മഹാഭാരതം · അധ്യായം 9.31
हिन्दी · தமிழ் · తెలుగు · ಕನ್ನಡ · മലയാളം · বাংলা · मराठी · ગુજરાતી · ਪੰਜਾਬੀ · ଓଡ଼ିଆ · اردو · English · Español · Français · Deutsch · Português · Русский · 中文 · 日本語 · العربية · Bahasa Indonesia · ไทย
9.31.1
सञ्जय उवाच ।
ततस्तेष्वपयातेषु रथेषु त्रिषु पाण्डवाः।
तं हदं प्रत्यपद्यन्त यत्र दुर्योधनोऽभवत् ॥ ९.३१.१ ॥
സഞ്ജയൻ പറഞ്ഞു: ആ മൂന്ന് രഥങ്ങൾ പോയ ശേഷം പാണ്ഡവർ ദുര്യോധനൻ ഉണ്ടായിരുന്ന ആ തടാകത്തിനടുത്തെത്തി.
9.31.2
आसाद्य च कुरुश्रेष्ठ तदा द्वैपायनं हदम् ।
स्तम्भितं धार्तराष्ट्रेण दृष्ट्वा तं सलिलाशयम् ॥ ९.३१.२ ॥
കുരുശ്രേഷ്ഠൻ അപ്പോൾ ദ്വൈപായന തടാകത്തിലെത്തി, ധൃതരാഷ്ട്രപുത്രൻ തടഞ്ഞുനിർത്തിയ ആ ജലാശയം കണ്ടു.
9.31.3
वासुदेवमिदं वाक्यमब्रवीत्कुरुनन्दनः ।
पश्येमां धार्तराष्ट्रेण मायामप्सु प्रयोजिताम् ॥ ९.३१.३ ॥
കുരുനന്ദനൻ വാസുദേവനോട് ഈ വാക്ക് പറഞ്ഞു: നോക്കൂ, ധൃതരാഷ്ട്രപുത്രൻ വെള്ളത്തിൽ പ്രയോഗിച്ച ഈ മായ.
9.31.4
विष्टभ्य सलिलं शेते नास्य मानुषतो भयम् ।
दैवीं मायामिमां कृत्वा सलिलान्तर्गतो ह्ययम् ॥ ९.३१.४ ॥
വെള്ളം തടഞ്ഞുനിർത്തി ഇവൻ കിടക്കുന്നു; മനുഷ്യരിൽ നിന്ന് ഇവന് ഭയമില്ല. ഈ ദൈവിക മായ ചെയ്ത് ഇവൻ വെള്ളത്തിനുള്ളിൽ ഒളിച്ചിരിക്കുന്നു.
9.31.5
निकृत्या निकृतिप्रज्ञो न मे जीवन्विमोक्ष्यते ।
यद्यस्य समरे साह्यं कुरुते वज्रभृत्स्वयम्।
तथाप्येनं हतं युद्धे लोका द्रक्ष्यन्ति माधव ॥ ९.३१.५ ॥
വഞ്ചനാബുദ്ധിയുള്ളവൻ എന്റെ കയ്യിൽനിന്ന് ജീവനോടെ രക്ഷപ്പെടില്ല. വജ്രധാരി തന്നെ യുദ്ധത്തിൽ ഇവനെ സഹായിച്ചാലും, മാധവാ, യുദ്ധത്തിൽ കൊല്ലപ്പെട്ട ഇവനെ ലോകം കാണും.
9.31.6
मायाविन इमां मायां मायया जहि भारत ।
मायावी मायया वध्यः सत्यमेतद्युधिष्ठिर ॥ ९.३१.६ ॥
ഭാരതാ, മായാവിയുടെ ഈ മായ മായകൊണ്ടുതന്നെ നശിപ്പിക്കൂ. മായകൊണ്ടാണ് മായാവി വധിക്കപ്പെടേണ്ടത് — ഇതാണ് സത്യം, യുധിഷ്ഠിരാ.
9.31.7
क्रियाभ्युपायैर्बहुभिर्भायामप्सु प्रयोज्य च ।
जहि त्वं भरतश्रेष्ठ मायात्मानं सुयोधनम् ॥ ९.३१.७ ॥
പല ക്രിയാമാർഗ്ഗങ്ങളാലും ഉപായങ്ങളാലും, ജലത്തിൽ മായ പ്രയോഗിച്ചും, ഭരതശ്രേഷ്ഠാ, മായാവിയായ സുയോധനനെ നീ വധിക്കുക.
9.31.8
क्रियाभ्युपायैरिन्द्रेण निहता दैत्यदानवाः ।
क्रियाभ्युपायैर्बलिभिर्बलिर्बद्धो महात्मना ॥ ९.३१.८ ॥
ക്രിയാമാർഗ്ഗങ്ങളാലും ഉപായങ്ങളാലും ഇന്ദ്രൻ ദൈത്യദാനവരെ വധിച്ചു; അതേ ഉപായങ്ങളാൽ മഹാത്മാവ് ബലിയെ ബന്ധിച്ചു.
9.31.9
क्रियाभ्युपायपूर्वं वै हिरण्याक्षो महासुरः ।
हिरण्यकशिपुश्चैव क्रिययैव निषूदितौ ॥ ९.३१.९ ॥
ക്രിയാമാർഗ്ഗങ്ങളും ഉപായങ്ങളും മുന്നിൽ വെച്ച് മഹാസുരന്മാരായ ഹിരണ്യാക്ഷനും ഹിരണ്യകശിപുവും ക്രിയയാൽ തന്നെ നശിപ്പിക്കപ്പെട്ടു.
9.31.10
वृत्रश्च निहतो राजन्क्रिययैव महाबलः ।
तथा पौलस्त्यतनयो रावणो नाम राक्षसः।
रामेण निहतो राजन्सानुबन्धः सहानुगः ॥ ९.३१.१० ॥
രാജാവേ, മഹാബലനായ വൃത്രനും ക്രിയയാൽ തന്നെ വധിക്കപ്പെട്ടു; അതുപോലെ പുലസ്ത്യപുത്രനായ രാക്ഷസൻ രാവണൻ ബന്ധുക്കളോടും അനുചരരോടുംകൂടി രാമനാൽ വധിക്കപ്പെട്ടു.
9.31.11
क्रियया योगमास्थाय तथा त्वमपि विक्रम ॥ ९.३१.११ ॥
ക്രിയാമാർഗ്ഗം സ്വീകരിച്ച് നീയും അതുപോലെ പരാക്രമിക്കുക.
9.31.12
क्रियाभ्युपायैर्निहतौ मया राजन्पुरातनौ ।
तारकश्च महादैत्यो विप्रचित्तिश्च वीर्यवान् ॥ ९.३१.१२ ॥
രാജാവേ, പണ്ട് ഞാൻ ക്രിയോപായങ്ങളാൽ രണ്ടുപേരെ വധിച്ചു: മഹാദൈത്യനായ താരകനും വീര്യവാനായ വിപ്രചിത്തിയും.
9.31.13
वातापिरिल्वलश्चैव त्रिशिराश्च तथा विभो ।
सुन्दोपसुन्दावसुरौ क्रिययैव निषूदितौ ॥ ९.३१.१३ ॥
വാതാപി, രില്വലൻ, ത്രിശിരസ്സ്, അതുപോലെ ഓ വിഭോ, സുന്ദനും ഉപസുന്ദനും എന്ന അസുരന്മാർ—ഇവരെ തന്ത്രത്താൽ മാത്രമാണ് വധിച്ചത്.
9.31.14
क्रियाभ्युपायैरिन्द्रेण त्रिदिवं भुज्यते विभो ।
क्रिया बलवती राजन्नान्यत्किंचिद्युधिष्ठिर ॥ ९.३१.१४ ॥
ഓ വിഭോ, ഇന്ദ്രൻ ഉപായങ്ങളാൽ മാത്രമാണ് സ്വർഗ്ഗം ഭുജിക്കുന്നത്. ഓ രാജാവേ യുധിഷ്ഠിരാ, തന്ത്രമാണ് ശക്തം; മറ്റൊന്നും അല്ല.
9.31.15
दैत्याश्च दानवाश्चैव राक्षसाः पार्थिवास्तथा ।
क्रियाभ्युपायैर्निहताः क्रियां तस्मात्समाचर ॥ ९.३१.१५ ॥
ദൈത്യന്മാരും ദാനവന്മാരും രാക്ഷസന്മാരും രാജാക്കന്മാരും ഉപായങ്ങളാൽ വധിക്കപ്പെട്ടു. അതിനാൽ നീയും തന്ത്രം അനുഷ്ഠിക്കുക.
9.31.16
इत्युक्तो वासुदेवेन पाण्डवः संशितव्रतः ।
जलस्थं तं महाराज तव पुत्रं महाबलम्।
अभ्यभाषत कौन्तेयः प्रहसन्निव भारत ॥ ९.३१.१६ ॥
വാസുദേവൻ ഇപ്രകാരം പറഞ്ഞപ്പോൾ, ദൃഢവ്രതനായ പാണ്ഡവൻ വെള്ളത്തിൽ നിന്നിരുന്ന നിന്റെ മഹാബലനായ പുത്രനോട് ചിരിച്ചുകൊണ്ടെന്നപോലെ സംസാരിച്ചു. ഹേ ഭാരതാ, കൗന്തേയൻ അവനോട് പറഞ്ഞു.
9.31.17
सुयोधन किमर्थोऽयमारम्भोऽप्सु कृतस्त्वया ।
सर्वं क्षत्रं घातयित्वा स्वकुलं च विशाम्पते ॥ ९.३१.१७ ॥
ഓ സുയോധനാ, നീ വെള്ളത്തിൽ ഈ പ്രവൃത്തി എന്തിനാണ് ചെയ്തത്? ഓ ജനാധിപാ, എല്ലാ ക്ഷത്രിയരെയും നിന്റെ സ്വന്തം കുലത്തെയും നാശത്തിലേക്ക് നയിച്ചുകൊണ്ട്.
9.31.18
जलाशयं प्रविष्टोऽद्य वाञ्छञ्जीवितमात्मनः ।
उत्तिष्ठ राजन्युध्यस्व सहास्माभिः सुयोधन ॥ ९.३१.१८ ॥
ഇപ്പോൾ നീ ജലാശയത്തിൽ പ്രവേശിച്ചിരിക്കുന്നു, സ്വന്തം ജീവൻ ആഗ്രഹിച്ചുകൊണ്ട്. എഴുന്നേൽക്കൂ, ഓ രാജാവേ, ഓ സുയോധനാ, ഞങ്ങളോടൊപ്പം യുദ്ധം ചെയ്യൂ.
9.31.19
स ते दर्पो नरश्रेष्ठ स च मानः क्व ते गतः ।
यस्त्वं संस्तभ्य सलिलं भीतो राजन्व्यवस्थितः ॥ ९.३१.१९ ॥
നരശ്രേഷ്ഠാ, നിന്റെ ആ അഹങ്കാരവും ആ മാനവും എവിടെ പോയി? വെള്ളം തടഞ്ഞുനിർത്തി, ഭയന്ന്, രാജാവേ, നീ ഇവിടെ നിൽക്കുന്നുവല്ലോ?
9.31.20
सर्वे त्वां शूर इत्येवं जना जल्पन्ति संसदि ।
व्यर्थं तद्भवतो मन्ये शौर्यं सलिलशायिनः ॥ ९.३१.२० ॥
സദസ്സിൽ എല്ലാവരും നിന്നെ 'ശൂരൻ' എന്ന് പുകഴ്ത്തുന്നു; എന്നാൽ വെള്ളത്തിൽ കിടക്കുന്ന നിന്റെ ശൗര്യം വ്യർഥമെന്ന് ഞാൻ കരുതുന്നു.
9.31.21
उत्तिष्ठ राजन्युध्यस्व क्षत्रियोऽसि कुलोद्भवः ।
कौरवेयो विशेषेण कुलं जन्म च संस्मर ॥ ९.३१.२१ ॥
എഴുന്നേൽക്കൂ, രാജാവേ, യുദ്ധം ചെയ്യൂ; നീ ക്ഷത്രിയനാണ്, കുലത്തിൽ ജനിച്ചവനാണ്. നീ കൗരവനാണ്; പ്രത്യേകിച്ച് നിന്റെ കുലവും ജന്മവും ഓർക്കുക.
9.31.22
स कथं कौरवे वंशे प्रशंसञ्जन्म चात्मनः ।
युद्वात्त्रस्ततरस्तोयं प्रविश्य प्रतितिष्ठसि ॥ ९.३१.२२ ॥
കൗരവവംശത്തെയും തന്റെ ജന്മത്തെയും പുകഴ്ത്തുന്ന നീ, യുദ്ധത്തിൽ നിന്ന് അതിഭയന്ന് വെള്ളത്തിൽ പ്രവേശിച്ച് എങ്ങനെ നിൽക്കുന്നു?
9.31.23
अयुद्धेन व्यवस्थानं नैष धर्मः सनातनः ॥ ९.३१.२३ ॥
യുദ്ധം ചെയ്യാതെ ഇങ്ങനെ നിൽക്കുന്നത് ഈ സനാതനധർമമല്ല.
9.31.24
अनार्यजुष्टमस्वर्ग्यं रणे राजन्पलायनम् ।
कथं पारमगत्वा हि युद्धे त्वं वै जिजीविषुः ॥ ९.३१.२४ ॥
രാജാവേ, യുദ്ധത്തിൽ പലായനം അനാര്യർ സേവിക്കുന്നതും സ്വർഗത്തിലേക്ക് നയിക്കാത്തതുമാണ്. യുദ്ധത്തിൽ ജീവിക്കാൻ ആഗ്രഹിക്കുന്ന നീ, മറുകര എത്താതെ എങ്ങനെ?
9.31.25
इमान्निपतितान्दृष्ट्वा पुत्रान्भ्रातॄन्पितॄंस्तथा ।
सम्बन्धिनो वयस्यांश्च मातुलान्बान्धवांस्तथा।
घातयित्वा कथं तात हदे तिष्ठति साम्प्रतम् ॥ ९.३१.२५ ॥
വീണുകിടക്കുന്ന ഈ പുത്രന്മാരെയും സഹോദരന്മാരെയും പിതാക്കന്മാരെയും ബന്ധുക്കളെയും സുഹൃത്തുക്കളെയും മാതുലന്മാരെയും കണ്ടിട്ടും, കൊല്ലിച്ചശേഷം, പ്രിയ തനയാ, ഇപ്പോൾ തടാകത്തിൽ നീ എങ്ങനെ നിൽക്കുന്നു?
9.31.26
शूरमानी न शूरस्त्वं मृषा वदसि भारत ।
शूरोऽहमिति दुर्बुद्धे सर्वलोकस्य शृण्वतः ॥ ९.३१.२६ ॥
ഭാരതാ, നീ ശൂരനെന്ന് സ്വയം കരുതുന്നു; എന്നാൽ നീ ശൂരനല്ല, വ്യാജം പറയുന്നു. ദുർബുദ്ധേ, 'ഞാൻ ശൂരൻ' എന്ന് ലോകം മുഴുവൻ കേൾക്കെ പറയുന്നു.
9.31.27
न हि शूराः पलायन्ते शत्रून्दृष्ट्वा कथञ्चन ।
ब्रूहि वा त्वं यया वृत्त्या शूर त्यजसि सङ्गरम् ॥ ९.३१.२७ ॥
ശൂരന്മാർ ശത്രുക്കളെ കണ്ടാൽ ഒരു വിധത്തിലും ഓടിപ്പോകില്ല. ശൂരാ, ഏത് നടപ്പിനാൽ നീ യുദ്ധം ഉപേക്ഷിക്കുന്നു എന്ന് പറയൂ!
9.31.28
स त्वमुत्तिष्ठ युध्यस्व विहाय भयमात्मनः ।
घातयित्वा सर्वसैन्यं भ्रातॄंश्चैव सुयोधन ॥ ९.३१.२८ ॥
അതിനാൽ എഴുന്നേറ്റ്, നിന്റെ ഭയം ഉപേക്ഷിച്ച് യുദ്ധം ചെയ്യുക. സുയോധനാ, സർവസേനയെയും സഹോദരന്മാരെയും കൊല്ലിച്ചു; ഇപ്പോഴെങ്കിലും പോരാടുക.
9.31.29
नेदानीं जीविते बुद्धिः कार्या धर्मचिकीर्षया ।
क्षत्रधर्ममुपाश्रित्य त्वद्विधेन सुयोधन ॥ ९.३१.२९ ॥
ഇപ്പോൾ ജീവിതത്തിൽ ആഗ്രഹം വയ്ക്കരുത്; ധർമ്മം ചെയ്യാനുള്ള ഇച്ഛയോടെ, സുയോധനാ, നിന്നെപ്പോലെയുള്ളവൻ ക്ഷത്രധർമ്മം സ്വീകരിക്കണം.
9.31.30
यत्तु कर्णमुपाश्रित्य शकुनिं चापि सौबलम् ।
दुःशासनं च मोहात्त्वमात्मानं नावबुद्धवान् ॥ ९.३१.३० ॥
കർണ്ണനെയും സൗബല ശകുനിയെയും ദുഃശാസനനെയും ആശ്രയിച്ച്, മോഹത്താൽ നീ നിന്നെത്തന്നെ മനസ്സിലാക്കിയില്ല.
9.31.31
तत्पापं सुमहत्कृत्वा प्रतियुध्यस्व भारत ।
कथं हि त्वद्विधो मोहाद्रोचयेत पलायनम् ॥ ९.३१.३१ ॥
ഭാരതാ, ആ മഹാപാപം ചെയ്തശേഷവും എതിർത്ത് യുദ്ധം ചെയ്യുക. നിന്നെപ്പോലൊരാൾ മോഹംകൊണ്ട് പലായനത്തെ എങ്ങനെ ഇഷ്ടപ്പെടും?
9.31.32
क्व ते तत्पौरुषं यातं क्व च मानः सुयोधन ।
क्व च विक्रान्तता याता क्व च विस्फूर्जितं महत् ॥ ९.३१.३२ ॥
സുയോധനാ, നിന്റെ ആ പൗരുഷം എവിടെ പോയി? നിന്റെ അഭിമാനം എവിടെ? നിന്റെ വിക്രമം എവിടെ പോയി? നിന്റെ ആ മഹാ ഗർജ്ജനം എവിടെ?
9.31.33
क्व ते कृतास्त्रता याता किं नु शेषे जलाशये ।
स त्वमुत्तिष्ठ युध्यस्व क्षत्रधर्मेण भारत ॥ ९.३१.३३ ॥
നിന്റെ ആ അസ്ത്രവിദ്യ എവിടെ പോയി? എന്തിന് നീ ജലാശയത്തിൽ കിടക്കുന്നു? ഭാരതാ, നീ തന്നെ ആ വീരൻ; എഴുന്നേറ്റ് ക്ഷത്രധർമ്മപ്രകാരം യുദ്ധം ചെയ്യുക.
9.31.34
अस्मांस्तु वा पराजित्य प्रशाधि पृथिवीमिमाम् ।
अथवा निहतोस्माभिर्भूमौ स्वप्स्यसि भारत ॥ ९.३१.३४ ॥
അല്ലെങ്കിൽ ഞങ്ങളെ ജയിച്ച് ഈ ഭൂമിയെ ഭരിക്കൂ; അല്ലെങ്കിൽ ഞങ്ങളാൽ വധിക്കപ്പെട്ട് ഭാരതാ, നിലത്ത് ഉറങ്ങും.
9.31.35
एष ते परमो धर्मः सृष्टो धात्रा महात्मना ।
तं कुरुष्व यथातथ्यं पौरुषे स्व व्यवस्थितः ॥ ९.३१.३५ ॥
ഇതാണ് നിന്റെ പരമധർമ്മം; മഹാത്മാവായ വിധാതാവ് നിശ്ചയിച്ചത്. അത് യഥാർത്ഥമായി ചെയ്യുക; നിന്റെ പൗരുഷത്തിൽ ഉറച്ചുനിന്ന്.
9.31.36
एवमुक्तो महाराज धर्मपुत्रेण धीमता ।
सलिलस्थस्तव सुत इदं वचनमब्रवीत् ॥ ९.३१.३६ ॥
മഹാരാജാവേ, ബുദ്ധിമാനായ ധർമ്മപുത്രൻ ഇങ്ങനെ പറഞ്ഞപ്പോൾ, ജലത്തിൽ നിന്ന നിന്റെ പുത്രൻ ഈ വാക്ക് പറഞ്ഞു.
9.31.37
नैतच्चित्रं महाराज यद्भीः प्राणिनमाविशेत् ।
न च प्राणभयाद्भीतो व्यपयातोऽस्मि भारत ॥ ९.३१.३७ ॥
മഹാരാജാവേ, ജീവിക്ക് ഭയം ബാധിക്കുന്നത് അത്ഭുതമല്ല. ഭാരതാ, പ്രാണഭയത്താൽ ഞാൻ പിന്തിരിഞ്ഞിട്ടില്ല.
9.31.38
अरथश्चानिषङ्गी च निहतः पार्ष्णिसारथिः ।
एकश्चाप्यगणः सङ्ख्ये प्रत्याश्वासमरोचयम् ॥ ९.३१.३८ ॥
രഥമില്ലാതെയും ആവനാഴിയില്ലാതെയും പാർഷ്ണിസാരഥി കൊല്ലപ്പെട്ടു; യുദ്ധത്തിൽ ഒറ്റയ്ക്കും സൈന്യമില്ലാതെയും ഞാൻ വീണ്ടും ധൈര്യം വീണ്ടെടുക്കാൻ ആഗ്രഹിച്ചു.
9.31.39
न प्राणहेतोर्न भयाश्च विषादाद्विशाम्पते ।
इदमम्भः प्रविष्टोऽस्मि श्रमात्त्विदमनुष्ठितम् ॥ ९.३१.३९ ॥
ജനനായകാ, ജീവനുവേണ്ടിയോ ഭയത്താലോ വിഷാദത്താലോ അല്ല; ക്ഷീണം കാരണമാണ് ഞാൻ ഈ ജലത്തിൽ പ്രവേശിച്ചത്.
9.31.40
त्वं चाश्वसिहि कौन्तेय ये चाप्यनुगतास्तव ।
अहमुत्थाय वः सर्वान्प्रतियोत्स्यामि संयुगे ॥ ९.३१.४० ॥
കൗന്തേയാ, നീയും നിന്നെ അനുഗമിച്ചവരും ആശ്വാസം കൊള്ളുക; ഞാൻ എഴുന്നേറ്റ് യുദ്ധത്തിൽ നിങ്ങളെല്ലാവരെയും എതിരിടും.
9.31.41
आश्वस्ता एव सर्वे स्म चिरं त्वां मृगयामहे ।
तदिदानीं समुत्तिष्ठ युध्यस्वेह सुयोधन ॥ ९.३१.४१ ॥
ഞങ്ങളെല്ലാവരും ആശ്വസിച്ച് വളരെനേരമായി നിന്നെ തിരയുകയായിരുന്നു; അതിനാൽ ഇപ്പോൾ എഴുന്നേറ്റ് ഇവിടെ യുദ്ധം ചെയ്യുക, സുയോധനാ.
9.31.42
हत्वा वा समरे पार्थान्स्फीतं राज्यमवाप्नुहि ।
निहतो वा रणेऽस्माभिर्वीरलोकमवाप्स्यसि ॥ ९.३१.४२ ॥
യുദ്ധത്തിൽ പാർത്ഥന്മാരെ കൊന്ന് സമൃദ്ധമായ രാജ്യം നേടുക; അല്ലെങ്കിൽ രണത്തിൽ ഞങ്ങളാൽ കൊല്ലപ്പെട്ട് വീരലോകം പ്രാപിക്കുക.
9.31.43
यदर्थं राज्यमिच्छामि कुरूणां कुरुनन्दन ।
त इमे निहताः सर्वे भ्रातरो मे जनेश्वर ॥ ९.३१.४३ ॥
കുരുനന്ദനാ, കുരുക്കളുടെ രാജ്യം ഞാൻ ആഗ്രഹിച്ചത് ആർക്കുവേണ്ടിയോ, ജനേശ്വരാ, എന്റെ ഈ സഹോദരന്മാരെല്ലാം കൊല്ലപ്പെട്ടു.
9.31.44
क्षीणरत्नां च पृथिवीं हतक्षत्रियपुङ्गवाम् ।
न ह्युत्सहाम्यहं भोक्तुं विधवामिव योषितम् ॥ ९.३१.४४ ॥
രത്നങ്ങൾ ക്ഷയിച്ചും, ശ്രേഷ്ഠ ക്ഷത്രിയർ കൊല്ലപ്പെട്ടും, വിധവയായ സ്ത്രീയെപ്പോലെയുള്ള ഭൂമിയെ അനുഭവിക്കാൻ ഞാൻ തയ്യാറല്ല.
9.31.45
अद्यापि त्वहमाशंसे त्वां विजेतुं युधिष्ठिर ।
भङ्क्त्वा पाञ्चालपाण्डूनामुत्साहं भरतर्षभ ॥ ९.३१.४५ ॥
ഭരതശ്രേഷ്ഠാ യുധിഷ്ഠിരാ, ഇന്നും ഞാൻ പാഞ്ചാലരുടെയും പാണ്ഡവരുടെയും ഉത്സാഹം തകർത്ത് നിന്നെ ജയിക്കുമെന്ന് ആശിക്കുന്നു.
9.31.46
न त्विदानीमहं मन्ये कार्यं युद्धेन कर्हिचित् ।
द्रोणे कर्णे च संशान्ते निहते च पितामहे ॥ ९.३१.४६ ॥
എന്നാൽ ഇപ്പോൾ യുദ്ധംകൊണ്ട് ഒരു കാര്യവും എപ്പോഴെങ്കിലും സാധിക്കുമെന്ന് ഞാൻ കരുതുന്നില്ല; ദ്രോണരും കർണ്ണനും ശാന്തരായി, പിതാമഹൻ കൊല്ലപ്പെട്ടു.
9.31.47
अस्त्विदानीमियं राजन्केवला पृथिवी तव ।
असहायो हि को राजा राज्यमिच्छेत्प्रशासितुम् ॥ ९.३१.४७ ॥
രാജാവേ, ഇപ്പോൾ ഈ ഭൂമി നിനക്കുമാത്രം ഇരിക്കട്ടെ; സഹായമില്ലാതെ ഏതു രാജാവാണ് രാജ്യം ഭരിക്കാൻ ആഗ്രഹിക്കുക?
9.31.48
सुहृदस्तादृशान्हत्वा पुत्रान्भ्रातॄन्पितॄनपि ।
भवद्भिश्च हृते राज्ये को नु जीवेत मादृशः ॥ ९.३१.४८ ॥
ഇത്തരം സുഹൃത്തുക്കളെയും പുത്രന്മാരെയും സഹോദരന്മാരെയും പിതാക്കന്മാരെയും കൊന്ന്, നിങ്ങളാൽ രാജ്യം അപഹരിക്കപ്പെട്ട ശേഷം എന്നെപ്പോലെയുള്ള ആര് ജീവിക്കും?
9.31.49
अहं वनं गमिष्यामि ह्यजिनैः प्रतिवासितः ।
रतिर्हि नास्ति मे राज्ये हतपक्षस्य भारत ॥ ९.३१.४९ ॥
ഞാൻ മാൻതോൽ ധരിച്ച് കാട്ടിലേക്ക് പോകും. ഭാരതാ, പക്ഷം നശിച്ചവന് രാജ്യത്തിൽ സുഖമില്ല.
9.31.50
हतबान्धवभूयिष्ठा हताश्वा हतकुञ्जरा ।
एषा ते पृथिवी राजन्भुङ्क्षैनां विगतज्वरः ॥ ९.३१.५० ॥
രാജാവേ, ഈ ഭൂമി കൊല്ലപ്പെട്ട ബന്ധുക്കളും കുതിരകളും ആനകളും നിറഞ്ഞതാണ്. ഉത്കണ്ഠയില്ലാതെ നീ ഇത് ഭുജിക്കുക.
9.31.51
वनमेव गमिष्यामि वसानो मृगचर्मणी ।
न हि मे निर्जनस्यास्ति जीवितेऽद्य स्पृहा विभो ॥ ९.३१.५१ ॥
ഞാൻ രണ്ട് മാൻതോലുകൾ ധരിച്ച് കാട്ടിലേക്ക് തന്നെ പോകും. വിഭോ, ആളില്ലാത്ത എനിക്ക് ഇന്ന് ജീവിതത്തിൽ ആഗ്രഹമില്ല.
9.31.52
गच्छ त्वं भुङ्क्ष राजेन्द्र पृथिवीं निहतेश्वराम् ।
हतयोधां नष्टरत्नां शीर्णक्षत्रां यथासुखम् ॥ ९.३१.५२ ॥
രാജേന്ദ്രാ, പോകൂ. നാഥന്മാരും യോദ്ധാക്കളും കൊല്ലപ്പെടുകയും രത്നങ്ങൾ നഷ്ടപ്പെടുകയും ക്ഷത്രിയർ ചിതറുകയും ചെയ്ത ഈ ഭൂമിയെ സുഖമായി ഭുജിക്കുക.
9.31.53
दुर्योधनं तव सुतं सलिलस्थं महायशाः ।
श्रुत्वा तु करुणं वाक्यमभाषत युधिष्ठिरः ॥ ९.३१.५३ ॥
വെള്ളത്തിൽ കിടക്കുന്ന നിന്റെ പുത്രൻ ദുര്യോധനന്റെ വാക്കുകൾ കേട്ട മഹായശസ്വിയായ യുധിഷ്ഠിരൻ കരുണയോടെ പറഞ്ഞു.
9.31.54
आर्तप्रलापान्मा तात सलिलस्थः प्रभाषथाः ।
नैतन्मनसि मे राजन्वाशितं शकुनेरिव ॥ ९.३१.५४ ॥
മകനേ, വെള്ളത്തിൽ കിടന്ന് ദുഃഖവിലാപങ്ങൾ പറയരുത്. രാജാവേ, ഇത് പക്ഷിയുടെ കരച്ചിൽ പോലെ എന്റെ മനസ്സിൽ പതിയുന്നില്ല.
9.31.55
यदि वापि समर्थः स्यास्त्वं दानाय सुयोधन ।
नाहमिच्छेयमवनिं त्वया दत्तां प्रशासितुम् ॥ ९.३१.५५ ॥
സുയോധനാ, നീ ദാനം ചെയ്യാൻ പ്രാപ്തനാണെങ്കിലും നീ നൽകിയ ഈ ഭൂമി ഭരിക്കാൻ ഞാൻ ആഗ്രഹിക്കുന്നില്ല.
9.31.56
अधर्मेण न गृह्णीयां त्वया दत्तां महीमिमाम् ।
न हि धर्मः स्मृतो राजन्क्षत्रियस्य प्रतिग्रहः ॥ ९.३१.५६ ॥
രാജാവേ, അധർമ്മത്താൽ നീ നൽകിയ ഈ ഭൂമി ഞാൻ സ്വീകരിക്കില്ല; ക്ഷത്രിയന് ദാനം സ്വീകരിക്കുന്നത് ധർമ്മമായി പറയപ്പെട്ടിട്ടില്ല.
9.31.57
त्वया दत्तां न चेच्छेयं पृथिवीमखिलामहम् ।
त्वां तु युद्धे विनिर्जित्य भोक्ताऽस्मि वसुधामिमाम् ॥ ९.३१.५७ ॥
നീ നൽകിയ മുഴുവൻ ഭൂമിയും ഞാൻ ആഗ്രഹിക്കുന്നില്ല; എന്നാൽ യുദ്ധത്തിൽ നിന്നെ ജയിച്ച് ഈ ഭൂമി ഞാൻ അനുഭവിക്കും.
9.31.58
अनीश्वरश्च पृथिवीं कथं त्वं दातुमिच्छसि ।
त्वयेयं पृथिवी राजन्किं न दत्ता तदैव हि ॥ ९.३१.५८ ॥
അധികാരമില്ലാത്ത നീ ഭൂമി എങ്ങനെ നൽകാൻ ആഗ്രഹിക്കുന്നു? രാജാവേ, അപ്പോൾത്തന്നെ ഈ ഭൂമി നീ എന്തുകൊണ്ട് നൽകിയില്ല?
9.31.59
धर्मतो याचमानानां प्रशमार्थं कुलस्य नः ।
वार्ष्णेयं प्रथमं राजन्प्रत्याख्याय महाबालम् ॥ ९.३१.५९ ॥
രാജാവേ, ഞങ്ങളുടെ കുലത്തിന്റെ ശാന്തിക്കായി ധർമ്മപ്രകാരം യാചിക്കുന്ന ഞങ്ങളോട്, മഹാബലനായ വാർഷ്ണേയനെ (കൃഷ്ണനെ) നീ ആദ്യം നിരസിച്ചു.
9.31.60
किमिदानीं ददासि त्वं को हि ते जित्तविभ्रमः ।
अभियुक्तस्तु को राजा दातुमिच्छेद्धि मेदिनीं ॥ ९.३१.६० ॥
ഇപ്പോൾ നീ എന്താണ് നൽകുന്നത്? നിനക്ക് ഈ വിജയഭ്രമം എങ്ങനെ വന്നു? ആക്രമിക്കപ്പെട്ട ഏത് രാജാവാണ് ഭൂമി നൽകാൻ ആഗ്രഹിക്കുക?
9.31.61
न त्वमद्य महीं दातुमीशः कौरवनन्दन ।
आच्छेत्तुं वा बलाद्राजन्स कथं दातुमिच्छसि ॥ ९.३१.६१ ॥
കൗരവ വംശത്തിന്റെ ആനന്ദമേ, ഇപ്പോൾ നിനക്ക് ഭൂമി നൽകാൻ അധികാരമില്ല; ബലംകൊണ്ട് പിടിച്ചെടുക്കാനും അധികാരമില്ല. രാജാവേ, അത് എങ്ങനെ നൽകാൻ നീ ആഗ്രഹിക്കുന്നു?
9.31.62
मां तु निर्जित्य सङ्ग्रामे पालयेमां वसुन्धराम् ।
सूच्यग्रेणापि यद्भूमेरपि भिद्येत भारत ॥ ९.३१.६२ ॥
യുദ്ധത്തിൽ എന്നെ ജയിച്ച് ഈ ഭൂമി പാലിക്കണം. ഹേ ഭാരത, സൂചിമുനകൊണ്ട് തുളയ്ക്കാവുന്നത്ര ഭൂമിപോലും (ഞാൻ നൽകില്ല).
9.31.63
तन्मात्रमपि तन्मह्यं न ददाति पुरा भवान् ।
स कथं पृथिवीमेतां प्रददासि विशाम्पते ॥ ९.३१.६३ ॥
മുമ്പ് നീ എനിക്ക് അത്രയും ഭൂമിപോലും നൽകിയിരുന്നില്ല. ഹേ പ്രജാധിപതേ, അങ്ങനെയെങ്കിൽ ഇപ്പോൾ ഈ ഭൂമി മുഴുവൻ നീ എങ്ങനെ നൽകുന്നു?
9.31.64
सूच्यग्रं नात्यजः पूर्वं स कथं त्यजसि क्षितिम् ॥ ९.३१.६४ ॥
മുമ്പ് നീ സൂചിമുനയോളം ഭൂമിപോലും വിട്ടുകൊടുത്തിരുന്നില്ല. അങ്ങനെയെങ്കിൽ ഇപ്പോൾ ഈ ഭൂമി നീ എങ്ങനെ വിട്ടുകൊടുക്കുന്നു?
9.31.65
एवमैश्वर्यमासाद्य प्रशास्य पृथिवीमिमाम् ।
को हि मूढो व्यवस्येत शत्रोर्दातुं वसुन्धराम् ॥ ९.३१.६५ ॥
ഇങ്ങനെ ഐശ്വര്യം നേടി ഈ ഭൂമി ഭരിച്ചശേഷം, ഏത് മൂഢനാണ് ശത്രുവിന് ഈ ഭൂമി നൽകാൻ തീരുമാനിക്കുക?
9.31.66
त्वं तु केवलमौर्ख्येण विमूढो नावबुध्यसे ।
पृथिवीं दातुकामोऽपि जीवंस्त्वं नैव मोक्ष्यसे ॥ ९.३१.६६ ॥
എന്നാൽ നീ കേവലം മൂഢതകൊണ്ട് മയങ്ങി മനസ്സിലാക്കുന്നില്ല. ഭൂമി നൽകാൻ ആഗ്രഹിച്ചാലും, ജീവിച്ചിരിക്കുമ്പോൾ നീ മോചിതനാവുകയില്ല.
9.31.67
अस्मान्वा त्वं पराजित्य प्रशाधि पृथिवीमिमाम् ।
अथवा निहतोऽस्माभिर्व्रज लोकाननुत्तमान् ॥ ९.३१.६७ ॥
നീ ഞങ്ങളെ ജയിച്ച് ഈ ഭൂമി ഭരിക്കുക; അല്ലെങ്കിൽ ഞങ്ങളാൽ വധിക്കപ്പെട്ട് ഉത്തമലോകങ്ങളിലേക്ക് പോകുക.
9.31.68
आवयोर्जीवतो राजन्मयि च त्वयि च ध्रुवम् ।
संशयः सर्वभूतानां विजये नौ भविष्यति ॥ ९.३१.६८ ॥
രാജാവേ! നാം ഇരുവരും ജീവിച്ചിരിക്കുമ്പോൾ, എന്നിലും നിന്നിലും, നമ്മുടെ ഇരുവരുടെയും വിജയത്തെക്കുറിച്ച് സർവഭൂതങ്ങൾക്കും സംശയം ഉണ്ടാകും.
9.31.69
जीवितं त्वयि दुष्प्रापं मयि यत्परिवर्तते ।
जीवयेयमहं कामं न तु त्वं जीवितुं क्षमः ॥ ९.३१.६९ ॥
നിന്നിൽ ജീവൻ ലഭിക്കുന്നത് ദുഷ്കരമാണ്; എന്നിലുള്ള ജീവൻ (എന്റെ അധീനത്തിലാണ്). ഞാൻ ഇഷ്ടപ്രകാരം (ആരെയും) ജീവിപ്പിക്കാം, എന്നാൽ നീ ജീവിക്കാൻ പ്രാപ്തനല്ല.
9.31.70
दहने हि कृतो यत्नस्त्वयाऽस्मासु विशेषतः ।
आशीविषैर्विषैश्चापि जले जापि प्रवेशनैः।
त्वया विनिकृता राजन्राज्यस्य हरणेन च ॥ ९.३१.७० ॥
നീ പ്രത്യേകിച്ച് ഞങ്ങളെ തീയിലേക്ക് തള്ളാൻ ശ്രമിച്ചു; വിഷസർപ്പങ്ങളാലും വിഷങ്ങളാലും, വെള്ളത്തിൽ മുക്കിയും ശ്രമിച്ചു; രാജാവേ! രാജ്യം അപഹരിച്ചതിലൂടെ നീ ഞങ്ങളെ ഉപദ്രവിച്ചു.
9.31.71
अप्रियाणां च वचनैर्द्रौपद्याः कर्षणेन च ।
एतस्मात्कारणात्पाप जीवितं न विद्यते ॥ ९.३१.७१ ॥
അപ്രിയ വാക്കുകളാലും ദ്രൗപദിയെ വലിച്ചിഴച്ചതിനാലും — പാപീ! ഈ കാരണത്താൽ നിനക്ക് ജീവിതമില്ല.
9.31.72
उत्तिष्ठोत्तिष्ठ युध्यस्व युद्धे श्रेयो भविष्यति ॥ ९.३१.७२ ॥
എഴുന്നേൽക്കൂ, എഴുന്നേൽക്കൂ! യുദ്ധം ചെയ്യുക; യുദ്ധത്തിലാണ് നിനക്ക് നന്മ ഉണ്ടാകുക.
9.31.73
एवं तु विविधा वाचो जययुक्ताः पुनःपुनः ।
कीर्तयन्ति स्म ते वीरास्तत्रतत्र जनाधिप ॥ ९.३१.७३ ॥
ഇങ്ങനെ വിജയഘോഷങ്ങളോടു കൂടിയ പലതരം വാക്കുകൾ ആ വീരന്മാർ ആവർത്തിച്ച് അവിടെയിവിടെ ഉച്ചരിച്ചു, ഹേ ജനാധിപാ.