ਵਾਲਮੀਕਿ ਰਾਮਾਇਣ · ਸਰਗ 1.32
हिन्दी · தமிழ் · తెలుగు · ಕನ್ನಡ · മലയാളം · বাংলা · मराठी · ગુજરાતી · ਪੰਜਾਬੀ · ଓଡ଼ିଆ · اردو · English · Español · Français · Deutsch · Português · Русский · 中文 · 日本語 · العربية · Bahasa Indonesia · ไทย
1.32.1
ब्रह्मयोनिर्महानासीत् कुशो नाम महातपाः ।
अक्लिष्टव्रतधर्मज्ञः सज्जनप्रतिपूजकः ॥ १.३२.१ ॥
ਬ੍ਰਹਮਾ ਦੇ ਵੰਸ਼ ਵਿੱਚ ਕੁਸ਼ ਨਾਮ ਦੇ ਮਹਾਨ ਤਪਸਵੀ ਸਨ; ਉਹ ਅਣਥੱਕ ਵਰਤਾਂ ਦੇ ਧਰਮ ਨੂੰ ਜਾਣਦੇ ਸਨ ਅਤੇ ਸਜਣਾਂ ਦਾ ਆਦਰ ਕਰਦੇ ਸਨ।
1.32.2
स महात्मा कुलीनायां युक्तायां सुमहाबलान् ।
वैदर्भ्यां जनयामास चतुरः सदृशान् सुतान् ॥ १.३२.२ ॥
ਉਸ ਮਹਾਤਮਾ ਨੇ ਕੁਲੀਨ ਅਤੇ ਯੋਗ ਵਿਦਰਭ ਰਾਜਕੁਮਾਰੀ ਤੋਂ ਆਪਣੇ ਵਰਗੇ, ਬਹੁਤ ਬਲਵਾਨ ਚਾਰ ਪੁੱਤਰ ਪੈਦਾ ਕੀਤੇ।
1.32.3
कुशाम्बं कुशनाभं च असूर्तरजसं वसुम् ।
दीप्तियुक्तान् महोत्साहान् क्षत्रधर्मचिकीर्षया ॥ १.३२.३ ॥
ਕੁਸ਼ਾਂਬ, ਕੁਸ਼ਨਾਭ, ਅਸੂਰਤਰਜਸ ਅਤੇ ਵਸੂ—ਤੇਜਸਵੀ, ਮਹਾ ਉਤਸ਼ਾਹੀ; ਕਸ਼ਤ੍ਰਧਰਮ ਨੂੰ ਨਿਭਾਉਣ ਦੀ ਇੱਛਾ ਨਾਲ।
1.32.4
तानुवाच कुशः पुत्रान् धर्मिष्ठान् सत्यवादिनः ।
क्रियतां पालनं पुत्रा धर्मं प्राप्स्यथ पुष्कलम् ॥ १.३२.४ ॥
ਕੁਸ਼ ਨੇ ਉਨ੍ਹਾਂ ਧਰਮਨਿਸ਼ਠ, ਸੱਚਬੋਲੇ ਪੁੱਤਰਾਂ ਨੂੰ ਕਿਹਾ—“ਪੁੱਤਰੋ, ਪਾਲਣ ਦਾ ਕੰਮ ਕਰੋ; ਤੁਹਾਨੂੰ ਭਰਪੂਰ ਧਰਮ ਪ੍ਰਾਪਤ ਹੋਵੇਗਾ।”
1.32.5
कुशस्य वचनं श्रुत्वा चत्वारो लोकसत्तमाः ।
निवेशं चक्रिरे सर्वे पुराणां नृवरास्तदा ॥ १.३२.५ ॥
ਕੁਸ਼ ਦੇ ਬਚਨ ਸੁਣ ਕੇ ਉਨ੍ਹਾਂ ਚਾਰਾਂ ਸ੍ਰੇਸ਼ਠ ਪੁਰਸ਼ਾਂ ਨੇ ਉਸ ਵੇਲੇ ਨਗਰ ਵਸਾਏ।
1.32.6
कुशाम्बस्तु महातेजाः कौशाम्बीमकरोत् पुरीम् ।
कुशनाभस्तु धर्मात्मा पुरं चक्रे महोदयम् ॥ १.३२.६ ॥
ਮਹਾਤੇਜਸਵੀ ਕੁਸ਼ਾਂਬ ਨੇ ਕੌਸ਼ਾਂਬੀ ਨਗਰੀ ਵਸਾਈ; ਧਰਮਾਤਮਾ ਕੁਸ਼ਨਾਭ ਨੇ ਬਹੁਤ ਖੁਸ਼ਹਾਲ ਨਗਰ ਬਣਾਇਆ।
1.32.7
असूर्तरजसो नाम धर्मारण्यं महीपतिः ।
चक्रे पुरवरं राजा वसुनाम गिरिव्रजम् ॥ १.३२.७ ॥
ਅਸੂਰਤਰਜਸ ਨਾਮ ਦੇ ਧਰਮਾਰਣ੍ਯ ਦੇ ਰਾਜੇ ਵਸੂ ਨੇ ਗਿਰਿਵ੍ਰਜ ਨਾਮਕ ਸ਼੍ਰੇਸ਼ਠ ਨਗਰ ਬਣਾਇਆ।
1.32.8
एषा वसुमती राम वसोस्तस्य महात्मनः ।
एते शैलवराः पञ्च प्रकाशन्ते समन्ततः ॥ १.३२.८ ॥
ਹੇ ਰਾਮ, ਇਹ ਮਹਾਤਮਾ ਵਸੂ ਦੀ ਵਸੁਮਤੀ ਹੈ। ਇਹ ਪੰਜ ਸ਼੍ਰੇਸ਼ਠ ਪਰਬਤ ਚਾਰੇ ਪਾਸੇ ਚਮਕਦੇ ਹਨ।
1.32.9
सुमागधी नदी रम्या मागधान् विश्रुताऽऽययौ ।
पञ्चानां शैलमुख्यानां मध्ये मालेव शोभते ॥ १.३२.९ ॥
ਸੁਮਾਗਧੀ ਨਾਮਕ ਰਮਣੀਕ ਨਦੀ ਮਾਗਧਾਂ ਵਿੱਚ ਪ੍ਰਸਿੱਧ ਹੋ ਕੇ ਵਹਿ ਆਈ। ਪੰਜ ਮੁੱਖ ਪਰਬਤਾਂ ਵਿਚਕਾਰ ਉਹ ਮਾਲਾ ਵਾਂਗ ਸ਼ੋਭਦੀ ਹੈ।
1.32.10
सैषा हि मागधी राम वसोस्तस्य महात्मनः ।
पूर्वाभिचरिता राम सुक्षेत्रा सस्यमालिनी ॥ १.३२.१० ॥
ਹੇ ਰਾਮ, ਇਹੀ ਉਸ ਮਹਾਤਮਾ ਵਸੂ ਦੀ ਮਾਗਧੀ ਨਦੀ ਹੈ। ਇਸ ਵਿੱਚ ਪਹਿਲਾਂ ਹੀ ਖੇਤੀ ਹੋਈ ਹੈ; ਇਹ ਸੋਹਣੇ ਖੇਤਾਂ ਅਤੇ ਫ਼ਸਲਾਂ ਨਾਲ ਭਰਪੂਰ ਹੈ।
1.32.11
कुशनाभस्तु राजर्षिः कन्याशतमनुत्तमम् ।
जनयामास धर्मात्मा घृताच्यां रघुनन्दन ॥ १.३२.११ ॥
ਰਾਜਰਿਸ਼ੀ ਕੁਸ਼ਨਾਭ ਨੇ, ਹੇ ਰਘੁਨੰਦਨ, ਘ੍ਰਿਤਾਚੀ ਤੋਂ ਸੌ ਬੇਮਿਸਾਲ ਕੰਨਿਆਵਾਂ ਨੂੰ ਜਨਮ ਦਿੱਤਾ।
1.32.12
तास्तु यौवनशालिन्यो रूपवत्यः स्वलङ्कृताः ।
उद्यानभूमिमागम्य प्रावृषीव शतह्रदाः ॥ १.३२.१२ ॥
ਜਵਾਨੀ ਨਾਲ ਸ਼ੋਭਦੀਆਂ, ਰੂਪਵਤੀ, ਚੰਗੀ ਤਰ੍ਹਾਂ ਸਜੀਆਂ ਉਹ ਕੰਨਿਆਵਾਂ ਬਾਗ਼ ਦੀ ਧਰਤੀ ਤੇ ਆ ਕੇ ਬਰਸਾਤ ਦੀਆਂ ਬਿਜਲੀਆਂ ਵਾਂਗ ਚਮਕੀਆਂ।
1.32.13
गायन्त्यो नृत्यमानाश्च वादयन्त्यस्तु राघव ।
आमोदं परमं जग्मुर्वराभरणभूषिताः ॥ १.३२.१३ ॥
ਹੇ ਰਾਘਵ, ਗਾਉਂਦੀਆਂ, ਨੱਚਦੀਆਂ ਅਤੇ ਵਾਜੇ ਵਜਾਉਂਦੀਆਂ, ਉੱਤਮ ਗਹਿਣਿਆਂ ਨਾਲ ਸਜੀਆਂ ਉਹ ਪਰਮ ਆਨੰਦ ਨੂੰ ਪ੍ਰਾਪਤ ਹੋਈਆਂ।
1.32.14
अथ ताश्चारुसर्वाङ्ग्यो रूपेणाप्रतिमा भुवि ।
उद्यानभूमिमागम्य तारा इव घनान्तरे ॥ १.३२.१४ ॥
ਫਿਰ ਸੁੰਦਰ ਅੰਗਾਂ ਵਾਲੀਆਂ, ਧਰਤੀ ਉੱਤੇ ਰੂਪ ਵਿੱਚ ਬੇਮਿਸਾਲ ਉਹ ਬਾਗ਼ ਦੀ ਭੂਮੀ ਤੇ ਆ ਕੇ ਬੱਦਲਾਂ ਵਿਚਕਾਰ ਤਾਰਿਆਂ ਵਾਂਗ ਸ਼ੋਭੀਆਂ।
1.32.15
ताः सर्वा गुणसम्पन्ना रूपयौवनसंयुताः ।
दृष्ट्वा सर्वात्मको वायुरिदं वचनमब्रवीत् ॥ १.३२.१५ ॥
ਗੁਣਾਂ ਨਾਲ ਭਰਪੂਰ, ਰੂਪ ਤੇ ਜਵਾਨੀ ਵਾਲੀਆਂ ਉਨ੍ਹਾਂ ਸਭ ਨੂੰ ਵੇਖ ਕੇ ਸਰਵਾਤਮਕ ਵਾਯੂ ਨੇ ਇਹ ਬਚਨ ਕਿਹਾ।
1.32.16
अहं वः कामये सर्वा भार्या मम भविष्यथ ।
मानुषस्त्यज्यतां भावो दीर्घमायुरवाप्स्यथ ॥ १.३२.१६ ॥
ਮੈਂ ਤੁਹਾਨੂੰ ਸਾਰੀਆਂ ਨੂੰ ਚਾਹੁੰਦਾ ਹਾਂ; ਤੁਸੀਂ ਸਾਰੀਆਂ ਮੇਰੀਆਂ ਪਤਨੀਆਂ ਬਣੋਗੀਆਂ। ਮਨੁੱਖੀ ਭਾਵ ਤਿਆਗ ਦਿਓ; ਤੁਸੀਂ ਲੰਮੀ ਉਮਰ ਪਾਓਗੀਆਂ।
1.32.17
चलं हि यौवनं नित्यं मानुषेषु विशेषतः ।
अक्षयं यौवनं प्राप्ता अमर्यश्च भविष्यथ ॥ १.३२.१७ ॥
ਮਨੁੱਖਾਂ ਵਿੱਚ ਜਵਾਨੀ ਸਦਾ ਚੰਚਲ ਹੁੰਦੀ ਹੈ, ਖ਼ਾਸ ਕਰਕੇ। ਅਕਸ਼ੈ ਜਵਾਨੀ ਪਾ ਕੇ ਤੁਸੀਂ ਅਮਰ ਹੋਵੋਗੀਆਂ।
1.32.18
तस्य तद्वचनं श्रुत्वा वायोरक्लिष्टकर्मणः ।
अपहास्य ततो वाक्यं कन्याशतमथाब्रवीत् ॥ १.३२.१८ ॥
ਅਕਲਿਸ਼ਟਕਰਮਾ ਵਾਯੂ ਦੇ ਉਹ ਬਚਨ ਸੁਣ ਕੇ, ਸੌ ਕੰਨਿਆਵਾਂ ਨੇ ਮਖ਼ੌਲ ਨਾਲ ਹੱਸ ਕੇ ਇਹ ਬਚਨ ਕਹੇ।
1.32.19
अन्तश्चरसि भूतानां सर्वेषां सुरसत्तम ।
प्रभावज्ञाश्च ते सर्वाः किमर्थमवमन्यसे ॥ १.३२.१९ ॥
ਤੂੰ ਸਾਰੇ ਜੀਵਾਂ ਦੇ ਅੰਦਰ ਵਿਚਰਦਾ ਹੈਂ, ਹੇ ਦੇਵਤਿਆਂ ਵਿੱਚ ਸ੍ਰੇਸ਼ਠ। ਤੇਰੇ ਪ੍ਰਭਾਵ ਨੂੰ ਜਾਣਨ ਵਾਲੀਆਂ ਸਾਨੂੰ ਸਾਰੀਆਂ ਨੂੰ ਤੂੰ ਕਿਉਂ ਤੁੱਛ ਸਮਝਦਾ ਹੈਂ?
1.32.20
कुशनाभसुता देव सर्वाः समस्ताः सुरसत्तम ।
स्थानाच्च्यावयितुं देवं रक्षामस्तु तपो वयम् ॥ १.३२.२० ॥
ਹੇ ਦੇਵ, ਕੁਸ਼ਨਾਭ ਦੀਆਂ ਸਾਰੀਆਂ ਧੀਆਂ ਅਸੀਂ, ਹੇ ਦੇਵਤਿਆਂ ਵਿੱਚ ਸ੍ਰੇਸ਼ਠ, ਆਪਣੀ ਤਪੱਸਿਆ ਦੀ ਰੱਖਿਆ ਕਰਾਂਗੀਆਂ; ਤੈਨੂੰ ਸਾਡੇ ਸਥਾਨ ਤੋਂ ਹਿਲਾਉਣ ਨਹੀਂ ਦਿਆਂਗੀਆਂ।
1.32.21
मा भूत् स कालो दुर्मेधः पितरं सत्यवादिनम् ।
अवमन्य स्वधर्मेण स्वयं वरमुपास्महे ॥ १.३२.२१ ॥
ਹੇ ਦੁਰਬੁੱਧੀ, ਸੱਚ ਬੋਲਣ ਵਾਲੇ ਪਿਤਾ ਦਾ ਅਪਮਾਨ ਕਰਕੇ, ਆਪਣਾ ਧਰਮ ਛੱਡ ਕੇ ਅਸੀਂ ਆਪ ਵਰ ਭਾਲੀਏ, ਐਸਾ ਸਮਾਂ ਕਦੇ ਨਾ ਆਵੇ।
1.32.22
पिता हि प्रभुरस्माकं दैवतं परमं च सः ।
यस्य नो दास्यति पिता स नो भर्ता भविष्यति ॥ १.३२.२२ ॥
ਸਾਡੇ ਪਿਤਾ ਹੀ ਸਾਡੇ ਸੁਆਮੀ ਅਤੇ ਪਰਮ ਦੇਵਤਾ ਹਨ। ਜਿਸ ਨੂੰ ਪਿਤਾ ਸਾਨੂੰ ਦੇਣਗੇ, ਉਹੀ ਸਾਡਾ ਪਤੀ ਹੋਵੇਗਾ।
1.32.23
तासां तु वचनं श्रुत्वा हरिः परमकोपनः ।
प्रविश्य सर्वगात्राणि बभञ्ज भगवान् प्रभुः ॥ १.३२.२३ ॥
ਉਨ੍ਹਾਂ ਦੇ ਬਚਨ ਸੁਣ ਕੇ ਬਹੁਤ ਕ੍ਰੋਧਿਤ ਹਰਿ (ਵਾਯੂ) ਨੇ, ਉਨ੍ਹਾਂ ਦੇ ਸਾਰੇ ਅੰਗਾਂ ਵਿੱਚ ਪ੍ਰਵੇਸ਼ ਕਰਕੇ, ਉਸ ਭਗਵਾਨ ਪ੍ਰਭੂ ਨੇ ਉਨ੍ਹਾਂ ਦੇ ਅੰਗ ਤੋੜ ਦਿੱਤੇ।
1.32.24
अरत्निमात्राकृतयो भग्नगात्रा भयार्दिताः ।
ताः कन्या वायुना भग्ना विविशुर्नृपतेर्गृहम् ।
प्रविश्य च सुसम्भ्रान्ताः सलज्जाः सास्रलोचनाः ॥ १.३२.२४ ॥
ਇੱਕ ਹੱਥ ਦੇ ਮਾਪ ਦੇ ਆਕਾਰ ਵਾਲੀਆਂ, ਅੰਗ ਟੁੱਟੀਆਂ, ਡਰ ਨਾਲ ਪੀੜਤ ਉਹ ਕੁੜੀਆਂ ਵਾਯੂ ਵੱਲੋਂ ਟੁੱਟ ਕੇ ਰਾਜੇ ਦੇ ਮਹਿਲ ਵਿੱਚ ਦਾਖਲ ਹੋਈਆਂ। ਦਾਖਲ ਹੋ ਕੇ ਬਹੁਤ ਘਬਰਾਈਆਂ, ਸ਼ਰਮਿੰਦੀਆਂ ਅਤੇ ਅੱਥਰੂ ਭਰੀਆਂ ਅੱਖਾਂ ਵਾਲੀਆਂ ਸਨ।
1.32.25
स च ता दयिता भग्नाः कन्याः परमशोभनाः ।
दृष्ट्वा दीनास्तदा राजा सम्भ्रान्त इदमब्रवीत् ॥ १.३२.२५ ॥
ਰਾਜੇ ਨੇ ਆਪਣੀਆਂ ਪਿਆਰੀਆਂ, ਟੁੱਟੀਆਂ-ਝੁਕੀਆਂ, ਅਤਿ ਸੁੰਦਰ ਧੀਆਂ ਨੂੰ ਦੁਖੀ ਹਾਲਤ ਵਿੱਚ ਵੇਖ ਕੇ ਘਬਰਾ ਕੇ ਇਹ ਆਖਿਆ।
1.32.26
किमिदं कथ्यतां पुत्र्यः को धर्ममवमन्यते ।
कुब्जाः केन कृताः सर्वाश्चेष्टन्त्यो नाभिभाषथ ।
एवं राजा विनिःश्वस्य समाधिं संदधे ततः ॥ १.३२.२६ ॥
"ਧੀਓ, ਇਹ ਕੀ ਹੈ? ਦੱਸੋ, ਧਰਮ ਦਾ ਅਪਮਾਨ ਕਿਸ ਨੇ ਕੀਤਾ? ਤੁਹਾਨੂੰ ਸਭ ਨੂੰ ਕੁਬੜੀਆਂ ਕਿਸ ਨੇ ਬਣਾਇਆ? ਤੁਸੀਂ ਹਿਲਦੀਆਂ ਹੋ, ਪਰ ਬੋਲਦੀਆਂ ਨਹੀਂ।" ਇਹ ਆਖ ਕੇ ਰਾਜੇ ਨੇ ਲੰਮਾ ਸਾਹ ਲਿਆ, ਫਿਰ ਮਨ ਨੂੰ ਟਿਕਾਇਆ।