ମହାଭାରତ · ଅଧ୍ୟାୟ 8.51
हिन्दी · தமிழ் · తెలుగు · ಕನ್ನಡ · മലയാളം · বাংলা · मराठी · ગુજરાતી · ਪੰਜਾਬੀ · ଓଡ଼ିଆ · اردو · English · Español · Français · Deutsch · Português · Русский · 中文 · 日本語 · العربية · Bahasa Indonesia · ไทย
8.51.1
भीमसेनं सपाञ्चालं चेदिकेकयसंवृतम् ।
सेनापतिः स्वयं क्रुद्धो वारयामास सायकैः ॥ ८.५१.१ ॥
ସେନାପତି କର୍ଣ୍ଣ ନିଜେ କ୍ରୁଦ୍ଧ ହୋଇ, ପାଞ୍ଚାଳମାନଙ୍କ ସହିତ ଚେଦି ଓ କେକୟମାନଙ୍କ ଦ୍ୱାରା ଘେରାଯାଇଥିବା ଭୀମସେନଙ୍କୁ ନିଜ ବାଣରେ ରୋକିଲେ।
8.51.2
ततस्तु चेदिकारूशान्सृढ्जयांश्च महारथान् ।
कर्णो जघान समरे भीमसेनस्य पश्यतः ॥ ८.५१.२ ॥
ଏହାପରେ କର୍ଣ୍ଣ ଯୁଦ୍ଧରେ ଭୀମସେନଙ୍କ ଦେଖୁଥିବା ବେଳେ ଚେଦି, କାରୂଷ ଓ ସୃଞ୍ଜୟ ମହାରଥୀମାନଙ୍କୁ ବଧ କଲେ।
8.51.3
भीमसेनस्ततः कर्णे विहाय रथसत्तमम् ।
प्रययौ कौरवं सैन्यं कक्षमग्निरिव ज्वलन् ॥ ८.५१.३ ॥
ତା'ପରେ ଭୀମସେନ କର୍ଣ୍ଣଙ୍କୁ ଛାଡ଼ି, ଶ୍ରେଷ୍ଠ ରଥରୁ, ଶୁଖିଲା ଘାସରେ ଜଳୁଥିବା ଅଗ୍ନି ପରି ଜଳି କୌରବ ସୈନ୍ୟ ଆଡ଼କୁ ଗଲେ।
8.51.4
सूतपुत्रोऽपि समरे पाञ्चालान्केकयांस्तथा ।
सृञ्जयांश्च महेष्वासान्निजघानं सहस्रशः ॥ ८.५१.४ ॥
ସୂତପୁତ୍ର କର୍ଣ୍ଣ ମଧ୍ୟ ଯୁଦ୍ଧରେ ପାଞ୍ଚାଳ, କେକୟ ଓ ମହାଧନୁର୍ଧର ସୃଞ୍ଜୟମାନଙ୍କୁ ହଜାର ହଜାର ବଧ କଲେ।
8.51.5
संशप्तकेषु पार्थश्च कौरवेषु वृकोदरः ।
पाञ्चालेषु तथा कर्णः क्षयं चक्रुर्महारथाः ॥ ८.५१.५ ॥
ସଂଶପ୍ତକମାନଙ୍କ ମଧ୍ୟରେ ପାର୍ଥ (ଅର୍ଜୁନ), କୌରବମାନଙ୍କ ମଧ୍ୟରେ ବୃକୋଦର (ଭୀମ) ଏବଂ ପାଞ୍ଚାଳମାନଙ୍କ ମଧ୍ୟରେ କର୍ଣ୍ଣ — ଏହି ମହାରଥୀମାନେ ବିନାଶ ଘଟାଇଲେ।
8.51.6
ते क्षत्रिया दह्यामानास्त्रिभिस्तैः पावकोपमैः ।
जग्मुर्विनाशं समरे राजन्दुर्मन्त्रिते तव ॥ ८.५१.६ ॥
ସେହି କ୍ଷତ୍ରିୟମାନେ ଅଗ୍ନି ସମାନ ସେହି ତିନିଜଣଙ୍କ ଦ୍ୱାରା ଦଗ୍ଧ ହୋଇ ଯୁଦ୍ଧରେ ବିନାଶ ପାଇଲେ। ହେ ରାଜନ୍, ଏହା ତୁମ ଦୁର୍ମନ୍ତ୍ରଣାର ଫଳ।
8.51.7
ततो दुर्योधनः क्रुद्दो नकुलं नवभिः शरैः ।
विव्याध भरतश्रेष्ठ चतुरश्चास्य वाजिनः ॥ ८.५१.७ ॥
ଏଥର କ୍ରୁଦ୍ଧ ଦୁର୍ଯ୍ୟୋଧନ ନକୁଳଙ୍କୁ ନଅଟି ବାଣରେ ବିଦ୍ଧ କଲେ; ହେ ଭରତଶ୍ରେଷ୍ଠ, ତାଙ୍କ ଚାରି ଘୋଡ଼ାକୁ ମଧ୍ୟ ବିଦ୍ଧ କଲେ।
8.51.8
ततः परममेयात्मा तव पुत्रो जनाधिप ।
क्षुरेण सहदेवस्य ध्वजं चिच्छेद काञ्चनम् ॥ ८.५१.८ ॥
ତା'ପରେ, ହେ ଜନାଧିପ, ଅପରିମେୟ ଆତ୍ମଶକ୍ତିର ଆପଣଙ୍କ ପୁତ୍ର କ୍ଷୁରପ୍ର ବାଣରେ ସହଦେବଙ୍କ ସୁବର୍ଣ୍ଣ ଧ୍ୱଜା କାଟିଦେଲେ।
8.51.9
नकुलस्तु ततः क्रुद्धस्तव पुत्रं च सप्तभिः ।
जघान समरे राजन्सहदेवश्च पञ्चभिः ॥ ८.५१.९ ॥
ଏଥର କ୍ରୁଦ୍ଧ ନକୁଳ ଆପଣଙ୍କ ପୁତ୍ରଙ୍କୁ ସାତ ବାଣରେ ଆଘାତ କଲେ; ହେ ରାଜନ୍, ସହଦେବ ପାଞ୍ଚ ବାଣରେ।
8.51.10
तावुभौ भरतश्रेष्ठौ ज्येष्ठौ सर्वधनुष्मताम् ।
विव्याधोरसि सङ्क्रुद्धः पञ्चभिः पञ्चभिः शरैः ॥ ८.५१.१० ॥
ସମସ୍ତ ଧନୁର୍ଦ୍ଧରଙ୍କ ମଧ୍ୟରେ ଜ୍ୟେଷ୍ଠ ସେହି ଦୁଇ ଭରତଶ୍ରେଷ୍ଠଙ୍କୁ ଅତ୍ୟନ୍ତ କ୍ରୁଦ୍ଧ ହୋଇ ସେ ଛାତିରେ ପ୍ରତ୍ୟେକଙ୍କୁ ପାଞ୍ଚ-ପାଞ୍ଚ ବାଣରେ ବିଦ୍ଧ କଲେ।
8.51.11
ततोऽपराभ्यां भल्लाब्यां धनुषी समकृन्तत ।
यमयोः प्रसभं वीरो विव्याधाशु त्रिभिस्त्रिभिः ॥ ८.५१.११ ॥
ଏଥର ସେ ବୀର ଅନ୍ୟ ଦୁଇ ଭଲ୍ଲ ବାଣରେ ଯମଜଙ୍କ ଧନୁ କାଟିଦେଲେ, ଏବଂ ଶୀଘ୍ର ପ୍ରତ୍ୟେକଙ୍କୁ ତିନି-ତିନି ବାଣରେ ବିଦ୍ଧ କଲେ।
8.51.12
तावन्ये धनुषी श्रेष्ठे शक्रचापनिभे शुभे ।
प्रगृह्य रेजतुः शूरौ देवपुत्रसमौ युधि ॥ ८.५१.१२ ॥
ସେହି ଦୁଇ ଶୂର ଇନ୍ଦ୍ରଧନୁ ସଦୃଶ ସୁନ୍ଦର ଅନ୍ୟ ଦୁଇ ଶ୍ରେଷ୍ଠ ଧନୁ ଧରି ଯୁଦ୍ଧରେ ଦେବପୁତ୍ରଙ୍କ ପରି ଉଜ୍ଜ୍ୱଳ ହେଲେ।
8.51.13
ततस्तौ रभसौ युद्धे भ्रातरौ भ्रातरं युधि ।
शरैर्ववर्षतुर्घोरैर्महामेघौ यथाऽचलम् ॥ ८.५१.१३ ॥
ତା'ପରେ ସେହି ଦୁଇ ଭାଇ ଯୁଦ୍ଧରେ ବେଗରେ ପରସ୍ପର ଉପରେ ଭୟଙ୍କର ବାଣବର୍ଷଣ କଲେ, ଯେପରି ଦୁଇ ମହାମେଘ ପର୍ବତ ଉପରେ ବର୍ଷା କରନ୍ତି।
8.51.14
ततः क्रुद्धो महाराज तव पुत्रो महारथः ।
पाण्डुपुत्रौ महेष्वासौ वारयामास पत्रिभिः ॥ ८.५१.१४ ॥
ତା'ପରେ ହେ ମହାରାଜ, ଆପଣଙ୍କ ପୁତ୍ର ମହାରଥୀ କ୍ରୋଧିତ ହୋଇ ସେହି ଦୁଇ ମହାଧନୁର୍ଧର ପାଣ୍ଡୁପୁତ୍ରଙ୍କୁ ବାଣରେ ନିବାରଣ କଲେ।
8.51.15
धनुर्मण्डलमेवास्य ददृशे युधि भारत ।
सायकाश्चाप्यदृश्यन्त निश्चरन्तः समन्ततः ॥ ८.५१.१५ ॥
ହେ ଭାରତ, ଯୁଦ୍ଧରେ ତାଙ୍କର ଧନୁଃମଣ୍ଡଳ ହିଁ ଦେଖାଯାଉଥିଲା; ଚାରିଦିଗରୁ ନିର୍ଗତ ହେଉଥିବା ବାଣସବୁ ମଧ୍ୟ ଦେଖାଯାଉଥିଲେ।
8.51.16
तस्य सायकसञ्छन्नौ माद्रेयौ न विरेजतुः ।
मेघच्छन्नौ यथा व्योम्नि चन्द्रसूर्यौ गतप्रभौ ॥ ८.५१.१६ ॥
ତାଙ୍କ ବାଣରେ ଆଚ୍ଛାଦିତ ମାଦ୍ରୀର ଦୁଇ ପୁତ୍ର ଶୋଭିଲେ ନାହିଁ; ଆକାଶରେ ମେଘଦ୍ୱାରା ଢଙ୍କା ଚନ୍ଦ୍ର ଓ ସୂର୍ଯ୍ୟ ଯେପରି ପ୍ରଭାହୀନ ଦେଖାଯାନ୍ତି।
8.51.17
ते तु बाणा महाराज स्वर्णपुङ्खाः शिलाशिताः ।
आच्छादयन्दिशः सर्वाः सूर्यस्येव मरीचयः ॥ ८.५१.१७ ॥
ହେ ମହାରାଜ, ସୁନାର ପକ୍ଷଯୁକ୍ତ, ପଥର ଉପରେ ଶାଣିତ ସେହି ବାଣସବୁ ସୂର୍ଯ୍ୟ କିରଣ ପରି ସମସ୍ତ ଦିଗ ଆଚ୍ଛାଦିତ କଲେ।
8.51.18
वाणभूते ततस्तस्मिन्सञ्छन्ने च नभस्तले ।
राज्ञस्तु ददृशे रूपं कालान्तकयमोपमम् ॥ ८.५१.१८ ॥
ତା'ପରେ ଆକାଶ ବାଣମୟ ହୋଇ ଆଚ୍ଛାଦିତ ହେଲେ, ରାଜାଙ୍କ ରୂପ କାଳ, ଅନ୍ତକ ଓ ଯମ ପରି ଦେଖାଗଲା।
8.51.19
पराक्रमं तु तं दृष्ट्वा तव सूनोर्महारथाः ।
मृत्योरुपान्तिकं प्राप्तौ माद्रीपुत्रौ स्म मेनिरे ॥ ८.५१.१९ ॥
ତୁମ ପୁତ୍ରର ସେହି ପରାକ୍ରମ ଦେଖି ମହାରଥୀମାନେ ଭାବିଲେ ଯେ ମାଦ୍ରୀଙ୍କ ଦୁଇ ପୁତ୍ର ମୃତ୍ୟୁ ନିକଟରେ ପହଞ୍ଚିଛନ୍ତି।
8.51.20
ततः सेनापती राजन्पाण्डवानां महारथः ।
पार्षतः प्रययौ तत्र यत्र राजा सुयोधनः ॥ ८.५१.२० ॥
ତା'ପରେ ହେ ରାଜନ୍, ପାଣ୍ଡବମାନଙ୍କ ମହାରଥୀ ସେନାପତି ପାର୍ଷତ ସେଠାକୁ ଗଲେ ଯେଉଁଠାରେ ରାଜା ସୁଯୋଧନ ଥିଲେ।
8.51.21
माद्रीपुत्रौ ततः शूरौ व्यतिक्रम्य महारथौ ।
धृष्टद्युम्नस्तव सुतं पीडयामास सायकैः ॥ ८.५१.२१ ॥
ତା'ପରେ ମାଦ୍ରୀଙ୍କ ସେହି ଦୁଇ ଶୂର ମହାରଥୀଙ୍କୁ ଅତିକ୍ରମ କରି ଧୃଷ୍ଟଦ୍ୟୁମ୍ନ ତୁମ ପୁତ୍ରଙ୍କୁ ବାଣ ଦ୍ୱାରା ପୀଡ଼ିତ କଲେ।
8.51.22
तमविध्यदमेयात्मा तव पुत्रो ह्यमर्पणः ।
पाञ्चाल्यं पञ्चविंशत्या प्रहस्य पुरुषर्षभः ॥ ८.५१.२२ ॥
ଅମେୟ ଆତ୍ମା ଓ କ୍ରୋଧୀ ତୁମ ପୁତ୍ର ହସି ହସି ସେହି ପାଞ୍ଚାଲ୍ୟଙ୍କୁ ପଚିଶ ବାଣରେ ବିଦ୍ଧ କଲେ, ହେ ପୁରୁଷଶ୍ରେଷ୍ଠ।
8.51.23
ततः पुनरमेयात्मा तव पुत्रो ह्यमर्षणः ।
विद्ध्वा ननाद पाञ्चाल्यं षष्ट्या पञ्चभिरेव च ॥ ८.५१.२३ ॥
ତା'ପରେ ଅମେୟ ଆତ୍ମା ଓ କ୍ରୋଧୀ ତୁମ ପୁତ୍ର ସେହି ପାଞ୍ଚାଲ୍ୟଙ୍କୁ ପଞ୍ଚଷଠି ବାଣରେ ବିଦ୍ଧ କରି ଗର୍ଜନ କଲେ।
8.51.24
तथास्य सशरं चापं मुष्टिदेशे विशाम्पते ।
क्षुरप्रेण सुतीक्ष्णेन राजा चिच्छेद संयुगे ॥ ८.५१.२४ ॥
ହେ ନରାଧିପ, ଯୁଦ୍ଧରେ ରାଜା ଅତି ତୀକ୍ଷ୍ଣ କ୍ଷୁରପ୍ର ବାଣରେ ତାଙ୍କ ଧନୁକୁ, ବାଣ ସହିତ, ମୁଠା ନିକଟରେ କାଟିଦେଲେ।
8.51.25
तदपास्य धनुश्छिन्नं पाञ्चाल्यः शत्रुकर्शनः ।
अन्यदादत्त वेगेन धनुर्भारसहं नवम् ॥ ८.५१.२५ ॥
ତା'ପରେ ଭାଙ୍ଗିଥିବା ଧନୁକୁ ଫିଙ୍ଗି ଶତ୍ରୁଙ୍କୁ ଦମନ କରୁଥିବା ପାଞ୍ଚାଳ୍ୟ ବେଗରେ ଭାର ସହିପାରୁଥିବା ଆଉ ଏକ ନୂତନ ଧନୁ ଧରିଲେ।
8.51.26
क्रोधाद्रुधिररक्ताक्षः संरम्भात्प्रज्वलन्निव ।
अशोभत महेष्वासो धृष्टद्युम्नः कृतव्रणः ॥ ८.५१.२६ ॥
କ୍ରୋଧରେ ରକ୍ତପରି ଲାଲ ଆଖିରେ, ଆବେଗରେ ଜଳୁଥିବା ଭଳି, ଆହତ ମହାଧନୁର୍ଧର ଧୃଷ୍ଟଦ୍ୟୁମ୍ନ ଶୋଭା ପାଇଲେ।
8.51.27
स पञ्चदश नाराचाञ्श्वसतः पन्नगानिव ।
जिघांसुर्भरतश्रेष्ठं धृष्टद्युम्नो व्यपासृजत् ॥ ८.५१.२७ ॥
ଫୁଁସା ଉଠୁଥିବା ସାପ ଭଳି ପନ୍ଦରଟି ନାରାଚ, ଭରତଶ୍ରେଷ୍ଠଙ୍କୁ ମାରିବାକୁ ଇଚ୍ଛାରେ ଧୃଷ୍ଟଦ୍ୟୁମ୍ନ ଛାଡ଼ିଲେ।
8.51.28
ते वर्म हेमविकृतं भित्त्वा राज्ञः शिलीमुखाः ।
विविशुर्वसुधां वेगात्कङ्कबर्हिणवाससः ॥ ८.५१.२८ ॥
ସୁନାରେ ସଜା ରାଜାଙ୍କ କବଚ ଭେଦ କରି, କଙ୍କ ଓ ମୟୂର ପଖରେ ଗୁଂଥା ସେହି ଶରମାନେ ବେଗରେ ପୃଥିବୀରେ ପଶିଗଲେ।
8.51.29
सोऽतिविद्धो महाराज पुत्रस्तेऽतिव्यराजत ।
वसन्तकाले सुमहान्प्रफुल्ल इव किंशुकः ॥ ८.५१.२९ ॥
ହେ ମହାରାଜ, ଅତିଶୟ ବିଦ୍ଧ ହୋଇ ଆପଣଙ୍କ ପୁତ୍ର ବସନ୍ତକାଳରେ ଫୁଲିଥିବା ବିଶାଳ କିଂଶୁକ ବୃକ୍ଷ ପରି ଅତ୍ୟଧିକ ଶୋଭା ପାଇଲେ।
8.51.30
स च्छिन्नवर्मा नाराचप्रहारैर्झर्झरीकृतः ।
धृष्टद्युम्नस्य भल्लेन क्रुद्धश्चिच्छेद कार्मुकम् ॥ ८.५१.३० ॥
କବଚ କଟି ଯାଇ, ନାରାଚର ଆଘାତରେ ଛିଦ୍ରଛିଦ୍ର ହୋଇ କ୍ରୁଦ୍ଧ ହୋଇ ସେ ଭଲ୍ଲରେ ଧୃଷ୍ଟଦ୍ୟୁମ୍ନଙ୍କ ଧନୁ କାଟିଦେଲେ।
8.51.31
अथैनं छिन्नधन्वानं त्वरमाणो महीपतिः ।
सायकैर्दशभी राजन्भ्रुवोर्मध्ये समार्पयत् ॥ ८.५१.३१ ॥
ତା'ପରେ ଧନୁ ଛିନ୍ନ ହୋଇଥିବା ତାକୁ ଶୀଘ୍ର ସେହି ରାଜା ଦଶଟି ବାଣରେ ଭ୍ରୂଙ୍କ ମଧ୍ୟଭାଗରେ ବିଦ୍ଧ କଲେ।
8.51.32
तस्य तेऽशोभयन्वक्त्रं कर्मारपरिमार्जिताः ।
प्रफुल्लं पङ्कजं यद्वद्धमरा मधुलिप्सवः ॥ ८.५१.३२ ॥
କମାର ଘଷିଥିବା ସେହି ବାଣମାନେ ତାର ମୁଖକୁ ଶୋଭିତ କଲେ, ଯେପରି ମଧୁ ଇଚ୍ଛୁକ ଭ୍ରମର ପ୍ରଫୁଲ୍ଲ ପଦ୍ମକୁ ଶୋଭିତ କରେ।
8.51.33
तदपास्य धनुश्छिन्नं दृष्टद्युम्नो महामनाः ।
अन्यदादत्त वेगेन धनुर्भल्लांश्च षोडश ॥ ८.५१.३३ ॥
ତା'ପରେ ଭାଙ୍ଗିଥିବା ଧନୁ ଫୋପାଡି ମହାମନା ଧୃଷ୍ଟଦ୍ୟୁମ୍ନ ବେଗରେ ଅନ୍ୟ ଧନୁ ଓ ଷୋଳଟି ଭଲ୍ଲ ବାଣ ନେଲେ।
8.51.34
ततो दुर्योधनस्याश्वान्हत्वा सूतं च पञ्चभिः ।
धनुश्चिच्छेद भल्लेन जातरूपपरिष्कृतम् ॥ ८.५१.३४ ॥
ତା'ପରେ ଦୁର୍ଯ୍ୟୋଧନଙ୍କ ଅଶ୍ୱ ଓ ସାରଥିକୁ ପାଞ୍ଚଟି ବାଣରେ ବଧ କରି ସୁନାରେ ସଜ୍ଜିତ ଧନୁକୁ ଭଲ୍ଲରେ କାଟିଦେଲେ।
8.51.35
रथं सोपस्करं छत्रं शक्तिं खङ्गं गदां ध्वजम् ।
भल्लैश्चिच्छेद दशभिः पुत्रस्य तव पार्षतः ॥ ८.५१.३५ ॥
ତୁମ ପୁତ୍ରଙ୍କ ରଥ, ତାର ସାମଗ୍ରୀ, ଛତ୍ର, ଶକ୍ତି, ଖଡ୍ଗ, ଗଦା ଓ ଧ୍ୱଜକୁ ପାର୍ଷତ ଦଶଟି ଭଲ୍ଲରେ କାଟିଦେଲେ।
8.51.36
तपनीयाङ्गदं छत्रं नागं मणिमयं शुभम् ।
ध्वजं कुरुपतेश्छिन्नं ददृशुः सर्वपार्थिवाः ॥ ८.५१.३६ ॥
ସୁନା ବାଜୁବନ୍ଧ ଥିବା ଛତ୍ର, ମଣିମୟ ସୁନ୍ଦର ନାଗଚିହ୍ନ ଓ କୁରୁପତିଙ୍କ ଛିନ୍ନ ଧ୍ୱଜ ସମସ୍ତ ରାଜା ଦେଖିଲେ।
8.51.37
दुर्योधनं तु विरथं छिन्नवर्मायुधध्वजम् ।
भ्रातरं समुदैक्षन्त सोदरा भरतर्षभ ॥ ८.५१.३७ ॥
କିନ୍ତୁ ରଥହୀନ, କବଚ, ଆୟୁଧ ଓ ଧ୍ୱଜା ଛିନ୍ନ ଦୁର୍ଯ୍ୟୋଧନଙ୍କୁ ତାଙ୍କ ସହୋଦରମାନେ ଦେଖିଲେ, ହେ ଭରତଶ୍ରେଷ୍ଠ।
8.51.38
तमारोप्य रथे राजन्कुण्डधारो महारथम् ।
अपाहरदसम्भ्रान्तो धृष्टद्युम्नस्य पश्यतः ॥ ८.५१.३८ ॥
ହେ ରାଜନ୍, କୁଣ୍ଡଳଧାରୀ କର୍ଣ୍ଣ ସେହି ମହାରଥୀଙ୍କୁ ରଥରେ ଚଢ଼ାଇ, ଧୃଷ୍ଟଦ୍ୟୁମ୍ନ ଦେଖୁଥିବା ବେଳେ ନିର୍ଭୟରେ ନେଇଗଲେ।
8.51.39
कर्णस्तु सात्यकिं हित्वा राजगृघ्नुरमर्षणः ।
द्रोमहन्तारमुग्रेषुं ससाराभिमुखो रणे ॥ ८.५१.३९ ॥
କିନ୍ତୁ କର୍ଣ୍ଣ ସାତ୍ୟକିଙ୍କୁ ଛାଡ଼ି, ରାଜାଙ୍କ ଯଶର ଲୋଭୀ ଓ ଅସହିଷ୍ଣୁ ହୋଇ, ରଣରେ ଦ୍ରୋଣଙ୍କ ହନ୍ତା ଓ ଉଗ୍ରବାଣଧାରୀ ଧୃଷ୍ଟଦ୍ୟୁମ୍ନ ଆଡ଼କୁ ସମ୍ମୁଖରୁ ଗଲେ।
8.51.40
तं पृष्ठतोऽन्वयात्तूर्णं शैनेयोऽभिहतः शरैः ।
वारणं जघनोपान्ते विषाणाभ्यामिव द्विपः ॥ ८.५१.४० ॥
ଶିନିବଂଶଜ ସାତ୍ୟକି ବାଣରେ ଆହତ ହୋଇ ଶୀଘ୍ର ତାଙ୍କ ପଛେ ଗଲେ, ଯେପରି ଏକ ହାତୀ ଅନ୍ୟ ହାତୀର ପଛପାଖରେ ଦାନ୍ତରେ ଆଘାତ କରେ।
8.51.41
स भारतपुरोगानां राज्ञां च सुमहात्मनाम् ।
कर्णपार्षतयोर्युद्वे सङ्क्रद्धानां महारणे ॥ ८.५१.४१ ॥
ଭରତ ବଂଶର ଅଗ୍ରଣୀ ରାଜାଗଣ ଓ ମହାତ୍ମାମାନଙ୍କ ମଧ୍ୟରେ, ସେହି ମହାରଣରେ, କର୍ଣ୍ଣ ଓ ଧୃଷ୍ଟଦ୍ୟୁମ୍ନଙ୍କ କ୍ରୋଧପୂର୍ଣ୍ଣ ଯୁଦ୍ଧରେ (ସେ ଆଗେଇଲେ)।
8.51.42
न पाण्डवानां नास्माकं कश्चिदासीत्पराङ्मुखः ।
प्रत्यदृश्यत यत्कर्णः पाञ्चालांस्त्वरितो ययौ ॥ ८.५१.४२ ॥
ପାଣ୍ଡବ କିମ୍ବା ଆମ ମଧ୍ୟରୁ କେହି ପଛକୁ ଫେରିଥିବା ଦେଖାଗଲା ନାହିଁ; କର୍ଣ୍ଣ ଶୀଘ୍ର ପାଞ୍ଚାଳମାନଙ୍କ ଆଡ଼କୁ ଗଲେ।
8.51.43
तस्मिन्क्षणे नरश्रेष्ठ गजवाजिरथक्षयः ।
प्रादुरासीदुभयतो राजन्मध्यगतेऽहनि ॥ ८.५१.४३ ॥
ହେ ନରଶ୍ରେଷ୍ଠ, ସେହି କ୍ଷଣରେ ଉଭୟ ପାର୍ଶ୍ୱରେ ହାତୀ, ଘୋଡା ଓ ରଥର ବିନାଶ ଉପୁଜିଲା। ହେ ରାଜନ, ମଧ୍ୟାହ୍ନ ସମୟରେ।
8.51.44
पाञ्चालास्तु महाराज त्वरिता विजिगीषवः ।
सर्वतोऽभ्यद्रवन्कर्णं पतत्त्रिण इव द्रुमम् ॥ ८.५१.४४ ॥
ହେ ମହାରାଜ, ବିଜୟାକାଙ୍କ୍ଷୀ ପାଞ୍ଚାଳମାନେ ଶୀଘ୍ର ସବୁ ଦିଗରୁ କର୍ଣ୍ଣ ଉପରେ ପଡ଼ିଲେ, ଯେପରି ପକ୍ଷୀମାନେ ବୃକ୍ଷ ଉପରେ ପଡ଼ନ୍ତି।
8.51.45
तेषामाधिरथिः क्रुद्धः प्रधानान्वै तरस्विनः ।
विचिन्वन्निव बाणौघैः समासादयदग्रतः ॥ ८.५१.४५ ॥
ସେମାନଙ୍କ ମଧ୍ୟରୁ କ୍ରୋଧିତ ଆଧିରଥି (କର୍ଣ୍ଣ) ବାଣର ପ୍ରବାହରେ ପ୍ରଧାନ ବୀରମାନଙ୍କୁ ଖୋଜିବା ଭଳି ସମ୍ମୁଖରେ ପହଞ୍ଚିଲେ।
8.51.46
व्याघ्रकेतुः सुशर्मा च शुक्रश्चित्रायुधः क्रतुः ।
दुर्जयो रोचमानश्च सिंहसेनस्तथाऽष्टमः।
महता रथवंशेन परिवव्रुर्नरोत्तमम् ॥ ८.५१.४६ ॥
ବ୍ୟାଘ୍ରକେତୁ, ସୁଶର୍ମା, ଶୁକ୍ର, ଚିତ୍ରାୟୁଧ, କ୍ରତୁ, ଦୁର୍ଜୟ, ରୋଚମାନ ଓ ଅଷ୍ଟମ ସିଂହସେନ ବିଶାଳ ରଥବାହିନୀ ସହିତ ସେହି ନରୋତ୍ତମଙ୍କୁ ଘେରିଗଲେ।
8.51.47
सृजन्तः सायकांस्तूर्णं कर्णमाहवशोभिनम् ।
यतमानांस्तु ताञ्शूरान्मनुजेन्द्रः शितैः शरैः।
अष्टाभिरष्टौ राधेयः पाञ्चालान्न्यहनद्रणे ॥ ८.५१.४७ ॥
ଯୁଦ୍ଧରେ ଶୋଭାମୟ କର୍ଣ୍ଣ ଉପରେ ଶୀଘ୍ର ବାଣ ନିକ୍ଷେପକାରୀ ସେହି ଶୂରମାନଙ୍କୁ ରାଧେୟ ରଣରେ ତୀକ୍ଷ୍ଣ ବାଣରେ, ପ୍ରତ୍ୟେକଙ୍କୁ ଆଠଟି ଆଠଟି ବାଣରେ, ମାରିଲେ।
8.51.48
अथापरान्महाराज सूतपुत्रः प्रतापवान् ।
जघान बहुसाहस्रान्योधान्युद्वविशारदान् ॥ ८.५१.४८ ॥
ଅତଃପର, ହେ ମହାରାଜ, ପ୍ରତାପୀ ସୂତପୁତ୍ର (କର୍ଣ୍ଣ) ଯୁଦ୍ଧକୁଶଳ ଆହୁରି ହଜାରେ ଯୋଦ୍ଧାଙ୍କୁ ବଧ କଲେ।
8.51.49
विष्णुं च विष्णुवर्माणं देवापिं भद्रमेव च ।
दण्डधारं च समरे चित्रं चिंत्रायुधं हरिम् ॥ ८.५१.४९ ॥
ଯୁଦ୍ଧରେ ସେ ବିଷ୍ଣୁ, ବିଷ୍ଣୁବର୍ମା, ଦେବାପି, ଭଦ୍ର, ଦଣ୍ଡଧାର, ଚିତ୍ର, ଚିତ୍ରାୟୁଧ ଓ ହରିଙ୍କୁ ମଧ୍ୟ ବଧ କଲା।
8.51.50
सिंहकेतुं रोचमानं शलभं च महारथम् ।
निजघान सुसङ्क्रुद्वश्चेदीनां च महारथान् ॥ ८.५१.५० ॥
ଅତ୍ୟନ୍ତ କ୍ରୋଧରେ ସେ ସିଂହକେତୁ, ରୋଚମାନ, ମହାରଥୀ ଶଳଭ ଓ ଚେଦିମାନଙ୍କ ମହାରଥୀମାନଙ୍କୁ ବଧ କଲା।
8.51.51
तेषामाददतः प्राणानासीदाधिरथेर्वपुः ।
शोणिताभ्युक्षिताङ्गस्य रुद्रस्यैवातिभैरवम् ॥ ८.५१.५१ ॥
ସେମାନଙ୍କ ପ୍ରାଣ ହରଣ କରୁଥିବା ଅଧିରଥପୁତ୍ରଙ୍କ ରୂପ, ରକ୍ତରେ ସିକ୍ତ ଅଙ୍ଗ ରୁଦ୍ରଙ୍କ ପରି ଅତି ଭୟଙ୍କର ହୋଇଉଠିଲା।
8.51.52
तत्र भारत कर्णेन मातङ्गास्ताडिताः शरैः ।
सर्वतोऽभ्यद्रवन्भीताः कुर्वन्तो महदाकुलम् ॥ ८.५१.५२ ॥
ହେ ଭାରତ, ସେଠାରେ କର୍ଣ୍ଣଙ୍କ ବାଣରେ ଆହତ ହାତୀମାନେ ଭୟରେ ଚାରିଆଡ଼େ ପଳାଇ ବଡ଼ ବିଶୃଙ୍ଖଳା ସୃଷ୍ଟି କଲେ।
8.51.53
निपेतुरुर्व्यां समरे कर्णसायकताडिताः ।
कुर्वन्तो विविधान्नादान्वज्रनुन्ना इवाचलाः ॥ ८.५१.५३ ॥
କର୍ଣ୍ଣଙ୍କ ବାଣରେ ଆହତ ହୋଇ ସେମାନେ ଯୁଦ୍ଧରେ ଭୂମିରେ ପଡ଼ିଗଲେ, ବଜ୍ରରେ ଆଘାତିତ ପର୍ବତ ପରି ନାନାବିଧ ଚିତ୍କାର କରି।
8.51.54
गजवाजिमनुष्यैश्च निपतद्भिः समन्ततः ।
रथैर्भग्नैर्ध्वजैश्चैव समास्तीर्यत मेदिनी ॥ ८.५१.५४ ॥
ଚାରିପାଖେ ପଡ଼ୁଥିବା ହାତୀ, ଘୋଡ଼ା ଓ ମନୁଷ୍ୟ, ଭଗ୍ନ ରଥ ଓ ଧ୍ୱଜରେ ପୃଥିବୀ ଆଚ୍ଛାଦିତ ହୋଇଗଲା।
8.51.55
नैवं भाष्मो न च द्रोणो नान्ये युधि च तावकाः ।
चक्रुः स्म तादृशं कर्म यादृशं कृतवान्रणे ॥ ८.५१.५५ ॥
ଭୀଷ୍ମ ନୁହଁନ୍ତି, ଦ୍ରୋଣ ନୁହଁନ୍ତି, ଯୁଦ୍ଧରେ ଆପଣଙ୍କ ଅନ୍ୟ କେହି ନୁହଁନ୍ତି; ରଣରେ କର୍ଣ୍ଣ ଯେପରି କର୍ମ କଲେ, ସେପରି କର୍ମ କେହି କରିନଥିଲେ।
8.51.56
मृगमध्ये यथा सिंहो दृश्यते निर्भयश्चरन् ।
पाञ्चालानां तथा मध्ये कर्णोऽचरदभीतवत् ॥ ८.५१.५६ ॥
ହରିଣମାନଙ୍କ ମଧ୍ୟରେ ନିର୍ଭୟରେ ବିଚରଣ କରୁଥିବା ସିଂହ ଯେପରି ଦେଖାଯାଏ, ସେପରି ପାଞ୍ଚାଳମାନଙ୍କ ମଧ୍ୟରେ କର୍ଣ୍ଣ ଭୟହୀନ ଭାବେ ବିଚରଣ କରୁଥିଲେ।
8.51.57
सूतपुत्रोऽथ नागेषु हयेषु च रथेषु च ।
नरेषु च नरव्याघ्रश्चकार कदनं महत् ॥ ८.५१.५७ ॥
ତା'ପରେ ସୂତପୁତ୍ର, ନରଶ୍ରେଷ୍ଠ, ହାତୀ, ଘୋଡା, ରଥ ଓ ମନୁଷ୍ୟମାନଙ୍କ ମଧ୍ୟରେ ମହା ସଂହାର କଲେ।
8.51.58
यथा मृगगणांस्त्रस्तान्सिंहो द्रावयते दिशः ।
पाञ्चालानां रथव्रातान्कर्णो व्यद्रावयत्तथा ॥ ८.५१.५८ ॥
ସିଂହ ଯେପରି ଭୀତ ହରିଣ ପଲକୁ ଦିଗେ ଦିଗେ ଭଜାଏ, ସେପରି କର୍ଣ୍ଣ ପାଞ୍ଚାଳଙ୍କ ରଥସମୂହକୁ ଭଜାଇଲେ।
8.51.59
सिंहं स्म हि यथा प्राप्य न जीवन्ति मृगाः क्वचित् ।
तथा कर्णमनुप्राप्ता न जीवन्ति स्म सृञ्जयाः ॥ ८.५१.५९ ॥
ସିଂହ ନିକଟକୁ ଯାଇଥିବା ହରିଣମାନେ ଯେପରି କେବେ ବଞ୍ଚନ୍ତି ନାହିଁ, ସେପରି କର୍ଣ୍ଣ ନିକଟକୁ ଯାଇଥିବା ସୃଞ୍ଜୟମାନେ ବଞ୍ଚିଲେ ନାହିଁ।
8.51.60
वैश्वानरमुखं प्राप्य दह्यन्ते शलभा यथा ।
कर्णाग्रिं समरे प्राप्य दग्धा भारत सृञ्जयः ॥ ८.५१.६० ॥
ଅଗ୍ନିର ମୁଖରେ ପହଞ୍ଚିଲେ ପତଙ୍ଗ ଯେପରି ପୋଡ଼ି ଯାଏ, ସେପରି ହେ ଭାରତ, ଯୁଦ୍ଧରେ କର୍ଣ୍ଣାଗ୍ନି ନିକଟକୁ ଯାଇଥିବା ସୃଞ୍ଜୟମାନେ ଦଗ୍ଧ ହେଲେ।
8.51.61
चेदिष्वेकेन कर्णेन पाञ्चालेषु च भारत ।
वेश्राव्य नाम निहता बहवः शूरसम्पताः ॥ ८.५१.६१ ॥
ହେ ଭାରତ! ଚେଦି ଓ ପାଞ୍ଚାଳମାନଙ୍କ ମଧ୍ୟରେ କେବଳ କର୍ଣ୍ଣଙ୍କ ଦ୍ୱାରା ପ୍ରସିଦ୍ଧ ନାମ ଥିବା ଅନେକ ଶୂରବୀର ନିହତ ହେଲେ।
8.51.62
मम चासीन्मती राजन्दृष्ट्वा कर्णस्य विक्रमम् ।
नैकोऽप्याधिरथेर्जीवन्पाञ्चाल्यो मोक्ष्यते युधि ॥ ८.५१.६२ ॥
ହେ ରାଜନ୍! କର୍ଣ୍ଣଙ୍କ ପରାକ୍ରମ ଦେଖି ମୋ ମନରେ ଏହି ଭାବ ଆସିଲା: ଯୁଦ୍ଧରେ ଅଧିରଥପୁତ୍ର ଜୀବିତ ଥିଲେ ଜଣେ ପାଞ୍ଚାଳ ମଧ୍ୟ ରକ୍ଷା ପାଇବ ନାହିଁ।
8.51.63
सङ्ख्ये विमर्द्य पाञ्चालान्सूतपुत्रः पुनः पुनः ।
अभ्यधावत्सुसङ्क्रुद्धः कुन्तीपुत्रं युधिष्ठिरम् ॥ ८.५१.६३ ॥
ଯୁଦ୍ଧରେ ପାଞ୍ଚାଳମାନଙ୍କୁ ବାରମ୍ବାର ଦଳି, ଅତ୍ୟନ୍ତ କ୍ରୋଧିତ ହୋଇ ସୂତପୁତ୍ର କର୍ଣ୍ଣ କୁନ୍ତୀପୁତ୍ର ଯୁଧିଷ୍ଠିରଙ୍କ ଉପରେ ଧାଇଁଲେ।
8.51.64
धृष्टद्युम्नश्च राजानं द्रौपदेयाश्च मारिष ।
परिवव्रुरमित्रघ्नं शतशश्चापरे जनाः ॥ ८.५१.६४ ॥
ହେ ମାରିଷ! ଧୃଷ୍ଟଦ୍ୟୁମ୍ନ, ଦ୍ରୌପଦୀଙ୍କ ପୁତ୍ରମାନେ ଏବଂ ଶହଶହ ଅନ୍ୟ ଲୋକ ଶତ୍ରୁଘାତୀ ରାଜାଙ୍କୁ ଘେରି ଦେଲେ।
8.51.65
शिखण्डी सहदेवश्च नकुलो नाकुलिस्तथा ।
जनमेजयः शिनेर्नप्ता बहवश्च प्रभद्रकाः ॥ ८.५१.६५ ॥
ଶିଖଣ୍ଡୀ, ସହଦେବ, ନକୁଳ, ନାକୁଳି, ଜନମେଜୟ, ଶିନିଙ୍କ ନାତି ଏବଂ ଅନେକ ପ୍ରଭଦ୍ରକ।
8.51.66
एते पुरोगमा भूत्वा धृष्टद्युम्नश्च संयुगे ।
कर्णमस्यन्तमिष्वस्त्रैस्ततक्षुरमितौजसम् ॥ ८.५१.६६ ॥
ଏମାନେ ଏବଂ ଧୃଷ୍ଟଦ୍ୟୁମ୍ନ ଯୁଦ୍ଧରେ ଆଗରେ ରହି ବାଣ ଓ ଅସ୍ତ୍ର ଛାଡ଼ୁଥିବା ଅମିତତେଜସ୍ୱୀ କର୍ଣ୍ଣଙ୍କୁ ବିଦ୍ଧ କଲେ।
8.51.67
तांस्तत्राधिरथिः सङ्ख्ये चेदिपाञ्चालपाण्डवान् ।
एको बहूनभ्यपतद्गरुत्मानिव पन्नगान् ॥ ८.५१.६७ ॥
ସେଠାରେ ଅଧିରଥ ପୁତ୍ର କର୍ଣ୍ଣ ଏକାକୀ ଯୁଦ୍ଧରେ ଚେଦି, ପାଞ୍ଚାଳ ଓ ପାଣ୍ଡବମାନଙ୍କ ଉପରେ ଝାସ ଦେଲେ, ଯେପରି ଗରୁଡ଼ ସର୍ପମାନଙ୍କ ଉପରେ ପଡ଼େ।
8.51.68
तैः कर्णस्याभवद्युद्धं घोररूपं विशाम्पते ।
तादृग्यादृक्पुरावृत्तं देवानां दानवैः सह ॥ ८.५१.६८ ॥
ହେ ପ୍ରଜାପତି! ସେମାନଙ୍କ ସହିତ କର୍ଣ୍ଣଙ୍କର ଭୟଙ୍କର ଯୁଦ୍ଧ ହେଲା, ପୂର୍ବରେ ଦେବତା ଓ ଦାନବମାନଙ୍କ ମଧ୍ୟରେ ହୋଇଥିବା ପରି।
8.51.69
तान्समेतान्महेष्वासाञ्शरवर्षौधवर्षिणः ।
एको व्यधमदव्यग्रस्तमांसीव दिवाकरः ॥ ८.५१.६९ ॥
ଏକତ୍ର ହୋଇଥିବା ସେହି ମହାଧନୁର୍ଧରମାନଙ୍କୁ, ଶରବର୍ଷା କରୁଥିବା ସେମାନଙ୍କୁ, କର୍ଣ୍ଣ ଏକାକୀ ଅବିଚଳିତ ଭାବରେ ବିନଷ୍ଟ କଲେ, ଯେପରି ସୂର୍ଯ୍ୟ ଅନ୍ଧକାରକୁ ନଷ୍ଟ କରେ।
8.51.70
भीमसेनस्तु संसक्ते राधेये पाण्डवैः सह ।
सर्वतोऽभ्यहनत्क्रुद्धो यमदण्डनिभैः शरैः ॥ ८.५१.७० ॥
କିନ୍ତୁ ଭୀମସେନ, ପାଣ୍ଡବମାନଙ୍କ ସହିତ ରାଧେୟ କର୍ଣ୍ଣଙ୍କ ସହ ଯୁଦ୍ଧରେ ଲାଗି, କ୍ରୋଧରେ ଯମଦଣ୍ଡ ସଦୃଶ ଶରରେ ସବୁ ଦିଗରୁ ଆଘାତ କଲେ।
8.51.71
बाह्लीकान्केकयान्मात्स्यान्वासात्यान्मद्रसैन्धवान् ।
एकः सङ्ख्ये महेष्वासो योधयन्बह्वशोभत ॥ ८.५१.७१ ॥
ବାହ୍ଲୀକ, କେକୟ, ମତ୍ସ୍ୟ, ବାସାତି, ମଦ୍ର ଓ ସିନ୍ଧୁମାନଙ୍କ ସହିତ ଏକାକୀ ଯୁଦ୍ଧ କରି ସେହି ମହାଧନୁର୍ଧର ବହୁ ପ୍ରକାରେ ଶୋଭିତ ହେଲେ।
8.51.72
तत्र मर्मसु भीमेन नाराचैस्ताडिता गजाः ।
प्रपतन्तो हतारोहाः कम्पयन्ति स्म मेदिनीम् ॥ ८.५१.७२ ॥
ସେଠାରେ ଭୀମଙ୍କ ନାରାଚ ଶରରେ ମର୍ମସ୍ଥାନରେ ଆହତ ହାତୀମାନେ, ମାହୁତମାନେ ମରି ପଡ଼ିଗଲେ ଓ ପୃଥିବୀକୁ କମ୍ପାଇ ଦେଲେ।
8.51.73
वाजिनश्च हतारोहाः पत्तयश्च गतासवः ।
अशेरत महाराज वमन्तो रुधिरं बहु ॥ ८.५१.७३ ॥
ହେ ମହାରାଜ, ଆରୋହୀ ନିହତ ହୋଇଥିବା ଘୋଡ଼ା ଓ ପ୍ରାଣହୀନ ପଦାତିକମାନେ ବହୁତ ରକ୍ତ ବାନ୍ତି କରି ପଡ଼ି ରହିଥିଲେ।
8.51.74
ताडिताः सहसा नागा भीमसेनेन मारिष ।
निपतन्ति महावेगा वज्ररुग्णा इवाचलाः ॥ ८.५१.७४ ॥
ହେ ମାରିଷ, ଭୀମସେନଙ୍କ ଦ୍ୱାରା ହଠାତ୍ ଆଘାତିତ ହାତୀମାନେ ବଜ୍ରରେ ଭଗ୍ନ ପର୍ବତ ପରି ମହାବେଗରେ ପଡ଼ୁଛନ୍ତି।
8.51.75
पतितैस्तैर्महाराज वेगवद्भिर्महारथैः ।
शुशुभे वसुधा राजन्विकीर्णैरिव पर्वतैः ॥ ८.५१.७५ ॥
ହେ ମହାରାଜ, ପଡ଼ିଥିବା ସେହି ବେଗବାନ ମହାରଥୀମାନଙ୍କ ଦ୍ୱାରା ପୃଥିବୀ ଚତୁର୍ଦ୍ଦିଗରେ ଛିନ୍ନଭିନ୍ନ ପର୍ବତ ପରି ଶୋଭା ପାଉଥିଲା।
8.51.76
सहस्रशश्च रथिनः पत्तयः पतितायुधाः ।
अक्षताः समदृश्यन्त भीमाद्भीता गतासवः ॥ ८.५१.७६ ॥
ହଜାର ହଜାର ରଥୀ ଓ ପଦାତିକ ଅସ୍ତ୍ର ଫୋପାଡ଼ି, ଅକ୍ଷତ ଥିଲେ ମଧ୍ୟ ଭୀମଙ୍କ ଭୟରେ ପ୍ରାଣହୀନ ହୋଇ ଦେଖାଯାଉଥିଲେ।
8.51.77
रथिभिः सादिभिः सूतैः पादातैर्वाजिभिर्गजैः ।
भीमसेनशरैश्छिन्नैराच्छन्ना सुधाभवत्
तत्स्तम्भितमिवातिष्ठद्भीमसेनभयार्दितम्। ॥ ८.५१.७७ ॥
ରଥୀ, ଅଶ୍ୱାରୋହୀ, ସାରଥି, ପଦାତିକ, ଘୋଡ଼ା ଓ ହାତୀ – ଭୀମସେନଙ୍କ ବାଣରେ ଛିନ୍ନ ହୋଇ ଭୂମି ଆଚ୍ଛାଦିତ ହେଲା; ଭୀମସେନଙ୍କ ଭୟରେ ପୀଡ଼ିତା ସେ ଯେପରି ସ୍ତମ୍ଭିତ ହୋଇ ଠିଆ ହୋଇଥିଲା।
8.51.78
दुर्योधनबलं सर्वं निरुत्साहं कृतं रणे ।
निश्चेष्टं तुमुलं दीनं बभौ तस्मिन्महारणे ॥ ८.५१.७८ ॥
ଦୁର୍ଯ୍ୟୋଧନଙ୍କ ସମସ୍ତ ସେନା ରଣରେ ଉତ୍ସାହହୀନ ହେଲା; ସେହି ମହାରଣରେ ତାହା ନିଶ୍ଚଳ, କୋଳାହଳମୟ ଓ ଦୀନ ହୋଇ ଶୋଭା ପାଉଥିଲା।
8.51.79
प्रसन्नसलिले काले यथा स्यात्सागरो नृप ।
तद्वत्तव बलं तद्वै निश्चलं समवस्थितम् ॥ ८.५१.७९ ॥
ହେ ରାଜନ୍, ସ୍ୱଚ୍ଛ ଜଳବିଶିଷ୍ଟ ସାଗର ଯେପରି ଉପଯୁକ୍ତ ସମୟରେ ଶାନ୍ତ ରହେ, ସେହିପରି ତୁମ୍ଭର ସେହି ସେନା ଅଚଳ ହୋଇ ଠିଆ ହୋଇଥିଲା।
8.51.80
मन्युवीर्यबलोपेतं दर्पात्प्रत्यवरोपितम् ।
अभवत्तव पुत्रस्य तत्सैन्यं निष्प्रभं तदा ॥ ८.५१.८० ॥
କ୍ରୋଧ, ବୀର୍ଯ୍ୟ ଓ ବଳରେ ଯୁକ୍ତ ସେହି ସେନା, ଅହଂକାରରୁ ପ୍ରତିଆଘାତ ପାଇ, ସେତେବେଳେ ତୁମ୍ଭ ପୁତ୍ରର ସେହି ସୈନ୍ୟ ନିଷ୍ପ୍ରଭ ହୋଇଗଲା।
8.51.81
ते बले भरतश्रेष्ठ वध्यमाने परस्परम् ।
रुधिरौघपरिक्लिन्ने रुधिरार्द्रे बभूवतुः ॥ ८.५१.८१ ॥
ହେ ଭରତଶ୍ରେଷ୍ଠ, ସେହି ଦୁଇ ସେନା ପରସ୍ପରଦ୍ୱାରା ବଧ ହୋଇ ରକ୍ତସ୍ରୋତରେ ଭିଜି ରକ୍ତରେ ଆର୍ଦ୍ର ହୋଇଗଲେ।
8.51.82
सूतपुत्रोऽवधीत्क्रुद्वः पाण्डवानामनीकिनीम् ।
भीमसेनः कुरूणां च त्रिगर्तानां धनञ्जयः ॥ ८.५१.८२ ॥
କ୍ରୁଦ୍ଧ ସୂତପୁତ୍ର ପାଣ୍ଡବଙ୍କ ସେନା ବଧ କଲେ; ଭୀମସେନ କୌରବମାନଙ୍କୁ ଓ ଧନଞ୍ଜୟ ତ୍ରିଗର୍ତ୍ତମାନଙ୍କୁ ବଧ କଲେ।
8.51.83
वर्तमाने तथा रोद्रे सङ्ग्रामेऽद्भुतदर्शने ।
निहत्य पृतनामध्यं संशप्तकगणान्बहून्।
अर्जुनो जयतां श्रेष्ठो वासुदेवमथाब्रवीत् ॥ ८.५१.८३ ॥
ଏପରି ଭୟଙ୍କର ଓ ଅଦ୍ଭୁତ ଯୁଦ୍ଧ ଚାଲିଥିବାବେଳେ, ବିଜୟୀମାନଙ୍କ ମଧ୍ୟରେ ଶ୍ରେଷ୍ଠ ଅର୍ଜୁନ ସେନାର ମଧ୍ୟଭାଗରେ ବହୁ ସଂଶପ୍ତକ ଗଣକୁ ବଧ କରି ବାସୁଦେବଙ୍କୁ କହିଲେ।
8.51.84
प्रभग्नं बलमेतद्धि योत्स्यमानं मया सह ।
एते धावन्ति सगणाः संशप्तकमहारथाः ॥ ८.५१.८४ ॥
ମୋ ସହିତ ଯୁଦ୍ଧ କରିବାକୁ ପ୍ରସ୍ତୁତ ଏହି ସେନା ନିଶ୍ଚୟ ଭଗ୍ନ ହୋଇଛି; ଦେଖ, ଏହି ସଂଶପ୍ତକ ମହାରଥୀମାନେ ନିଜ ଗଣ ସହିତ ପଳାଉଛନ୍ତି।
8.51.85
दुर्जया ह्येव समरे देवैरपि सवासवैः ।
अपारयन्तो मद्बाणान्सिंहशब्दं मृगा इव ॥ ८.५१.८५ ॥
ଯୁଦ୍ଧରେ ଇନ୍ଦ୍ରଙ୍କ ସହିତ ଦେବତାମାନେ ମଧ୍ୟ ସେମାନଙ୍କୁ ଜିତି ପାରିବେ ନାହିଁ; ସିଂହ ଗର୍ଜନ ଶୁଣି ହରିଣମାନେ ଯେପରି, ସେମାନେ ମୋ ବାଣ ସହି ପାରୁ ନାହାଁନ୍ତି।
8.51.86
दीर्यते च महत्सैन्यं सृञ्जयानां महारणे ।
कुरवश्चाभिधावन्ति भीमसेनभयार्दिताः ॥ ८.५१.८६ ॥
ମହାଯୁଦ୍ଧରେ ସୃଞ୍ଜୟମାନଙ୍କ ବିଶାଳ ସୈନ୍ୟ ଛିନ୍ନଭିନ୍ନ ହେଉଛି; ଭୀମସେନଙ୍କ ଭୟରେ ପୀଡ଼ିତ କୌରବମାନେ ପଳାଉଛନ୍ତି।
8.51.87
हस्तिकक्ष्यो ह्यसौ कृष्ण केतुः कर्णस्य धीमतः ।
दृश्यते राजसैन्यस्य मध्ये विचरतो मुहुः ॥ ८.५१.८७ ॥
ହେ କୃଷ୍ଣ! ହସ୍ତୀ-ରଜ୍ଜୁ ଚିହ୍ନଯୁକ୍ତ ବୁଦ୍ଧିମାନ କର୍ଣ୍ଣଙ୍କ ଧ୍ୱଜ ଏହା, ଯାହା ରାଜସେନାର ମଧ୍ୟରେ ବାରମ୍ବାର ବୁଲୁଥିବା ଦେଖାଯାଉଛି।
8.51.88
न च कर्णं रणे शक्ता जेतुमेते महारथाः ।
जानीते हि भवान्कर्णं वीर्यवन्तं पराक्रमे ॥ ८.५१.८८ ॥
ଏହି ମହାରଥୀମାନେ ଯୁଦ୍ଧରେ କର୍ଣ୍ଣଙ୍କୁ ଜିତି ପାରିବେ ନାହିଁ; ପରାକ୍ରମରେ ବୀର୍ଯ୍ୟବାନ କର୍ଣ୍ଣଙ୍କୁ ଆପଣ ଜାଣନ୍ତି।
8.51.89
तत्र याहि यतः कर्णो द्रावयत्येष नो बलम् ।
त्रिगर्तान्वर्जयन्याहि सूतपुत्रं महारथम्।
एतन्मे रोचते कृष्ण यथा वा तव रोचते ॥ ८.५१.८९ ॥
କର୍ଣ୍ଣ ଆମର ସେନାକୁ ପଳାଉଛନ୍ତି ସେଠାକୁ ଯାଅ; ତ୍ରିଗର୍ତ୍ତମାନଙ୍କୁ ଏଡ଼ାଇ ମହାରଥୀ ସୂତପୁତ୍ରଙ୍କ ନିକଟକୁ ଯାଅ। ହେ କୃଷ୍ଣ! ଏହା ମୋତେ ଭଲ ଲାଗେ, କିମ୍ବା ଯାହା ତୁମକୁ ଭଲ ଲାଗେ।
8.51.90
एतच्छ्रुत्वा वचस्तस्य गोविन्दः प्रहसन्निव ।
अब्रवीदर्जुनं तूर्णं कौरवान्याहि पाण्डव ॥ ८.५१.९० ॥
ତାଙ୍କର ଏହି କଥା ଶୁଣି ଗୋବିନ୍ଦ ହସିବା ପରି ଅର୍ଜୁନଙ୍କୁ କହିଲେ: 'ହେ ପାଣ୍ଡବ! ଶୀଘ୍ର କୌରବମାନଙ୍କ ଆଡ଼କୁ ଯାଅ।'
8.51.91
ततस्तव महासैन्यं गोविन्दप्रेरिता हयाः ।
हंसवर्णा विशंस्तूर्णं वहन्तोऽर्जुनमाहवे ॥ ८.५१.९१ ॥
ତାପରେ ଗୋବିନ୍ଦଙ୍କ ଦ୍ୱାରା ପ୍ରେରିତ ହଂସବର୍ଣ୍ଣ ଘୋଡ଼ାମାନେ ଆପଣଙ୍କ ମହାସେନା ଭିତରକୁ ଶୀଘ୍ର ପ୍ରବେଶ କଲେ, ଯୁଦ୍ଧରେ ଅର୍ଜୁନଙ୍କୁ ବହନ କରି।
8.51.92
केशवप्रेरितैरश्वैः श्वेतैः काञ्चनभूषणैः ।
प्रविशद्भिस्तव बलं चतुर्दिशमदीर्यत ॥ ८.५१.९२ ॥
କେଶବଙ୍କ ଦ୍ୱାରା ପ୍ରେରିତ, ସୁନାର ଅଳଙ୍କାରେ ସଜ୍ଜିତ ଧଳା ଘୋଡ଼ାମାନେ ଆପଣଙ୍କ ସେନା ଭିତରକୁ ପଶିବାରୁ ତାହା ଚାରି ଦିଗକୁ ବିଦୀର୍ଣ୍ଣ ହେଲା।
8.51.93
मेघस्तनितनिर्हादः स रथो वानरध्वजः ।
चलत्पताकस्तां सेनां विमानं द्यामिवाविशत् ॥ ८.५१.९३ ॥
ମେଘ ଗର୍ଜନ ପରି ନିର୍ଘୋଷ ସହ, ବାନରଧ୍ୱଜ ସେହି ରଥ, ଦୋହଲୁଥିବା ପତାକା ସହିତ, ସେହି ସେନା ଭିତରକୁ ପଶିଲା, ଯେପରି ସ୍ୱର୍ଗକୁ ବିମାନ ପଶେ।
8.51.94
तौ विदार्य महासेनां प्रविष्टौ केशवार्जुनो ।
क्रुद्धौ संरम्भरक्ताक्षौ विभ्राजेतां महाद्युती ॥ ८.५१.९४ ॥
ସେହି ମହାସେନାକୁ ବିଦୀର୍ଣ୍ଣ କରି ପଶିଥିବା ସେହି କେଶବ ଓ ଅର୍ଜୁନ, କ୍ରୋଧରେ ରକ୍ତବର୍ଣ୍ଣ ନୟନ ସହ, ମହାଦୀପ୍ତିରେ ଝଲସୁଥିଲେ।
8.51.95
युद्धशौण्डौ समाहूतावागतौ तौ रणाध्वरम् ।
यज्वभिर्विधिना हूतौ मखं देवाविवाश्विनौ ॥ ८.५१.९५ ॥
ଯୁଦ୍ଧ ନିପୁଣ ସେହି ଦୁହେଁ ଆହୂତ ହୋଇ ଏହି ରଣଯଜ୍ଞକୁ ଆସିଲେ, ଯେପରି ଯଜ୍ଞକର୍ତ୍ତାମାନଙ୍କ ଦ୍ୱାରା ବିଧିପୂର୍ବକ ଆହୂତ ଅଶ୍ୱିନୀକୁମାରମାନେ ଯଜ୍ଞକୁ ଆସନ୍ତି।
8.51.96
क्रोधताम्रेक्षणौ शूरौ शुशुभाते महाबलौ ।
मदोत्कटौ यथा नागौ दृष्टिसञ्चारचारिणौ ॥ ८.५१.९६ ॥
କ୍ରୋଧରେ ରକ୍ତବର୍ଣ୍ଣ ନୟନ ସେହି ମହାବଳ ବୀରମାନେ, ମଦମତ୍ତ ଦୁଇ ହାତୀ ପରି, ଦୃଷ୍ଟି ଇତସ୍ତତ ଘୁରାଇ ଶୋଭାପାଇଲେ।
8.51.97
क्रुद्धौ तौ तु नरव्याघ्रो योगवन्तौ बभूवतुः ।
तलशब्देन रुषितौ महानागाविवोत्कटौ ॥ ८.५१.९७ ॥
କ୍ରୋଧିତ ସେ ଦୁଇ ନରବ୍ୟାଘ୍ର, ତାଳଧ୍ୱନିରେ ରୁଷ୍ଟ ହୋଇ, ମଦମତ୍ତ ଦୁଇ ମହାନାଗ ପରି ହେଲେ।
8.51.98
विगाह्य तु रथानीकमश्वसङ्घांश्च फल्गुनः ।
व्यचरत्पृतनामध्ये पाशहस्त इवानत्कः ॥ ८.५१.९८ ॥
ରଥ ଶ୍ରେଣୀ ଓ ଅଶ୍ୱ ସମୂହ ଭେଦ କରି, ଫଲ୍ଗୁନ ସେନାମଧ୍ୟରେ ହସ୍ତରେ ପାଶ ଧରିଥିବା ଯମ ପରି ସଞ୍ଚରିଲେ।
8.51.99
तं दृष्ट्वा युधि विक्रान्तं सेनायां तव भारत ।
संशप्तकगणान्भूयः पुत्रस्ते समचूचुदत् ॥ ८.५१.९९ ॥
ହେ ଭାରତ, ଯୁଦ୍ଧରେ ବିକ୍ରମ ଦେଖାଉଥିବା ତାଙ୍କୁ ଦେଖି ତୁମ ପୁତ୍ର ସେନାରେ ସଂଶପ୍ତକ ଗଣଙ୍କୁ ପୁନର୍ବାର ଉତ୍ସାହିତ କଲେ।
8.51.100
ततो रथसहस्रेण द्विरदानां त्रिभिः शतैः ।
चतुर्दशसहस्रैस्तु तुरगाणां महाहवे।
द्वाभ्यां शतसहस्राभ्यां पदातीनां च धन्विनाम् ।
शूराणां लब्धलक्षाणां विदितानां समन्ततः।
अभ्यवर्तन्त कौन्तेयं छादयन्तो महारथाः ॥ ८.५१.१०० ॥
ତା'ପରେ ହଜାର ରଥ, ତିନିଶ ହାତୀ, ଚଉଦ ହଜାର ଘୋଡା ଓ ଦୁଇ ଲକ୍ଷ ଧନୁର୍ଧର ପଦାତିକ ସହିତ, ଲକ୍ଷ୍ୟଭେଦୀ ପ୍ରସିଦ୍ଧ ବୀରମାନେ ଚାରିପଟୁ କୌନ୍ତେୟଙ୍କ ଉପରେ ଆକ୍ରମଣ କଲେ; ମହାରଥୀମାନେ ତାଙ୍କୁ ଆଚ୍ଛାଦନ କଲେ।
8.51.101
शरवर्षैर्महाराज सर्वतः पाण्डुनन्दनम् ।
स च्छाद्यमानः समरे शरैः परबलार्दनः ॥ ८.५१.१०१ ॥
ହେ ମହାରାଜ, ଚାରିପଟୁ ଶରବର୍ଷାରେ ପାଣ୍ଡୁ ପୁତ୍ର ଆଚ୍ଛାଦିତ ହେଲେ; ଯୁଦ୍ଧରେ ଶରରେ ଆଚ୍ଛାଦିତ ହେଲେ ମଧ୍ୟ ଶତ୍ରୁସେନା ମର୍ଦ୍ଦନକାରୀ ସେ...
8.51.102
दर्शयन्रौद्रमात्मानं पाशहस्त इवान्तकः ।
निघ्नन्संशप्तकान्पार्थः प्रेक्षणीयतरोऽभवत् ॥ ८.५१.१०२ ॥
ପାଶ ହସ୍ତରେ ଯମ ପରି ନିଜ ଭୟଙ୍କର ରୂପ ଦେଖାଇ, ସଂଶପ୍ତକମାନଙ୍କୁ ହତ୍ୟା କରି ପାର୍ଥ ଅଧିକ ଦର୍ଶନୀୟ ହେଲେ।
8.51.103
ततो विद्युत्प्रभैर्बाणैः कार्तस्वरविभूषितैः ।
निरन्तरमिवाकाशमासीच्छन्नं किरीटिना ॥ ८.५१.१०३ ॥
ତା'ପରେ କିରୀଟୀଙ୍କର ସୁନାରେ ଅଳଙ୍କୃତ, ବିଜୁଳିପରି ଝଲସୁଥିବା ବାଣରେ ଆକାଶ ଯେପରି ନିରନ୍ତର ଆଚ୍ଛାଦିତ ହେଲା।
8.51.104
किरीटिचापनिर्मुक्तैः सम्पतद्भिर्महाशरैः ।
समाच्छन्नं बभौ सर्वं काद्रवेयैरिव प्रभो ॥ ८.५१.१०४ ॥
ହେ ପ୍ରଭୋ, କିରୀଟୀଙ୍କ ଧନୁରୁ ନିକ୍ଷିପ୍ତ, ପଡୁଥିବା ମହାବାଣରେ ସବୁ ଆଚ୍ଛାଦିତ ହୋଇ କଦ୍ରୁ ପୁତ୍ରମାନଙ୍କ (ସର୍ପମାନଙ୍କ) ପରି ଶୋଭିଲା।
8.51.105
रुक्मपुङ्खाञ्शरान्घोरान्प्रसन्नान्नतपर्वणः ।
अवासृजदमेयात्मा दिक्षु सर्वासु पाण्डवः ॥ ८.५१.१०५ ॥
ଅମିତ ଆତ୍ମା ପାଣ୍ଡବ ସବୁ ଦିଗରେ ସୁନା ପୁଚ୍ଛର, ଭୟଙ୍କର, ଝଲସୁଥିବା, ସିଧା ଗଣ୍ଠିଯୁକ୍ତ ବାଣ ନିକ୍ଷେପ କଲେ।
8.51.106
मही वियद्दिशः सर्वाः समुद्रा गिरयोऽपि वा ।
स्फुटन्तीति जना जज्ञुः पार्थस्य तलनिःस्वनात् ॥ ८.५१.१०६ ॥
ପାର୍ଥଙ୍କ ତଳହାତର ଶବ୍ଦରେ ଲୋକମାନେ ଭାବିଲେ ଯେ ପୃଥିବୀ, ଆକାଶ, ସବୁ ଦିଗ, ସମୁଦ୍ର ଓ ପର୍ବତ ମଧ୍ୟ ଫାଟି ଯାଉଛନ୍ତି।
8.51.107
हत्वा दशसहस्राणि पार्थिवानां महारथः ।
संशप्तकानां कौन्तेयः प्रपक्षं त्वरितोभ्ययात् ॥ ८.५१.१०७ ॥
ମହାରଥୀ କୌନ୍ତେୟ ସଂଶପ୍ତକଙ୍କର ଦଶ ହଜାର ରାଜାଙ୍କୁ ବଧ କରି ଶୀଘ୍ର ପ୍ରପକ୍ଷ ଆଡ଼କୁ ଗଲେ।
8.51.108
प्रपक्षं च समासाद्य पार्थः काम्भोजरक्षितम् ।
प्रममाथ बलं भल्लैर्दानवानिव वासवः ॥ ८.५१.१०८ ॥
ପ୍ରପକ୍ଷରେ ପହଞ୍ଚି ପାର୍ଥ କାମ୍ବୋଜମାନଙ୍କ ଦ୍ୱାରା ରକ୍ଷିତ ସେନାକୁ ଭଲ୍ଲରେ ଇନ୍ଦ୍ର ଦାନବମାନଙ୍କୁ ଯେପରି ମର୍ଦନ କଲେ ସେପରି ମର୍ଦନ କଲେ।
8.51.109
प्रचिच्छेदाशु भल्लेन द्विषतामाततायिनाम् ।
शस्त्रपाणींस्तथा बाहूंस्तथापि च शिरांस्युत ॥ ८.५१.१०९ ॥
ସେ ଶୀଘ୍ର ଭଲ୍ଲରେ ଶତ୍ରୁ ଓ ଆତତାୟୀମାନଙ୍କ ଅସ୍ତ୍ରଧାରୀ ହାତ, ବାହୁ ଓ ମୁଣ୍ଡ ମଧ୍ୟ କାଟିଦେଲା।
8.51.110
अङ्गांङ्गावयवैश्छिन्नैर्व्यायुधास्तेऽपतन्भुवि। ॥ ८.५१.११० ॥
ଅଙ୍ଗ-ପ୍ରତ୍ୟଙ୍ଗ କଟା ହୋଇ ସେମାନେ ଅସ୍ତ୍ରହୀନ ହୋଇ ଭୂମିରେ ପଡ଼ିଗଲେ।
8.51.111
विष्वग्वाताभिसम्भग्ना बहुशाखा इव द्रुमाः ॥ ८.५१.१११ ॥
ପବନରେ ସବୁଦିଗକୁ ଭାଙ୍ଗିପଡ଼ିଥିବା ବହୁଶାଖା ବୃକ୍ଷ ପରି।
8.51.112
हस्त्यश्वरथपत्तीनां व्रातान्निघ्नन्तमर्जुनम् ।
सुदक्षिणादवरजः शरवृष्ट्याभ्यवीवृषत् ॥ ८.५१.११२ ॥
ହାତୀ, ଘୋଡ଼ା, ରଥ ଓ ପଦାତିକ ସୈନ୍ୟଦଳ ସଂହାର କରୁଥିବା ଅର୍ଜୁନ ଉପରେ ସୁଦକ୍ଷିଣଙ୍କ କନିଷ୍ଠ ଭାଇ ଶରବର୍ଷଣ କଲା।
8.51.113
तस्यास्यतोऽर्धचन्द्राभ्यां स बाहू परिघोपमौ ।
पूर्णचन्द्राभवक्त्रं च क्षुरेणापाहरच्छिरः ॥ ८.५१.११३ ॥
ସେ ବାଣ ଛାଡ଼ୁଥିବା ସମୟରେ ଅର୍ଦ୍ଧଚନ୍ଦ୍ର ବାଣରେ ତାର ପରିଘ ସଦୃଶ ଦୁଇ ବାହୁ କଟିଗଲା, ଓ ପୂର୍ଣ୍ଣଚନ୍ଦ୍ର ସମ ମୁଖବିଶିଷ୍ଟ ମୁଣ୍ଡ କ୍ଷୁରପ୍ରରେ କଟାଗଲା।
8.51.114
तत्पपात ततो वेगात्स्वलोहितपरिष्कृतम् ।
मनः शिलागिरेः शृङ्गं व्ज्रेणेवावदारितम् ॥ ८.५१.११४ ॥
ନିଜ ରକ୍ତରେ ଶୋଭିତ ତାହା ବେଗରେ ପଡ଼ିଗଲା, ଯେପରି ବଜ୍ରରେ ବିଦାରିତ ମନଃଶିଳା ପର୍ବତର ଶିଖର।
8.51.115
सुदक्षिणादवरजं काम्भोजा ददृशुर्हतम् ।
प्रांशुं कमलपत्राक्षमत्यर्थं प्रियदर्शनम्।
काञ्चनस्तम्भसदृशं भिन्नं हेमगिरिं यथा ॥ ८.५१.११५ ॥
ସୁଦକ୍ଷିଣଙ୍କ କନିଷ୍ଠ ଭାଇଙ୍କୁ କାମ୍ବୋଜମାନେ ହତ ଅବସ୍ଥାରେ ଦେଖିଲେ। ଲମ୍ବା, ପଦ୍ମପାଖୁଡ଼ା ପରି ଆଖିବାଲା, ଅତ୍ୟନ୍ତ ସୁନ୍ଦର ସେ ସୁବର୍ଣ୍ଣ ସ୍ତମ୍ଭ ପରି, ଚିରାଯାଇଥିବା ସୁବର୍ଣ୍ଣ ପର୍ବତ ପରି ପଡ଼ିଥିଲେ।
8.51.116
ततोऽभवत्पुनर्युद्धं घोरमत्यर्थमद्भुतम् ।
नानावस्थाश्च योधानां बभूवुस्तत्र युध्यताम् ॥ ८.५१.११६ ॥
ତା'ପରେ ପୁନର୍ବାର ଅତ୍ୟନ୍ତ ଭୟଙ୍କର ଓ ଅଦ୍ଭୁତ ଯୁଦ୍ଧ ଆରମ୍ଭ ହେଲା। ସେଠାରେ ଯୁଦ୍ଧ କରୁଥିବା ଯୋଦ୍ଧାମାନଙ୍କର ଅବସ୍ଥାଗୁଡ଼ିକ ମଧ୍ୟ ନାନା ପ୍ରକାର ହେଲା।
8.51.117
पार्थेषुनिहतैरश्वैः काम्भोजैर्यवनैः शकैः ।
शोणिताक्तैस्तदा रक्तं सर्वामासीद्विशां पते ॥ ८.५१.११७ ॥
ପାର୍ଥଙ୍କ ବାଣରେ ନିହତ ଅଶ୍ୱ, କାମ୍ବୋଜ, ଯବନ ଓ ଶକମାନେ ରକ୍ତରେ ଲିପ୍ତ ହେଲେ; ସେତେବେଳେ ସବୁ ରକ୍ତବର୍ଣ୍ଣ ହେଲା, ହେ ପ୍ରଜାପତି।
8.51.118
रथैर्हताश्वसूतैश्च हतारोहैश्च वाजिभिः ।
द्विरदैश्च हतारोहैर्महामात्रैर्हतद्विपैः ॥ ८.५१.११८ ॥
ଅଶ୍ୱ ଓ ସାରଥି ହତ ରଥ; ଆରୋହୀ ହତ ଅଶ୍ୱାରୋହୀ; ଆରୋହୀ ହତ ହସ୍ତୀ ଓ ହସ୍ତୀ ହତ ମାହୁତ।
8.51.119
अन्योन्येन महाराज विनाशः पृथिवीक्षिताम्। ॥ ८.५१.११९ ॥
ହେ ମହାରାଜ, ପୃଥିବୀର ରାଜାମାନେ ପରସ୍ପର ଦ୍ୱାରା ବିନଷ୍ଟ ହେଲେ।
8.51.120
आसीत्क्रुद्वेऽर्जुने कर्णे भीमसेने च दारुणम् ।
तस्पिन्प्रपक्षे पक्षे च वध्यमाने मदोत्कटः। ॥ ८.५१.१२० ॥
କ୍ରୋଧିତ ଅର୍ଜୁନ, କର୍ଣ୍ଣ ଓ ଭୀମସେନଙ୍କ ମଧ୍ୟରେ ଭୟଙ୍କର ଯୁଦ୍ଧ ହେଲା; ସେ ପକ୍ଷରେ ଓ ଏ ପକ୍ଷରେ ଦର୍ପୋନ୍ମତ୍ତ ଯୋଦ୍ଧାମାନେ ନିହତ ହେଉଥିଲେ।
8.51.121
अर्जुनं जयतां श्रेष्ठं त्वरितो द्रौणिरभ्ययात् ।
विधुन्वानो महच्चापं कार्तस्वरविभूषितम्।
आददानः शरान्घोरान्स्वरश्मीनिव भास्करः ॥ ८.५१.१२१ ॥
ବିଜେତାମାନଙ୍କ ମଧ୍ୟରେ ଶ୍ରେଷ୍ଠ ଅର୍ଜୁନ ଆଡ଼କୁ ଦ୍ରୋଣପୁତ୍ର ଶୀଘ୍ର ଅଗ୍ରସର ହେଲେ; ସୁନାରେ ସଜାଯାଇଥିବା ମହାନ ଧନୁକୁ ଆନ୍ଦୋଳନ କରି, ସୂର୍ଯ୍ୟ ଯେପରି ନିଜ କିରଣ ଧାରଣ କରନ୍ତି ସେପରି ଭୟଙ୍କର ବାଣ ନେଇ।
8.51.122
तयोरासीन्महद्युद्धं धर्मभ्रात्रोरनैष्ठिकम् ।
विस्मापयिषतोर्लोकं यशश्चोत्तममिच्छतोः ॥ ८.५१.१२२ ॥
ଧର୍ମଭ୍ରାତା ସେହି ଦୁଇ ଜଣଙ୍କ ମଧ୍ୟରେ, ଜଗତକୁ ବିସ୍ମିତ କରିବାକୁ ଇଚ୍ଛୁକ ଏବଂ ଉତ୍ତମ ଯଶ କାମନା କରୁଥିବା ସେମାନଙ୍କ ମଧ୍ୟରେ, ଏକ ମହାନ ଓ ଅବିରାମ ଯୁଦ୍ଧ ହେଲା।
8.51.123
संशप्तकांस्तु कौन्तेयः कुरूंश्चापि वृकोदरः ।
सूतपुत्रस्तु पाञ्चालांस्त्रयोऽघ्नंस्त्वरिताः शरैः ॥ ८.५१.१२३ ॥
କୌନ୍ତେୟ ସଂଶପ୍ତକମାନଙ୍କୁ, ବୃକୋଦର କୌରବମାନଙ୍କୁ ଏବଂ ସୂତପୁତ୍ର ପାଞ୍ଚାଳମାନଙ୍କୁ ଶୀଘ୍ର ବାଣରେ ବଧ କଲେ।
8.51.124
एवमेष महाराज विनाशः पृथिवीक्षिताम् ।
युद्वं घोरं तथा त्वासीत्त्रिधाभूते चमूमुखे ॥ ८.५१.१२४ ॥
ହେ ମହାରାଜ, ଏହିପରି ଭାବରେ ପୃଥିବୀ ଶାସକମାନଙ୍କର ଏହି ବିନାଶ ହେଲା; ଏବଂ ସେନାର ଅଗ୍ରଭାଗ ତିନି ଭାଗରେ ବିଭକ୍ତ ହେଲେ ଭୟଙ୍କର ଯୁଦ୍ଧ ମଧ୍ୟ ସେପରି ହେଲା।