மகாபாரதம் · அத்தியாயம் 8.41
हिन्दी · தமிழ் · తెలుగు · ಕನ್ನಡ · മലയാളം · বাংলা · मराठी · ગુજરાતી · ਪੰਜਾਬੀ · ଓଡ଼ିଆ · اردو · English · Español · Français · Deutsch · Português · Русский · 中文 · 日本語 · العربية · Bahasa Indonesia · ไทย
8.41.1
ततः परानीकभिदं व्यूहमप्रतिमं महत् ।
समीक्ष्य कर्णः पार्थानां धृष्टद्युम्नाभिरक्षितम् ॥ ८.४१.१ ॥
பின்னர் கர்ணன் பாண்டவர்களின் அந்த மாபெரும், ஒப்பற்ற வியூகத்தைக் கண்டான். அது எதிரிப் படையை உடைப்பதாகவும் திருஷ்டத்யும்னனால் காக்கப்பட்டதாகவும் இருந்தது.
8.41.2
प्रययौ रथघोषेण सिंहनादरवेण च ।
वादित्राणां च निनदैः कम्पयन्निव मेदिनीम् ॥ ८.४१.२ ॥
தேர்களின் முழக்கத்துடனும், சிங்க கர்ஜனையுடனும், இசைக்கருவிகளின் ஒலியுடனும் அவன் முன்னேறினான்; பூமியையே நடுங்கச் செய்வது போல.
8.41.3
वेपमान इव क्रोधाद्युद्वशौण्डः परन्तपः ।
प्रतिव्यूह्य महातेजा यथावद्भरतर्षभ ॥ ८.४१.३ ॥
கோபத்தால் நடுங்குவது போல், போரில் பெருமிதம் கொண்ட, பகைவரை வாட்டும், மாபெரும் ஒளியுடைய கர்ணன், பாரதர்களில் சிறந்தவனே, முறைப்படி தனது வியூகத்தை அமைத்தான்.
8.41.4
व्यधमत्पाण्डवीं सेनामासुरीं मघवानिव ।
युधिष्ठिरं चाभ्यहनदपसव्यं चकारह ॥ ८.४१.४ ॥
இந்திரன் அசுரப் படையைச் சிதறடிப்பது போல், அவன் பாண்டவப் படையைச் சிதறடித்தான்; யுதிஷ்டிரனையும் தாக்கி அவனை அபசவ்யமாக்கினான்.
8.41.5
कर्णस्य रथघोषेण मौर्वीनिष्पेषणेन च ।
सुसङ्ग्राहेण रश्मीनां समकम्पन्त सृञ्जयाः ॥ ८.४१.५ ॥
கர்ணனின் தேர் முழக்கத்தாலும், வில்நாண் ஒலியாலும், கடிவாளங்களை இறுகப் பற்றியதாலும் சிருஞ்சயர்கள் அனைவரும் நடுங்கினர்.
8.41.6
तानि सर्वाणि सैन्यानि कर्ण दृष्ट्वा विशाम्पते ।
बभूवुः सम्प्रहृष्टानि तावकानि युयुत्सया ॥ ८.४१.६ ॥
மக்களின் தலைவனே, கர்ணனைக் கண்டதும் உன் அந்தப் படைகள் அனைத்தும் போர் செய்யும் ஆர்வத்தால் பெரிதும் மகிழ்ந்தன.
8.41.7
अश्रूयन्त ततो वाचस्तावकानां विशाम्पते ।
कर्णार्जुनमहायुद्धमेतदद्य भविष्यति ॥ ८.४१.७ ॥
அரசே, அப்போது உங்கள் வீரர்களின் குரல்கள் கேட்டன: இன்று கர்ணனுக்கும் அர்ஜுனனுக்கும் இடையே இதுவே மாபெரும் போர் நடக்கும்.
8.41.8
अद्य दुर्योधनो राजा हतामित्रो भविष्यति ।
अद्य कर्णं रणे दृष्ट्वा फल्गुनो विद्रविष्यति ॥ ८.४१.८ ॥
இன்று மன்னன் துர்யோதனன் எதிரிகளை வென்றவனாவான்; இன்று போரில் கர்ணனைக் கண்டு பால்குனன் அர்ஜுனன் ஓடிவிடுவான்.
8.41.9
अद्य तावद्वयं युद्धे कर्णस्यैवानुगामिनः ।
कर्णबाणमयं भीमं युद्धं द्रक्ष्याम संयुगे ॥ ८.४१.९ ॥
இன்று நாம் போரில் கர்ணனையே பின்தொடர்ந்து செல்வோம்; போரில் கர்ணனின் அம்புகளால் நிறைந்த பயங்கரமான போரைக் காண்போம்.
8.41.10
चिरकालेप्सितमिदमद्येदानीं भविष्यति ।
अद्य द्रक्ष्याम सङ्ग्रामं घोरं देवासुरोपमम् ॥ ८.४१.१० ॥
நீண்ட காலமாக விரும்பப்பட்டது இது; இன்றே இப்போது இது நடக்கும். இன்று தேவர்களுக்கும் அசுரர்களுக்கும் இடையிலான போரைப் போன்ற கொடிய போரைக் காண்போம்.
8.41.11
अद्येदानीं महद्युद्धं भविष्यति भयानकम् ।
अद्येदानीं जयो नित्यमेकस्यैकस्य वा रणे ॥ ८.४१.११ ॥
இன்று இப்போது பெரும் பயங்கரமான போர் நடக்கும்; இன்று இப்போது போரில் ஒருவருக்கு அல்லது மற்றவருக்கு வெற்றி உறுதி.
8.41.12
अर्जुनं किल राधेयो वधिष्यति महारणे ।
अथवा कं नरं लोके न स्पृशन्ति मनोरथाः ॥ ८.४१.१२ ॥
ராதையின் மகன் கர்ணன் பெரும் போரில் அர்ஜுனனைக் கொல்வான்; அல்லது உலகில் எந்த மனிதனைத்தான் விருப்பங்கள் தொடுவதில்லை?
8.41.13
इत्युक्त्वा विविधा वाचः कुरवः कुरुनन्दन ।
आजघ्नुः पटहांश्चैव तूर्यांश्चैव सहस्रशः ॥ ८.४१.१३ ॥
இவ்வாறு பலவிதமாகச் சொல்லி, குருநந்தனா, குருக்கள் ஆயிரக்கணக்கில் பறைகளையும் எக்காளங்களையும் முழக்கினர்.
8.41.14
भेरीनादांश्च विविधान्सिंहनादांश्च पुष्कलान् ।
मुरजानां महाशब्दानानकानां महारवान् ॥ ८.४१.१४ ॥
பலவிதமான பேரிகை ஒலிகளும், மிகுதியான சிங்க முழக்கங்களும், முரசுகளின் பெரும் ஒலிகளும், ஆனகங்களின் பெரும் முழக்கங்களும்.
8.41.15
नृत्यमानाश्च बहुशस्तर्जमानाश्च मारिष ।
अन्योन्यमभ्ययुर्युद्धे युद्धरङ्गगता नराः ॥ ८.४१.१५ ॥
ஓ மாரிஷா, பலமுறை ஆடியும் அச்சுறுத்தியும் போர்க்களத்திற்கு வந்த மனிதர்கள் போரில் ஒருவரையொருவர் எதிர்த்து விரைந்தனர்.
8.41.16
तेषां पदाता नागानां पादरक्षाः समन्ततः ।
पट्टसासिधराः शूराश्चापबाणमुसुण्ठिनः ॥ ८.४१.१६ ॥
அவர்களின் காலாட்படையினர், யானைகளின் கால் காவலர்கள் நாலா புறங்களிலும் இருந்தனர்; வாளும் பட்டிசமும் ஏந்திய வீரர்கள், வில், அம்பு, முசுண்டி கொண்டவர்கள்.
8.41.17
भिण्डिपालधराश्चैव शूरलहस्ताः सुचक्रिणः ।
तेषां समागमो घोरो देवासुररणोपमः ॥ ८.४१.१७ ॥
பிண்டிபாலம் ஏந்தியவர்களும், வீரக் கைகளும் நல்ல சக்கரங்களும் உடையவர்களும்; அவர்களின் சந்திப்பு தேவாசுரப் போருக்கு ஒப்பான கொடியதாக இருந்தது.
8.41.18
कथं सञ्जय राधेयः प्रत्यव्यूहत पाण्डवान् ।
धृष्टद्युम्नमुखान्सङ्ख्ये भीमसेनाभिरक्षितान्।
सर्वानेव महेष्वासानजय्यानमरैरपि ॥ ८.४१.१८ ॥
ஓ சஞ்சயா, ராதையின் மகன் கர்ணன், தேவர்களாலும் வெல்ல முடியாத, திருஷ்டத்யும்னனை முன்னணியாகக் கொண்ட, பீமசேனனால் காக்கப்பட்ட அனைத்துப் பெரும் வில்லாளிகளான பாண்டவர்களை போரில் எவ்வாறு எதிர்த்து அணிவகுத்தான்?
8.41.19
के च प्रपक्षौ पक्षौ वा मम सैन्यस्य सञ्जय ।
प्रविभज्य यथान्यायमवतस्थुः सुदंशिताः ॥ ८.४१.१९ ॥
சஞ்சயா, என் படையின் எந்தெந்த பிரபக்ஷங்களும் பக்ஷங்களும் முறைப்படி பிரிக்கப்பட்டு நன்கு கவசமணிந்து நின்றன?
8.41.20
कथं पाण्डुसुताश्चापि प्रत्यव्यूहन्त मामकान् ।
कथं चैतन्महद्युद्धं प्रावर्तत सुदारुणम् ॥ ८.४१.२० ॥
பாண்டுவின் மகன்கள் என் ஆட்களுக்கு எதிராக எவ்வாறு வியூகம் அமைத்தனர்? இந்த மகத்தான கொடும் போர் எவ்வாறு தொடங்கியது?
8.41.21
क्व च बीभत्सुरभवद्यत्कर्णोऽयाद्युधिष्ठिरम् ।
को ह्यर्जुनस्य सान्निध्ये शक्तो जेतुं युधिष्ठिरम् ॥ ८.४१.२१ ॥
பீபத்ஸு (அர்ஜுனன்) எங்கிருந்தான், கர்ணன் யுதிஷ்டிரரை நோக்கிச் சென்றானே? அர்ஜுனன் முன்னிலையில் யுதிஷ்டிரரை வெல்ல யாரால் இயலும்?
8.41.22
सर्वभूतानि यो ह्येकः खाण्डवे जितबान्पुरा ।
कस्तमन्यस्तु राधेयात्प्रतियुध्येज्जिजीविषुः ॥ ८.४१.२२ ॥
முன்பு காண்டவக் காட்டில் தனியாக எல்லா உயிரினங்களையும் வென்றவனை, ராதையின் மகன் கர்ணனைத் தவிர வாழ விரும்பும் வேறு எவன் எதிர்த்துப் போரிடுவான்?
8.41.23
शृणु व्यूहस्य रचनामर्जुनश्च यथा गतः ।
परिवार्य नृपान्सर्वान्सङ्ग्रामश्चाभवद्यथा ॥ ८.४१.२३ ॥
வியூகத்தின் அமைப்பைக் கேளுங்கள்; அர்ஜுனன் எவ்வாறு சென்றான், எல்லா அரசர்களையும் சூழ்ந்து போர் எவ்வாறு நடந்தது என்பதையும்.
8.41.24
कृपः शारद्वतो राजन्मागधाश्च तरस्विनः ।
सात्वतः कृतवर्मा च दक्षिणं पक्षमाश्रिताः ॥ ८.४१.२४ ॥
அரசே, சாரத்வதரின் மகன் கிருபரும், விரைவான மாகதர்களும், சாத்வதன் கிருதவர்மனும் வலது பக்கத்தில் நின்றனர்.
8.41.25
तेषां प्रपक्षे शकुनिरुलूकश्च महारथः ।
सादिभिर्विमलप्रासैस्तदानीमभ्यरक्षताम् ॥ ८.४१.२५ ॥
அவர்களின் பிரபக்ஷத்தில் சகுனியும் உலூகனும் என்ற இரு மகாரதர்கள் அப்போது ஒளிரும் ஈட்டிகளுடன் குதிரை வீரர்களோடு காத்து நின்றனர்.
8.41.26
गान्धारैश्चाप्यसम्भ्रान्तैः पार्वतीयैश्च दुर्जयैः ।
शलभानामिव व्रातैः पिशाचैरिव दुर्दृशैः ॥ ८.४१.२६ ॥
கலங்காத காந்தாரர்களாலும், வெல்ல முடியாத மலைவாசிகளாலும், வெட்டுக்கிளி கூட்டம் போலவும் பேய்கள் போலவும் பார்க்கக் கடினமானவர்களாலும் அவர்கள் காக்கப்பட்டனர்.
8.41.27
चतुर्विंशत्सहस्राणि रथानामनिवर्तिनाम् ।
संशप्तका युद्वशौण्डा वामपाश्वमपालयन् ॥ ८.४१.२७ ॥
பின்வாங்காத இருபத்து நான்காயிரம் தேர்கள் — போரில் பெருமை கொண்ட சம்சப்தகர்கள் — இடப்பக்கத்தைக் காத்தனர்.
8.41.28
समन्वितास्तव सुतैः कृष्णार्जुनजिघांसवः ।
तेषां प्रपक्षाः काम्भोजाः शकाश्च यवनैः सह ॥ ८.४१.२८ ॥
உமது மகன்களுடன் இணைந்து, கிருஷ்ணனையும் அர்ஜுனனையும் கொல்ல விரும்பியவர்கள் — அவர்களின் பிரபக்ஷங்கள் காம்போஜர், சகர் மற்றும் யவனர்.
8.41.29
निदेशात्सूतपुत्रस्य सरथाश्वेभपत्तयः ।
आह्वयन्तोऽर्जुनं तस्थुः केशवं च महाबलम् ॥ ८.४१.२९ ॥
சூதபுத்திரன் கர்ணனின் கட்டளையால் தேர்கள், குதிரைகள், யானைகள், காலாட்படை ஆகியவற்றுடன் அர்ஜுனனையும் மகாபலமுள்ள கேசவனையும் சவால் விடுத்தவாறு நின்றனர்.
8.41.30
ततः सेनामुखे कर्णोऽप्यवातिष्ठत दंशितः ।
चित्रवर्माङ्गदः स्रग्वी पालयन्वाहिनीमुखम् ॥ ८.४१.३० ॥
அதன் பின் படையின் முன்னணியில் கர்ணனும் கவசம் அணிந்து நின்றான் — வண்ணக் கவசம், தோள்வளை, மாலை அணிந்து, படையின் முகப்பைக் காத்தவாறு.
8.41.31
रक्षमाणैः सुसंरब्धैः पुत्रैः शस्त्रभृतां वरः ।
वाहिनीं प्रमुखे वीरः सम्प्रकर्षन्नशोभत ॥ ८.४१.३१ ॥
ஆயுததாரிகளில் சிறந்த அந்த வீரன், கோபம் நிறைந்த புதல்வர்களால் காக்கப்பட்டு, படையை முன்னே நடத்தியபடி படையின் முகப்பில் விளங்கினான்.
8.41.32
अशोकस्तु महाबाहुः सूर्यवैश्वानरप्रभः ।
महाद्विपस्कन्धगतः पिङ्गाक्षः प्रियदर्शनः।
दुःशासनो वृतः सैन्यैः स्थितो व्यूहस्य पृष्ठतः ॥ ८.४१.३२ ॥
பெரும்புயங்களை உடைய அசோகன் சூரியனும் நெருப்பும் போல ஒளிர்ந்தான்; பெரிய யானையின் தோளில் அமர்ந்திருந்த அவன், செம்பழுப்புக் கண்களும் இனிய தோற்றமும் கொண்டிருந்தான். துஶ்ஶாசனன் படைகளால் சூழப்பட்டு வியூகத்தின் பின்புறத்தில் நின்றான்.
8.41.33
तन्मध्ये स महाबाहुः स्वयं दुर्योधनो नृपः ।
चित्राश्वैश्चित्रसन्नाहैः सोदर्यैरभिरक्षितः ॥ ८.४१.३३ ॥
அவர்களின் நடுவில் பெரும்புயங்களை உடைய மன்னன் துரியோதனன் தானே இருந்தான்; வண்ணமயமான குதிரைகளும் வண்ணக் கவசங்களும் கொண்ட உடன்பிறந்தோரால் அவன் சூழ்ந்து காக்கப்பட்டான்.
8.41.34
रक्ष्यमाणो महावीर्यैः सहितैर्मद्रकेकयैः ।
अशोभत महाराज देवैरिव शतक्रतुः ॥ ८.४१.३४ ॥
மகாவீரியம் கொண்ட மத்ரர்களும் கேகயர்களும் சேர்ந்து அவனைக் காத்தனர்; மகாராஜனே, தேவர்களால் சூழப்பட்ட சதக்ரது இந்திரனைப் போல அவன் விளங்கினான்.
8.41.35
अश्वत्थामा कुरूणां च ये प्रवीरा महारथाः ।
नित्यमत्ताश्च मातङ्गाः शूरैर्म्लेच्छैः समन्विताः।
अन्वयुस्तद्रथानीकं क्षरन्त इव तोयदाः ॥ ८.४१.३५ ॥
அஸ்வத்தாமனும் குருக்களின் சிறந்த வீர மகாரதர்களும், எப்போதும் மதங்கொண்ட யானைகளும், வீர மிலேச்சர்களுடன் கூடியவர்களும் அந்த தேர்ப்படையைப் பின்தொடர்ந்தனர்; மழை பொழியும் மேகங்கள் போல அவை சென்றன.
8.41.36
ते ध्वजैर्वैजयन्तीभिर्ज्वलद्भिः परमायुधैः ।
सादिभिश्चास्थिता रेजुर्द्रुमवन्त इवाचलाः ॥ ८.४१.३६ ॥
வைஜயந்தி கொடிகளும், ஒளிர்ந்த சிறந்த ஆயுதங்களும், குதிரைவீரர்களும் கொண்ட அவர்கள், மரங்கள் நிறைந்த மலைகளைப் போல விளங்கினர்.
8.41.37
तेषां पदातिनागानां पादरक्षाः सहस्रशः ।
पट्टसासिधराः शूरा बभूवुरनिवर्तिनः ॥ ८.४१.३७ ॥
அவர்களின் காலாட்படை மற்றும் யானைப்படையின் ஆயிரக்கணக்கான பாதுகாவலர்கள், வாளும் பட்டிசமும் ஏந்திய வீரர்கள், பின்வாங்காதவர்களாக ஆயினர்.
8.41.38
सादिभिः स्यन्दनैर्नागैरधिकं समलङ्कृतैः ।
स व्यूहराजो विबभौ देवासुरचमूपमः ॥ ८.४१.३८ ॥
குதிரைவீரர்கள், தேர்கள், யானைகளால் மிகவும் அலங்கரிக்கப்பட்ட அந்த வியூகராஜன் தேவர்களும் அசுரர்களும் கொண்ட படைக்கு ஒப்பாக விளங்கியது.
8.41.39
बार्हस्पत्यः सुविहितो नायकेन विपश्चिता ।
नृत्यतीव महाव्यूहः परेषां भयमादधत् ॥ ८.४१.३९ ॥
பிருஹஸ்பதியின் நெறிப்படி நன்கு அமைக்கப்பட்ட, அறிவுள்ள தலைவனால் வகுக்கப்பட்ட அந்த மகாவியூகம், நடனமாடுவதுபோல் எதிரிகளுக்கு அச்சத்தை ஏற்படுத்தியது.
8.41.40
तस्य पक्षप्रपक्षेभ्यो निष्पतन्ति युयुत्सवः ।
हस्त्यश्वरथमातङ्गाः प्रावृषीव बलाहकाः ॥ ८.४१.४० ॥
அதன் பக்கங்களிலும் துணைப்பக்கங்களிலும் இருந்து போர்வேட்கையுள்ள வீரர்கள் பாய்ந்து வருகின்றனர் — யானைகளும் குதிரைகளும் தேர்களும் யானைப்பாகர்களும், மழைக்காலத்து மேகங்கள் போல.
8.41.41
ततः सेनामुखे कर्णं दृष्ट्वा राजा युधिष्ठिरः ।
धनञ्जयममित्रघ्नमेकवीरमुवाच ह ॥ ८.४१.४१ ॥
பின்னர் படையின் முனையில் கர்ணனைக் கண்ட அரசன் யுதிட்டிரன், எதிரிகளை அழிப்பவனும் ஒப்பற்ற வீரனுமான தனஞ்சயனிடம் பேசினான்.
8.41.42
पश्यार्जुन महाव्यूहं कर्णेन विहितं रणे ।
युक्तं पक्षैः प्रपक्षैश्च परानीकं प्रकाशते ॥ ८.४१.४२ ॥
அர்ஜுனா, பார், கர்ணனால் போர்க்களத்தில் அமைக்கப்பட்ட இந்த மகாவியூகத்தைப் பார். பக்கங்களும் துணைப்பக்கங்களும் கொண்ட எதிரிப் படை ஒளிர்கிறது.
8.41.43
तत्समीपगतं ह्येतत्प्रत्यमित्रं महद्बूलम् ।
यथा नाभिभवत्यस्मांस्तथा नीतिर्विधीयताम् ॥ ८.४१.४३ ॥
அருகில் நிற்கும் இந்த மகத்தான எதிரிப் படை நம்மை மேற்கொள்ளாதபடி ஒரு வியூகம் அமைக்கப்படட்டும்.
8.41.44
एवमुक्तोऽर्जुनो राज्ञा प्राञ्जलिर्नृपमब्रवीत् ॥ ८.४१.४४ ॥
அரசனால் இவ்வாறு சொல்லப்பட்ட அர்ஜுனன் கைகூப்பி அரசனிடம் பேசினான்.
8.41.45
यथा यथा भवानाह तत्तथा न तदन्यथा ।
यत्तस्य विहितं कार्यं तत्करिष्यामि सुव्रत।
प्रधानमथ चैवास्य विनाशं च करोम्यहम् ॥ ८.४१.४५ ॥
நீர் எவ்வாறு சொல்கிறீரோ அவ்வாறே அது; வேறுவிதமாக அன்று. ஓ சுவ்ரதா, அவனுக்கு விதிக்கப்பட்ட கடமையை நான் செய்வேன்; அவனுடைய தலைவனையும் நான் அழிப்பேன்.
8.41.46
तस्मात्त्वं जहि राधेयं भीमसेनः सुयोधनम् ।
वृषसेनं च नकुलः सहदेवोऽपि सौबलम् ॥ ८.४१.४६ ॥
ஆகவே நீ ராதையின் மகன் கர்ணனைக் கொல். பீமசேனன் துரியோதனனையும், நகுலன் விருஷசேனனையும், சகதேவனும் சௌபலனையும் கொல்லட்டும்.
8.41.47
दुःशानं शतानीको हार्दिक्यं शिनिपुङ्गवः ।
धृष्टद्युम्नो द्रोणसुतं स्वयं योत्स्याम्यहं कृपम् ॥ ८.४१.४७ ॥
துச்சாசனனை சதானீகன் கொல்லட்டும்; ஹார்திக்கியனை (கிருதவர்மன்) சினி குலத்தின் சிறந்தவன் (சாத்யகி) கொல்லட்டும்; துரோணரின் மகனை திருஷ்டத்யும்னன் கொல்லட்டும்; கிருபருடன் நானே போரிடுவேன்.
8.41.48
द्रौपदेया धार्तराष्ट्राञ्शिष्टान्सह शिखण्डिना ।
ते ते च तांस्तानहितानस्माकं घ्न्तु मामकाः ॥ ८.४१.४८ ॥
திரௌபதியின் மகன்கள் மீதமுள்ள திருதராஷ்டிரன் மகன்களை சிகண்டியுடன் சேர்ந்து கொல்லட்டும்; என் வீரர்கள் நம் அந்தந்த எதிரிகளைக் கொல்லட்டும்.
8.41.49
इत्युक्तो धर्मराजेन तथेत्युक्त्वा धनञ्जयः ।
व्यादिदेश स्वसैन्यानि स्वयं चागाच्चमूमुखम् ॥ ८.४१.४९ ॥
தர்மராஜன் இவ்வாறு கூறியதும், தனஞ்சயன் 'அவ்வாறே' என்று சொல்லி தன் படைகளுக்கு ஆணையிட்டு, தானே படையின் முகப்பிற்குச் சென்றான்.
8.41.50
धनञ्जयो महाराज दक्षिणं पक्षमास्थितः ।
भीमसेनो महाबाहुर्वामं पक्षमुपाश्रितः ॥ ८.४१.५० ॥
மகாராஜாவே, தனஞ்சயன் வலது பக்கத்திலும், பெருந்தோள்களையுடைய பீமசேனன் இடது பக்கத்திலும் நின்றனர்.
8.41.51
सात्यकिर्द्रौपदेयाश्च स्वयं राजा च पाण्डवः ।
व्यूहस्य प्रमुखे तस्थुः स्वेनानीकेन संवृताः ॥ ८.४१.५१ ॥
சாத்யகியும், திரௌபதியின் மைந்தர்களும், அரசனாகிய பாண்டவனும் தாமே, தங்கள் சொந்தப் படையால் சூழப்பட்டு வியூகத்தின் முன்பகுதியில் நின்றனர்.
8.41.52
स्वबलेनारिसैन्यं तत्प्रत्यवस्थाप्य पाण्डवः ।
प्रत्यव्यूहत्पुरस्कृत्य धृष्टद्युम्नशिखण्डिनौ ॥ ८.४१.५२ ॥
பாண்டவன் தன் படையால் அந்த எதிரிப் படையை எதிர்த்து நிறுத்தி, திருஷ்டத்யும்னனையும் சிகண்டியையும் முன்னிறுத்தி வியூகத்தை அமைத்தான்.
8.41.53
तत्सादिनागकलिलं पदातिरथसङ्कुलम् ।
धृष्टद्युम्नमुखं घोरमशोभत महद्बलम् ॥ ८.४१.५३ ॥
குதிரைவீரர், யானைகளால் நிறைந்து, காலாட்படையும் தேர்களும் நெருங்கி, திருஷ்டத்யும்னனை முகப்பாகக் கொண்ட அந்தப் பயங்கரமான பெரும்படை பிரகாசித்தது.