ವಾಲ್ಮೀಕಿ ರಾಮಾಯಣ · ಸರ್ಗ 1.39
हिन्दी · தமிழ் · తెలుగు · ಕನ್ನಡ · മലയാളം · বাংলা · मराठी · ગુજરાતી · ਪੰਜਾਬੀ · ଓଡ଼ିଆ · اردو · English · Español · Français · Deutsch · Português · Русский · 中文 · 日本語 · العربية · Bahasa Indonesia · ไทย
1.39.1
विश्वामित्रवचः श्रुत्वा कथान्ते रघुनन्दनः ।
उवाच परमप्रीतो मुनिं दीप्तमिवानलम् ॥ १.३९.१ ॥
ವಿಶ್ವಾಮಿತ್ರರ ಮಾತುಗಳನ್ನು ಕೇಳಿ, ಕಥೆಯ ಕೊನೆಯಲ್ಲಿ ರಘುನಂದನನು ಅತ್ಯಂತ ಸಂತೋಷಗೊಂಡು, ಉರಿಯುವ ಅಗ್ನಿಯಂತೆ ಹೊಳೆಯುವ ಮುನಿಯೊಡನೆ ಹೇಳಿದನು.
1.39.2
श्रोतुमिच्छामि भद्रं ते विस्तरेण कथामिमाम् ।
पूर्वजो मे कथं ब्रह्मन् यज्ञं वै समुपाहरत् ॥ १.३९.२ ॥
ನಿಮಗೆ ಮಂಗಳವಾಗಲಿ; ಈ ಕಥೆಯನ್ನು ವಿಸ್ತಾರವಾಗಿ ಕೇಳಲು ಬಯಸುತ್ತೇನೆ. ಬ್ರಹ್ಮನ್, ನನ್ನ ಪೂರ್ವಜರು ಯಜ್ಞವನ್ನು ಹೇಗೆ ನಡೆಸಿದರು?
1.39.3
तस्य तद् वचनं श्रुत्वा कौतूहलसमन्वितः ।
विश्वामित्रस्तु काकुत्स्थमुवाच प्रहसन्निव ॥ १.३९.३ ॥
ಅವನ ಆ ಮಾತುಗಳನ್ನು ಕೇಳಿ, ಕುತೂಹಲದಿಂದ ತುಂಬಿದ ವಿಶ್ವಾಮಿತ್ರನು ಕಾಕುತ್ಸ್ಥನೊಡನೆ ನಗುತ್ತಾ ಹೇಳಿದನು.
1.39.4
श्रूयतां विस्तरो राम सगरस्य महात्मनः ।
शंकरश्वशुरो नाम्ना हिमवानिति विश्रुतः ॥ १.३९.४ ॥
ರಾಮ, ಮಹಾತ್ಮ ಸಗರನ ವೃತ್ತಾಂತವನ್ನು ವಿವರವಾಗಿ ಕೇಳು. ಶಂಕರನ ಮಾವನು, ಹಿಮವಂತ ಎಂದು ಪ್ರಸಿದ್ಧನಾದವನು,
1.39.5
विन्ध्यपर्वतमासाद्य निरीक्षेते परस्परम् ।
तयोर्मध्ये समभवद् यज्ञः स पुरुषोत्तम ॥ १.३९.५ ॥
ವಿಂಧ್ಯ ಪರ್ವತವನ್ನು ತಲುಪಿ ಅವರು ಪರಸ್ಪರ ನೋಡುತ್ತಾರೆ. ಪುರುಷೋತ್ತಮ, ಅವರಿಬ್ಬರ ನಡುವೆ ಆ ಯಜ್ಞ ನಡೆಯಿತು.
1.39.6
स हि देशो नरव्याघ्र प्रशस्तो यज्ञकर्मणि ।
तस्याश्वचर्यां काकुत्स्थ दृढधन्वा महारथः ॥ १.३९.६ ॥
ನರವ್ಯಾಘ್ರ, ಆ ಪ್ರದೇಶವು ಯಜ್ಞಕರ್ಮಕ್ಕೆ ಪ್ರಶಸ್ತವಾಗಿದೆ. ಕಾಕುತ್ಸ್ಥ, ಅದರ ಅಶ್ವಸಂಚಾರದ ವೇಳೆ ದೃಢಧನ್ವಿ ಮಹಾರಥಿ (ಅಲ್ಲಿದ್ದನು).
1.39.7
अंशुमानकरोत् तात सगरस्य मते स्थितः ।
तस्य पर्वणि तं यज्ञं यजमानस्य वासवः ॥ १.३९.७ ॥
ಅಂಶುಮಾನನು, ಓ ತಾತಾ, ಸಗರನ ಮತದಲ್ಲಿ ನೆಲೆಗೊಂಡು ಅದನ್ನು ಮಾಡಿದನು. ಅವನ ಪರ್ವದಲ್ಲಿ ಯಜಮಾನನ ಆ ಯಜ್ಞವನ್ನು ವಾಸವ (ಇಂದ್ರ) ಅಪಹರಿಸಿದನು.
1.39.8
राक्षसीं तनुमास्थाय यज्ञियाश्वमपाहरत् ।
ह्रियमाणे तु काकुत्स्थ तस्मिन्नश्वे महात्मनः ॥ १.३९.८ ॥
ರಾಕ್ಷಸ ರೂಪವನ್ನು ಧರಿಸಿ ಅವನು ಯಜ್ಞಾಶ್ವವನ್ನು ಅಪಹರಿಸಿದನು. ಓ ಕಾಕುತ್ಸ್ಥ, ಆ ಮಹಾತ್ಮನ ಅಶ್ವವನ್ನು ಅಪಹರಿಸಲಾಗುತ್ತಿರುವಾಗ—
1.39.9
उपाध्यायगणाः सर्वे यजमानमथाब्रुवन् ।
अयं पर्वणि वेगेन यज्ञियाश्वोऽपनीयते ॥ १.३९.९ ॥
ಆಗ ಎಲ್ಲಾ ಉಪಾಧ್ಯಾಯರು ಯಜಮಾನನಿಗೆ ಹೇಳಿದರು: 'ಈ ಪರ್ವ ದಿನದಲ್ಲಿ ಯಜ್ಞಾಶ್ವವನ್ನು ವೇಗವಾಗಿ ಅಪಹರಿಸಲಾಗುತ್ತಿದೆ.'
1.39.10
हर्तारं जहि काकुत्स्थ हयश्चैवोपनीयताम् ।
यज्ञच्छिद्रं भवत्येतत् सर्वेषामशिवाय नः ॥ १.३९.१० ॥
'ಓ ಕಾಕುತ್ಸ್ಥ, ಕಳ್ಳನನ್ನು ಕೊಲ್ಲು; ಅಶ್ವವನ್ನು ಮರಳಿ ತರಲಿ. ಇದು ಯಜ್ಞದಲ್ಲಿ ದೋಷವಾಗುತ್ತದೆ; ನಮಗೆಲ್ಲರಿಗೂ ಅಮಂಗಳ.'
1.39.11
तत् तथा क्रियतां राजन् यज्ञोच्छिद्रः कृतो भवेत् ।
सोपाध्यायवचः श्रुत्वा तस्मिन् सदसि पार्थिवः ॥ १.३९.११ ॥
'ಓ ರಾಜನೇ, ಹಾಗೆಯೇ ಮಾಡಲಿ; ಯಜ್ಞಕ್ಕೆ ಅಡಚಣೆ ಉಂಟಾಗದಿರಲಿ.' ಉಪಾಧ್ಯಾಯರ ಮಾತು ಕೇಳಿ ಆ ಸಭೆಯಲ್ಲಿ ರಾಜನು—
1.39.12
षष्टिं पुत्रसहस्राणि वाक्यमेतदुवाच ह ।
गतिं पुत्रा न पश्यामि रक्षसां पुरुषर्षभाः ॥ १.३९.१२ ॥
ಅರವತ್ತು ಸಾವಿರ ಮಕ್ಕಳಿಗೆ ಅವನು ಈ ಮಾತುಗಳನ್ನು ಹೇಳಿದನು: 'ಪುರುಷಶ್ರೇಷ್ಠರೇ, ರಾಕ್ಷಸರ ಯಾವ ಕುರುಹೂ ನನಗೆ ಕಾಣುತ್ತಿಲ್ಲ.'
1.39.13
मन्त्रपूतैर्महाभागैरास्थितो हि महाक्रतुः ।
तद् गच्छत विचिन्वध्वं पुत्रका भद्रमस्तु वः ॥ १.३९.१३ ॥
ಮಂತ್ರಗಳಿಂದ ಪವಿತ್ರರಾದ ಮಹಾಭಾಗ್ಯರಾದ ಋಷಿಗಳಿಂದ ಈ ಮಹಾಯಜ್ಞ ಆರಂಭವಾಗಿದೆ. ಆದ್ದರಿಂದ ಹೋಗಿ, ಮಕ್ಕಳೇ, ಹುಡುಕಿ. ನಿಮಗೆ ಮಂಗಳವಾಗಲಿ.
1.39.14
समुद्रमालिनीं सर्वां पृथिवीमनुगच्छथ ।
एकैकं योजनं पुत्रा विस्तारमभिगच्छत ॥ १.३९.१४ ॥
ಸಮುದ್ರದಿಂದ ಸುತ್ತುವರಿದ ಸಮಸ್ತ ಭೂಮಿಯಲ್ಲಿ ಹೋಗಿ. ಮಕ್ಕಳೇ, ಪ್ರತಿಯೊಬ್ಬರೂ ಒಂದೊಂದು ಯೋಜನ ವಿಸ್ತಾರದಲ್ಲಿ ಮುಂದೆ ಸಾಗಿ.
1.39.15
यावत् तुरगसंदर्शस्तावत् खनत मेदिनीम् ।
तमेव हयहर्तारं मार्गमाणा ममाज्ञया ॥ १.३९.१५ ॥
ಕುದುರೆ ಕಾಣಿಸುವವರೆಗೆ ಭೂಮಿಯನ್ನು ಅಗೆಯಿರಿ. ನನ್ನ ಆಜ್ಞೆಯಂತೆ ಕುದುರೆಯನ್ನು ಕದ್ದವನನ್ನೇ ಹುಡುಕಿ.
1.39.16
दीक्षितः पौत्रसहितः सोपाध्यायगणस्त्वहम् ।
इह स्थास्यामि भद्रं वो यावत् तुरगदर्शनम् ॥ १.३९.१६ ॥
ನಾನು ದೀಕ್ಷಿತನಾಗಿ, ಮೊಮ್ಮಕ್ಕಳೊಂದಿಗೆ, ಉಪಾಧ್ಯಾಯರ ಗುಂಪಿನೊಂದಿಗೆ ಇಲ್ಲಿಯೇ ಇರುತ್ತೇನೆ, ಕುದುರೆ ಕಾಣುವವರೆಗೆ. ನಿಮಗೆ ಮಂಗಳವಾಗಲಿ.
1.39.17
ते सर्वे हृष्टमनसो राजपुत्रा महाबलाः ।
जग्मुर्महीतलं राम पितुर्वचनयन्त्रिताः ॥ १.३९.१७ ॥
ರಾಮ! ಸಂತೋಷಮನಸ್ಸಿನಿಂದ, ತಂದೆಯ ಮಾತಿಗೆ ಬದ್ಧರಾಗಿ ಆ ಮಹಾಬಲಶಾಲಿ ರಾಜಕುಮಾರರೆಲ್ಲರೂ ಭೂತಲಕ್ಕೆ ಹೋದರು.
1.39.18
गत्वा तु पृथिवीं सर्वामदृष्ट्वा तं महाबलाः ।
योजनायामविस्तारमेकैको धरणीतलम् ।
बिभिदुः पुरुषव्याघ्रा वज्रस्पर्शसमैर्भुजैः ॥ १.३९.१८ ॥
ಭೂಮಿಯೆಲ್ಲವನ್ನು ಸುತ್ತಿದರೂ ಆ (ಕುದುರೆ ಕದ್ದವನನ್ನು) ಕಾಣದ ಆ ಮಹಾಬಲಶಾಲಿ ಪುರುಷವ್ಯಾಘ್ರರು, ಪ್ರತಿಯೊಬ್ಬರೂ ಒಂದು ಯೋಜನ ಉದ್ದ-ಅಗಲದ ಭೂತಲವನ್ನು ವಜ್ರಸ್ಪರ್ಶದಂತಹ ತಮ್ಮ ಭುಜಗಳಿಂದ ಅಗೆದರು.
1.39.19
शूलैरशनिकल्पैश्च हलैश्चापि सुदारुणैः ।
भिद्यमाना वसुमती ननाद रघुनन्दन ॥ १.३९.१९ ॥
ಶೂಲಗಳಿಂದ, ಅಶನಿಯಂತಿರುವ ನೇಗಿಲುಗಳಿಂದ ಮತ್ತು ಅತ್ಯಂತ ಭಯಂಕರ ಆಯುಧಗಳಿಂದ ಸೀಳಲ್ಪಡುತ್ತಿದ್ದ ವಸುಮತಿ ಗರ್ಜಿಸಿದಳು, ಓ ರಘುನಂದನ.
1.39.20
नागानां वध्यमानानामसुराणां च राघव ।
राक्षसानां दुराधर्षं सत्त्वानां निनदोऽभवत् ॥ १.३९.२० ॥
ಓ ರಾಘವ, ಕೊಲ್ಲಲ್ಪಡುತ್ತಿದ್ದ ನಾಗರ ಮತ್ತು ಅಸುರರ, ರಾಕ್ಷಸರ ಅಜೇಯ ಕೂಗು ಮತ್ತು ಪ್ರಾಣಿಗಳ ಆರ್ತನಾದ ಮೊಳಗಿತು.
1.39.21
योजनानां सहस्राणि षष्टिं तु रघुनन्दन ।
बिभिदुर्धरणीं राम रसातलमनुत्तमम् ॥ १.३९.२१ ॥
ಓ ರಘುನಂದನ, ಓ ರಾಮ, ಅವರು ಅರವತ್ತು ಸಾವಿರ ಯೋಜನಗಳವರೆಗೆ ಭೂಮಿಯನ್ನು ಸೀಳಿ, ಅತ್ಯುತ್ತಮ ರಸಾತಲವನ್ನು ತಲುಪಿದರು.
1.39.22
एवं पर्वतसंबाधं जम्बूद्वीपं नृपात्मजाः ।
खनन्तो नृपशार्दूल सर्वतः परिचक्रमुः ॥ १.३९.२२ ॥
ಹೀಗೆ ಪರ್ವತಗಳಿಂದ ತುಂಬಿದ ಜಂಬೂದ್ವೀಪವನ್ನು ಅಗೆಯುತ್ತಾ, ಓ ನೃಪಶಾರ್ದೂಲ, ರಾಜಕುಮಾರರು ಎಲ್ಲೆಡೆ ಸುತ್ತಾಡಿದರು.
1.39.23
ततो देवाः सगन्धर्वाः सासुराः सहपन्नगाः ।
सम्भ्रान्तमनसः सर्वे पितामहमुपागमन् ॥ १.३९.२३ ॥
ಆಗ ದೇವತೆಗಳು, ಗಂಧರ್ವರು, ಅಸುರರು ಮತ್ತು ನಾಗರೆಲ್ಲರೂ ಕಳವಳಗೊಂಡ ಮನಸ್ಸಿನಿಂದ ಪಿತಾಮಹ ಬ್ರಹ್ಮನ ಬಳಿಗೆ ಬಂದರು.
1.39.24
ते प्रसाद्य महात्मानं विषण्णवदनास्तदा ।
ऊचुः परमसंत्रस्ताः पितामहमिदं वचः ॥ १.३९.२४ ॥
ಆ ಮಹಾತ್ಮನನ್ನು ಸಂತೋಷಪಡಿಸಿ, ಬಾಡಿದ ಮುಖದಿಂದ ಮತ್ತು ಅತ್ಯಂತ ಭಯದಿಂದ ಅವರು ಪಿತಾಮಹನಿಗೆ ಈ ಮಾತುಗಳನ್ನು ಹೇಳಿದರು.
1.39.25
भगवन् पृथिवी सर्वा खन्यते सगरात्मजैः
बहवश्च महात्मानो वध्यन्ते जलचारिणः ॥ १.३९.२५ ॥
ಭಗವನ್! ಸಗರನ ಮಕ್ಕಳಿಂದ ಈ ಭೂಮಿಯೆಲ್ಲವೂ ಅಗೆಯಲ್ಪಡುತ್ತಿದೆ; ನೀರಿನಲ್ಲಿ ಸಂಚರಿಸುವ ಅನೇಕ ಮಹಾಪ್ರಾಣಿಗಳು ಕೊಲ್ಲಲ್ಪಡುತ್ತಿವೆ.