Rāmāyaṇa de Vālmīki · Sarga 2.18
हिन्दी · தமிழ் · తెలుగు · ಕನ್ನಡ · മലയാളം · বাংলা · मराठी · ગુજરાતી · ਪੰਜਾਬੀ · ଓଡ଼ିଆ · اردو · English · Español · Français · Deutsch · Português · Русский · 中文 · 日本語 · العربية · Bahasa Indonesia · ไทย
2.18.1
स ददर्शासने रामो विषण्णं पितरं शुभे।
कैकेय्या सहितं दीनं मुखेन परिशुष्यता ॥ २.१८.१ ॥
Rāma viu seu pai, abatido e miserável, sentado num assento na câmara auspiciosa com Kaikeyī, o rosto ressecado.
2.18.2
स पितुश्चरणौ पूर्वमभिवाद्य विनीतवत्।
ततो ववन्दे चरणौ कैकेय्याः सुसमाहितः ॥ २.१८.२ ॥
Primeiro, humildemente, prostrou-se aos pés do pai; depois, sereno, prostrou-se aos pés de Kaikeyī.
2.18.3
रामेत्युक्त्वा तु वचनं बाष्पपर्याकुलेक्षणः।
शशाक नृपतिर्दीनो नेक्षितुं नाभिभाषितुम् ॥ २.१८.३ ॥
Tendo apenas dito 'Rāma', o rei miserável, com os olhos turvos de lágrimas, não conseguiu nem olhá-lo nem falar com ele.
2.18.4
तदपूर्वं नरपतेर्दृष्ट्वा रूपं भयावहम्।
रामोऽपि भयमापन्नः पदा स्पृष्ट्वेव पन्नगम् ॥ २.१८.४ ॥
Ao ver a aparência inaudita e assustadora do rei, Rāma também foi tomado de medo, como quem tocou uma serpente com o pé.
2.18.5
इन्द्रियैरप्रहृष्टैस्तं शोकसंतापकर्शितम्।
निःश्वसन्तं महाराजं व्यथिताकुलचेतसम् ॥ २.१८.५ ॥
Aquele grande rei, os sentidos sem alegria, consumido pela dor e pela aflição, suspirando fundo, com a mente aflita e perturbada.
2.18.6
ऊर्मिमालिनमक्षोभ्यं क्षुभ्यन्तमिव सागरम्।
उपप्लुतमिवादित्यमुक्तानृतमृषिं यथा ॥ २.१८.६ ॥
Como o oceano, coroado de ondas e ordinariamente inabalável, agora agitado; como o sol atingido por um eclipse; como um sábio que proferiu uma falsidade.
2.18.7
अचिन्त्यकल्पं नृपतेस्तं शोकमुपधारयन्।
बभूव संरब्धतरः समुद्र इव पर्वणि ॥ २.१८.७ ॥
Ao perceber o estado inconcebível do rei e aquela dor, Rāma agitou-se ainda mais, como o oceano na lua cheia.
2.18.8
चिन्तयामास चतुरो रामः पितृहिते रतः।
किंस्विदद्यैव नृपतिर्न मां प्रत्यभिनन्दति ॥ २.१८.८ ॥
Rāma, sábio e devotado ao bem do pai, refletiu: "Por que o rei não me recebe hoje?"
2.18.9
अन्यदा मां पिता दृष्ट्वा कुपितोऽपि प्रसीदति।
तस्य मामद्य सम्प्रेक्ष्य किमायासः प्रवर्तते ॥ २.१८.९ ॥
Em outras ocasiões, mesmo irritado, meu pai se alegra ao me ver; por que hoje, ao me ver, surge nele esta aflição?
2.18.10
स दीन इव शोकार्तो विषण्णवदनद्युतिः।
कैकेयीमभिवाद्यैव रामो वचनमब्रवीत् ॥ २.१८.१० ॥
Rāma, afligido pela dor, com o rosto e o brilho abatidos, saudou Kaikeyī e disse estas palavras.
2.18.11
कच्चिन्मया नापराद्धमज्ञानाद् येन मे पिता।
कुपितस्तन्ममाचक्ष्व त्वमेवैनं प्रसादय ॥ २.१८.११ ॥
Terei cometido, por ignorância, alguma ofensa pela qual meu pai está irado? Diga-me, e apazigue-o você mesma.
2.18.12
अप्रसन्नमनाः किं नु सदा मां प्रति वत्सलः।
विषण्णवदनो दीनः नहि मां प्रति भाषते ॥ २.१८.१२ ॥
Por que meu pai, sempre afetuoso comigo, hoje está de ânimo contrariado, com o rosto abatido e abatido? Nem sequer me fala.
2.18.13
शारीरो मानसो वापि कच्चिदेनं न बाधते।
संतापो वाभितापो वा दुर्लभं हि सदा सुखम् ॥ २.१८.१३ ॥
Será que alguma doença do corpo ou da mente não o aflige? Alguma aflição ou tormento não o atinge? Na verdade, a felicidade é sempre difícil de alcançar.
2.18.14
कच्चिन्न किंचिद् भरते कुमारे प्रियदर्शने।
शत्रुघ्ने वा महासत्त्वे मातॄणां वा ममाशुभम् ॥ २.१८.१४ ॥
Algum infortúnio se abateu sobre o príncipe Bharata, de aparência agradável, ou sobre o valoroso Śatrughna, ou sobre minhas mães?
2.18.15
अतोषयन् महाराजमकुर्वन् वा पितुर्वचः।
मुहूर्तमपि नेच्छेयं जीवितुं कुपिते नृपे ॥ २.१८.१५ ॥
Se eu tiver desagradado o grande rei ou não tiver cumprido a palavra de meu pai, não desejaria viver nem um instante enquanto o rei estiver irado.
2.18.16
यतोमूलं नरः पश्येत् प्रादुर्भावमिहात्मनः।
कथं तस्मिन् न वर्तेत प्रत्यक्षे सति दैवते ॥ २.१८.१६ ॥
Como um homem, de quem vê a própria origem do nascimento, não se comportaria bem para com ele, estando presente uma divindade visível?
2.18.17
कच्चित्ते परुषं किंचिदभिमानात् पिता मम।
उक्तो भवत्या रोषेण येनास्य लुलितं मनः ॥ २.१८.१७ ॥
Será que, por orgulho ou raiva, você disse alguma palavra dura a meu pai, pela qual sua mente se perturbou?
2.18.18
एतदाचक्ष्व मे देवि तत्त्वेन परिपृच्छतः।
किंनिमित्तमपूर्वोऽयं विकारो मनुजाधिपे ॥ २.१८.१८ ॥
Ó rainha, diga-me com verdade, pois pergunto sinceramente: por qual motivo essa mudança sem precedentes sobreveio ao senhor dos homens?
2.18.19
एवमुक्ता तु कैकेयी राघवेण महात्मना।
उवाचेदं सुनिर्लज्जा धृष्टमात्महितं वचः ॥ २.१८.१९ ॥
Assim interpelada pelo magnânimo Rāghava, a totalmente desavergonhada Kaikeyī proferiu estas palavras ousadas em seu próprio interesse.
2.18.20
न राजा कुपितो राम व्यसनं नास्य किंचन।
किंचिन्मनोगतं त्वस्य त्वद्भयान्नानुभाषते ॥ २.१८.२० ॥
Rāma, o rei não está irado, nem o aflige qualquer infortúnio; mas, por temor a ti, não expressa o que vai em seu coração.
2.18.21
प्रियं त्वामप्रियं वक्तुं वाणी नास्य प्रवर्तते।
तदवश्यं त्वया कार्यं यदनेनाश्रुतं मम ॥ २.१८.२१ ॥
Sua voz não se dispõe a dizer o que te desagradaria; portanto, deves certamente cumprir o que ele me prometeu e que tu não ouviste.
2.18.22
एष मह्यं वरं दत्त्वा पुरा मामभिपूज्य च।
स पश्चात् तप्यते राजा यथान्यः प्राकृतस्तथा ॥ २.१८.२२ ॥
Tendo-me antes concedido esta dádiva e honrado, o rei agora se arrepende, como qualquer homem comum.
2.18.23
अतिसृज्य ददानीति वरं मम विशाम्पतिः।
स निरर्थं गतजले सेतुं बन्धितुमिच्छति ॥ २.१८.२३ ॥
Tendo prometido a dádiva dizendo «eu a darei», o senhor dos homens agora quer, em vão, construir um dique quando a água já escoou.
2.18.24
धर्ममूलमिदं राम विदितं च सतामपि।
तत् सत्यं न त्यजेद् राजा कुपितस्त्वत्कृते यथा ॥ २.१८.२४ ॥
Rāma, esta é a raiz do dharma e é conhecida até pelos bons; um rei não deve abandonar sua verdade, ainda que se irrite por tua causa.
2.18.25
यदि तद् वक्ष्यते राजा शुभं वा यदि वाशुभम्।
करिष्यसि ततः सर्वमाख्यास्यामि पुनस्त्वहम् ॥ २.१८.२५ ॥
Se o rei disser aquilo, bom ou mau, tu farás tudo, e eu o direi de novo.
2.18.26
यदि त्वभिहितं राज्ञा त्वयि तन्न विपत्स्यते।
ततोऽहमभिधास्यामि न ह्येष त्वयि वक्ष्यति ॥ २.१८.२६ ॥
Se o que o rei te declarou não se realizar, então eu o declararei de novo; ele não to dirá.
2.18.27
एतत् तु वचनं श्रुत्वा कैकेय्या समुदाहृतम्।
उवाच व्यथितो रामस्तां देवीं नृपसंनिधौ ॥ २.१८.२७ ॥
Ao ouvir estas palavras proferidas por Kaikeyī, Rāma, aflito, disse àquela rainha na presença do rei.
2.18.28
अहो धिङ् नार्हसे देवि वक्तुं मामीदृशं वचः।
अहं हि वचनाद् राज्ञः पतेयमपि पावके ॥ २.१८.२८ ॥
Ai, que vergonha! Ó rainha, não deverias dirigir-me tais palavras. Pela palavra do rei, cairia até no fogo.
2.18.29
भक्षयेयं विषं तीक्ष्णं पतेयमपि चार्णवे।
नियुक्तो गुरुणा पित्रा नृपेण च हितेन च ॥ २.१८.२९ ॥
Se fosse ordenado pelo mestre, pelo pai, pelo rei e por um benfeitor, beberia veneno violento e cairia no oceano.
2.18.30
तद् ब्रूहि वचनं देवि राज्ञो यदभिकांक्षितम्।
करिष्ये प्रतिजाने च रामो द्विर्नाभिभाषते ॥ २.१८.३० ॥
Portanto, ó rainha, diz o que o rei deseja; eu o farei, prometo. Rāma não fala duas vezes.
2.18.31
तमार्जवसमायुक्तमनार्या सत्यवादिनम्।
उवाच रामं कैकेयी वचनं भृशदारुणम् ॥ २.१८.३१ ॥
A Rāma, dotado de retidão e veraz, a ignóbil Kaikeyī dirigiu palavras extremamente duras.
2.18.32
पुरा देवासुरे युद्धे पित्रा ते मम राघव।
रक्षितेन वरौ दत्तौ सशल्येन महारणे ॥ २.१८.३२ ॥
Outrora, ó Rāghava, na batalha entre deuses e asuras, teu pai, ferido por uma flecha na grande guerra, foi protegido por mim, e concedeu-me dois dons.
2.18.33
तत्र मे याचितो राजा भरतस्याभिषेचनम्।
गमनं दण्डकारण्ये तव चाद्यैव राघव ॥ २.१८.३३ ॥
Ali pedi ao rei a consagração de Bharata e, ó Rāghava, a tua partida para a floresta de Daṇḍaka ainda hoje.
2.18.34
यदि सत्यप्रतिज्ञं त्वं पितरं कर्तुमिच्छसि।
आत्मानं च नरश्रेष्ठ मम वाक्यमिदं शृणु ॥ २.१८.३४ ॥
Se queres tornar teu pai e a ti próprio fiéis à promessa, ó melhor dos homens, ouve esta minha palavra.
2.18.35
संनिदेशे पितुस्तिष्ठ यथानेन प्रतिश्रुतम्।
त्वयारण्यं प्रवेष्टव्यं नव वर्षाणि पञ्च च ॥ २.१८.३५ ॥
Permanece na ordem de teu pai, como ele prometeu: deves entrar na floresta por catorze anos.
2.18.36
भरतश्चाभिषिच्येत यदेतदभिषेचनम्।
त्वदर्थे विहितं राज्ञा तेन सर्वेण राघव ॥ २.१८.३६ ॥
E que Bharata seja consagrado; essa consagração que o rei dispôs para ti, ó Rāghava, por tudo isso.
2.18.37
सप्त सप्त च वर्षाणि दण्डकारण्यमाश्रितः।
अभिषेकमिदं त्यक्त्वा जटाचीरधरो भव ॥ २.१८.३७ ॥
Por sete e mais sete anos habita a floresta de Daṇḍaka; abandona esta consagração e torna-te aquele que veste cabelos emaranhados e roupas de casca.
2.18.38
भरतः कोसलपतेः प्रशास्तु वसुधामिमाम्।
नानारत्नसमाकीर्णां सवाजिरथसंकुलाम् ॥ २.१८.३८ ॥
Que Bharata, filho do senhor de Kosala, governe esta terra, repleta de joias variadas e cheia de cavalos e carros.
2.18.39
एतेन त्वां नरेन्द्रोऽयं कारुण्येन समाप्लुतः।
शोकैः संक्लिष्टवदनो न शक्नोति निरीक्षितुम् ॥ २.१८.३९ ॥
Por isso, este senhor dos homens está tomado de compaixão por ti; com o rosto abatido pela dor, não consegue sequer olhar para ti.
2.18.40
एतत् कुरु नरेन्द्रस्य वचनं रघुनन्दन।
सत्येन महता राम तारयस्व नरेश्वरम् ॥ २.१८.४० ॥
Cumpre esta ordem do rei, alegria dos Raghus; Rāma, pela grande verdade, salva este senhor dos homens.
2.18.41
इतीव तस्यां परुषं वदन्त्यां
न चैव रामः प्रविवेश शोकम्।
प्रविव्यथे चापि महानुभावो
राजा च पुत्रव्यसनाभितप्तः ॥ २.१८.४१ ॥
Enquanto ela continuava a falar palavras tão duras, a dor não penetrou em Rāma; mas o grande rei, atormentado pela desgraça de seu filho, ficou profundamente aflito.