महाभारत · अध्याय 7.99
हिन्दी · தமிழ் · తెలుగు · ಕನ್ನಡ · മലയാളം · বাংলা · मराठी · ગુજરાતી · ਪੰਜਾਬੀ · ଓଡ଼ିଆ · اردو · English · Español · Français · Deutsch · Português · Русский · 中文 · 日本語 · العربية · Bahasa Indonesia · ไทย
7.99.1
वर्तमाने तदा युद्धे द्रोणस्य सह पाण्डुभिः ।
परिवर्तमान आदित्ये तत्र सूर्ये च रश्मिभिः।
रजसा कीर्यमाणाश्च मन्दीभूताश्च कौरवाः ॥ ७.९९.१ ॥
तेव्हा द्रोण पाण्डवांसह युद्ध करत असताना, सूर्य आपल्या किरणांसह आकाशात फिरत असताना, धुळीने विखुरलेले कौरव मंदावले.
7.99.2
तिष्ठतां युध्यमानानां पुनरावर्ततामपि ।
भज्यतां जयतां चैव जगाम तदहः शनैः ॥ ७.९९.२ ॥
उभे राहून लढणारे, पुन्हा परतणारे, मोडणारे आणि जिंकणारे यांच्यात तो दिवस हळूहळू गेला.
7.99.3
तथा तेषु विषक्तेषु सैन्येषु जयगृद्धिषु ।
अर्जुनो वासुदेवश्च सैन्धवायैव जग्मतुः ॥ ७.९९.३ ॥
अशा प्रकारे सैन्ये विजयाच्या लालसेने एकमेकांत गुंतलेली असताना, अर्जुन आणि वासुदेव सैंधवाच्या दिशेने गेले.
7.99.4
रथमार्गप्रमाणं तु कौन्तेयो निशितैः शरैः ।
चकार यं च पन्थानं ययौ तेन जनार्दनः ॥ ७.९९.४ ॥
कुंतीपुत्राने तीक्ष्ण बाणांनी रथमार्गाचे प्रमाण निश्चित केले; त्याच मार्गाने जनार्दन गेला.
7.99.5
यत्रयत्र रथो याति पाण्डवस्य महात्मनः ।
तत्रतत्रैव दीर्यन्ते सेनास्तव विशाम्पते ॥ ७.९९.५ ॥
महात्मा पाण्डवाचा रथ जिथे जिथे जातो, हे प्रजापते, तिथे तिथे तुमची सेना विखुरली जाते.
7.99.6
रथशिक्षां तु दाशार्हो दर्शयामास वीर्यवान् ।
उत्तमाधममध्यानि मण्डलानि विदर्शयन् ॥ ७.९९.६ ॥
पराक्रमी दाशार्हाने रथ हाकण्याची कला दाखवली; उत्तम, अधम आणि मध्यम मंडले स्पष्टपणे दाखवत.
7.99.7
ते तु नामाङ्किता बाणाः कालज्वलनसन्निभाः ।
स्नायुनद्धाः सुपर्वाणः पृथवो दीर्घगामिनः ॥ ७.९९.७ ॥
ती नावांकित बाणे कालाग्नीसारखी होती; स्नायूंनी बांधलेली, चांगल्या पेरांची, रुंद आणि दूरवर जाणारी होती.
7.99.8
वैणवाश्चायसाश्चोग्रा ग्रसन्तो विविधानरीन् ।
रुधिरं पतगैः सार्धं प्राणिनां पपुराहवे ॥ ७.९९.८ ॥
बांबूचे आणि लोखंडी भयंकर बाण अनेक शत्रूंना गिळत, युद्धात पक्ष्यांसह प्राण्यांचे रक्त प्यायले.
7.99.9
रथस्थितोऽग्रतः क्रोशं यानस्यत्यर्जुनः शरान् ।
रथे क्रोशमतिक्रान्ते तस्य ते घ्नन्ति शात्रवान् ॥ ७.९९.९ ॥
रथात उभा असलेला अर्जुन रथासमोर एक क्रोश अंतरापर्यंत बाण सोडत होता; रथ एक क्रोश पुढे गेल्यावर ते शत्रूंना मारत.
7.99.10
तार्क्ष्यमारुतरंहोभिर्वाजिभिः साधुवाहिभिः ।
यथाऽगच्छद्धृषीकेशः कृत्स्नं विस्मापयञ्जगत् ॥ ७.९९.१० ॥
गरुड व वायूच्या वेगाच्या, चांगले ओढणाऱ्या घोड्यांनी हृषीकेश असा चालला की सर्व जग थक्क झाले.
7.99.11
न तथा गच्छति रथस्तपनस्य विशाम्पते ।
नेन्द्रस्य न तु रुद्रस्य नापि वैश्रवणस्य च ॥ ७.९९.११ ॥
हे प्रजापते! सूर्याचा रथही असा चालत नाही; इंद्र, रुद्र किंवा कुबेर यांचाही रथ असा चालत नाही.
7.99.12
नान्यस्य समरे राजन्गतपूर्वस्तथा रथः ।
यथा ययावर्जुनस्य मनोभिप्रायशीघ्रगः ॥ ७.९९.१२ ॥
हे राजन्! युद्धात दुसऱ्या कुणाचाही रथ पूर्वी असा गेला नव्हता; अर्जुनाचा रथ मनाच्या संकल्पासारखा वेगाने गेला.
7.99.13
प्रविश्य तु रणे राजन्केशवः परवीरहा ।
सेनामध्ये हयांस्तूर्णं चोदयामास भारत ॥ ७.९९.१३ ॥
हे राजा, शत्रुवीरांचा संहार करणाऱ्या केशवाने रणात प्रवेश करून सैन्याच्या मध्यभागी घोड्यांना वेगाने हाकले, हे भारता.
7.99.14
ततस्तस्य रथौघस्य मध्यं प्राप्य हयोत्तमाः ।
कृच्छ्रेणरथमूहुस्तं क्षुत्पिपासासमन्विताः ॥ ७.९९.१४ ॥
नंतर त्या रथसमूहाच्या मध्यभागी पोहोचलेले उत्तम घोडे भूक आणि तहानेने पीडित होऊन मोठ्या कष्टाने तो रथ ओढू लागले.
7.99.15
क्षताश्च बहुभिः शस्त्रैर्युद्धशौण्डैरनेकशः ।
मण्डलानि विचित्राणि विचेरुस्ते मुहुर्मुहुः ॥ ७.९९.१५ ॥
युद्धकुशल योद्ध्यांच्या अनेक शस्त्रांनी जखमी झालेले ते घोडे पुन्हा पुन्हा विचित्र वर्तुळांत फिरत राहिले.
7.99.16
हतानां वाजिनागानां रथानां च नरैः सह ।
उपरिष्टादतिक्रान्ताः शैलाभानां सहस्रशः ॥ ७.९९.१६ ॥
मारल गेलेल्या घोड्यांच्या, हत्तींच्या, रथांच्या आणि माणसांच्या ढिगांवरून पर्वतासारखे हजारो (मृतदेह) ओलांडले जात होते.
7.99.17
श्रमेण महता युक्तास्ते हया वातरंहसः ।
मन्दवेगगता राजन्संवृत्तास्तत्र संयुगे ॥ ७.९९.१७ ॥
हे राजा, वाऱ्याच्या वेगाचे ते घोडे प्रचंड थकव्याने ग्रस्त होऊन त्या युद्धात मंद गतीचे झाले.
7.99.18
एतस्मिन्नन्तरे वीरावावन्त्यौ भ्रातरौ नृप ।
सहसेनौ समार्च्छेतां पाण्डवं क्लान्तवाहनम् ॥ ७.९९.१८ ॥
याच दरम्यान, हे राजा, अवंतीचे दोन वीर बंधू आपापल्या सेनेसह थकलेल्या वाहनांच्या पांडवाशी भिडले.
7.99.19
तावर्जुनं चतुःषष्ट्या सप्तत्या च जनार्दनम् ।
शराणां च शतैरश्वानविध्येतां मुदान्वितौ ॥ ७.९९.१९ ॥
त्या दोघांनी अर्जुनाला चौसष्ट आणि जनार्दनाला सत्तर बाणांनी विद्ध केले, आणि आनंदाने घोड्यांना शेकडो बाणांनी विद्ध केले.
7.99.20
तावर्जुनो महाराज नवभिर्नतपर्वभिः ।
आजघान रणे क्रुद्धो मर्मज्ञो मर्मभेदिभिः ॥ ७.९९.२० ॥
हे महाराजा, अर्जुनाने क्रोधाने, मर्मस्थाने जाणून, मर्म भेदणाऱ्या वाकलेल्या पेरांच्या नऊ बाणांनी रणात त्या दोघांवर प्रहार केला.
7.99.21
ततस्तौ तु शरौघेण बीभत्सुं सहकेशवम् ।
आच्छादयेतां संरब्धौ सिंहनादं च चक्रतुः ॥ ७.९९.२१ ॥
नंतर ते दोघे संतापून बाणांच्या प्रवाहाने बीभत्सु (अर्जुन) आणि केशवाला झाकून टाकले आणि सिंहनादही केला.
7.99.22
तयोस्तु धनुषी मुष्टौ भल्लाभ्यां श्वेतवाहनः ।
चिच्छेद समरे तूर्णं भूय एव धनञ्जयः।
अथान्यैर्विशिखैस्तूर्णं ध्वजौ च कनकोज्ज्वलौ ॥ ७.९९.२२ ॥
त्या दोघांची धनुष्ये, त्यांच्या मुठींजवळ दोन भल्ल बाणांनी श्वेतवाहन (अर्जुन) याने रणात लगेच तोडली; मग धनंजयाने इतर बाणांनी सोन्यासारखे तेजस्वी दोन्ही ध्वजही तातडीने तोडले.
7.99.23
अथान्ये धनुषी राजन्प्रगृह्य समरे तदा ।
पाण्डवं भृशसङ्क्रुद्धावर्दयामासतुः शरैः ॥ ७.९९.२३ ॥
हे राजा, तेव्हा त्या दोघांनी दुसरी धनुष्ये उचलून, रणात अत्यंत संतापून पांडवाला (अर्जुनाला) बाणांनी पीडिले.
7.99.24
तयोस्तु भृशसङ्क्रुद्धः शराभ्यां पाण्डुनन्दनः ।
धनुषी चिच्छिदे तूर्णं भूय एव धनञ्जयः ॥ ७.९९.२४ ॥
त्या दोघांची धनुष्ये, अत्यंत संतापलेल्या पांडुपुत्राने (अर्जुनाने) दोन बाणांनी लगेच पुन्हा तोडली — तोच धनंजय.
7.99.25
तथान्यैर्विशिखैस्तूर्णं रुक्मपुङ्खैः शिलाशितैः ।
जघानाश्वांस्तथा सूतौ पार्ष्णी च सपदानुगौ ॥ ७.९९.२५ ॥
त्याने त्वरेने इतर सोनेरी पंखांच्या, दगडावर धार लावलेल्या बाणांनी घोड्यांना मारले; तसेच दोन सारथी आणि मागील पायदळाला मारले.
7.99.26
ज्येष्ठस्य च शिरः कायात्क्षुरप्रेण न्यकृन्तत ।
स पपात हतः पृथ्व्यां वातरुग्ण इव द्रुमः ॥ ७.९९.२६ ॥
ज्येष्ठ विंदाचे मस्तक क्षुरप्र बाणाने शरीरापासून तोडले; तो मारला जाऊन वाऱ्याने मोडलेल्या झाडासारखा भूमीवर पडला.
7.99.27
विन्दं तु निहतं दृष्ट्वा ह्यनुविन्दः प्रतापवान् ।
हताश्वं रथमुत्सृज्य गदां गृह्य महाबलः ॥ ७.९९.२७ ॥
विंद मारला गेलेला पाहून प्रतापी अनुविंद, घोडे मेलेला रथ सोडून, गदा घेऊन महाबलवान होऊन पुढे सरसावला.
7.99.28
अभ्यवर्तत सङ्ग्रामे भ्रातुर्वधमनुस्मरन् ।
गदया रथिनां श्रेष्ठो नृत्यन्निव महारथः ॥ ७.९९.२८ ॥
भावाच्या वधाची आठवण ठेवत तो युद्धात पुढे सरसावला; रथिकांमध्ये श्रेष्ठ तो महारथी गदा घेऊन नाचत असल्यासारखा पुढे गेला.
7.99.29
अनुविन्दस्तु गदया ललाटे मधुसूदनम् ।
स्पष्ट्वा नाकम्पयत्क्रुद्धो मैनाकमिव पर्वतम् ॥ ७.९९.२९ ॥
अनुविंदाने संतापाने गदेने मधुसूदनाच्या (कृष्णाच्या) कपाळाला स्पर्श केला; पण मैनाक पर्वताप्रमाणे त्याला हलवू शकला नाही.
7.99.30
तस्यार्जुनः शरैः षड्भिर्ग्रीवां पादौ भुजौ शिरः ।
निचकर्त स सञ्छन्नः पपाताद्रिचयो यथा ॥ ७.९९.३० ॥
त्याची मान, पाय, बाहू आणि मस्तक अर्जुनाने सहा बाणांनी तोडले; बाणांनी झाकला जाऊन तो पर्वतांच्या ढिगाप्रमाणे कोसळला.
7.99.31
ततस्तौ निहतौ दृष्ट्वा तयो राजन्पदानुगाः ।
अभ्यद्रुवन्त सङ्क्रुद्धाः किरन्तः शतशः शरान् ॥ ७.९९.३१ ॥
तेव्हा ते दोघे मारले गेलेले पाहून, हे राजा, त्यांचे पायदळ अनुचर क्रोधाने पेटून शेकडो बाण सोडत त्याच्यावर धावून गेले.
7.99.32
तानर्जुनः शरैस्तूर्णं निहत्य भरतर्षभ ।
व्यरोचत यथा वह्निर्दावं दग्ध्वा हिमात्यये ॥ ७.९९.३२ ॥
हे भरतर्षभा, अर्जुनाने बाणांनी त्वरित त्यांना मारले आणि हिवाळ्याच्या अखेरीस रान जाळणाऱ्या अग्नीप्रमाणे तो तेजाने झळकला.
7.99.33
तयोः सेनामतिक्रम्य कृच्छ्रादिव धनञ्जयः ।
विबभौ जलदं हित्वा दिवाकर इवोदितः ॥ ७.९९.३३ ॥
त्या दोघांच्या सेनेला मोठ्या कष्टाने ओलांडून धनंजय ढग सोडून उगवलेल्या सूर्यासारखा झळकला.
7.99.34
तं दृष्ट्वा कुरवस्त्रस्ताः प्रहृष्टाश्चाभवन्पुनः ।
अभ्यवर्तन्त पार्थं च समन्ताद्भरतर्षभ ॥ ७.९९.३४ ॥
त्याला पाहून भयभीत झालेले कौरव पुन्हा हर्षित झाले; हे भरतर्षभा, ते सर्व बाजूंनी पार्थाकडे वळले.
7.99.35
श्रान्तं चैनं समालक्ष्य ज्ञात्वा दूरे च सैन्धवम् ।
सिंहनादेन महता सर्वतः पर्यवारयन् ॥ ७.९९.३५ ॥
तो थकला आहे हे पाहून आणि सैंधव (जयद्रथ) दूर आहे हे जाणून, त्यांनी मोठा सिंहनाद करत त्याला सर्व बाजूंनी घेरले.
7.99.36
तांस्तु दृष्ट्वा सुसंरब्धानुत्स्मयन्पुरुषर्भः ।
शनकैरिव दाशार्हमर्जुनो वाक्यमब्रवीत् ॥ ७.९९.३६ ॥
ते सर्वजण अतिशय क्रुद्ध झालेले पाहून पुरुषश्रेष्ठ अर्जुन हसला आणि हळूच दाशार्हाला म्हणाला.
7.99.37
शरार्दिताश्च ग्लानाश्च हया दूरे च सैन्धवः ।
किमिहानन्तरं कार्यं साधिष्ठं तव रोचते ॥ ७.९९.३७ ॥
बाणांनी पीडित आणि थकलेले घोडे, आणि सैंधव घोडे दूर आहेत. येथे यानंतर काय करणे योग्य आहे? तुला काय पटते?
7.99.38
ब्रूहि कृष्ण यथातत्त्वं त्वं हि प्राज्ञतमः सदा ।
भवन्नेत्रा रणे शत्रून्विजेष्यन्तीह पाण्डवाः ॥ ७.९९.३८ ॥
कृष्णा, यथार्थ सांग. तू नेहमीच सर्वात अधिक ज्ञानी आहेस. तुझ्या मार्गदर्शनाखाली पांडव येथे रणात शत्रूंना जिंकतील.
7.99.39
मम त्वनन्तरं कृत्यं यद्वै तत्त्वं निबोध मे ।
हयान्विमुच्य हि सुखं विशल्यान्कुरु माधव ॥ ७.९९.३९ ॥
माझे पुढील कर्तव्य काय आहे ते माझ्याकडून ऐक. हे माधवा, घोडे सोडून त्यांना सुखाने बाणमुक्त कर.
7.99.40
एवमुक्तस्तु पार्थेन केशवः प्रत्युवाच तम् ।
ममाप्येतन्मतं पार्थ यदितं ते प्रभाषितम् ॥ ७.९९.४० ॥
पार्थाने असे म्हटल्यावर केशवाने त्याला उत्तर दिले: "हे पार्था, तू जे सांगितलेस तेच माझेही मत आहे."
7.99.41
अहमावारयिष्यामि सर्वसैन्यानि केशव ।
त्वमप्यत्र यथान्यायं कुरु कार्यमनन्तरम् ॥ ७.९९.४१ ॥
हे केशवा, मी सर्व सैन्यांना अडवतो. तूही येथे न्यायानुसार पुढील कार्य कर.
7.99.42
सोऽवतीर्य रथोपस्थादसम्भ्रान्तो धनञ्जयः ।
गाण्डीवं धनुरादाय तस्थौ गिरिविवाचलः ॥ ७.९९.४२ ॥
तो धनंजय, न डगमगता रथाच्या आसनावरून खाली उतरला आणि गांडीव धनुष्य घेऊन पर्वताप्रमाणे अचल उभा राहिला.
7.99.43
तमभ्यधावन्क्रोशन्तः क्षत्रिया जयकाङ्क्षिणः ।
इदं छिद्रमिति ज्ञात्वा धरणीस्थं धनञ्जयम् ॥ ७.९९.४३ ॥
विजयाची इच्छा धरणारे क्षत्रिय, 'हीच संधी' असे जाणून, भूमीवर उभ्या असलेल्या धनंजयावर ओरडत धावून गेले.
7.99.44
तमेकं रथवंशेन महता पर्यवारयन् ।
विकर्षन्तश्च चापानि विसृजन्तश्च सायकान् ॥ ७.९९.४४ ॥
एकट्या त्या वीराला त्यांनी मोठ्या रथपंक्तीने वेढले; धनुष्ये ओढत आणि बाण सोडत.
7.99.45
शस्त्राणि च विचित्राणि क्रुद्धास्तत्र व्यदर्शयन् ।
छादयन्तः शरैः पार्थं मेघा इव दिवाकरम् ॥ ७.९९.४५ ॥
क्रुद्ध होऊन त्यांनी तेथे विविध शस्त्रे दाखवली; मेघ सूर्याला झाकतात तसे बाणांनी पार्थाला झाकत.
7.99.46
अभ्यद्रवन्त वेगेन क्षत्रियाः क्षत्रियर्षभम् ।
नरसिंहं रथोदाराः सिंहं मत्ता इव द्विपाः ॥ ७.९९.४६ ॥
श्रेष्ठ रथी क्षत्रियांनी वेगाने त्या क्षत्रिय-ऋषभ, नरसिंहावर धाव घेतली; माजलेले हत्ती सिंहावर धावून जावे तसे.
7.99.47
तत्र पार्थस्य भुजयोर्महद्बलमदृश्यत ।
यत्क्रुद्धो बहुलाः सेनाः सर्वतः समवारयत् ॥ ७.९९.४७ ॥
तेथे पार्थाच्या बाहूंत महान बल दिसले; क्रुद्ध होऊन त्याने चहूबाजूंनी अनेक सेना रोखून धरल्या.
7.99.48
अस्त्रैरस्त्राणि संवार्य द्विषतां सर्वतो विभुः ।
इषुभिर्बुभिस्तूर्णं सर्वानेव समावृणोत् ॥ ७.९९.४८ ॥
सामर्थ्यवान त्याने आपल्या अस्त्रांनी शत्रूंची सर्व अस्त्रे चहूबाजूंनी परतवून लावली आणि लगेच बाणांनी त्या सर्वांना झाकून टाकले.
7.99.49
तत्रान्तरिक्षे बाणानां प्रगाढानां विशाम्पते ।
सङ्घर्षेण महार्चिष्मान्पावकः समजायत ॥ ७.९९.४९ ॥
हे प्रजापते, तेथे आकाशात दाट बाणांच्या संघर्षाने महाज्वालायुक्त अग्नी उत्पन्न झाला.
7.99.50
तत्रतत्र महेष्वासैः श्वसद्भिः शोणितोक्षितैः ।
हयैर्नागैश्च सम्भिन्नैर्नदद्भिश्चारिकर्शन ॥ ७.९९.५० ॥
हे शत्रुपीडका, तेथे तेथे महाधनुर्धर, रक्ताने माखलेले श्वास घेणारे घोडे आणि छिन्नविच्छिन्न हत्ती गर्जत होते.
7.99.51
संरब्धैश्चारिभिर्वीरैः प्रार्थयद्भिर्जयं मृधे ।
एकस्थैर्बहुभिः क्रुद्धैरूष्मेव समजायत ॥ ७.९९.५१ ॥
युद्धात विजयाची इच्छा करणाऱ्या, संतप्त, एका ठिकाणी उभ्या असलेल्या अनेक वीरांकडून वाफेसारखी उष्णता उत्पन्न झाली.
7.99.52
शरोर्मिणं ध्वजावर्तं नागनक्रं दुरत्ययम् ।
पदातिमत्स्यकलिलं शङ्खदुन्दुभिनिःस्वनम् ॥ ७.९९.५२ ॥
बाणांच्या लाटा, ध्वजांचे आवर्त, हत्तीरूपी मगरींनी भरलेला, दुस्तर, पायदळरूपी माशांनी दाट, शंख आणि दुंदुभींच्या निनादाने भरलेला.
7.99.53
असङ्ख्येयमपारं च रजो नीरमतीव च ।
उष्णीषकमठं छत्रपताकाफेनमालिनम् ॥ ७.९९.५३ ॥
असंख्य आणि अपार, धुळीच्या पाण्याने अतिशय भरलेला, पगड्यांरूपी कासवांचा, छत्र आणि पताकांच्या फेसाची माळ घातलेला.
7.99.54
रथसागरमक्षोभ्यं मातङ्गाङ्गशिलाचितम् ।
वेलाभूतस्तदा पार्थः पत्रिभिः समवारयत् ॥ ७.९९.५४ ॥
रथांच्या सागराला, जो अक्षोभ्य होता आणि हत्तींच्या देहरूपी शिळांनी भरलेला होता, तेव्हा पार्थाने किनारा होऊन बाणांनी अडवला.
7.99.55
अर्जुने धरणीं प्राप्ते हयहस्ते च केशवे ।
एतदन्तरमासाद्य कथं पार्थो न घातितः ॥ ७.९९.५५ ॥
अर्जुन धरणीवर पडलेला असताना आणि केशव हातात घोड्यांचा लगाम धरून असताना, त्या संधीत पार्थ का मारला गेला नाही?
7.99.56
सद्यः पार्थिव पार्थेन निरुद्धाः सर्वपार्थिवाः ।
रथस्था धरणीस्थेन वाक्यमच्छान्दसं यथा ॥ ७.९९.५६ ॥
हे राजा! जमिनीवर उभ्या असलेल्या पार्थाने त्वरित रथांवरील सर्व राजांना रोखले; हे वाक्य छंदोबद्ध नसल्यासारखे आहे.
7.99.57
स पार्थः पार्थिवान्सर्वान्भूमिस्थोपि रथस्थितान् ।
एको निवारयामास लोभः सर्वगुणानिव ॥ ७.९९.५७ ॥
जमिनीवर उभ्या असलेल्या त्या पार्थाने एकटाच रथांवरील सर्व राजांना रोखले; जसा लोभ सर्व गुणांना अडवतो.
7.99.58
ततो जनार्दनः सङ्ख्ये प्रियं पुरुषसत्तमम् ।
असम्भ्रान्तो महाबाहुरर्जुनं वाक्यमब्रवीत् ॥ ७.९९.५८ ॥
तेव्हा महाबाहू जनार्दन युद्धात विचलित न होता, आपला प्रिय पुरुषोत्तम अर्जुनाला म्हणाला.
7.99.59
उदपानमिहाश्वानां नालमस्ति रणेऽर्जुन ।
परीप्सन्ते जलं चेमे पेयं न त्ववगाहनम् ॥ ७.९९.५९ ॥
हे अर्जुना! या रणांगणात घोड्यांसाठी हा झरा पुरेसा नाही; हे पाणी पिण्यासाठी शोधत आहेत, स्नानासाठी नव्हे.
7.99.60
इदमस्तीत्यसम्भ्रान्तो ब्रुवन्नस्त्रेण मेदिनीम् ।
अभिहत्यार्जुनश्चक्रे वाजिपानं सरः शुभम् ॥ ७.९९.६० ॥
"हे पाणी आहे" असे निर्भयपणे म्हणत अर्जुनाने अस्त्राने जमिनीवर प्रहार केला आणि घोड्यांच्या पाण्यासाठी एक शुभ सरोवर निर्माण केले.
7.99.61
हंसकारण्डवाकीर्णं चक्रवाकोपशोभितम् ।
सुविस्तीर्णं प्रसन्नाम्भः प्रफुल्लवरपङ्कजम् ॥ ७.९९.६१ ॥
हंस आणि कारंडव पक्ष्यांनी भरलेले, चक्रवाकांनी शोभिवंत, अतिशय विस्तीर्ण, स्वच्छ जल असलेले, उत्तम कमळे पूर्ण फुललेले सरोवर.
7.99.62
कूर्ममत्स्यगणाकीर्णमगाधमृषिसेवितम् ।
आगच्छन्नारदमुनिर्दर्शनार्थं कृतं क्षणात् ॥ ७.९९.६२ ॥
कासव आणि माशांच्या समूहांनी भरलेले, अथांग, ऋषींनी सेविलेले ते सरोवर, दर्शनासाठी येत असलेल्या नारद मुनींनी क्षणात निर्माण केले.
7.99.63
शरवंशं शरस्थूणं शराच्छादनमद्भुतम् ।
शरवेश्माकरोत्पार्थस्त्वष्टेवाद्भुतकर्मकृत् ॥ ७.९९.६३ ॥
बाणांचीच बांबूची चौकट, बाणांचेच खांब आणि बाणांचेच छप्पर असलेले अद्भुत शरगृह पार्थाने निर्माण केले; अद्भुत कर्म करणाऱ्या त्वष्ट्याप्रमाणे.
7.99.64
ततः प्रहस्य गोविन्दः साधुसाध्वित्यथाब्रवीत् ।
शरवेश्मनि पार्थेन कृते तस्मिन्महात्मना ॥ ७.९९.६४ ॥
तेव्हा गोविंद हसून म्हणाला, 'साधु! साधु!' — महात्म्या पार्थाने ते शरगृह निर्माण केल्यावर.