ਮਹਾਂਭਾਰਤ · ਅਧਿਆਇ 7.39
हिन्दी · தமிழ் · తెలుగు · ಕನ್ನಡ · മലയാളം · বাংলা · मराठी · ગુજરાતી · ਪੰਜਾਬੀ · ଓଡ଼ିଆ · اردو · English · Español · Français · Deutsch · Português · Русский · 中文 · 日本語 · العربية · Bahasa Indonesia · ไทย
7.39.1
द्वैधीभवति मे चित्तं शुचा तुष्ट्या च सञ्जय ।
मम पुत्रस्य यत्नैन्यं सौभद्रः समवारयत् ॥ ७.३९.१ ॥
ਹੇ ਸੰਜਯ, ਸੋਗ ਅਤੇ ਖ਼ੁਸ਼ੀ ਨਾਲ ਮੇਰਾ ਮਨ ਦੋ ਹਿੱਸਿਆਂ ਵਿੱਚ ਵੰਡਿਆ ਜਾ ਰਿਹਾ ਹੈ; ਮੇਰੇ ਪੁੱਤਰ ਦੇ ਯਤਨ ਨੂੰ ਸੁਭਦਰਾ ਦੇ ਪੁੱਤਰ ਨੇ ਪੂਰੀ ਤਰ੍ਹਾਂ ਰੋਕ ਦਿੱਤਾ।
7.39.2
विस्तरेणैव मे शंस सर्वं गावल्गणे पुनः ।
विक्रीडितं कुमारस्य स्कन्दस्येवासुरैः सह ॥ ७.३९.२ ॥
ਹੇ ਗਾਵਲਗਣਿ, ਮੈਨੂੰ ਫਿਰ ਵਿਸਤਾਰ ਨਾਲ ਸਾਰਾ ਕੁਝ ਦੱਸੋ — ਜਿਵੇਂ ਅਸੁਰਾਂ ਨਾਲ ਸਕੰਦ ਦੀ ਖੇਡ ਸੀ, ਤਿਵੇਂ ਇਸ ਕੁਮਾਰ ਦੀ ਬਹਾਦਰੀ ਦੀ ਖੇਡ।
7.39.3
हन्त ते सम्प्रवक्ष्यामि विमर्दमतिदारुणम् ।
एकस्य च बहूनां च यथासीत्तुमुलो रणः ॥ ७.३९.३ ॥
ਚੰਗਾ, ਤੈਨੂੰ ਉਹ ਬਹੁਤ ਭਿਆਨਕ ਸੰਹਾਰ ਦੱਸਦਾ ਹਾਂ — ਇੱਕ ਅਤੇ ਬਹੁਤਿਆਂ ਵਿਚਕਾਰ ਜਿਵੇਂ ਤੁਮੁਲ ਯੁੱਧ ਹੋਇਆ ਸੀ।
7.39.4
अभिमन्युः कृतोत्साहः कृतोत्साहानरिन्दमान् ।
रथस्थो रथिनः सर्वांस्तावकानभ्यवर्षयत् ॥ ७.३९.४ ॥
ਉਤਸ਼ਾਹ ਨਾਲ ਭਰਿਆ ਅਭਿਮੰਨੂ, ਰਥ ਤੇ ਖੜ੍ਹਾ ਹੋ ਕੇ, ਉਤਸ਼ਾਹੀ ਦੁਸ਼ਮਣ-ਦਮਕਾਂ ਅਤੇ ਤੇਰੇ ਸਾਰੇ ਰਥੀਆਂ ਉੱਤੇ ਬਾਣਾਂ ਦੀ ਵਰਖਾ ਕਰਨ ਲੱਗਾ।
7.39.5
द्रोणं कर्णं कृपं शल्यं द्रौणिं भोजं बृहद्बलम् ।
दुर्योधनं सौमदत्तिं शकुनिं च महाबलम् ॥ ७.३९.५ ॥
ਦ੍ਰੋਣ, ਕਰਨ, ਕ੍ਰਿਪ, ਸ਼ਲ੍ਯ, ਦ੍ਰੋਣ-ਪੁੱਤਰ ਅਸ਼ਵਥਾਮਾ, ਮਹਾਬਲੀ ਭੋਜ (ਕ੍ਰਿਤਵਰਮਾ), ਦੁਰਯੋਧਨ, ਸੋਮਦੱਤ ਦਾ ਪੁੱਤਰ ਅਤੇ ਮਹਾਬਲੀ ਸ਼ਕੁਨੀ।
7.39.6
नानानृपान्नृपसुतान्सैन्यानि विविधानि च ।
अलातचक्रवत्सर्वांश्चरन्बाणैः समार्पयत् ॥ ७.३९.६ ॥
ਕਈ ਤਰ੍ਹਾਂ ਦੇ ਰਾਜਿਆਂ, ਰਾਜਕੁਮਾਰਾਂ ਅਤੇ ਅਨੇਕ ਸੈਨਾਵਾਂ ਨੂੰ — ਅਲਾਤਚੱਕਰ ਵਾਂਗ ਘੁੰਮਦਾ ਹੋਇਆ ਬਾਣਾਂ ਨਾਲ ਸਭ ਨੂੰ ਢਕ ਦਿੱਤਾ।
7.39.7
निघ्नन्नमित्रान्सौभद्रः परमास्त्रैः प्रतापवान् ।
अदर्शयत तेजस्वी दिक्षु सर्वासु भारत ॥ ७.३९.७ ॥
ਪ੍ਰਤਾਪੀ ਸੌਭਦ੍ਰ ਨੇ ਪਰਮ ਅਸਤ੍ਰਾਂ ਨਾਲ ਵੈਰੀਆਂ ਦਾ ਸੰਘਾਰ ਕਰਦਿਆਂ, ਹੇ ਭਾਰਤ, ਸਭ ਦਿਸ਼ਾਵਾਂ ਵਿੱਚ ਆਪਣਾ ਤੇਜ ਦਿਖਾਇਆ।
7.39.8
तद्दृष्ट्वा चरितं तस्य सौभद्रस्यामितौजसः ।
समकम्पन्त सैन्यानि त्वदीयानि सहस्रशः ॥ ७.३९.८ ॥
ਅਮਿਤ ਤੇਜ ਵਾਲੇ ਸੌਭਦ੍ਰ ਦਾ ਉਹ ਕਰਤੱਬ ਵੇਖ ਕੇ ਤੁਹਾਡੀਆਂ ਹਜ਼ਾਰਾਂ ਸੈਨਾਵਾਂ ਕੰਬ ਉੱਠੀਆਂ।
7.39.9
अथाब्रवीन्महाप्राज्ञो भारद्वाजः प्रतापवान् ।
हर्षेणोत्फुल्लनयनः कृपमाभाष्य सत्वरम् ॥ ७.३९.९ ॥
ਤਦ ਮਹਾਪ੍ਰਾਗਿਆ, ਪ੍ਰਤਾਪੀ ਭਾਰਦ੍ਵਾਜ (ਦ੍ਰੋਣ) ਨੇ ਹਰਸ਼ ਨਾਲ ਖੁੱਲ੍ਹੀਆਂ ਅੱਖਾਂ ਨਾਲ ਕ੍ਰਿਪ ਨੂੰ ਝੱਟ ਕਿਹਾ।
7.39.10
घटयन्निव मर्माणि पुत्रस्य तव भारत ।
अभिमन्युं रणे दृष्ट्वा तदा रणविशारदम् ॥ ७.३९.१० ॥
ਹੇ ਭਾਰਤ, ਤੇਰੇ ਪੁੱਤਰ ਦੇ ਮਰਮ ਨੂੰ ਜਿਵੇਂ ਵਿੰਨ੍ਹਦਿਆਂ, ਉਸ ਵੇਲੇ ਰਣ-ਨਿਪੁੰਨ ਅਭਿਮਨਿਊ ਨੂੰ ਰਣ ਵਿੱਚ ਵੇਖ ਕੇ (ਦ੍ਰੋਣ ਨੇ ਆਖਿਆ)।
7.39.11
एष गच्छति सौभद्रः पार्थानां प्रथितो युवा ।
नन्दयन्सुहृदः सर्वान्राजानं च युधिष्ठिरम् ॥ ७.३९.११ ॥
ਇਹ ਵੇਖੋ, ਪਾਰਥਾਂ ਵਿੱਚ ਪ੍ਰਸਿੱਧ ਨੌਜਵਾਨ ਸੌਭਦ੍ਰ ਅੱਗੇ ਵਧ ਰਿਹਾ ਹੈ; ਆਪਣੇ ਸਭ ਮਿੱਤਰਾਂ ਅਤੇ ਰਾਜਾ ਯੁਧਿਸ਼ਠਿਰ ਨੂੰ ਖੁਸ਼ ਕਰਦਾ ਹੋਇਆ।
7.39.12
नकुलं सहदेवं च भीमसेनं च पाण्डवम् ।
बन्धून्सम्बन्धिनश्चान्यान्मध्यस्थान्सुहृदस्तथा ॥ ७.३९.१२ ॥
ਨਕੁਲ, ਸਹਦੇਵ, ਪਾਂਡਵ ਭੀਮਸੇਨ, ਬੰਧੂਆਂ, ਸੰਬੰਧੀਆਂ, ਅਤੇ ਹੋਰ ਵਿਚਲੇ ਮਿੱਤਰਾਂ ਨੂੰ ਵੀ (ਉਹ ਖੁਸ਼ ਕਰਦਾ ਹੈ)।
7.39.13
नास्य युद्धे समं मन्ये कञ्चिदन्यं धनुर्धरम् ।
इच्छन्हन्यादिमां सेनां किमर्थमपि नेच्छति ॥ ७.३९.१३ ॥
ਮੈਂ ਮੰਨਦਾ ਹਾਂ ਕਿ ਯੁੱਧ ਵਿੱਚ ਇਸ ਦੇ ਬਰਾਬਰ ਦਾ ਕੋਈ ਹੋਰ ਧਨੁਰਧਾਰੀ ਨਹੀਂ। ਇੱਛਾ ਕਰੇ ਤਾਂ ਇਹ ਇਸ ਸੈਨਾ ਨੂੰ ਮਾਰ ਸਕਦਾ ਹੈ; ਫਿਰ ਵੀ ਕਿਉਂ ਨਹੀਂ ਚਾਹੁੰਦਾ?
7.39.14
द्रोणस्य प्रीतिसंयुक्तं श्रुत्वा वाक्यं तवात्मजः ।
आर्जुनिं प्रति सङ्क्रुद्धो द्रोणं दृष्ट्वा स्मयन्निव ॥ ७.३९.१४ ॥
ਦ੍ਰੋਣ ਦੇ ਪਿਆਰ ਭਰੇ ਬੋਲ ਸੁਣ ਕੇ ਤੁਹਾਡਾ ਪੁੱਤਰ ਅਰਜੁਨ ਦੇ ਪੁੱਤਰ ਵੱਲ ਕ੍ਰੋਧਿਤ ਹੋਇਆ; ਦ੍ਰੋਣ ਨੂੰ ਵੇਖ ਕੇ ਜਿਵੇਂ ਹੱਸਦਾ ਹੋਵੇ।
7.39.15
अथ दुर्योधनः कर्णमब्रवीद्बाह्लिकं नृपः ।
दुःशासनं मद्रराजं तांस्तथाऽन्यान्महारथान् ॥ ७.३९.१५ ॥
ਫਿਰ ਰਾਜੇ ਦੁਰਯੋਧਨ ਨੇ ਕਰਨ ਨੂੰ, ਬਾਹਲੀਕ ਨੂੰ, ਦੁਃਸ਼ਾਸਨ ਨੂੰ, ਮਦ੍ਰਰਾਜ ਨੂੰ ਅਤੇ ਉਨ੍ਹਾਂ ਵਰਗੇ ਹੋਰ ਮਹਾਰਥੀਆਂ ਨੂੰ ਕਿਹਾ।
7.39.16
सर्वभूर्धाभिषिक्तानामाचार्यो ब्रह्मवित्तमः ।
अर्जुनस्य सुतं मूढं नायं हन्तुमिहेच्छति ॥ ७.३९.१६ ॥
ਸਾਰੇ ਅਭਿਸ਼ਿਕਤ ਰਾਜਿਆਂ ਦਾ ਆਚਾਰੀਆ, ਬ੍ਰਹਮਗਿਆਨੀਆਂ ਵਿੱਚ ਸ੍ਰੇਸ਼ਠ ਇਹ ਅਰਜੁਨ ਦੇ ਮੂਰਖ ਪੁੱਤਰ ਨੂੰ ਇੱਥੇ ਮਾਰਨਾ ਨਹੀਂ ਚਾਹੁੰਦਾ।
7.39.17
न ह्यस्य समरे युद्ध्येदन्तकोऽप्याततायिनः ।
किमङ्ग पुनरेवान्यो मर्त्यः सत्यं ब्रवीमि वः ॥ ७.३९.१७ ॥
ਜੰਗ ਵਿੱਚ ਇਸ ਦੇ ਸਾਹਮਣੇ ਆਤਤਾਈ ਨਾਲ ਯਮ ਵੀ ਨਹੀਂ ਲੜਦਾ; ਫਿਰ ਹੋਰ ਕੋਈ ਮਨੁੱਖ ਕੀ ਲੜੇਗਾ? ਮੈਂ ਤੁਹਾਨੂੰ ਸੱਚ ਆਖਦਾ ਹਾਂ।
7.39.18
अर्जुनस्य सुतं त्वेष शिष्यत्वादभिरक्षति ।
शिष्याः पुत्राश्च दयितास्तदपत्यं च धर्मिणाम् ॥ ७.३९.१८ ॥
ਅਰਜੁਨ ਦੇ ਪੁੱਤਰ ਦੀ ਇਹ ਸ਼ਿਸ਼ ਹੋਣ ਕਰਕੇ ਰੱਖਿਆ ਕਰਦਾ ਹੈ। ਸ਼ਿਸ਼ ਅਤੇ ਪਿਆਰੇ ਪੁੱਤਰ, ਅਤੇ ਧਰਮੀਆਂ ਦੀ ਸੰਤਾਨ, ਸਭ ਇਸ ਲਈ ਇੱਕੋ ਜਿਹੇ ਹਨ।
7.39.19
संरक्ष्यमाणो द्रोणेन मन्यते वीर्यमात्मनः ।
आत्मसम्भावितो मूढस्तं प्रमथ्नीत माचिरम् ॥ ७.३९.१९ ॥
ਦ੍ਰੋਣ ਦੁਆਰਾ ਰੱਖਿਆ ਜਾ ਕੇ ਉਹ ਆਪਣੇ ਪਰਾਕ੍ਰਮ ਨੂੰ ਮੰਨਦਾ ਹੈ। ਆਪਣੇ ਆਪ ਨੂੰ ਵੱਡਾ ਸਮਝਣ ਵਾਲੇ ਮੂਰਖ ਨੂੰ ਛੇਤੀ ਹੀ ਕੋਈ ਕੁਚਲ ਦੇਵੇਗਾ।
7.39.20
एवमुक्तास्तु ते राज्ञा सात्वतीपुत्रमभ्ययुः ।
संरब्धास्ते जिघांसन्तो भारद्वाजस्य पश्यतः ॥ ७.३९.२० ॥
ਰਾਜੇ ਦੇ ਐਸਾ ਕਹਿਣ ਤੇ ਉਹ ਗੁੱਸੇ ਵਿੱਚ ਆ ਕੇ, ਸਾਤਵਤੀ ਪੁੱਤਰ ਨੂੰ ਮਾਰਨ ਦੀ ਇੱਛਾ ਨਾਲ, ਦ੍ਰੋਣ ਦੇ ਵੇਖਦਿਆਂ ਉਸ ਵੱਲ ਵਧੇ।
7.39.21
दुःशासनस्तु तच्छ्रुत्वा दुर्योधनवचस्तदा ।
अब्रवीत्कुरुशार्दूल दुर्योधनमिदं वचः ॥ ७.३९.२१ ॥
ਹੇ ਕੁਰੂਆਂ ਦੇ ਸ਼ੇਰ, ਦੁਰਯੋਧਨ ਦੇ ਉਹ ਬੋਲ ਸੁਣ ਕੇ ਦੁਸ਼ਾਸਨ ਨੇ ਉਸ ਵੇਲੇ ਦੁਰਯੋਧਨ ਨੂੰ ਇਹ ਬਚਨ ਕਹੇ।
7.39.22
अहमेनं हनिष्यामि महाराज ब्रवीमि ते ।
मिषतां पाण्डु पुत्राणां पाञ्चालानां च पश्यताम् ॥ ७.३९.२२ ॥
ਮਹਾਰਾਜ, ਮੈਂ ਉਸਨੂੰ ਮਾਰ ਦਿਆਂਗਾ — ਮੈਂ ਤੈਨੂੰ ਇਹ ਕਹਿੰਦਾ ਹਾਂ — ਪਾਂਡੂ ਦੇ ਪੁੱਤਰਾਂ ਅਤੇ ਪਾਂਚਾਲਾਂ ਦੇ ਵੇਖਦਿਆਂ।
7.39.23
ग्रसिष्याम्यद्य सौभद्रं यथा राहुर्दिवाकरम् ।
उत्क्रुश्य चाब्रवीद्वाक्यं कुरुराजमिदं पुनः ॥ ७.३९.२३ ॥
ਅੱਜ ਮੈਂ ਸੌਭਦ੍ਰ ਨੂੰ ਨਿਗਲ ਜਾਵਾਂਗਾ, ਜਿਵੇਂ ਰਾਹੂ ਸੂਰਜ ਨੂੰ ਨਿਗਲ ਲੈਂਦਾ ਹੈ। ਉੱਚੀ ਚੀਕ ਕੇ ਉਸਨੇ ਕੁਰੂਰਾਜ ਨੂੰ ਫਿਰ ਇਹ ਬਚਨ ਕਹੇ।
7.39.24
श्रुत्वा कृष्णौ मया ग्रस्तं सौभद्रमतिमानिनौ ।
गमिष्यतः प्रेतलोकं जीवलोकान्न संशयः ॥ ७.३९.२४ ॥
ਸੌਭਦ੍ਰ ਮੇਰੇ ਦੁਆਰਾ ਨਿਗਲਿਆ ਗਿਆ ਹੈ, ਇਹ ਸੁਣ ਕੇ ਉਹ ਦੋਵੇਂ ਅਤਿ-ਹੰਕਾਰੀ ਕ੍ਰਿਸ਼ਨ ਜੀਵਲੋਕ ਤੋਂ ਪ੍ਰੇਤਲੋਕ ਜਾਣਗੇ, ਇਸ ਵਿੱਚ ਕੋਈ ਸ਼ੱਕ ਨਹੀਂ।
7.39.25
तौ च श्रुत्वा मृतौ व्यक्तं पाण्डोः क्षेत्रोद्भवाः सुताः ।
एकाह्वा ससुहृद्वर्गाः क्लैब्याद्धास्यन्ति जीवितम् ॥ ७.३९.२५ ॥
ਉਹ ਦੋਵੇਂ ਮਰ ਗਏ ਸੁਣ ਕੇ, ਪਾਂਡੂ ਦੇ ਖੇਤਰਜ ਪੁੱਤਰ ਸਾਫ਼ ਤੌਰ 'ਤੇ, ਇੱਕੋ ਦਿਨ, ਆਪਣੇ ਸੁਹਿਰਦ ਸਾਥੀਆਂ ਸਮੇਤ ਕਮਜ਼ੋਰੀ ਕਾਰਨ ਪ੍ਰਾਣ ਤਿਆਗ ਦੇਣਗੇ।
7.39.26
तस्मादस्मिन्हते शत्रौ हताः सर्वेऽहितास्तव ।
शिवेन मां ध्याहि राजन्नेष हन्मि रिपूंस्तव ॥ ७.३९.२६ ॥
ਇਸ ਲਈ ਇਸ ਵੈਰੀ ਦੇ ਮਾਰੇ ਜਾਣ ਨਾਲ ਤੁਹਾਡੇ ਸਾਰੇ ਵੈਰੀ ਮਾਰੇ ਗਏ। ਹੇ ਰਾਜਨ, ਸ਼ੁਭ ਭਾਵ ਨਾਲ ਮੇਰਾ ਧਿਆਨ ਧਰੋ—ਇਹ ਮੈਂ ਤੁਹਾਡੇ ਵੈਰੀਆਂ ਨੂੰ ਮਾਰਾਂਗਾ।
7.39.27
एवमुक्त्वाऽनदद्राजन्पुत्रो दुःशासनस्तव ।
सौभद्रमभ्ययात्क्रुद्धः शरवर्षैरवाकिरन् ॥ ७.३९.२७ ॥
ਇਹ ਆਖ ਕੇ, ਹੇ ਰਾਜਨ, ਤੁਹਾਡੇ ਪੁੱਤਰ ਦੁਰਸ਼ਾਸਨ ਨੇ ਗਰਜ ਕੀਤੀ; ਕ੍ਰੋਧ ਨਾਲ ਸੌਭਦ੍ਰ ਵੱਲ ਵਧਿਆ ਅਤੇ ਬਾਣਾਂ ਦੀ ਵਰਖਾ ਨਾਲ ਉਸਨੂੰ ਢਕ ਦਿੱਤਾ।
7.39.28
तमतिक्रुद्धमायान्तं तव पुत्रमरिंदमः ।
अभिमन्युः शरैस्तीक्ष्णैः षड्विंशत्या समार्पयत् ॥ ७.३९.२८ ॥
ਬਹੁਤ ਕ੍ਰੋਧ ਵਿੱਚ ਆਉਂਦੇ ਤੁਹਾਡੇ ਉਸ ਪੁੱਤਰ ਨੂੰ, ਵੈਰੀਆਂ ਨੂੰ ਦਬਾਉਣ ਵਾਲੇ ਅਭਿਮਨਿਊ ਨੇ ਛੱਬੀ ਤਿੱਖੇ ਬਾਣਾਂ ਨਾਲ ਵਿੰਨ੍ਹਿਆ।
7.39.29
दुःशासनस्तु सङ्क्रुद्धः प्रभिन्न इव कुञ्जरः ।
अयोधयत सौभद्रमभिमन्युश्च तं रणे ॥ ७.३९.२९ ॥
ਦੁਰਸ਼ਾਸਨ ਤਾਂ ਬਹੁਤ ਕ੍ਰੋਧਿਤ ਹੋ ਕੇ, ਮਦ ਵਿੱਚ ਆਏ ਹਾਥੀ ਵਾਂਗ ਸੌਭਦ੍ਰ ਨਾਲ ਲੜਿਆ; ਅਭਿਮਨਿਊ ਵੀ ਰਣ ਵਿੱਚ ਉਸ ਨਾਲ ਲੜਿਆ।
7.39.30
तौ मण्डलानि चित्राणि रथाभ्यां सव्यदक्षिणम् ।
चरमाणावयुध्येतां रथशिक्षाविशारदौ ॥ ७.३९.३० ॥
ਰਥ-ਸਿੱਖਿਆ ਵਿੱਚ ਨਿਪੁੰਨ ਉਹ ਦੋਵੇਂ ਆਪਣੇ ਰਥਾਂ ਨਾਲ ਖੱਬੇ ਤੇ ਸੱਜੇ ਅਜੀਬ ਮੰਡਲਾਂ ਵਿੱਚ ਘੁੰਮਦੇ ਹੋਏ ਲੜੇ।
7.39.31
अथ पणवमृदङ्गदुन्दुभीनां ।
क्रकचमहानकभेरिझर्झराणम्।
निनदमतिभृशं नराः प्रचक्रु… ।
र्लवणजलोद्भवसिंहनादमिश्रम् ॥ ७.३९.३१ ॥
ਫਿਰ ਪਣਵ, ਮ੍ਰਿਦੰਗ, ਦੁੰਦੁਭੀ, ਕ੍ਰਕਚ, ਮਹਾਨਕ, ਭੇਰੀ ਅਤੇ ਝਰਝਰ ਵਾਜਿਆਂ ਦੀ ਅਤਿ ਉੱਚੀ ਆਵਾਜ਼ ਮਨੁੱਖਾਂ ਨੇ ਕੀਤੀ… ਲੂਣੇ ਸਮੁੰਦਰ ਤੋਂ ਉੱਠੀ ਸ਼ੇਰ-ਗਰਜ ਨਾਲ ਮਿਲ ਕੇ।