमविध्येतां मुहुर्मुहुः ॥ ७.३०.८ ॥
ഒരേ രഥത്തിൽ കയറിയ ആ രണ്ട് സഹോദരന്മാരായ വൃഷകനും അചലനും ബീഭത്സുവിനെ ശരവർഷം കൊണ്ട് ആവർത്തിച്ച് തുളച്ചു.
7.30.9
स्यालौ तव महात्मानौ राजानौ वृषकाचलौ ।
भृशं विजघ्नतुः पार्थमिन्द्रं वृत्रबलाविव ॥ ७.३०.९ ॥
നിങ്ങളുടെ ശ്യാലന്മാരായ മഹാത്മാക്കളും രാജാക്കന്മാരുമായ വൃഷകനും അചലനും വൃത്രനും ബലനും ഇന്ദ്രനെ ആക്രമിച്ചതുപോലെ പാർത്ഥനെ കഠിനമായി ആക്രമിച്ചു.
7.30.10
लब्धलक्षौ तु गान्धारावहतां पाण्डवं पुनः ।
नैदाघवार्षिकौ मासौ लोकं घर्मांशुभिर्यथा ॥ ७.३०.१० ॥
ലക്ഷ്യം കണ്ട ആ രണ്ട് ഗാന്ധാരന്മാർ വീണ്ടും പാണ്ഡവനെ ആക്രമിച്ചു; വേനലും മഴക്കാലവും സൂര്യരശ്മികളാൽ ലോകത്തെ പൊള്ളിക്കുന്നതുപോലെ.
7.30.11
तौ रथस्थौ नरव्याघ्रौ राजानौ वृषकाचलौ ।
संश्चिष्टाङ्गौ स्थितौ राजञ्जघानैकेषुणाऽर्जुनः ॥ ७.३०.११ ॥
രാജാവേ, രഥത്തിൽ നിന്ന് പരസ്പരം ചേർന്നുനിന്ന ആ നരവ്യാഘ്രരായ രാജാക്കന്മാരായ വൃഷകനെയും അചലനെയും അർജ്ജുനൻ ഒറ്റ അമ്പുകൊണ്ട് വീഴ്ത്തി.
7.30.12
तौ रथात्सिंहसंकाशौ लोहिताक्षौ महाभुजौ ।
राजन्सम्पेततुर्वीरौ सोदर्यावेकलक्षणौ ॥ ७.३०.१२ ॥
രാജാവേ, സിംഹസമാനരും ചുവന്ന കണ്ണുള്ളവരും മഹാബാഹുക്കളുമായ ആ രണ്ട് വീരസഹോദരന്മാരും, ഒരേ ലക്ഷണങ്ങളുള്ളവരും, രഥത്തിൽ നിന്ന് വീണു.
7.30.13
तयोर्भूमिं गतौ देहौ रथाद्बन्धुजनप्रियौ ।
यशो दशः दिशः पुण्यं गमयित्वा व्यवस्थितौ ॥ ७.३०.१३ ॥
രഥത്തിൽ നിന്ന് നിലത്തുവീണ അവരിരുവരുടെ ശരീരങ്ങൾ, ബന്ധുജനങ്ങൾക്ക് പ്രിയരായിരുന്നവ; യശസ്സും ദിക്കുകളും പുണ്യവും നേടിച്ചു നിലകൊണ്ടു.
7.30.14
दृष्ट्वा विनिहतौ सङ्ख्ये मातुलावपलायिनौ ।
भृशं मुमुचुरश्रूणि पुत्रास्तव विशांपते ॥ ७.३०.१४ ॥
യുദ്ധത്തിൽ കൊല്ലപ്പെട്ട, പിന്മാറാത്ത ആ രണ്ടു മാതുലന്മാരെയും കണ്ട്, ജനനായകാ, നിന്റെ പുത്രന്മാർ അത്യധികം കണ്ണീർ വാർത്തു.
7.30.15
निहतौ भ्रातरौ दृष्ट्वा मायाशतविशारदः ।
कृष्णौ सम्मोहन्मायां विदधे शकुनिस्ततः ॥ ७.३०.१५ ॥
സഹോദരന്മാർ കൊല്ലപ്പെട്ടത് കണ്ട്, നൂറ് മായകളിൽ വിദഗ്ധനായ ശകുനി, അപ്പോൾ കൃഷ്ണന്മാരെ മോഹിപ്പിക്കാൻ മായ സൃഷ്ടിച്ചു.
7.30.16
लगुडायोगुडाश्मानः शतघ्न्यश्च सशक्तयः ।
गदापरिघनिस्त्रिंशशूलमुद्गरपट्टसाः ॥ ७.३०.१६ ॥
ലഗുഡങ്ങൾ, ഇരുമ്പ് ഉരുളകൾ, കല്ലുകൾ, ശതഘ്നികൾ, ശക്തികൾ, ഗദകൾ, പരിഘങ്ങൾ, വാളുകൾ, ശൂലങ്ങൾ, മുദ്ഗരങ്ങൾ, പട്ടസങ്ങൾ.
7.30.17
सकम्पनर्ष्टिनखरा मुसलानि परश्वथाः ।
क्षुराः क्षुरप्रनालीका वत्सदन्तास्थिसन्धयः ॥ ७.३०.१७ ॥
കമ്പനങ്ങൾ, ഋഷ്ടികൾ, നഖങ്ങൾ, മുസലങ്ങൾ, പരശ്വഥങ്ങൾ, ക്ഷുരങ്ങൾ, ക്ഷുരപ്രങ്ങൾ, നാളീകങ്ങൾ, വത്സദന്തങ്ങൾ, അസ്ഥിസന്ധികൾ.
7.30.18
चक्राणि विशिखाः प्रासा विविधान्यायुधानि च ।
प्रपेतुः शतशो दिग्भ्यः प्रदिग्भ्यश्चार्जुनं प्रति ॥ ७.३०.१८ ॥
ചക്രങ്ങൾ, അമ്പുകൾ, പ്രാസങ്ങൾ, പലവിധ ആയുധങ്ങൾ എന്നിവ ദിക്കുകളിൽ നിന്നും ഉപദിക്കുകളിൽ നിന്നും നൂറുകണക്കിന് അർജുനനുനേരെ വീണു.
7.30.19
खरोष्ट्रमहिषाः सिंहा व्याघ्राः सृमरचित्रकाः ।
ऋक्षाः सालावृका गृध्राः कपयश्च सरीसृपाः ॥ ७.३०.१९ ॥
കഴുതകളും ഒട്ടകങ്ങളും എരുമകളും സിംഹങ്ങളും കടുവകളും സൃമരമാനുകളും ചിത്രകമാനുകളും കരടികളും ചെന്നായ്ക്കളും കഴുകന്മാരും കുരങ്ങുകളും ഇഴജന്തുക്കളും.
7.30.20
विविधानि च रक्षांसि क्षुधितान्यर्जुनं प्रति ।
सङ्क्रुद्धान्यभ्यधावन्त विविधानि वयांसि च ॥ ७.३०.२० ॥
വിശന്ന വിവിധതരം രാക്ഷസന്മാരും കോപിച്ച വിവിധതരം പക്ഷികളും അർജുനന്റെ നേരെ പാഞ്ഞടുത്തു.
7.30.21
ततो दिव्यास्त्रविच्छूरः कुन्तीपुत्रो धनञ्जयः ।
विसृजन्निषुजालानि सहसा तान्यताडयत् ॥ ७.३०.२१ ॥
അപ്പോൾ ദിവ്യാസ്ത്രവിദ്യയിൽ പ്രാവീണ്യമുള്ള ശൂരനായ കുന്തീപുത്രൻ ധനഞ്ജയൻ അമ്പുവലകൾ അയച്ച് അവയെ പെട്ടെന്ന് പ്രഹരിച്ചു.
7.30.22
ते हन्यमानाः शूरेण प्रवरैः सायकैर्दृढैः ।
विरुवन्तो महारावान्विनेशुः सर्वतो हताः ॥ ७.३०.२२ ॥
ശൂരന്റെ ശ്രേഷ്ഠവും ദൃഢവുമായ അമ്പുകളാൽ പ്രഹരിക്കപ്പെട്ട അവ മഹാനാദം മുഴക്കി എല്ലാ ഭാഗത്തും വീണ് നശിച്ചു.
7.30.23
ततस्तमः प्रादुरभूदर्जुनस्य रथं प्रति ।
तस्माच्च तमसो वचाः क्रूराः पार्थमभर्त्सयन् ॥ ७.३०.२३ ॥
അപ്പോൾ അർജുനന്റെ രഥത്തിനുനേരെ ഇരുട്ട് പ്രത്യക്ഷപ്പെട്ടു; ആ ഇരുട്ടിൽനിന്ന് ക്രൂരമായ വാക്കുകൾ പാർത്ഥനെ ഭീഷണിപ്പെടുത്തി.
7.30.24
तत्तमो भैरवं घोरं भयकर्तृ महाहवे ।
उत्तमास्त्रेण महता ज्यौतिषेणार्जुनोऽवधीत् ॥ ७.३०.२४ ॥
ആ ഭയങ്കരവും ഘോരവുമായ മഹായുദ്ധത്തിൽ ഭയമുണ്ടാക്കിയ ആ ഇരുട്ടിനെ അർജുനൻ ശ്രേഷ്ഠവും മഹത്തുമായ ജ്യൗതിഷാസ്ത്രംകൊണ്ട് നശിപ്പിച്ചു.
7.30.25
हते तस्मिञ्जलौघास्तु प्रादुरासन्भयानकाः ।
अम्भसस्तस्य नाशार्थमादित्यास्त्रमथार्जुनः।
प्रायुङ्क्ताम्भस्ततस्तेन प्रायशोऽस्त्रेण शोषितम् ॥ ७.३०.२५ ॥
അവൻ വധിക്കപ്പെട്ടപ്പോൾ ഭയങ്കരമായ ജലപ്രവാഹങ്ങൾ ഉയർന്നു. അവയെ നശിപ്പിക്കാൻ അർജുനൻ ആദിത്യാസ്ത്രം പ്രയോഗിച്ചു; ആ അസ്ത്രത്താൽ ആ ജലം മിക്കവാറും വറ്റിപ്പോയി.
7.30.26
एवं बहुविधा मायाः सौबलस्य कृताः कृताः ।
जघानास्त्रबलेनाशु प्रहसन्नर्जुनोऽब्रवीत् ॥ ७.३०.२६ ॥
ഇങ്ങനെ സൗബലന്റെ പലതരം മായകൾ വീണ്ടും വീണ്ടും സൃഷ്ടിക്കപ്പെട്ടു; അർജുനൻ അസ്ത്രബലത്താൽ അവയെ വേഗം നശിപ്പിച്ച് ചിരിച്ചുകൊണ്ട് പറഞ്ഞു.
7.30.27
दुर्द्यूतदेविन्गान्धारे नाक्षान्क्षिपति गाण्डिवम् ।
ज्वलितान्निशितांस्तीक्ष्णाञ्शरान्क्षिपतिगाण्डिवं ॥ ७.३०.२७ ॥
ദുർദ്യൂതത്തിൽ കളിക്കുന്നവനേ ഗാന്ധാരാ, ഗാണ്ഡീവം ചൂതുകരുക്കൾ എറിയുന്നില്ല; ഗാണ്ഡീവം ജ്വലിക്കുന്ന, മൂർച്ചയുള്ള, തീക്ഷ്ണമായ അമ്പുകൾ എയ്യുന്നു.
7.30.28
तदा हतासु मायासु त्रस्तोऽर्जुनशराहतः ।
अपायाञ्जवनैरश्वैः शकुनिः प्राकृतो यथा ॥ ७.३०.२८ ॥
അപ്പോൾ മായകൾ നശിച്ചപ്പോൾ, അർജുനന്റെ അമ്പുകളേറ്റ് ഭയന്ന ശകുനി സാധാരണ മനുഷ്യനെപ്പോലെ വേഗമുള്ള കുതിരകളിൽ ഓടിപ്പോയി.
7.30.29
ततोऽर्जुनोऽस्त्रविच्छैघ्र्यं दर्शयन्नात्मनोऽरिषु ।
अभ्यवर्षच्छरौधेण कौरवाणामनीकिनीम् ॥ ७.३०.२९ ॥
അപ്പോൾ അസ്ത്രവിദ്യ അറിയുന്ന അർജുനൻ, ശത്രുക്കളുടെ ഇടയിൽ തന്റെ വേഗത കാണിച്ചുകൊണ്ട്, അമ്പുകളുടെ പ്രവാഹത്താൽ കൗരവസേനയുടെ മേൽ മഴ പെയ്യിച്ചു.
7.30.30
सा हन्यमाना पार्थेन तव पुत्रस्य वाहिनी ।
द्वैधीभूता महाराज गङ्गेवासाद्य पर्वतम् ॥ ७.३०.३० ॥
മഹാരാജാവേ, പാർത്ഥനാൽ വധിക്കപ്പെട്ടുകൊണ്ടിരുന്ന നിന്റെ പുത്രന്റെ ആ സേന, പർവതത്തെ പ്രാപിച്ച ഗംഗപോലെ രണ്ടായി പിരിഞ്ഞു.
7.30.31
द्रोणमेवान्वपद्यन्त केचित्तत्र नरर्षभाः ।
केचिद्दुर्योधनं राजन्नर्द्यमानाः किरीटिना ॥ ७.३०.३१ ॥
അവിടെ ചില നരർഷഭന്മാർ ദ്രോണനെ ലക്ഷ്യമാക്കി പാഞ്ഞു; രാജാവേ, ചിലർ കിരീടിയാൽ പീഡിതരായി ദുര്യോധനന്റെ നേർക്ക് പോയി.
7.30.32
नापश्याम ततस्त्वेनं सैन्ये वै रजसावृते ।
गाण्डीवस्य च निर्घोषः श्रुतो दक्षिणतो मया ॥ ७.३०.३२ ॥
പൊടിമൂടിയ സേനയിൽ ഞങ്ങൾ അവനെ കണ്ടില്ല; എന്നാൽ വലതുഭാഗത്തുനിന്ന് ഗാണ്ഡീവത്തിന്റെ മുഴക്കം ഞാൻ കേട്ടു.
7.30.33
शङ्खदुन्दुभिनिर्घोषं वादित्राणां च निःस्वनम् ।
गाण्डीवस्य तु निर्घोषो व्यतिक्रम्यास्पृशद्दिवम् ॥ ७.३०.३३ ॥
ശംഖ-ദുന്ദുഭി മുഴക്കവും വാദ്യങ്ങളുടെ നാദവും; എന്നാൽ ഗാണ്ഡീവത്തിന്റെ മുഴക്കം അവയെയെല്ലാം കടന്ന് ആകാശത്തെ സ്പർശിച്ചു.
7.30.34
ततः पुनर्दक्षिणतः सङ्ग्रामश्चित्रयोधिनाम् ।
सुयुद्धं चार्जुनस्यासीदहं द्रोणमन्वियाम् ॥ ७.३०.३४ ॥
പിന്നീട് വലതുഭാഗത്ത് വിചിത്രയോദ്ധാക്കളുടെ യുദ്ധം ഉണ്ടായി; അർജുനന്റെ ഘോരയുദ്ധം നടന്നു; ഞാൻ ദ്രോണനെ ലക്ഷ്യമാക്കി പോയി.
7.30.35
यौधिष्ठिराभ्यनीकानि प्रहरन्ति ततस्ततः ।
नानाविधान्यनीकानि पुत्राणां तव भारत।
अर्जुनो व्यधमत्काले दिवीवाभ्राणि मारुतः ॥ ७.३०.३५ ॥
യുധിഷ്ഠിരന്റെ സേനകൾ അവിടവിടെ പ്രഹരിക്കുന്നു; ഭാരതാ, നിന്റെ പുത്രന്മാരുടെ നാനാവിധ സേനകളെ അർജുനൻ യഥാസമയം ചിതറിച്ചു, ആകാശത്ത് കാറ്റ് മേഘങ്ങളെ ചിതറിക്കുന്നതുപോലെ.
7.30.36
तं वासवमिवायान्तं भूरिवर्षं शरौघिणम् ।
महेष्वासा नरव्याघ्रा नोग्रं केचिदवारयन् ॥ ७.३०.३६ ॥
ഇന്ദ്രനെപ്പോലെ വന്ന്, ഏറെ മഴപോലെ ശരധാര ചൊരിഞ്ഞ അവനെ, ചില മഹാധനുർധര നരവ്യാഘ്രന്മാർക്ക് ഉഗ്രമായി തടയാനായില്ല.
7.30.37
ते हन्यमानाः पार्थेन त्वदीया व्यथिता भृशम् ।
स्वानेव बहवो जघ्नुर्विद्रवन्तस्ततस्ततः ॥ ७.३०.३७ ॥
പാർത്ഥനാൽ ആഹതരായ നിങ്ങളുടെ സൈനികർ അത്യന്തം വ്യഥിതരായി ഓടിക്കൊണ്ട് ഇവിടെയും അവിടെയുമായി പലരും സ്വന്തക്കാരെത്തന്നെ പ്രഹരിച്ചു.
7.30.38
तेऽर्जुनेन शरा मुक्ताः कङ्कपत्रास्तनुच्छिदः ।
शलभा इव सम्पेतुः संवृण्वाना दिशो दश ॥ ७.३०.३८ ॥
അർജുനൻ തൊടുത്ത ആ കങ്കപത്ര ശരങ്ങൾ ശരീരങ്ങളെ തുളച്ച് വെട്ടുക്കിളികളെപ്പോലെ വീണ് പത്തു ദിശകളെയും മറച്ചു.
7.30.39
तुरगं रथिनं नागं पदातिमपि मारिष ।
विनिर्भिद्य क्षितिं जग्मुर्वल्मीकमिव पन्नगाः ॥ ७.३०.३९ ॥
മാരിഷാ, കുതിരയെയും രഥികനെയും ആനയെയും കാലാളിനെയും പോലും തുളച്ച് അവ ഭൂമിയിൽ കടന്നു, പാമ്പുകൾ പുറ്റിലേക്ക് കയറുന്നതുപോലെ.
7.30.40
न च द्वितीयं व्यसृजत्कुञ्जराश्वनरेषु सः ।
पृथगेकशरारुग्णा निपेतुस्ते गतासवः ॥ ७.३०.४० ॥
ആനകളുടെയും കുതിരകളുടെയും മനുഷ്യരുടെയും നേരെ അവൻ രണ്ടാമത്തെ ശരം തൊടുത്തില്ല; ഓരോരുത്തരും ഒറ്റ ശരത്താൽ മുറിവേറ്റ് ജീവൻ വെടിഞ്ഞ് വീണു.
7.30.41
हतैर्मनुष्यौर्द्विरदैश्च सर्वतः ।
शराभिसृष्टैश्च हयैर्निपातितैः।
तदाऽश्वगोमायुबलाभिनादितं ।
विचित्रमायोधशिरो बभूव तत् ॥ ७.३०.४१ ॥
എല്ലായിടത്തും കൊല്ലപ്പെട്ട മനുഷ്യരും ആനകളും അമ്പുകളാൽ വീഴ്ത്തപ്പെട്ട കുതിരകളും കൊണ്ട്, അപ്പോൾ യുദ്ധമുഖം കുതിരകളുടെയും കുറുനരികളുടെയും കാളകളുടെയും ശബ്ദത്താൽ മുഴങ്ങി വിചിത്രമായി.
7.30.42
पिता सुतं त्यजति सुहृद्वरं सुहृत् ।
तथैव पुत्रः पितरं शरातुरः।
स्वरक्षणे कृतमतयस्तदा जना ।
सत्यजन्ति वाहानपि पार्थपीडिताः ॥ ७.३०.४२ ॥
പിതാവ് പുത്രനെയും ശ്രേഷ്ഠ സുഹൃത്ത് സുഹൃത്തിനെയും ഉപേക്ഷിക്കുന്നു; അതുപോലെ ശരപീഡിതനായ പുത്രൻ പിതാവിനെ ഉപേക്ഷിക്കുന്നു; സ്വരക്ഷയ്ക്കായി ഉറച്ച മനസ്സോടെ, പാർത്ഥപീഡിതരായ ജനങ്ങൾ അപ്പോൾ തങ്ങളുടെ വാഹനങ്ങളെപ്പോലും ഉപേക്ഷിച്ചു.