വാല്മീകി രാമായണം · സർഗം 2.109
हिन्दी · தமிழ் · తెలుగు · ಕನ್ನಡ · മലയാളം · বাংলা · मराठी · ગુજરાતી · ਪੰਜਾਬੀ · ଓଡ଼ିଆ · اردو · English · Español · Français · Deutsch · Português · Русский · 中文 · 日本語 · العربية · Bahasa Indonesia · ไทย
2.109.1
जाबालेस्तु वचः श्रुत्वा रामः सत्यात्मनां वरः ।
उवाच परया भक्त्या स्वबुद्ध्या चाविपन्नया ॥ २.१०९.१ ॥
ജാബാലിയുടെ വാക്കുകൾ കേട്ട്, സത്യവാന്മാരിൽ ശ്രേഷ്ഠനായ രാമൻ അത്യന്തം ഭക്തിയോടും തന്റെ അചഞ്ചലമായ ബുദ്ധിയോടും കൂടി പറഞ്ഞു.
2.109.2
भवान् मे प्रियकामार्थं वचनं यदिहोक्तवान् ।
अकार्य्यं कार्य्यसङ्काशमपथ्यं पथ्यसम्मितम् ॥ २.१०९.२ ॥
എന്റെ പ്രിയത്തിനായി അങ്ങ് ഇവിടെ പറഞ്ഞ വാക്കുകൾ, ചെയ്യരുതാത്തതിനെ ചെയ്യേണ്ടതുപോലെയും ഹിതമല്ലാത്തതിനെ ഹിതമെന്നപോലെയും കാട്ടുന്നു.
2.109.3
निर्मर्यादस्तु पुरुषः पापाचारसमन्वितः ।
मानं न लभते सत्सु भिन्नचारित्रदर्शनः ॥ २.१०९.३ ॥
മര്യാദയില്ലാത്തവനും പാപാചാരമുള്ളവനും, നടപ്പ് വികലമായി കാണുന്നവനും, സജ്ജനങ്ങളുടെ ഇടയിൽ ബഹുമാനം നേടുകയില്ല.
2.109.4
कुलीनमकुलीनं वा वीरं पुरुषमानिनम् ।
चारित्रमेव व्याख्याति शुचिं वा यदि वा ऽशुचिम् ॥ २.१०९.४ ॥
കുലീനനായാലും അകുലീനനായാലും, വീരനായാലും അഭിമാനിയായാലും, ശുചിയായാലും അശുചിയായാലും, അവന്റെ നടപ്പുതന്നെ അവനെ വെളിപ്പെടുത്തുന്നു.
2.109.5
अनार्यस्त्वार्यसङ्काशः शौचाद्धीनस्तथा शुचिः ।
लक्षण्यवदलक्षण्यो दुःशीलः शीलवानिव ॥ २.१०९.५ ॥
അനാര്യൻ ആര്യനെപ്പോലെയും, ശൗചമില്ലാത്തവൻ ശുചിയെപ്പോലെയും, ലക്ഷണമില്ലാത്തവൻ ലക്ഷണമുള്ളവനെപ്പോലെയും, ദുശ്ശീലൻ ശീലവാനെപ്പോലെയും തോന്നാം.
2.109.6
अधर्मं धर्मवेषेण यदीमं लोकसङ्करम् ।
अभिपत्स्ये शुभं हित्वा क्रियाविधिविवर्जितम् ॥ २.१०९.६ ॥
ധർമ്മത്തിന്റെ വേഷത്തിൽ ഈ ലോകത്തെ കലർത്തുന്ന അധർമ്മത്തെ ഞാൻ സ്വീകരിക്കുകയും, ശുഭവും വിധിയായ കർമ്മവിധികളും ഉപേക്ഷിക്കുകയും ചെയ്താൽ…
2.109.7
कश्चेतयानः पुरुषः कार्याकार्यविचक्षणः ।
बहुमंस्यति मां लोके दुर्वृत्तं लोकदूषणम् ॥ २.१०९.७ ॥
എന്ത് ചെയ്യണം, എന്ത് ചെയ്യരുത് എന്ന് അറിയുന്ന ചിന്താശീലനായ മനുഷ്യൻ ലോകത്തെ ദൂഷിപ്പിക്കുന്ന ദുർനടപ്പുകാരനായ എന്നെ ഈ ലോകത്തിൽ ബഹുമാനിക്കുമോ?
2.109.8
कस्य धास्याम्यहं वृत्तं केन वा स्वर्गमाप्नुयाम् ।
अनया वर्त्तमानो हि वृत्त्या हीनप्रतिज्ञया ॥ २.१०९.८ ॥
ആരുടെ വേണ്ടി ഞാൻ നടപ്പ് സ്ഥാപിക്കും? അല്ലെങ്കിൽ എന്തിനാൽ സ്വർഗം പ്രാപിക്കും? ഹീനമായ പ്രതിജ്ഞയുള്ള ഈ നടപ്പിൽ ജീവിക്കുന്ന ഞാൻ?
2.109.9
कामवृत्तस्त्वयं लोकः कृत्स्नः समुपवर्त्तते ।
यद्वृत्ताः सन्ति राजानस्तद्वृत्ताः सन्ति हि प्रजाः ॥ २.१०९.९ ॥
ഈ ലോകം മുഴുവൻ ആഗ്രഹമനുസരിച്ച് നടക്കുന്നു. രാജാക്കന്മാർ എങ്ങനെ നടക്കുന്നുവോ അങ്ങനെതന്നെ പ്രജകളും നടക്കുന്നു.
2.109.10
सत्यमेवानृशंसञ्च राजवृत्तं सनातनम् ।
तस्मात्सत्यात्मकं राज्यं सत्ये लोकः प्रतिष्ठितः ॥ २.१०९.१० ॥
സത്യവും ദയയുമാണ് രാജാക്കന്മാരുടെ ശാശ്വതമായ നടപ്പ്. അതിനാൽ സത്യമാണ് സ്വരൂപമായ രാജ്യം; സത്യത്തിലാണ് ലോകം സ്ഥിതിചെയ്യുന്നത്.
2.109.11
ऋषयश्चैव देवाश्च सत्यमेव हि मेनिरे ।
सत्यवादी हि लोके ऽस्मिन् परमं गच्छति क्षयम् ॥ २.१०९.११ ॥
ഋഷിമാരും ദേവന്മാരും സത്യത്തെത്തന്നെ മാനിച്ചു. ഈ ലോകത്തിൽ സത്യവാദി പരമമായ ഗതി പ്രാപിക്കുന്നു.
2.109.12
उद्विजन्ते यथा सर्प्पान्नरादनृतवादिनः ।
धर्मः सत्यं परो लोके मूलं स्वर्गस्य चोच्यते ॥ २.१०९.१२ ॥
പാമ്പിനെ കണ്ടു ഭയപ്പെടുന്നതുപോലെ, നുണ പറയുന്നവരെ മനുഷ്യർ ഭയപ്പെടുന്നു. ഈ ലോകത്തിൽ ധർമവും സത്യവും പരമമാണ്; സത്യം സ്വർഗത്തിന്റെ മൂലമെന്ന് പറയപ്പെടുന്നു.
2.109.13
सत्यमेवेश्वरो लोके सत्यं पद्मा श्रिता सदा ।
सत्यमूलानि सर्वाणि सत्यान्नास्ति परं पदम् ॥ २.१०९.१३ ॥
ലോകത്തിൽ സത്യമാണ് ഈശ്വരൻ; സത്യത്തിൽ പദ്മ (ലക്ഷ്മി) എന്നും വസിക്കുന്നു. എല്ലാം സത്യത്തിൽ വേരൂന്നിയവയാണ്; സത്യത്തെക്കാൾ ഉയർന്ന സ്ഥാനമില്ല.
2.109.14
दत्तमिष्टं हुतं चैव तप्तानि च तपांसि च ।
वेदाः सत्यप्रतिष्ठानास्तस्मात् सत्यपरो भवेत् ॥ २.१०९.१४ ॥
ദാനങ്ങളും യജ്ഞങ്ങളും ഹോമങ്ങളും തപസ്സുകളും വേദങ്ങളും സത്യത്തിൽ പ്രതിഷ്ഠിതമാണ്; അതിനാൽ സത്യപരനായിരിക്കണം.
2.109.15
एकः पालयते लोकमेकः पालयते कुलम् ।
मज्जत्येको हि निरय एकः स्वर्गे महीयते ॥ २.१०९.१५ ॥
ഒരുവൻ ലോകത്തെ പരിപാലിക്കുന്നു, ഒരുവൻ കുലത്തെ പരിപാലിക്കുന്നു; ഒരുവൻ തന്നെ നരകത്തിൽ മുങ്ങുന്നു, ഒരുവൻ തന്നെ സ്വർഗ്ഗത്തിൽ മഹത്ത്വം നേടുന്നു.
2.109.16
सो ऽहं पितुर्नियोगन्तु किमर्थं नानुपालये ।
सत्यप्रतिश्रवः सत्यं सत्येन समयीकृतः ॥ २.१०९.१६ ॥
പിതാവിന്റെ കല്പന ഞാൻ എന്തിന് പാലിക്കാതിരിക്കണം? ഞാൻ സത്യപ്രതിജ്ഞനാണ്; സത്യത്താൽത്തന്നെ ഞാൻ കരാറിന് ബദ്ധനായിരിക്കുന്നു.
2.109.17
नैव लोभान्न मोहाद्वा न ह्यज्ञानात्तमोन्वितः ।
सेतुं सत्यस्य भेत्स्यामि गुरोः सत्यप्रतिश्रवः ॥ २.१०९.१७ ॥
ലോഭത്താലോ മോഹത്താലോ അജ്ഞാനത്തിന്റെ ഇരുട്ടിലോ അല്ല — ഗുരുവായ പിതാവിന്റെ സത്യപ്രതിജ്ഞ പാലിക്കുന്ന ഞാൻ സത്യത്തിന്റെ സേതു ഭേദിക്കുകയില്ല.
2.109.18
असत्यसन्धस्य सतश्चलस्यास्थिरचेतसः ।
नैव देवा न पितरः प्रतीच्छन्तीति नः श्रुतम् ॥ २.१०९.१८ ॥
വാക്കു തെറ്റുന്നവനും ചഞ്ചലനും അസ്ഥിരമനസ്കനുമായവനിൽനിന്ന് ദേവന്മാരും പിതൃക്കളും സ്വീകരിക്കുന്നില്ല എന്ന് ഞങ്ങൾ കേട്ടിട്ടുണ്ട്.
2.109.19
प्रत्यगात्ममिमं धर्मं सत्यं पश्याम्यहं स्वयम् ।
भारः सत्पुरुषाचीर्णस्तदर्थमभिमन्यते ॥ २.१०९.१९ ॥
ഞാൻ തന്നെ എന്റെ ഉള്ളിലെ ഈ ധർമ്മത്തെ സത്യമായി കാണുന്നു. സജ്ജനങ്ങൾ ആചരിച്ച ഈ ഭാരം അതിനുവേണ്ടിയാണ് ഏറ്റെടുക്കപ്പെടുന്നത്.
2.109.20
क्षात्ऺत्रं धर्ममहं त्यक्ष्ये ह्यधर्मं धर्मसंहितम् ।
क्षुद्रैर्नृशंसैर्लुब्धैश्च सेवितं पापकर्मभिः ॥ २.१०९.२० ॥
ക്ഷാത്രധർമ്മം ഞാൻ ഉപേക്ഷിക്കും. അത് അധർമ്മമെങ്കിലും ധർമ്മത്തോട് ചേർന്നതാണ്; ക്ഷുദ്രരും ക്രൂരരും ലോഭികളും പാപികളും അത് ആചരിക്കുന്നു.
2.109.21
कायेन कुरुते पापं मनसा सम्प्रधार्य च ।
अनृतं जिह्वया चाह त्रिविधं कर्म पातकम् ॥ २.१०९.२१ ॥
ശരീരത്താൽ പാപം ചെയ്യുന്നു; മനസ്സാൽ തീരുമാനിച്ചും ചെയ്യുന്നു; നാവിനാൽ കള്ളവും പറയുന്നു. ഇത് മൂന്നുവിധം പാപകർമ്മം.
2.109.22
भूमिः कीर्त्तिर्यशो लक्ष्मीः पुरुषं प्रार्थयन्ति हि ।
स्वर्गस्थं चानुपश्यन्ति सत्यमेव भजेत तत् ॥ २.१०९.२२ ॥
ഭൂമി, കീർത്തി, യശസ്സ്, ലക്ഷ്മി എന്നിവ മനുഷ്യനെ ആഗ്രഹിക്കുന്നു; സ്വർഗ്ഗത്തിലിരിക്കുന്നവനെയും അവ നോക്കുന്നു. അതിനാൽ സത്യത്തെത്തന്നെ ഭജിക്കണം.
2.109.23
श्रेष्ठं ह्यनार्यमेव स्याद्यद्भवानवधार्य्य माम् ।
आह युक्तिकरैर्वाक्यैरिदं भद्रं कुरुष्व ह ॥ २.१०९.२३ ॥
നിങ്ങൾ എന്നെ പരിഗണിച്ച് യുക്തിപൂർണ്ണമായ വാക്കുകളാൽ പറഞ്ഞു: 'അനാര്യമായതാണ് ശ്രേഷ്ഠം' — അതിനാൽ ഈ ശുഭകാര്യം ചെയ്യുക.
2.109.24
कथं ह्यहं प्रतिज्ञाय वनवासमिमं गुरौ ।
भरतस्य करिष्यामि वचो हित्वा गुरोर्वचः ॥ २.१०९.२४ ॥
ഗുരുവായ പിതാവിനോട് ഈ വനവാസം ഞാൻ പ്രതിജ്ഞ ചെയ്തതാണ്; ഗുരുവിന്റെ വാക്ക് വിട്ട് ഭരതന്റെ വാക്ക് ഞാൻ എങ്ങനെ നിറവേറ്റും?
2.109.25
स्थिरा मया प्रतिज्ञाता प्रतिज्ञा गुरुसन्निधौ ।
प्रहृष्यमाणा सा देवी कैकेयी चाभवत्तदा ॥ २.१०९.२५ ॥
ഗുരുവിന്റെ സന്നിധിയിൽ ഞാൻ സ്ഥിരമായ പ്രതിജ്ഞ ചെയ്തു; അപ്പോൾ ആ ദേവി കൈകേയി സന്തോഷിച്ചു.
2.109.26
वनवासं वसन्नेवं शुचिर्नियतभोजनः ।
मूलैः पुष्पैः फलैः पुण्यैः पितऽन् देवांश्च तर्पयन् ॥ २.१०९.२६ ॥
ഇങ്ങനെ വനവാസത്തിൽ വസിക്കുമ്പോൾ, ശുചിയായും നിയന്ത്രിതമായ ഭക്ഷണത്തോടെയും, വേര്, പൂവ്, ഫലം, പുണ്യാർപ്പണങ്ങൾ എന്നിവകൊണ്ട് പിതൃക്കളെയും ദേവന്മാരെയും തൃപ്തിപ്പെടുത്തി.
2.109.27
सन्तुष्टपञ्चवर्गो ऽहं लोकयात्रां प्रवर्त्तये ।
अकुहः श्रद्दधानस्सन् कार्य्याकार्य्यविचक्षणः ॥ २.१०९.२७ ॥
അഞ്ച് ഇന്ദ്രിയങ്ങളെ തൃപ്തരാക്കി ഞാൻ ലോകയാത്ര തുടരുന്നു; കപടമില്ലാതെ, ശ്രദ്ധയോടെ, ചെയ്യേണ്ടതും ചെയ്യരുതാത്തതും അറിയുന്നവനായി.
2.109.28
कर्मभूमिमिमां प्राप्य कर्त्तव्यं कर्म यच्छुभम् ।
अग्निर्वायुश्च सोमश्च कर्मणां फलभागिनः ॥ २.१०९.२८ ॥
ഈ കർമ്മഭൂമിയിൽ എത്തി ചെയ്യേണ്ട ശുഭകർമ്മം ചെയ്യണം; അഗ്നിയും വായുവും സോമനും കർമ്മഫലത്തിൽ പങ്കാളികളാണ്.
2.109.29
शतं क्रतूनामाहृत्य देवराट् त्रिदिवङ्गतः ।
तपांस्युग्राणि चास्थाय दिवं याता महर्षयः ॥ २.१०९.२९ ॥
നൂറു യാഗങ്ങൾ ചെയ്ത് ദേവരാജൻ സ്വർഗ്ഗത്തിലേക്ക് പോയി; ഉഗ്രമായ തപസ്സുകൾ അനുഷ്ഠിച്ച് മഹർഷിമാരും സ്വർഗ്ഗം പ്രാപിച്ചു.
2.109.30
अमृष्यमाणः पुनरुग्रतेजा निशम्य तन्नास्तिकवाक्यहेतुम् ।
अथाब्रवीत्तं नृपतेस्तनूजो विगर्हमाणो वचनानि तस्य ॥ २.१०९.३० ॥
ഉഗ്രതേജസ്സുള്ള ആ രാജപുത്രൻ നാസ്തികന്റെ വാക്കുകളുടെ കാരണം കേട്ടു സഹിക്കാനാകാതെ, അവന്റെ വാക്കുകളെ നിന്ദിച്ചുകൊണ്ട് അവനോട് പറഞ്ഞു.
2.109.31
सत्यं च धर्मं च पराक्रमं च भूतानुकम्पां प्रियवादिताञ्च ।
द्विजातिदेवातिथिपूजनं च पन्थानमाहुस्त्रिदिवस्य सन्तः ॥ २.१०९.३१ ॥
സത്യം, ധർമ്മം, പരാക്രമം, ജീവികളോടുള്ള കരുണ, പ്രിയവാക്ക്, ദ്വിജരെയും ദേവന്മാരെയും അതിഥികളെയും പൂജിക്കൽ — ഇവയാണ് സ്വർഗ്ഗത്തിലേക്കുള്ള വഴിയെന്ന് സജ്ജനങ്ങൾ പറയുന്നു.
2.109.32
तेनैवमाज्ञाय यथावदर्थमेकोदयं सम्प्रतिपद्य विप्राः ।
धर्मं चरन्तः सकलं यथावत् कांक्षन्ति लोकागममप्रमत्ताः ॥ २.१०९.३२ ॥
അവനാൽ ഇപ്രകാരം അർത്ഥം യഥാവിധി അറിഞ്ഞ്, ഏകലക്ഷ്യം കൈവരിച്ച ബ്രാഹ്മണർ, സമസ്തധർമ്മവും യഥാവിധി ആചരിച്ച്, ജാഗ്രതയോടെ ലോകപ്രാപ്തി ആഗ്രഹിക്കുന്നു.
2.109.33
निन्दाम्यहं कर्म पितुः कृतं तद्यस्त्वामगृह्णाद्विषमस्थबुद्धिम् ।
बुद्ध्यानयैवंविधया चरन्तं सुनास्तिकं धर्मपथादपेतम् ॥ २.१०९.३३ ॥
നിങ്ങളെപ്പോലെ വിഷമബുദ്ധിയുള്ളവനെ എന്റെ പിതാവ് സ്വീകരിച്ച ആ പ്രവൃത്തിയെ ഞാൻ നിന്ദിക്കുന്നു; ഇങ്ങനെയുള്ള ബുദ്ധിയോടെ നടന്ന്, ധർമ്മമാർഗ്ഗത്തിൽ നിന്ന് അകന്ന കടുത്ത നാസ്തികനെ.
2.109.34
यथा हि चोरः स तथा हि बुद्धस्तथागतं नास्तिकमत्र विद्धि ।
तस्माद्धि यः शङ्क्यतमः प्रजानां न नास्तिकेनाभिमुखो बुधः स्यात् ॥ २.१०९.३४ ॥
കള്ളൻ എങ്ങനെയോ അതുപോലെ ആ ബുദ്ധനും; ഇവിടെ തഥാഗതനെയും നാസ്തികനായി അറിയുക. അതിനാൽ ജനങ്ങൾക്ക് ഏറ്റവും സംശയാർഹനായ ആ നാസ്തികന്റെ മുന്നിൽ ബുദ്ധിമാൻ നിൽക്കരുത്.
2.109.35
त्वत्तो जनाः पूर्वतरे वराश्च शुभानि कर्माणि बहूनि चक्रुः ।
जित्वा सदेमं च परञ्च लोकं तस्माद्द्विजाः स्वस्ति हुतं कृतं च ॥ २.१०९.३५ ॥
നിങ്ങൾക്കു മുമ്പുള്ള ശ്രേഷ്ഠരായ ജനങ്ങൾ അനേകം ശുഭകർമ്മങ്ങൾ ചെയ്തു; ഈ ലോകത്തെയും പരലോകത്തെയും അവർ ജയിച്ചു. അതിനാൽ, ദ്വിജരേ, സ്വസ്തിവാചനവും ഹോമവും യജ്ഞവും ചെയ്യപ്പെട്ടിരിക്കുന്നു.
2.109.36
धर्मे रताः सत्पुरुषैः समेतास्तेजस्विनो दानगुणप्रधानाः ।
अहिंसका वीतमलाश्च लोके भवन्ति पूज्या मुनयः प्रधानाः ॥ २.१०९.३६ ॥
ധർമ്മത്തിൽ രമിക്കുന്നവരും സത്പുരുഷന്മാരോടു ചേർന്നവരും തേജസ്വികളും ദാനഗുണത്തിൽ പ്രധാനികളും അഹിംസകരും നിർമ്മലരുമായ മുഖ്യ മുനിമാർ ലോകത്തിൽ പൂജ്യരാകുന്നു.
2.109.37
उवाच तथ्यं पुनरास्तिकं च सत्यं वचः सानुनयं च विप्रः ॥ २.१०९.३७ ॥
ആ ബ്രാഹ്മണൻ വീണ്ടും ആസ്തികവും സത്യവും അനുനയവുമായ യുക്തമായ വാക്കുകൾ പറഞ്ഞു.
2.109.38
न नास्तिकानां वचनं ब्रवीम्यहं न नास्तिकोऽहं न च नास्ति किञ्चन।
समीक्ष्य कालं पुनरास्तिकोऽभवं भवेय काले पुनरेव नास्तिकः ॥ २.१०९.३८ ॥
ഞാൻ നാസ്തികരുടെ വാക്കുകൾ പറയുന്നില്ല; ഞാൻ നാസ്തികനുമല്ല, ഒന്നുമില്ലെന്നും പറയുന്നില്ല. കാലം പരിശോധിച്ച് ഞാൻ വീണ്ടും ആസ്തികനായി; കാലം വന്നാൽ വീണ്ടും നാസ്തികനുമാകാം.
2.109.39
स चापि कालो ऽयमुपागतः शनैर्यथा मया नास्तिकवागुदीरिता ।
निवर्त्तनार्थं तव राम कारणात् प्रसादनार्थं तु मयैतदीरितम् ॥ २.१०९.३९ ॥
ആ കാലവും മെല്ലെ വന്നെത്തി; ഞാൻ നാസ്തിക വാക്കുകൾ പറഞ്ഞതുപോലെ. രാമാ, നിന്നെ തിരിച്ചുവിളിക്കാനുള്ള കാരണത്താൽ, നിന്നെ പ്രസാദിപ്പിക്കാനായാണ് ഞാൻ ഇതു പറഞ്ഞത്.