ವಾಲ್ಮೀಕಿ ರಾಮಾಯಣ · ಸರ್ಗ 1.32
हिन्दी · தமிழ் · తెలుగు · ಕನ್ನಡ · മലയാളം · বাংলা · मराठी · ગુજરાતી · ਪੰਜਾਬੀ · ଓଡ଼ିଆ · اردو · English · Español · Français · Deutsch · Português · Русский · 中文 · 日本語 · العربية · Bahasa Indonesia · ไทย
1.32.1
ब्रह्मयोनिर्महानासीत् कुशो नाम महातपाः ।
अक्लिष्टव्रतधर्मज्ञः सज्जनप्रतिपूजकः ॥ १.३२.१ ॥
ಬ್ರಹ್ಮವಂಶದಲ್ಲಿ ಕುಶ ಎಂಬ ಮಹಾತಪಸ್ವಿ ಇದ್ದನು; ಅಯ್ಯಾ ವ್ರತಧರ್ಮವನ್ನು ಅರಿತವನು, ಸಜ್ಜನರನ್ನು ಗೌರವಿಸುವವನು.
1.32.2
स महात्मा कुलीनायां युक्तायां सुमहाबलान् ।
वैदर्भ्यां जनयामास चतुरः सदृशान् सुतान् ॥ १.३२.२ ॥
ಆ ಮಹಾತ್ಮನು ಕುಲೀನಳೂ ಯೋಗ್ಯಳೂ ಆದ ವಿದರ್ಭ ರಾಜಕುಮಾರಿಯಲ್ಲಿ ತನ್ನಂತಹ ಮಹಾಬಲಶಾಲಿಗಳಾದ ನಾಲ್ವರು ಪುತ್ರರನ್ನು ಪಡೆದನು.
1.32.3
कुशाम्बं कुशनाभं च असूर्तरजसं वसुम् ।
दीप्तियुक्तान् महोत्साहान् क्षत्रधर्मचिकीर्षया ॥ १.३२.३ ॥
ಕುಶಾಂಬ, ಕುಶನಾಭ, ಅಸೂರ್ತರಜಸ, ವಸು—ತೇಜಸ್ವಿಗಳು, ಮಹೋತ್ಸಾಹಿಗಳು; ಕ್ಷತ್ರಧರ್ಮವನ್ನು ಆಚರಿಸುವ ಇಚ್ಛೆಯಿಂದ.
1.32.4
तानुवाच कुशः पुत्रान् धर्मिष्ठान् सत्यवादिनः ।
क्रियतां पालनं पुत्रा धर्मं प्राप्स्यथ पुष्कलम् ॥ १.३२.४ ॥
ಕುಶನು ಆ ಧರ್ಮನಿಷ್ಠ, ಸತ್ಯವಾದಿ ಪುತ್ರರಿಗೆ ಹೇಳಿದನು—“ಮಕ್ಕಳೇ, ಪಾಲನೆಯ ಕಾರ್ಯವನ್ನು ಮಾಡಿರಿ; ಸಮೃದ್ಧ ಧರ್ಮವನ್ನು ಪಡೆಯುವಿರಿ.”
1.32.5
कुशस्य वचनं श्रुत्वा चत्वारो लोकसत्तमाः ।
निवेशं चक्रिरे सर्वे पुराणां नृवरास्तदा ॥ १.३२.५ ॥
ಕುಶನ ಮಾತುಗಳನ್ನು ಕೇಳಿ ಆ ನಾಲ್ವರು ಶ್ರೇಷ್ಠ ಪುರುಷರು ಆಗ ನಗರಗಳನ್ನು ಸ್ಥಾಪಿಸಿದರು.
1.32.6
कुशाम्बस्तु महातेजाः कौशाम्बीमकरोत् पुरीम् ।
कुशनाभस्तु धर्मात्मा पुरं चक्रे महोदयम् ॥ १.३२.६ ॥
ಮಹಾತೇಜಸ್ವಿ ಕುಶಾಂಬನು ಕೌಶಾಂಬಿ ನಗರವನ್ನು ನಿರ್ಮಿಸಿದನು; ಧರ್ಮಾತ್ಮ ಕುಶನಾಭನು ಅತ್ಯಂತ ಸಮೃದ್ಧ ನಗರವನ್ನು ನಿರ್ಮಿಸಿದನು.
1.32.7
असूर्तरजसो नाम धर्मारण्यं महीपतिः ।
चक्रे पुरवरं राजा वसुनाम गिरिव्रजम् ॥ १.३२.७ ॥
ಅಸೂರ್ತರಜಸ್ ಎಂಬ ಧರ್ಮಾರಣ್ಯದ ರಾಜ ವಸು ಗಿರಿವ್ರಜ ಎಂಬ ಶ್ರೇಷ್ಠ ನಗರವನ್ನು ನಿರ್ಮಿಸಿದನು.
1.32.8
एषा वसुमती राम वसोस्तस्य महात्मनः ।
एते शैलवराः पञ्च प्रकाशन्ते समन्ततः ॥ १.३२.८ ॥
ಹೇ ರಾಮ, ಇದು ಮಹಾತ್ಮ ವಸುವಿನ ವಸುಮತಿ. ಈ ಐದು ಶ್ರೇಷ್ಠ ಪರ್ವತಗಳು ಎಲ್ಲೆಡೆ ಹೊಳೆಯುತ್ತಿವೆ.
1.32.9
सुमागधी नदी रम्या मागधान् विश्रुताऽऽययौ ।
पञ्चानां शैलमुख्यानां मध्ये मालेव शोभते ॥ १.३२.९ ॥
ಸುಮಾಗಧಿ ಎಂಬ ರಮ್ಯ ನದಿ ಮಾಗಧರ ನಡುವೆ ಪ್ರಸಿದ್ಧವಾಗಿ ಹರಿಯಿತು. ಐದು ಪ್ರಮುಖ ಪರ್ವತಗಳ ನಡುವೆ ಅದು ಹಾರದಂತೆ ಶೋಭಿಸುತ್ತದೆ.
1.32.10
सैषा हि मागधी राम वसोस्तस्य महात्मनः ।
पूर्वाभिचरिता राम सुक्षेत्रा सस्यमालिनी ॥ १.३२.१० ॥
ಹೇ ರಾಮ, ಇದೇ ಆ ಮಹಾತ್ಮ ವಸುವಿನ ಮಾಗಧೀ ನದಿ. ಇದು ಮೊದಲೇ ಬೇಸಾಯವಾಗಿದೆ; ಉತ್ತಮ ಹೊಲಗಳು ಮತ್ತು ಬೆಳೆಗಳಿಂದ ತುಂಬಿದೆ.
1.32.11
कुशनाभस्तु राजर्षिः कन्याशतमनुत्तमम् ।
जनयामास धर्मात्मा घृताच्यां रघुनन्दन ॥ १.३२.११ ॥
ರಾಜರ್ಷಿ ಕುಶನಾಭನು, ಹೇ ರಘುನಂದನ, ಘೃತಾಚಿಯ ಮೂಲಕ ಅಸಮಾನ ನೂರು ಹೆಣ್ಣುಮಕ್ಕಳನ್ನು ಹುಟ್ಟಿಸಿದನು.
1.32.12
तास्तु यौवनशालिन्यो रूपवत्यः स्वलङ्कृताः ।
उद्यानभूमिमागम्य प्रावृषीव शतह्रदाः ॥ १.३२.१२ ॥
ಯೌವನದಿಂದ ಶೋಭಿಸುವ, ರೂಪವತಿಯರಾದ, ಚೆನ್ನಾಗಿ ಅಲಂಕೃತರಾದ ಆ ಹೆಣ್ಣುಮಕ್ಕಳು ಉದ್ಯಾನ ಭೂಮಿಗೆ ಬಂದು ಮಳೆಗಾಲದ ಮಿಂಚುಗಳಂತೆ ಹೊಳೆದರು.
1.32.13
गायन्त्यो नृत्यमानाश्च वादयन्त्यस्तु राघव ।
आमोदं परमं जग्मुर्वराभरणभूषिताः ॥ १.३२.१३ ॥
ಓ ರಾಘವ, ಹಾಡುತ್ತಾ, ನರ್ತಿಸುತ್ತಾ, ವಾದ್ಯಗಳನ್ನು ನುಡಿಸುತ್ತಾ, ಶ್ರೇಷ್ಠ ಆಭರಣಗಳಿಂದ ಅಲಂಕೃತರಾದ ಅವರು ಪರಮ ಆನಂದವನ್ನು ಪಡೆದರು.
1.32.14
अथ ताश्चारुसर्वाङ्ग्यो रूपेणाप्रतिमा भुवि ।
उद्यानभूमिमागम्य तारा इव घनान्तरे ॥ १.३२.१४ ॥
ಆಗ ಸುಂದರ ಅಂಗಾಂಗಗಳನ್ನು ಹೊಂದಿದ, ಭೂಮಿಯಲ್ಲಿ ರೂಪದಲ್ಲಿ ಅಸಮಾನರಾದ ಆ ಸ್ತ್ರೀಯರು ಉದ್ಯಾನ ಭೂಮಿಗೆ ಬಂದು ಮೋಡಗಳ ನಡುವೆ ನಕ್ಷತ್ರಗಳಂತೆ ಶೋಭಿಸಿದರು.
1.32.15
ताः सर्वा गुणसम्पन्ना रूपयौवनसंयुताः ।
दृष्ट्वा सर्वात्मको वायुरिदं वचनमब्रवीत् ॥ १.३२.१५ ॥
ಗುಣಸಂಪನ್ನರಾದ, ರೂಪ ಯೌವನಗಳಿಂದ ಕೂಡಿದ ಆ ಎಲ್ಲ ಸ್ತ್ರೀಯರನ್ನು ನೋಡಿ, ಸರ್ವಾತ್ಮಕನಾದ ವಾಯು ಈ ಮಾತನ್ನು ಹೇಳಿದನು.
1.32.16
अहं वः कामये सर्वा भार्या मम भविष्यथ ।
मानुषस्त्यज्यतां भावो दीर्घमायुरवाप्स्यथ ॥ १.३२.१६ ॥
ನಾನು ನಿಮ್ಮೆಲ್ಲರನ್ನೂ ಬಯಸುತ್ತೇನೆ; ನೀವೆಲ್ಲರೂ ನನ್ನ ಪತ್ನಿಯರಾಗುವಿರಿ. ಮಾನುಷ ಭಾವವನ್ನು ತ್ಯಜಿಸಿ; ದೀರ್ಘಾಯುಷ್ಯವನ್ನು ಪಡೆಯುವಿರಿ.
1.32.17
चलं हि यौवनं नित्यं मानुषेषु विशेषतः ।
अक्षयं यौवनं प्राप्ता अमर्यश्च भविष्यथ ॥ १.३२.१७ ॥
ಮನುಷ್ಯರಲ್ಲಿ ಯೌವನ ಸದಾ ಚಂಚಲ, ವಿಶೇಷವಾಗಿ. ಅಕ್ಷಯ ಯೌವನವನ್ನು ಪಡೆದು ನೀವು ಅಮರರಾಗುವಿರಿ.
1.32.18
तस्य तद्वचनं श्रुत्वा वायोरक्लिष्टकर्मणः ।
अपहास्य ततो वाक्यं कन्याशतमथाब्रवीत् ॥ १.३२.१८ ॥
ಅಕ್ಲಿಷ್ಟಕರ್ಮನಾದ ವಾಯುವಿನ ಆ ಮಾತನ್ನು ಕೇಳಿ, ನೂರು ಕನ್ಯೆಯರು ಗೇಲಿಯಿಂದ ನಕ್ಕು ಈ ಮಾತನ್ನು ಹೇಳಿದರು.
1.32.19
अन्तश्चरसि भूतानां सर्वेषां सुरसत्तम ।
प्रभावज्ञाश्च ते सर्वाः किमर्थमवमन्यसे ॥ १.३२.१९ ॥
ನೀನು ಎಲ್ಲಾ ಜೀವಿಗಳ ಒಳಗೆ ಸಂಚರಿಸುತ್ತೀಯೆ, ದೇವತೆಗಳಲ್ಲಿ ಶ್ರೇಷ್ಠನೇ. ನಿನ್ನ ಪ್ರಭಾವವನ್ನು ತಿಳಿದಿರುವ ನಾವೆಲ್ಲರೂ ನೀನು ಏಕೆ ಅವಮಾನಿಸುತ್ತಿರುವೆ?
1.32.20
कुशनाभसुता देव सर्वाः समस्ताः सुरसत्तम ।
स्थानाच्च्यावयितुं देवं रक्षामस्तु तपो वयम् ॥ १.३२.२० ॥
ಓ ದೇವನೇ, ಕುಶನಾಭನ ಪುತ್ರಿಯರಾದ ನಾವೆಲ್ಲರೂ, ದೇವತೆಗಳಲ್ಲಿ ಶ್ರೇಷ್ಠನೇ, ನಮ್ಮ ತಪಸ್ಸನ್ನು ರಕ್ಷಿಸುತ್ತೇವೆ; ನಿನ್ನನ್ನು ನಮ್ಮ ಸ್ಥಾನದಿಂದ ಕದಲಿಸಲು ಬಿಡುವುದಿಲ್ಲ.
1.32.21
मा भूत् स कालो दुर्मेधः पितरं सत्यवादिनम् ।
अवमन्य स्वधर्मेण स्वयं वरमुपास्महे ॥ १.३२.२१ ॥
ಓ ಮೂಢನೇ, ಸತ್ಯವಾದಿಯಾದ ತಂದೆಯನ್ನು ಅವಮಾನಿಸಿ, ನಮ್ಮ ಧರ್ಮವನ್ನು ಬಿಟ್ಟು ನಾವೇ ವರನನ್ನು ಹುಡುಕುವ ಆ ಕಾಲ ಬಾರದಿರಲಿ.
1.32.22
पिता हि प्रभुरस्माकं दैवतं परमं च सः ।
यस्य नो दास्यति पिता स नो भर्ता भविष्यति ॥ १.३२.२२ ॥
ನಮ್ಮ ತಂದೆಯೇ ನಮ್ಮ ಒಡೆಯ, ಪರಮ ದೈವ. ಯಾರಿಗೆ ತಂದೆ ನಮ್ಮನ್ನು ಕೊಡುವನೋ, ಅವನೇ ನಮ್ಮ ಪತಿಯಾಗುವನು.
1.32.23
तासां तु वचनं श्रुत्वा हरिः परमकोपनः ।
प्रविश्य सर्वगात्राणि बभञ्ज भगवान् प्रभुः ॥ १.३२.२३ ॥
ಅವರ ಮಾತುಗಳನ್ನು ಕೇಳಿ ಅತ್ಯಂತ ಕೋಪಗೊಂಡ ಹರಿ (ವಾಯು), ಅವರ ಎಲ್ಲಾ ಅಂಗಗಳೊಳಗೆ ಪ್ರವೇಶಿಸಿ, ಆ ಭಗವಂತ ಪ್ರಭು ಅವರ ಅಂಗಗಳನ್ನು ಮುರಿದನು.
1.32.24
अरत्निमात्राकृतयो भग्नगात्रा भयार्दिताः ।
ताः कन्या वायुना भग्ना विविशुर्नृपतेर्गृहम् ।
प्रविश्य च सुसम्भ्रान्ताः सलज्जाः सास्रलोचनाः ॥ १.३२.२४ ॥
ಒಂದು ಮೊಳ ಉದ್ದದ ಆಕೃತಿಯವರಾದ, ಅಂಗಗಳು ಮುರಿದ, ಭಯದಿಂದ ಪೀಡಿತರಾದ ಆ ಕನ್ಯೆಯರು ವಾಯುವಿನಿಂದ ಮುರಿಯಲ್ಪಟ್ಟು ರಾಜನ ಗೃಹವನ್ನು ಪ್ರವೇಶಿಸಿದರು. ಒಳಗೆ ಬಂದು ಅತ್ಯಂತ ಗಾಬರಿಗೊಂಡು, ನಾಚಿಕೆಯಿಂದ ಮತ್ತು ಕಣ್ಣೀರು ತುಂಬಿದ ಕಣ್ಣುಗಳಿಂದ ಇದ್ದರು.
1.32.25
स च ता दयिता भग्नाः कन्याः परमशोभनाः ।
दृष्ट्वा दीनास्तदा राजा सम्भ्रान्त इदमब्रवीत् ॥ १.३२.२५ ॥
ರಾಜನು ತನ್ನ ಪ್ರಿಯ, ಮುರಿದು ಬಾಗಿದ, ಅತ್ಯಂತ ಸುಂದರ ಕನ್ಯೆಯರನ್ನು ದೀನರಾಗಿ ನೋಡಿ, ಕಳವಳಗೊಂಡು ಹೀಗೆ ಹೇಳಿದನು.
1.32.26
किमिदं कथ्यतां पुत्र्यः को धर्ममवमन्यते ।
कुब्जाः केन कृताः सर्वाश्चेष्टन्त्यो नाभिभाषथ ।
एवं राजा विनिःश्वस्य समाधिं संदधे ततः ॥ १.३२.२६ ॥
"ಮಕ್ಕಳೇ, ಇದೇನು? ಹೇಳಿ, ಧರ್ಮವನ್ನು ಯಾರು ಅವಮಾನಿಸಿದರು? ನಿಮ್ಮೆಲ್ಲರನ್ನು ಕುಬ್ಜರನ್ನಾಗಿ ಮಾಡಿದವರು ಯಾರು? ನೀವು ಚಲಿಸುತ್ತಿದ್ದೀರಿ, ಆದರೆ ಮಾತನಾಡುತ್ತಿಲ್ಲ." ಹೀಗೆ ಹೇಳಿ ರಾಜನು ದೀರ್ಘ ನಿಟ್ಟುಸಿರುಬಿಟ್ಟು, ನಂತರ ಮನಸ್ಸನ್ನು ಸ್ಥಿರಗೊಳಿಸಿದನು.