മഹാഭാരതം · അധ്യായം 9.63
हिन्दी · தமிழ் · తెలుగు · ಕನ್ನಡ · മലയാളം · বাংলা · मराठी · ગુજરાતી · ਪੰਜਾਬੀ · ଓଡ଼ିଆ · اردو · English · Español · Français · Deutsch · Português · Русский · 中文 · 日本語 · العربية · Bahasa Indonesia · ไทย
9.63.1
ततस्ते प्रययुः सर्वे निवासाय महीक्षितः ।
शङ्खान्प्रध्मापयन्तो वै हृष्टाः परिघबाहवः ॥ ९.६३.१ ॥
അപ്പോൾ അവരെല്ലാം, സന്തോഷത്തോടെ ശംഖം മുഴക്കിക്കൊണ്ട്, പരിഘം പോലുള്ള ബാഹുക്കളോടെ തങ്ങളുടെ വാസസ്ഥലങ്ങളിലേക്ക് പോയി.
9.63.2
पाण्डवान्गच्छतश्चापि शिबिरं नो विशाम्पते ।
महेष्वासोऽन्वगात्पश्चाद्युयुत्सुः सात्यकिस्तथा ॥ ९.६३.२ ॥
ജനപതേ, പാണ്ഡവർ ഞങ്ങളുടെ പാളയത്തിലേക്ക് പോകുമ്പോൾ, മഹാധനുർധരനായ യുയുത്സു സാത്യകിയും പിന്നാലെ ചെന്നു.
9.63.3
धृष्टद्युम्नः शिखण्डी च द्रौपदेयाश्च सर्वशः ।
सर्वे चान्ये महेष्वासा ययुः स्वशिबिराण्युत ॥ ९.६३.३ ॥
ധൃഷ്ടദ്യുമ്നൻ, ശിഖണ്ഡി, ദ്രൗപദിയുടെ എല്ലാ പുത്രന്മാരും മറ്റെല്ലാ മഹാധനുർധരരും തങ്ങളുടെ പാളയങ്ങളിലേക്ക് പോയി.
9.63.4
ततस्ते प्राविशन्पार्था हतत्विट्कं हतेश्वरम् ।
दुर्योधनस्य शिबिरं रङ्गवन्निःसृते जने ॥ ९.६३.४ ॥
അപ്പോൾ പാർത്ഥന്മാർ, തേജസ്സു നശിച്ചതും നായകൻ വധിക്കപ്പെട്ടതും ജനം പോയതിനാൽ അരങ്ങുപോലെ ശൂന്യമായതുമായ ദുര്യോധനന്റെ പാളയത്തിൽ പ്രവേശിച്ചു.
9.63.5
गतोत्सवं पुरमिव हृतनागमिव हदम् ।
स्त्रीवर्षवरभूयिष्ठं वृद्धामात्यैरधिष्ठितम् ॥ ९.६३.५ ॥
ആ പാളയം ഉത്സവം കഴിഞ്ഞ നഗരം പോലെയും ആനകൾ അപഹരിക്കപ്പെട്ട തടാകം പോലെയും ആയിരുന്നു; അതിൽ മിക്കവാറും സ്ത്രീകളും ഷണ്ഡന്മാരും ഉണ്ടായിരുന്നു, വൃദ്ധരായ മന്ത്രിമാർ അതിനെ നിയന്ത്രിച്ചിരുന്നു.
9.63.6
तत्रैतान्पर्युपातिष्ठन्दुर्योधन पुरःसराः ।
कृताञ्जलिपुटा राजन्काषायमलिनाम्बराः ॥ ९.६३.६ ॥
അവിടെ ദുര്യോധനൻ മുന്നിൽ നയിച്ച പരിവാരങ്ങൾ, കൈകൂപ്പി, കാവി നിറത്തിൽ മുഷിഞ്ഞ വസ്ത്രങ്ങളോടെ ഇവരെ വണങ്ങി സേവിച്ചു, രാജാവേ.
9.63.7
शिबिरं समनुप्राप्य कुरुराजस्य पाण्डवाः ।
अवतेरुर्महाराज रथेभ्यो रथसत्तमाः ॥ ९.६३.७ ॥
കുരുരാജാവിന്റെ പാളയത്തിലെത്തി, മഹാരാജാവേ, ശ്രേഷ്ഠരഥികളായ പാണ്ഡവർ തങ്ങളുടെ രഥങ്ങളിൽ നിന്ന് ഇറങ്ങി.
9.63.8
ततो गाण्डीवधन्वानमभ्यभाषत केशवः ।
स्थितः प्रियहिते नित्यमतीव भरतर्षभ ॥ ९.६३.८ ॥
അപ്പോൾ കേശവൻ ഗാണ്ഡീവധനുസ്സേന്തിയവനോട് സംസാരിച്ചു; അവൻ എപ്പോഴും അവന്റെ പ്രിയഹിതത്തിൽ അതീവമായി നിലകൊണ്ടവനായിരുന്നു, ഭരതശ്രേഷ്ഠാ.
9.63.9
अवरोपय गाण्डीवमक्षयौ च महेषुधी ।
अथाहमवरोक्ष्यामि पश्चाद्भरतसत्तम।
स्वयं चैवावरोह त्वमेतच्छ्रेयस्तवानघ ॥ ९.६३.९ ॥
ഗാണ്ഡീവവും രണ്ട് അക്ഷയമായ വലിയ ആവനാഴികളും ഇറക്കി വെക്കുക. പിന്നീട് ഞാൻ ഇറങ്ങാം; ഭരതശ്രേഷ്ഠാ, നീയും പിന്നീട് ഇറങ്ങുക. നിഷ്പാപാ, ഇതാണ് നിനക്ക് ശ്രേയസ്കരം.
9.63.10
तच्चाकरोत्तथा वीरः पाण्डुपुत्रो धनञ्जयः ॥ ९.६३.१० ॥
ആ വീരനായ പാണ്ഡുപുത്രൻ ധനഞ്ജയൻ അപ്രകാരം തന്നെ ചെയ്തു.
9.63.11
अथ पश्चात्ततः कृष्णो रश्मीनुत्सृज्य वाजिनाम् ।
अवारोहत मेधावी रथाद्गाण्डीवधन्वनः ॥ ९.६३.११ ॥
പിന്നീട്, കുതിരകളുടെ കടിഞ്ഞാൺ വിട്ടശേഷം ആ മേധാവിയായ കൃഷ്ണൻ ഗാണ്ഡീവധനുസ്സിന്റെ രഥത്തിൽ നിന്ന് ഇറങ്ങി.
9.63.12
अथावतीर्णे भूतानामीश्वरे सुमहात्मनि ।
कपिरप्याश्वपाक्रामत्सहदेवैर्ध्वजालयैः ॥ ९.६३.१२ ॥
അപ്പോൾ ഭൂതങ്ങളുടെ ഈശ്വരനായ മഹാത്മാവ് ഇറങ്ങിയപ്പോൾ, കപിയും (ഹനുമാൻ) സഹദേവനോടൊപ്പം, കൊടിയിൽ വസിക്കുന്നവരോടൊപ്പം സാരഥിയെപ്പോലെ ഇറങ്ങി.
9.63.13
स दग्धो द्रोणकर्णाभ्यां दिव्यैरस्त्रैर्महारथः ।
अथ दीप्तोऽग्निना ह्याशु प्रजज्वाल महीपते ॥ ९.६३.१३ ॥
ദ്രോണന്റെയും കർണ്ണന്റെയും ദിവ്യാസ്ത്രങ്ങളാൽ ദഹിച്ച ആ മഹാരഥൻ, പിന്നെ അഗ്നിയാൽ വേഗം ജ്വലിച്ചു, ഹേ മഹീപതേ.
9.63.14
सोपासङ्गः सरश्मिश्च साश्वः सयुगबन्धनः ।
भस्मीभूतोऽपतद्भूमौ रथो गाण्डीवधन्वनः ॥ ९.६३.१४ ॥
ആവനാഴി, കടിഞ്ഞാൺ, കുതിരകൾ, നുകബന്ധങ്ങളോടെ, ഗാണ്ഡീവധന്വാവിന്റെ രഥം ഭസ്മമായി നിലത്തു വീണു.
9.63.15
तं तथा भस्मभूतं तु दृष्ट्वा पाण्डुसुताः प्रभो ।
अभवन्विस्मिता राजन्नर्जुनश्चेदमब्रवीत् ॥ ९.६३.१५ ॥
അങ്ങനെ ഭസ്മമായ ആ രഥം കണ്ട്, ഹേ പ്രഭോ, പാണ്ഡുപുത്രന്മാർ വിസ്മയിച്ചു; ഹേ രാജൻ, അർജുനൻ ഇതു പറഞ്ഞു.
9.63.16
कृताञ्जलिः सप्रणयं प्रणिपत्याभिवाद्य ह ।
गोवन्द कस्माद्भगवन्रथो दग्धोऽयमग्निना ॥ ९.६३.१६ ॥
കൈകൂപ്പി, സ്നേഹത്തോടെ വണങ്ങി പ്രണമിച്ച്, ഗോവിന്ദാ, ഭഗവാനേ, എന്തുകൊണ്ടാണ് ഈ രഥം അഗ്നിയാൽ ദഹിച്ചത്?
9.63.17
किमेतन्महदाश्चर्यमभवद्यदुनन्दन ।
तन्मे ब्रूहि महाबाहो श्रोतव्यं यदि मन्यसे ॥ ९.६३.१७ ॥
ഹേ യദുനന്ദനാ, ഇത് എന്തൊരു മഹാ അദ്ഭുതമാണ് സംഭവിച്ചത്? ഹേ മഹാബാഹോ, അങ്ങ് യോഗ്യമെന്നു കരുതിയാൽ അത് എന്നോട് പറയൂ.
9.63.18
द्रोणकर्णास्त्रनिर्दग्धः पूर्वमेवायमर्जुन ।
मदास्थितत्वात्समरे न विशीर्णः परन्तप ॥ ९.६३.१८ ॥
അർജുനാ, ദ്രോണന്റെയും കർണ്ണന്റെയും അസ്ത്രങ്ങളാൽ ഇത് മുമ്പേ ദഹിച്ചിരുന്നു; എന്നിൽ ആശ്രയിച്ചതിനാൽ, ഹേ പരന്തപ, യുദ്ധത്തിൽ ഇത് നശിച്ചില്ല.
9.63.19
इदानीं तु विशीर्णोऽयं दग्धो ब्रह्मास्त्रतेजसा ।
मया विमुक्तः कौन्तेय त्वय्यद्य कृतकर्मणि ॥ ९.६३.१९ ॥
ഇപ്പോൾ ഇത് തകർന്നിരിക്കുന്നു, ബ്രഹ്മാസ്ത്രതേജസ്സാൽ ദഹിച്ചിരിക്കുന്നു. കൗന്തേയ, ഞാൻ വിട്ട ഇത് ഇന്ന് നിന്റെ മേൽ, കർമ്മം ചെയ്തവനേ.
9.63.20
ईषदुत्स्मयमानस्तु भगवान्केशवोऽरिहा ।
परिष्वज्य च राजानं युधिष्ठिरमभाषत ॥ ९.६३.२० ॥
ചെറുതായി പുഞ്ചിരിച്ചുകൊണ്ട്, ഭഗവാൻ കേശവൻ, ശത്രുഹന്താവ്, രാജാവായ യുധിഷ്ഠിരനെ ആലിംഗനം ചെയ്ത് സംസാരിച്ചു.
9.63.21
दिष्ट्या जयसि कौन्तेय दिष्ट्या ते शत्रवो जिताः ।
दिष्ट्या गाण्डीवधन्वा च भीमसेनश्च पाण्डवः ॥ ९.६३.२१ ॥
ഭാഗ്യത്താൽ നീ ജയിക്കുന്നു, കൗന്തേയ. ഭാഗ്യത്താൽ നിന്റെ ശത്രുക്കൾ തോൽപ്പിക്കപ്പെട്ടു, ഭാഗ്യത്താൽ ഗാണ്ഡീവധാരിയും പാണ്ഡവനായ ഭീമസേനനും.
9.63.22
त्वं चापि कुशली राजन्माद्रीपुत्रौ च पाण्डवौ ।
मुक्ता वीरक्षयादिस्मात्सङ्ग्रामान्निहतद्विषः।
क्षिप्रमुत्तरकालानि कुरु कार्याणि भारत ॥ ९.६३.२२ ॥
നീയും സുഖമായിരിക്കുന്നു, രാജാവേ, മാദ്രിയുടെ ഇരു പുത്രന്മാരായ പാണ്ഡവരും. വീരന്മാരുടെ നാശത്തിൽനിന്നും ഈ യുദ്ധത്തിൽനിന്നും മുക്തരായി, ശത്രുക്കളെ വധിച്ച്. ഭാരതാ, വേഗം ഭാവികാര്യങ്ങൾ ചെയ്യുക.
9.63.23
उपयातमुपप्लाव्यं सह गाण्डीवधन्वना ।
आनीय मधुपर्कं मां यत्पुरा त्वमवोचथाः ॥ ९.६३.२३ ॥
ഗാണ്ഡീവധാരിയോടൊപ്പം ഉപപ്ലാവ്യത്തിൽ എത്തി. മുമ്പ് നീ പറഞ്ഞതുപോലെ മധുപർക്കം കൊണ്ടുവരൂ.
9.63.24
एष भ्राता सखा चैव तव कृष्ण धनञ्जयः ।
रक्षितव्यो महाबाहो सर्वास्वापत्स्विति प्रभो ॥ ९.६३.२४ ॥
ഇവൻ നിന്റെ സഹോദരനും സുഹൃത്തുമായ ധനഞ്ജയൻ ആകുന്നു, കൃഷ്ണാ. മഹാബാഹുവേ, പ്രഭോ, എല്ലാ ആപത്തുകളിലും ഇവനെ സംരക്ഷിക്കണം.
9.63.25
तव चैव ब्रुवाणस्य तथेत्येवाहमब्रुवम् ॥ ९.६३.२५ ॥
അങ്ങ് സംസാരിച്ചുകൊണ്ടിരിക്കവേ, 'അങ്ങനെതന്നെ' എന്ന് ഞാനും പറഞ്ഞു.
9.63.26
स सव्यसाची गुप्तस्ते विजयी च जनेश्वर ।
भ्रातृभिः सह राजेन्द्र शूरः सत्यपराक्रमः।
मुक्तो वीरक्षयादस्मात्सङ्ग्रामाद्रोमहर्षणात् ॥ ९.६३.२६ ॥
ഹേ ജനേശ്വരാ, അങ്ങയാൽ രക്ഷിക്കപ്പെട്ട ആ സവ്യസാചി വിജയിയായി, സഹോദരന്മാരോടൊപ്പം, ഹേ രാജേന്ദ്രാ, സത്യപരാക്രമിയായ ആ ശൂരൻ വീരന്മാരുടെ നാശത്തോടുകൂടിയ ഈ രോമാഞ്ചകരമായ യുദ്ധത്തിൽ നിന്ന് മോചിതനായി.
9.63.27
एवमुक्तस्तु कृष्णेन धर्मराजो युधिष्ठिरः ।
हृष्टरोमा महाराज प्रत्युवाच जनार्दनम् ॥ ९.६३.२७ ॥
കൃഷ്ണൻ ഇങ്ങനെ പറഞ്ഞപ്പോൾ, ഹേ മഹാരാജാവേ, ധർമ്മരാജനായ യുധിഷ്ഠിരൻ രോമാഞ്ചത്തോടെ ജനാർദ്ദനനോട് മറുപടി പറഞ്ഞു.
9.63.28
प्रमुक्तं द्रोणकर्णाभ्यां ब्रह्मास्त्रमरिमर्दन ।
कस्त्वदन्यः सहेत्साक्षादपि वज्री पुरन्दरः ॥ ९.६३.२८ ॥
ഹേ ശത്രുമർദ്ദനാ, ദ്രോണനും കർണ്ണനും പ്രയോഗിച്ച ബ്രഹ്മാസ്ത്രം അങ്ങല്ലാതെ മറ്റാർക്കു സഹിക്കാനാകും? വജ്രധാരിയായ പുരന്ദരൻ തന്നെയും നേരിട്ട് സഹിക്കുമോ?
9.63.29
भवतस्तु प्रसादेन संग्रामे बहवो हताः ।
महारणगतः पार्थो यच्च नासीत्पराङ्मुखः ॥ ९.६३.२९ ॥
അങ്ങയുടെ അനുഗ്രഹത്താൽ യുദ്ധത്തിൽ പലരും കൊല്ലപ്പെട്ടു; മഹായുദ്ധത്തിൽ ഇറങ്ങിയ പാർത്ഥൻ ഒരിക്കലും പുറംതിരിഞ്ഞിരുന്നില്ല.
9.63.30
तथा तव महाबाहो पर्यायैर्बहुभिर्मया ।
कर्मणआमनुसन्धानात्तेजस्वी जगति श्रुता ॥ ९.६३.३० ॥
ഹേ മഹാബാഹോ, അങ്ങയുടെ പല കർമ്മങ്ങളും ക്രമമായി ഓർത്തുകൊണ്ട് ഞാൻ പറയുമ്പോൾ, അങ്ങ് ലോകത്ത് തേജസ്വിയെന്ന് പ്രസിദ്ധനാണ്.
9.63.31
उपप्लाव्ये महर्षिर्मे कृष्णद्वैपायनोऽब्रवीत् ।
यतो धर्मस्ततः कृष्णो यतः कृष्णस्ततो जयः ॥ ९.६३.३१ ॥
ഉപപ്ലാവ്യത്തിൽ മഹർഷി കൃഷ്ണദ്വൈപായനൻ എന്നോടു പറഞ്ഞു: എവിടെ ധർമ്മമുണ്ടോ അവിടെ കൃഷ്ണൻ; എവിടെ കൃഷ്ണനുണ്ടോ അവിടെ വിജയം.
9.63.32
एवमुक्तस्ततः कृष्णः प्रत्युवाच युधिष्ठिरम् ।
न तुल्याश्चार्जुनस्येह बलेन कुरुनन्दन ॥ ९.६३.३२ ॥
ഇങ്ങനെ പറയപ്പെട്ടപ്പോൾ കൃഷ്ണൻ യുധിഷ്ഠിരനോടു മറുപടി പറഞ്ഞു: കുരുനന്ദനാ, ഇവിടെ ബലത്തിൽ അർജുനനു തുല്യരായി ആരുമില്ല.
9.63.33
स एष सर्वाण्यस्त्राणि दिव्यानि प्राप्य शङ्करात् ।
सत्समो वा विशिष्टो वा रणे त्वमिति पाण्डवः।
अनुज्ञातः पाण्डुसुतः पुनः प्रत्यागमन्महीम् ॥ ९.६३.३३ ॥
ആ പാണ്ഡവൻ ശങ്കരനിൽനിന്ന് എല്ലാ ദിവ്യാസ്ത്രങ്ങളും നേടി. യുദ്ധത്തിൽ നീ അവനു തുല്യനോ ശ്രേഷ്ഠനോ എന്നു പറയപ്പെട്ട്, പാണ്ഡുപുത്രൻ അനുമതി നേടി വീണ്ടും ഭൂമിയിലേക്കു മടങ്ങി.
9.63.34
भूतं भव्यं भविष्यच्च अनुज्ञातस्त्वया विभो ।
निमेषार्धान्नरव्याघ्रो नयेदिति मतिर्मम ॥ ९.६३.३४ ॥
ഓ വിഭോ, നിന്റെ അനുമതിയാൽ അവൻ ഭൂതവും ഭാവിയും വർത്തമാനവും അറിയുന്നു. നരവ്യാഘ്രൻ (അർജുനൻ) അര നിമിഷംകൊണ്ട് (ശത്രുക്കളെ) എത്തിക്കും എന്നാണ് എന്റെ അഭിപ്രായം.
9.63.35
द्रोणं भीष्मं कृपं कर्णं द्रोणपुत्रं जयद्रथम् ।
निहन्तुं शक्नुयात्क्रुद्धो निमेषार्धाद्धनञ्जयः ॥ ९.६३.३५ ॥
കോപിച്ച ധനഞ്ജയൻ (അർജുനൻ) അര നിമിഷംകൊണ്ട് ദ്രോണരെയും ഭീഷ്മരെയും കൃപരെയും കർണനെയും ദ്രോണപുത്രനെയും ജയദ്രഥനെയും വധിക്കാൻ കഴിയും.
9.63.36
सदेवासुरगन्धर्वान्सयक्षोरगराक्षसान् ।
त्रीन्वा लोकान्विजेतुं स शक्तः किमिह मानुषान् ॥ ९.६३.३६ ॥
ദേവന്മാർ, അസുരന്മാർ, ഗന്ധർവന്മാർ, യക്ഷന്മാർ, നാഗന്മാർ, രാക്ഷസന്മാർ എന്നിവരോടുകൂടിയ മൂന്നു ലോകങ്ങളെയും ജയിക്കാൻ അവൻ ശക്തനാണ്; ഇവിടെ മനുഷ്യരെക്കുറിച്ച് എന്തു പറയാൻ?
9.63.37
विधिना विहितं चासौ मया सञ्चोदितोऽपि सन् ।
न चकार मतिं हन्तुं ततस्ते बलवत्तराः ॥ ९.६३.३७ ॥
വിധിയാൽ വിഹിതമായതിനാലും ഞാൻ പ്രേരിപ്പിച്ചിട്ടും അവൻ അവരെ കൊല്ലാൻ മനസ്സു വെച്ചില്ല; അതിനാൽ അവർ കൂടുതൽ ശക്തരായി.
9.63.38
अत्र गीता मया सुष्ठु गिरः सत्या महीपते ।
दर्सितं मयि सर्वं च तेनासौ जितवान्रिपून् ॥ ९.६३.३८ ॥
ഹേ മഹീപതേ, ഇവിടെ ഞാൻ നന്നായി സത്യവാക്യങ്ങൾ പറഞ്ഞു; എന്നിൽ കാണിക്കപ്പെട്ടതെല്ലാം കൊണ്ട് അവൻ ശത്രുക്കളെ ജയിച്ചു.
9.63.39
अर्जुनोऽपि महाबाहुर्मया तुल्यो महीपते ।
स महेश्वरलब्धास्त्रः किं न कुर्याद्विभुः प्रभो ॥ ९.६३.३९ ॥
ഹേ മഹീപതേ, മഹാബാഹുവായ അർജ്ജുനനും എനിക്ക് തുല്യനാണ്; മഹേശ്വരനിൽ നിന്ന് അസ്ത്രങ്ങൾ നേടിയ ആ സമർത്ഥന് എന്ത് ചെയ്യാൻ കഴിയില്ല?
9.63.40
इत्येवमुक्ते ते वीराः शिबिरं तव भारत ।
प्रविश्य प्रत्यपद्यन्त कोशरत्नर्धिसञ्चयान् ॥ ९.६३.४० ॥
ഇങ്ങനെ പറയപ്പെട്ടപ്പോൾ, ഹേ ഭാരത, ആ വീരന്മാർ നിന്റെ പാളയത്തിൽ പ്രവേശിച്ച് ഭണ്ഡാരവും രത്നങ്ങളും സമ്പത്തിന്റെ കൂമ്പാരങ്ങളും നേടി.
9.63.41
रजतं जातरूपं च मणीनथ च मौक्तिकान् ।
भूषणान्यथ मुख्यानि कम्बलान्यजिनानि च ॥ ९.६३.४१ ॥
വെള്ളിയും സ്വർണ്ണവും, രത്നങ്ങളും, മുത്തുകളും, പ്രധാന ആഭരണങ്ങളും, പുതപ്പുകളും, തോലുകളും.
9.63.42
गजानश्वान्रथांश्चैव महान्ति शयनानि च ।
दासीदासमसंख्येयं राज्योपकरणानि च ॥ ९.६३.४२ ॥
ആനകളും കുതിരകളും രഥങ്ങളും, വലിയ കിടക്കകളും, എണ്ണമറ്റ ദാസീദാസന്മാരും, രാജ്യോപകരണങ്ങളും.
9.63.43
ते प्राप्य धनमक्षय्यं त्वदीयं भरतर्षभ ।
उदक्रोशन्महाभागा नरेन्द्र विजितारयः ॥ ९.६३.४३ ॥
ഹേ ഭരതശ്രേഷ്ഠാ, നിന്റെ അക്ഷയധനം ലഭിച്ച് അവർ ആർത്തുവിളിച്ചു. ഹേ നരേന്ദ്രാ, ശത്രുക്കളെ ജയിച്ച ആ മഹാഭാഗ്യവാന്മാർ ഗർജിച്ചു.
9.63.44
ते तु वीराः समाश्वस्य वाहनान्यवमुच्य च ।
अतिष्ठन्त मुहुः सर्वे पाण्डवा विगतज्वराः ॥ ९.६३.४४ ॥
ആ വീരന്മാർ ആശ്വാസം നേടി, വാഹനങ്ങളെ അഴിച്ചുവിട്ട്, പലതവണ നിന്നു; ദുഃഖജ്വരം വിട്ടൊഴിഞ്ഞ പാണ്ഡവരെല്ലാം നിന്നു.
9.63.45
अथाब्रवीन्महाराज वासुदेवो महायशाः ।
अस्माभिर्मङ्गलार्थाय वस्तव्यं शिबिराद्बहिः ॥ ९.६३.४५ ॥
അപ്പോൾ മഹായശസ്വിയായ വാസുദേവൻ പറഞ്ഞു, ഹേ മഹാരാജാവേ: 'മംഗളത്തിനായി നാം പാളയത്തിന് പുറത്ത് വസിക്കണം.'
9.63.46
तथेत्युक्त्वा हि ते सर्वे पाण्डवाः सात्यकिस्तथा ।
वासुदेवेन सहिता मङ्गलार्थं बहिर्ययुः ॥ ९.६३.४६ ॥
'അങ്ങനെയാകട്ടെ' എന്നു പറഞ്ഞ്, പാണ്ഡവരെല്ലാവരും സാത്യകിയും വാസുദേവനോടൊപ്പം മംഗളത്തിനായി പുറത്തേക്ക് പോയി.
9.63.47
ते समासाद्य सरितं पुण्यामोघवतीं नृप ।
न्यवसन्नथ तां रात्रिं पाण्डवा हतशत्रवः ॥ ९.६३.४७ ॥
ഹേ നൃപാ, അവർ പുണ്യമായ ഓഘവതി നദിയിലെത്തി ആ രാത്രി അവിടെ വസിച്ചു—ശത്രുക്കളെ വധിച്ച പാണ്ഡവർ.
9.63.48
युधिष्ठिरस्ततो राजा प्राप्तकालमचिन्तयन् ॥ ९.६३.४८ ॥
അപ്പോൾ രാജാവായ യുധിഷ്ഠിരൻ, ഉചിതകാലം വന്നതിനാൽ, ചിന്തിച്ചു.
9.63.49
तत्र ते गमनं माप्तं रोचते तव माधव ।
गान्धार्याः क्रोधदीप्तायाः प्रशमार्थमरिन्दम ॥ ९.६३.४९ ॥
മാധവാ, ശത്രുദമനാ, കോപത്താൽ ജ്വലിക്കുന്ന ഗാന്ധാരിയെ ശാന്തയാക്കാൻ അവിടേക്കുള്ള നിന്റെ യാത്ര ഉചിതമെന്ന് എനിക്കു തോന്നുന്നു.
9.63.50
हेतुकारणयुक्तैश्च वाक्यैः कालसमीरितैः ।
क्षिप्रमेव महाभाग गान्धारीं प्रशमिष्यसि।
पितामहश्च भगवान्व्यासस्तत्र भविष्यति ॥ ९.६३.५० ॥
മഹാഭാഗാ, കാലോചിതമായ ഹേതുക്കളും കാരണങ്ങളും ചേർന്ന വാക്കുകളാൽ നീ വേഗം ഗാന്ധാരിയെ ശാന്തയാക്കും; അവിടെ പിതാമഹനായ ഭഗവാൻ വ്യാസനും ഉണ്ടാകും.
9.63.51
ततः सम्प्रेषयामासुर्यादवं नागसाह्वयम् ॥ ९.६३.५१ ॥
പിന്നീട് അവർ യാദവനെ (കൃഷ്ണനെ) നാഗസാഹ്വയത്തിലേക്ക് (ഹസ്തിനാപുരത്തിലേക്ക്) അയച്ചു.
9.63.52
स च प्रायाज्जवेनाशु वासुदेवः प्रतापवान् ।
दारुकं रथमारोप्य येन राजाऽम्बिकासुतः ॥ ९.६३.५२ ॥
ആ പ്രതാപവാനായ വാസുദേവൻ ദാരുകനെ രഥത്തിൽ കയറ്റി വേഗത്തിൽ പുറപ്പെട്ടു; അംബികയുടെ പുത്രനായ രാജാവ് (ധൃതരാഷ്ട്രൻ) ഇരിക്കുന്നിടത്തേക്ക്.
9.63.53
तमूचुः सम्प्रयास्यन्तं शैब्यसुग्रीववाहनम् ।
प्रत्याश्वासय गान्धारीं हतपुत्रां यशस्विनीम् ॥ ९.६३.५३ ॥
ശൈബ്യനും സുഗ്രീവനും കുതിരകളായുള്ള അവൻ പുറപ്പെടുമ്പോൾ അവർ പറഞ്ഞു: "പുത്രന്മാർ വധിക്കപ്പെട്ട യശസ്വിനിയായ ഗാന്ധാരിയെ വീണ്ടും ആശ്വസിപ്പിക്കൂ."
9.63.54
स प्रायात्पाण्डवैरुक्तस्तत्पुरं सात्वतां वरः ।
आससाद ततः क्षिप्रं गान्धारीं निहतात्मजाम् ॥ ९.६३.५४ ॥
പാണ്ഡവർ പറഞ്ഞതനുസരിച്ച് സാത്വതരിൽ ശ്രേഷ്ഠനായവൻ ആ നഗരത്തിലേക്കു പോയി; പിന്നീട് വേഗത്തിൽ പുത്രന്മാർ വധിക്കപ്പെട്ട ഗാന്ധാരിയെ അദ്ദേഹം സമീപിച്ചു.