മഹാഭാരതം · അധ്യായം 9.42
हिन्दी · தமிழ் · తెలుగు · ಕನ್ನಡ · മലയാളം · বাংলা · मराठी · ગુજરાતી · ਪੰਜਾਬੀ · ଓଡ଼ିଆ · اردو · English · Español · Français · Deutsch · Português · Русский · 中文 · 日本語 · العربية · Bahasa Indonesia · ไทย
9.42.1
ब्रह्मयोनिभिराकीर्णं जगाम यद्वुनन्दनः ।
यत्र दाल्भ्यो बको राजन्पश्वर्थ सुमहातपाः।
जुहाव धृतराष्ट्रस्य राष्ट्रं कोपसमन्वितः ॥ ९.४२.१ ॥
ബ്രഹ്മയോനികളാൽ നിറഞ്ഞ ആ സ്ഥലത്തേക്ക് വൃഷ്ണിനന്ദനൻ (കൃഷ്ണൻ) പോയി. ഹേ രാജൻ, അവിടെ ദാൽഭ്യൻ ബകൻ, പശുക്കൾക്കായി, മഹാതപസ്വിയായി, കോപത്തോടെ ധൃതരാഷ്ട്രന്റെ രാഷ്ട്രത്തെ വിളിച്ചു.
9.42.2
तपसा घोररूपेण कर्शयन्देहमात्मनः ।
क्रोधेन महताऽऽविष्टो धर्मात्मा वै प्रतापवान् ॥ ९.४२.२ ॥
ഭയങ്കര രൂപമുള്ള തപസ്സിനാൽ സ്വന്തം ശരീരത്തെ ക്ഷയിപ്പിച്ചവൻ, മഹാകോപത്താൽ ബാധിതനായവൻ, ധർമ്മാത്മാവും പ്രതാപവാനുമായവൻ.
9.42.3
पुरा हि नैमिशीयानां सत्रे द्वादशवार्षिके ।
वृत्ते विश्वजितोऽन्ते वै पाञ्चालानृषयोऽगमन् ॥ ९.४२.३ ॥
മുൻപ് നൈമിശ മുനിമാരുടെ പന്ത്രണ്ടു വർഷത്തെ സത്രത്തിൽ വിശ്വജിത് യാഗം അവസാനിച്ചപ്പോൾ മുനിമാർ പാഞ്ചാലരുടെ അടുത്തേക്ക് വന്നു.
9.42.4
तत्रेश्वरमयाचन्त दक्षिणार्थं मनस्विनः ।
तत्र ते लेभिरे राजन्पाञ्चालेभ्यो महर्षयः।
बलान्वितान्वत्सतरान्निर्व्याधीन्सप्तविंशतिम् ॥ ९.४२.४ ॥
അവിടെ ആ മനസ്വികളായ മുനിമാർ ദക്ഷിണക്കായി നാഥനോട് യാചിച്ചു. ഹേ രാജൻ, അവിടെ ആ മഹർഷിമാർ പാഞ്ചാലരിൽ നിന്ന് ബലവത്തും രോഗരഹിതവുമായ ഇരുപത്തേഴ് കിടാങ്ങൾ ലഭിച്ചു.
9.42.5
तानब्रवीद्बलो दाल्भ्यो विभजध्वं पशूनिति ।
पशूनेतानहं त्यक्त्वा भिक्षिष्ये राजसत्तमम् ॥ ९.४२.५ ॥
ദാൽഭ്യനായ ബലൻ അവരോട് പറഞ്ഞു: "ഈ പശുക്കളെ വിഭജിച്ചുകൊള്ളുക. ഈ പശുക്കളെ ഉപേക്ഷിച്ച് ഞാൻ ശ്രേഷ്ഠനായ രാജാവിനോട് ഭിക്ഷ യാചിക്കാം."
9.42.6
एवमुक्त्वा वको राजन्नृषीन्सर्वांन्प्रतापवान् ।
जगाम धृतराष्ट्रस्य भवनं ब्राह्मणोत्तमः ॥ ९.४२.६ ॥
ഹേ രാജൻ, ഇപ്രകാരം പറഞ്ഞ് ആ പ്രതാപവാനായ ബകൻ, ശ്രേഷ്ഠ ബ്രാഹ്മണൻ, എല്ലാ മുനിമാരെയും വിട്ട് ധൃതരാഷ്ട്രന്റെ ഭവനത്തിലേക്ക് പോയി.
9.42.7
अयाचत पशून्दाल्भ्यः स चैनं रुषितोऽब्रवीत् ॥ ९.४२.७ ॥
ദാൽഭ്യൻ പശുക്കളെ യാചിച്ചു; കോപിതനായ അവൻ അവനോട് പറഞ്ഞു.
9.42.8
यदृच्छया मृता दृष्ट्वा गास्तदा नृपसत्तमः ।
एतान्पशून्नय क्षिप्रं ब्रह्मबन्धो यदीच्छसि ॥ ९.४२.८ ॥
രാജാക്കന്മാരിൽ ശ്രേഷ്ഠൻ അപ്പോൾ യാദൃച്ഛികമായി ചത്ത പശുക്കളെ കണ്ടു പറഞ്ഞു: "ബ്രാഹ്മണാധമാ, നിനക്കിഷ്ടമെങ്കിൽ ഈ പശുക്കളെ വേഗം കൊണ്ടുപോകൂ."
9.42.9
ऋषिस्त्वथ बकः क्रुद्धश्चिन्तयामास धर्मवित् ।
अहो वत नृशंसं वै वाक्यमुक्तोऽस्मि संसदि ॥ ९.४२.९ ॥
അപ്പോൾ ധർമജ്ഞനായ ഋഷി ബകൻ കോപിച്ച് ചിന്തിച്ചു: "അയ്യോ! സഭയിൽ എനിക്ക് എത്ര ക്രൂരമായ വാക്ക് പറയപ്പെട്ടു!"
9.42.10
चिन्तयित्वा मुहूर्तेन रोषाविष्टो द्विजोत्तमः ।
मतिं चक्रे विनाशाय धृतराष्ट्रस्य भूपतेः ॥ ९.४२.१० ॥
ഒരു നിമിഷം ചിന്തിച്ച ശേഷം, കോപം നിറഞ്ഞ ആ ദ്വിജോത്തമൻ ധൃതരാഷ്ട്രരാജാവിന്റെ നാശത്തിന് തീരുമാനിച്ചു.
9.42.11
स तूत्कृत्य मृतानां वै मांसानि मुनिसत्तमः ।
जुहाव धृतराष्ट्रस्य राष्ट्रं नरपतेः पुरा ॥ ९.४२.११ ॥
ആ മുനിശ്രേഷ്ഠൻ ചത്ത മൃഗങ്ങളുടെ മാംസം മുറിച്ചെടുത്ത്, പണ്ട് രാജാവായ ധൃതരാഷ്ട്രന്റെ രാഷ്ട്രത്തിനായി ഹോമത്തിൽ അർപ്പിച്ചു.
9.42.12
अवाकर्णे सरस्वत्यास्तीर्थे प्रज्वाल्य पावकम् ।
… दाल्भ्यो महाराज नियमं परमं स्थितः ॥ ९.४२.१२ ॥
അവാകർണത്തിൽ സരസ്വതിയുടെ തീർത്ഥത്തിൽ അഗ്നി ജ്വലിപ്പിച്ച് … ദാൽഭ്യൻ, മഹാരാജാവേ, പരമമായ നിയമത്തിൽ സ്ഥിതനായി.
9.42.13
स तैरेव जुहावाग्नौ राष्ट्रं मांसैर्महातपः ॥ ९.४२.१३ ॥
ആ മഹാതപസ്വി അവരോടൊപ്പം അഗ്നിയിൽ മാംസങ്ങൾകൊണ്ട് രാഷ്ട്രത്തെ ആഹുതിചെയ്തു.
9.42.14
तस्मिंस्तु विधिवत्सत्रे सम्प्रवृत्ते सुदारुणे ।
अक्षीयत ततो राष्ट्रं धृतराष्ट्रस्य पार्थिव ॥ ९.४२.१४ ॥
ആ വിധിപ്രകാരമുള്ള ഭയങ്കര യാഗം തുടങ്ങിയപ്പോൾ, രാജാവേ, ധൃതരാഷ്ട്രന്റെ രാഷ്ട്രം ക്ഷയിച്ചു.
9.42.15
छि…मानं … परशुना विभो ।
… व्यवकीर्थमचेतनम् ॥ ९.४२.१५ ॥
ഛി…മാനം … കോടാലികൊണ്ട്, ഓ വിഭോ. … ചിതറിക്കിടന്ന, ചേതനയറ്റ.
9.42.16
दृष्ट्वा तथाऽवकीर्णं तु राष्ट्रं च मनुजाधिपः ।
बभूव दुर्मना राजा चिन्तयामास च प्रभुः ॥ ९.४२.१६ ॥
രാഷ്ട്രം അങ്ങനെ ചിതറിക്കിടക്കുന്നത് കണ്ട് ആ മനുജാധിപനായ രാജാവ് വിഷണ്ണനായി ചിന്തിച്ചു.
9.42.17
…रद्यत्रं ब्राह्मणैः सहितः पुरा ।
…गच्छत्तु क्षीयते राष्ट्रमेव च ॥ ९.४२.१७ ॥
…രദ്യത്രം ബ്രാഹ്മണരോടൊപ്പം മുമ്പ് … പോകുമ്പോഴും രാഷ്ട്രം ക്ഷയിക്കുന്നു.
9.42.18
यदा स पार्थिवः खिन्नस्ते च विप्रास्तदाऽनघ ॥ ९.४२.१८ ॥
അപ്പോൾ ആ രാജാവ് ദുഃഖിതനായി, ആ വിപ്രന്മാരും ദുഃഖിതരായി, ഓ നിഷ്കളങ്കാ.
9.42.19
यदा चापि न शक्नोति राष्ट्रं मोक्षयितुं नृपः ।
अथ विप्रादिकांस्तत्र पप्रच्छ जनमेजय ॥ ९.४२.१९ ॥
രാജാവിന് രാഷ്ട്രത്തെ മോചിപ്പിക്കാൻ കഴിയാതെ വന്നപ്പോൾ അവിടെ ബ്രാഹ്മണരെയും മറ്റുള്ളവരെയും അവൻ ചോദിച്ചു, ജനമേജയാ.
9.42.20
ततो विप्रादिकाः प्राहुः पशुविप्रकृतस्त्वया ।
मांसैरभिजुहोतीदं तव राष्ट्रं मुनिर्बकः ॥ ९.४२.२० ॥
അപ്പോൾ ബ്രാഹ്മണരും മറ്റുള്ളവരും പറഞ്ഞു: നീ പശുക്കളോടും ബ്രാഹ്മണരോടും അപരാധം ചെയ്തിരിക്കുന്നു; മുനിയായ ബകൻ നിന്റെ ഈ രാഷ്ട്രത്തെ മാംസം കൊണ്ട് ഹോമിക്കുന്നു.
9.42.21
तेन ते हूयमानस्य राष्ट्रस्यास्य क्षयो महान् ।
तस्यैतत्तपसः कर्म येन तेऽद्य लयो महान् ॥ ९.४२.२१ ॥
അവൻ ഹോമിക്കുന്നതിനാൽ ഈ രാഷ്ട്രത്തിന് വലിയ നാശം സംഭവിക്കുന്നു; ഇത് അവന്റെ തപസ്സിന്റെ ഫലമാണ്, അതിനാൽ ഇന്ന് നിനക്ക് മഹാനാശം വന്നു.
9.42.22
यदीच्छसि महाबाहो शान्तिं राष्ट्रस्य भूमिप ।
अपां कुञ्जे सरस्वत्यास्तं प्रसादय पार्थिव ॥ ९.४२.२२ ॥
മഹാബാഹോ, ഭൂമിപതേ, രാഷ്ട്രത്തിന് ശാന്തി വേണമെന്നുണ്ടെങ്കിൽ സരസ്വതിയുടെ ജലകുഞ്ജത്തിൽ അവനെ പ്രസാദിപ്പിക്കുക, ഹേ രാജാവേ.
9.42.23
सरस्वतीं ततो गत्वा स राजा बकमब्रवीत् ।
निपत्य शिरसा भूमौ प्राञ्जलिर्भरतर्षभ ॥ ९.४२.२३ ॥
പിന്നെ സരസ്വതിയുടെ അടുത്ത് ചെന്ന് ആ രാജാവ് ബകനോട് പറഞ്ഞു; ശിരസ്സ് നിലത്ത് വെച്ച് കൈകൂപ്പി, ഭരതശ്രേഷ്ഠാ.
9.42.24
प्रसादये त्वां भगवन्नपराधं क्षमस्व मे ।
मम दीनस्य लुब्धस्य मौर्ख्येण हतचेतसः।
त्वं गतिस्त्वं च मे नाथः प्रसादं कर्तुमर्हसि ॥ ९.४२.२४ ॥
ഭഗവാനേ, നിന്നെ പ്രസാദിപ്പിക്കുന്നു; എന്റെ അപരാധം ക്ഷമിക്കേണമേ. ഞാൻ ദീനനും ലോഭിയുമാണ്; വിഢിത്തം കൊണ്ട് എന്റെ മനസ്സ് നശിച്ചു. നീയാണ് എനിക്ക് ഗതി, നീയാണ് എന്റെ നാഥൻ; അനുഗ്രഹം ചെയ്യാൻ അർഹനാണ്.
9.42.25
तं तथा विलपन्तं तु शोकोपहतचेतसम् ।
दृष्ट्वा तस्य कृपा जज्ञे राष्ट्रं तस्य व्यमोचयत् ॥ ९.४२.२५ ॥
ദുഃഖത്താൽ മനസ്സു തകർന്ന് അങ്ങനെ വിലപിക്കുന്ന അവനെ കണ്ടപ്പോൾ അവനോട് കരുണ ഉണ്ടായി; അവൻ അവന്റെ രാഷ്ട്രത്തെ മോചിപ്പിച്ചു.
9.42.26
ऋषिः प्रसन्नस्तस्याभूत्संरम्भं च विहाय सः ।
मोक्षार्थं तस्य राज्यस्य जुहाव पुनराहुतिम् ॥ ९.४२.२६ ॥
ഋഷി അവനിൽ പ്രസന്നനായി; കോപം ഉപേക്ഷിച്ച് അവന്റെ രാജ്യത്തിന്റെ മോചനത്തിനായി വീണ്ടും ആഹുതി അർപ്പിച്ചു.
9.42.27
मोक्षयित्वा ततो र्ष्ट्रं प्रतिगृह्य पशून्बहून् ।
हृष्टात्मा नैमिशारण्यं जगाम पुनरेव सः ॥ ९.४२.२७ ॥
പിന്നെ രാഷ്ട്രത്തെ മോചിപ്പിച്ച്, ധാരാളം കന്നുകാലികളെ സ്വീകരിച്ച്, സന്തുഷ്ടമനസ്സോടെ അവൻ വീണ്ടും നൈമിശാരണ്യത്തിലേക്ക് പോയി.
9.42.28
धृतराष्ट्रोऽपि धर्मात्मा स्वस्थचेता महामनाः ।
स्वमेव नगरं राजन्प्रतिपेदे महर्द्धिमत् ॥ ९.४२.२८ ॥
ധർമാത്മാവും സ്വസ്ഥചിത്തനും മഹാമനസ്കനുമായ ധൃതരാഷ്ട്രനും, ഹേ രാജാവേ, തന്റെ മഹാ സമ്പന്നമായ നഗരത്തിൽ തന്നെ എത്തി.
9.42.29
तत्र तीर्थे महाराज बृहस्पतिरुदारधीः ।
असुराणामभावाय भवाय च दिवौकसाम् ॥ ९.४२.२९ ॥
അവിടെ ആ തീർഥത്തിൽ, ഹേ മഹാരാജാവേ, ഉദാരബുദ്ധിയായ ബൃഹസ്പതി അസുരന്മാരുടെ നാശത്തിനും ദേവന്മാരുടെ ക്ഷേമത്തിനുമായി (യജ്ഞം ചെയ്തു).
9.42.30
मांसैरभिजुहावेष्टिमक्षीयन्त ततोऽसुराः ।
दैवतैरपि सम्भग्ना जितकाशिभिराहवे ॥ ९.४२.३० ॥
മാംസം കൊണ്ട് ഇഷ്ടിയജ്ഞത്തിൽ ആഹുതി അർപ്പിച്ചു; പിന്നെ അസുരന്മാർ ക്ഷയിച്ചു; യുദ്ധത്തിൽ ജയിച്ച ദേവന്മാരാൽ അവർ തകർക്കപ്പെട്ടു.
9.42.31
तत्रापि विधिवद्दत्त्वा ब्राह्मणेभ्यो महायशाः ।
वाजिनः कुञ्जरांश्चैव रथांश्चश्वतरीयुतान् ॥ ९.४२.३१ ॥
അവിടെയും മഹായശസ്വി വിധിപ്രകാരം ബ്രാഹ്മണർക്ക് കുതിരകളെയും ആനകളെയും കോവർകഴുത പൂട്ടിയ രഥങ്ങളെയും ദാനം ചെയ്തു.
9.42.32
रत्नानि च महार्हाणि धनं धान्यं च पुष्कलम् ।
ययौ तीर्थं महाबाहुर्यायातं पृथिवीपते ॥ ९.४२.३२ ॥
രത്നങ്ങളും വിലയേറിയ ധനവും സമൃദ്ധമായ ധാന്യവും ദാനം ചെയ്ത ശേഷം, ഹേ ഭൂപതേ, മഹാബാഹു യയാതിയുടെ തീർത്ഥത്തിലേക്ക് പോയി.
9.42.33
तत्र यज्ञे ययातेश्च महाराज सरस्वती ।
सर्पिः पयश्च सुस्राव नाहुषस्य महात्मनः ॥ ९.४२.३३ ॥
അവിടെ യയാതിയുടെ യജ്ഞത്തിൽ, മഹാരാജാവേ, സരസ്വതി മഹാത്മാവായ നഹുഷപുത്രനുവേണ്ടി നെയ്യും പാലും ഒഴുക്കി.
9.42.34
तत्रेष्ट्वा पुरुषव्याघ्रो ययातिः पृथिवीपतिः ।
आक्रामदूर्ध्वं पुदितो लेभे लोकांश्च पुष्कलान् ॥ ९.४२.३४ ॥
അവിടെ യാഗം ചെയ്ത പുരുഷവ്യാഘ്രനായ ഭൂപതി യയാതി സന്തോഷത്തോടെ ഉയർന്നുപോയി, സമൃദ്ധമായ ലോകങ്ങൾ നേടി.
9.42.35
पुनस्तत्र च राज्ञस्तु ययातेर्यजतः प्रभोः ।
औदार्यं परमं कृत्वा भक्तिं चात्मनि शाश्वतीम्।
ददौ कामान्ब्राह्मणेभ्यो वान्यान्यो मनसेच्छति ॥ ९.४२.३५ ॥
വീണ്ടും അവിടെ യാഗം ചെയ്ത രാജാവായ യയാതി, പരമമായ ഔദാര്യവും ഉള്ളിൽ ശാശ്വതമായ ഭക്തിയും കാട്ടി, ബ്രാഹ്മണർക്കും മനസ്സിൽ ആഗ്രഹിക്കുന്ന മറ്റുള്ളവർക്കും ആഗ്രഹങ്ങൾ ദാനം ചെയ്തു.
9.42.36
यो यत्र स्थित एवेह आहूतो यज्ञसंस्तरे ।
तस्यतस्य सरिच्छ्रेष्ठा गृहादि शयनादिकम्।
षड्रसं भोजनं चैव दानं नानाविधं तथा ॥ ९.४२.३६ ॥
യജ്ഞശാലയിൽ ഇവിടെ എവിടെ നിന്നാലും ക്ഷണിക്കപ്പെട്ട ഓരോരുത്തർക്കും, നദികളിൽ ശ്രേഷ്ഠയായ സരസ്വതിപോലെ, വീടുകളും ശയ്യകളും ആറുരസമുള്ള ഭോജനവും പലവിധ ദാനങ്ങളും ലഭിച്ചു.
9.42.37
ते मन्यमाना राज्ञस्तु सम्प्रदानमनुत्तमम् ।
राजानं तुष्टुवुः प्रीता दत्त्वा चैवाशिषः शुभाः ॥ ९.४२.३७ ॥
രാജാവിന്റെ ആ അത്യുത്തമമായ ദാനം മനസ്സിലാക്കി, അവർ സന്തോഷത്തോടെ രാജാവിനെ സ്തുതിച്ചു; ശുഭമായ ആശീർവാദങ്ങളും നൽകി.
9.42.38
तत्र देवाः सगन्धर्वाः प्रीता यज्ञस्य सम्पदा ।
विस्मिता मानुषाश्चासन्दृष्ट्वा तां यज्ञसम्पदम् ॥ ९.४२.३८ ॥
അവിടെ ദേവന്മാരും ഗന്ധർവന്മാരും യജ്ഞസമ്പത്തിൽ സന്തോഷിച്ചു; ആ യജ്ഞവൈഭവം കണ്ട് മനുഷ്യർ വിസ്മയിച്ചു.
9.42.39
ततस्तालकेतुर्महाधर्मकेतु… ।
र्महात्मा कृतात्मा महादाननित्यः।
वसिष्ठापवाहं महाभीमवेगं ।
धृतात्मा जितात्मा समभ्याजगाम ॥ ९.४२.३९ ॥
തുടർന്ന് താലകേതുവും മഹാധർമകേതുവും … മഹാത്മാവും കൃതാത്മാവും എപ്പോഴും മഹാദാനം ചെയ്യുന്നവനുമായവൻ വസിഷ്ഠന്റെ ഭയങ്കരവേഗമുള്ള നദിയിലേക്ക് വന്നു; അവൻ ധൃതാത്മാവും ജിതാത്മാവുമായിരുന്നു.