Vālmīki-Rāmāyaṇa · Sarga 2.20
हिन्दी · தமிழ் · తెలుగు · ಕನ್ನಡ · മലയാളം · বাংলা · मराठी · ગુજરાતી · ਪੰਜਾਬੀ · ଓଡ଼ିଆ · اردو · English · Español · Français · Deutsch · Português · Русский · 中文 · 日本語 · العربية · Bahasa Indonesia · ไทย
2.20.1
तस्मिंस्तु पुरुषव्याघ्रे निष्क्रामति कृताञ्जलौ।
आर्तशब्दो महान् जज्ञे स्त्रीणामन्तःपुरे तदा ॥ २.२०.१ ॥
Als jener Tiger unter den Männern mit gefalteten Händen hinausging, erhob sich da ein gewaltiges Klagegeschrei unter den Frauen der inneren Gemächer.
2.20.2
कृत्येष्वचोदितः पित्रा सर्वस्यान्तःपुरस्य च।
गतिश्च शरणं चासीत् स रामोऽद्य प्रवत्स्यति ॥ २.२०.२ ॥
Obwohl ihn der Vater nie zu Pflichten antrieb, war er Zuflucht und Schutz für alle und für die inneren Gemächer; jener Rāma wird heute in die Verbannung gehen.
2.20.3
कौसल्यायां यथा युक्तो जनन्यां वर्तते सदा।
तथैव वर्ततेऽस्मासु जन्मप्रभृति राघवः ॥ २.२०.३ ॥
So wie Rāghava sich stets hingebungsvoll gegenüber seiner Mutter Kausalyā verhält, so hat er sich auch uns gegenüber seit seiner Geburt verhalten.
2.20.4
न क्रुध्यत्यभिशप्तोऽपि क्रोधनीयानि वर्जयन्।
क्रुद्धान् प्रसादयन् सर्वान् स इतोऽद्य प्रवत्स्यति ॥ २.२०.४ ॥
Auch wenn er verflucht wird, zürnt er nicht; das Zornerregende meidend, besänftigt er alle Erzürnten. Er wird heute von hier in die Verbannung gehen.
2.20.5
अबुद्धिर्बत नो राजा जीवलोकं चरत्ययम्।
यो गतिं सर्वभूतानां परित्यजति राघवम् ॥ २.२०.५ ॥
Ach, wie unweise ist unser König, der durch die Welt der Lebenden zieht und Rāghava verlässt, die Zuflucht aller Wesen!
2.20.6
पतिमाचुक्रुशुश्चापि सस्वनं चापि चुक्रुशुः ॥ २.२०.६ ॥
Sie riefen nach ihrem Gatten und klagten auch laut.
2.20.7
स हि चान्तःपुरे घोरमार्तशब्दं महीपतिः।
पुत्रशोकाभिसंतप्तः श्रुत्वा व्यालीयतासने ॥ २.२०.७ ॥
Als er den schrecklichen Schmerzensschrei aus den inneren Gemächern hörte, wand sich der König, von Trauer um seinen Sohn gequält, auf seinem Sitz.
2.20.8
रामस्तु भृशमायस्तो निःश्वसन्निव कुञ्जरः।
जगाम सहितो भ्रात्रा मातुरन्तःपुरं वशी ॥ २.२०.८ ॥
Rāma, tief erschüttert und seufzend wie ein Elefant, ging, sich selbst beherrschend, mit seinem Bruder zu den inneren Gemächern seiner Mutter.
2.20.9
सोऽपश्यत् पुरुषं तत्र वृद्धं परमपूजितम्।
उपविष्टं गृहद्वारि तिष्ठतश्चापरान् बहून् ॥ २.२०.९ ॥
Dort sah er einen alten, hochverehrten Mann, am Hoftor sitzend, und viele andere, die dort standen.
2.20.10
दृष्ट्वैव तु तदा रामं ते सर्वे समुपस्थिताः।
जयेन जयतां श्रेष्ठं वर्धयन्ति स्म राघवम् ॥ २.२०.१० ॥
Sobald sie Rāma sahen, begrüßten alle dort Versammelten Rāghava, den Besten der Sieger, mit Rufen des Sieges.
2.20.11
प्रविश्य प्रथमां कक्ष्यां द्वितीयायां ददर्श सः।
ब्राह्मणान् वेदसम्पन्नान् वृद्धान् राज्ञाभिसत्कृतान् ॥ २.२०.११ ॥
Als er in den ersten Hof eintrat, sah er im zweiten Brahmanen, bewandert in den Veden, alt und vom König geehrt.
2.20.12
प्रणम्य रामस्तान् वृद्धांस्तृतीयायां ददर्श सः।
स्त्रियो बालाश्च वृद्धाश्च द्वाररक्षणतत्पराः ॥ २.२०.१२ ॥
Nachdem er jenen Alten seine Ehrerbietung erwiesen hatte, sah Rāma im dritten Hof Frauen, Kinder und Alte, die eifrig das Tor bewachten.
2.20.13
वर्धयित्वा प्रहृष्टास्ताः प्रविश्य च गृहं स्त्रियः।
न्यवेदयन्त त्वरितं राममातुः प्रियं तदा ॥ २.२०.१३ ॥
Nachdem sie ihn beglückwünscht hatten, traten die erfreuten Frauen ins Haus und berichteten der Mutter Rāmas eilig die erfreuliche Nachricht.
2.20.14
कौसल्यापि तदा देवी रात्रिं स्थित्वा समाहिता।
प्रभाते चाकरोत् पूजां विष्णोः पुत्रहितैषिणी ॥ २.२०.१४ ॥
Auch die Königin Kausalyā verbrachte jene Nacht gesammelten Sinnes und verrichtete im Morgengrauen, das Wohl ihres Sohnes wünschend, die Verehrung Viṣṇus.
2.20.15
सा क्षौमवसना हृष्टा नित्यं व्रतपरायणा।
अग्निं जुहोति स्म तदा मन्त्रवत् कृतमङ्गला ॥ २.२०.१५ ॥
In seidene Gewänder gekleidet, freudig und stets ihren Gelübden ergeben, vollzog sie die glückverheißenden Riten und brachte gemäß den Mantras Opfergaben ins Feuer dar.
2.20.16
प्रविश्य तु तदा रामो मातुरन्तःपुरं शुभम्।
ददर्श मातरं तत्र हावयन्तीं हुताशनम् ॥ २.२०.१६ ॥
Dann trat Rāma in die glückverheißenden inneren Gemächer seiner Mutter ein und sah dort seine Mutter Opfergaben ins Feuer darbringen.
2.20.17
देवकार्यनिमित्तं च तत्रापश्यत् समुद्यतम्।
दध्यक्षतघृतं चैव मोदकान् हविषस्तथा ॥ २.२०.१७ ॥
Dort sah er auch, für das göttliche Ritual bereitet, Quark, ungebrochene Körner, Ghee, Süßigkeiten und die Opfergaben.
2.20.18
लाजान् माल्यानि शुक्लानि पायसं कृसरं तथा।
समिधः पूर्णकुम्भांश्च ददर्श रघुनन्दनः ॥ २.२०.१८ ॥
Der Liebling der Raghus sah auch Puffreis, weiße Girlanden, Milchreis und Kṛsara, Opferholz und volle Wasserkrüge.
2.20.19
तां शुक्लक्षौमसंवीतां व्रतयोगेन कर्शिताम्।
तर्पयन्तीं ददर्शाद्भिर्देवतां वरवर्णिनीम् ॥ २.२०.१९ ॥
Er sah sie, in weiße Seide gekleidet, durch die Askese ihres Gelübdes abgemagert, den Göttern Wasser spendend, die Göttin von vortrefflicher Gestalt.
2.20.20
सा चिरस्यात्मजं दृष्ट्वा मातृनन्दनमागतम्।
अभिचक्राम संहृष्टा किशोरं वडवा यथा ॥ २.२०.२० ॥
Als sie den nach langer Zeit gekommenen Sohn sah, die Freude der Mutter, eilte sie, von Freude erfüllt, auf den jungen Mann zu wie eine Stute zu ihrem Füllen.
2.20.21
स मातरमुपक्रान्तामुपसंगृह्य राघवः।
परिष्वक्तश्च बाहुभ्यामवघ्रातश्च मूर्धनि ॥ २.२०.२१ ॥
Rāghava nahm seine sich nähernde Mutter in seine Arme; sie umarmte ihn mit ihren Armen und küsste ihn auf das Haupt.
2.20.22
तमुवाच दुराधर्षं राघवं सुतमात्मनः।
कौसल्या पुत्रवात्सल्यादिदं प्रियहितं वचः ॥ २.२०.२२ ॥
Aus mütterlicher Liebe sprach Kausalyā diese lieben und heilsamen Worte zu Rāghava, ihrem unbezwingbaren Sohn.
2.20.23
वृद्धानां धर्मशीलानां राजर्षीणां महात्मनाम्।
प्राप्नुह्यायुश्च कीर्तिं च धर्मं चाप्युचितं कुले ॥ २.२०.२३ ॥
Mein Sohn, wie die alten, tugendhaften königlichen Weisen, die Hochherzigen, so mögest du langes Leben, Ruhm und das deinem Geschlecht gemäße Dharma erlangen.
2.20.24
सत्यप्रतिज्ञं पितरं राजानं पश्य राघव।
अद्यैव त्वां स धर्मात्मा यौवराज्येऽभिषेक्ष्यति ॥ २.२०.२४ ॥
Rāghava, sieh deinen Vater, den König, treu seinem Gelübde; noch heute wird dich der Rechtschaffene als Thronfolger salben.
2.20.25
दत्तमासनमालभ्य भोजनेन निमन्त्रितः।
मातरं राघवः किंचित् प्रसार्याञ्जलिमब्रवीत् ॥ २.२०.२५ ॥
Nachdem er Platz genommen und zum Essen eingeladen worden war, sprach Rāghava, die Handflächen ein wenig geöffnet, zu seiner Mutter.
2.20.26
स स्वभावविनीतश्च गौरवाच्च तथानतः।
प्रस्थितो दण्डकारण्यमाप्रष्टुमुपचक्रमे ॥ २.२०.२६ ॥
Von Natur aus demütig und aus Ehrfurcht tief verneigt, begann er, der zum Daṇḍaka-Wald aufbrechen wollte, um Abschied zu bitten.
2.20.27
देवि नूनं न जानीषे महद् भयमुपस्थितम्।
इदं तव च दुःखाय वैदेह्या लक्ष्मणस्य च ॥ २.२०.२७ ॥
O Königin, sicherlich weißt du nicht, dass eine große Gefahr aufgetaucht ist, die dir, Vaidehī und Lakṣmaṇa Leid bringen wird.
2.20.28
गमिष्ये दण्डकारण्यं किमनेनासनेन मे।
विष्टरासनयोग्यो हि कालोऽयं मामुपस्थितः ॥ २.२०.२८ ॥
Ich werde in den Daṇḍaka-Wald gehen. Was nützt mir dieser Sitz? Dies ist nicht die Zeit für einen königlichen Thron; die Zeit des Waldes ist für mich gekommen.
2.20.29
चतुर्दश हि वर्षाणि वत्स्याम विजने वने।
कन्दमूलफलैर्जीवन् हित्वा मुनिवदामिषम् ॥ २.२०.२९ ॥
Vierzehn Jahre werden wir im einsamen Wald wohnen, von Knollen, Wurzeln und Früchten leben und, wie die Weisen, auf Fleisch verzichten.
2.20.30
भरताय महाराजो यौवराज्यं प्रयच्छति।
मां पुनर्दण्डकारण्यं विवासयति तापसम् ॥ २.२०.३० ॥
Der große König überträgt Bharata die Würde des Kronprinzen, während er mich als Asket in den Daṇḍaka-Wald verbannt.
2.20.31
स षट् चाष्टौ च वर्षाणि वत्स्यामि विजने वने।
आसेवमानो वन्यानि फलमूलैश्च वर्तयन् ॥ २.२०.३१ ॥
Sechs und acht Jahre werde ich im einsamen Wald wohnen, mich von den Gaben des Waldes nähren und mich mit Früchten und Wurzeln erhalten.
2.20.32
सा निकृत्तेव सालस्य यष्टिः परशुना वने।
पपात सहसा देवी देवतेव दिवश्च्युता ॥ २.२०.३२ ॥
Sie stürzte plötzlich im Wald nieder, wie ein von der Axt gefällter Sāla-Stamm, wie eine vom Himmel gefallene Göttin.
2.20.33
तामदुःखोचितां दृष्ट्वा पतितां कदलीमिव।
रामस्तूत्थापयामास मातरं गतचेतसम् ॥ २.२०.३३ ॥
Als er sie, der Trauer nicht gewohnt, wie einen Bananenbaum gefallen sah, richtete Rāma seine bewusstlose Mutter auf.
2.20.34
उपावृत्योत्थितां दीनां वडवामिव वाहिताम्।
पांसुगुण्ठितसर्वाङ्गीं विममर्श च पाणिना ॥ २.२०.३४ ॥
Er wandte sich ihr zu und strich mit der Hand über seine Mutter, die sich erhoben hatte, elend wie eine angetriebene Stute, am ganzen Körper mit Staub bedeckt.
2.20.35
सा राघवमुपासीनमसुखार्ता सुखोचिता।
उवाच पुरुषव्याघ्रमुपशृण्वति लक्ष्मणे ॥ २.२०.३५ ॥
Sie, des Glücks würdig, doch von Kummer geplagt, sprach zu Rāma, dem Rāghava, der neben ihr saß, während Lakṣmaṇa zuhörte, zu diesem Besten der Männer.
2.20.36
यदि पुत्र न जायेथा मम शोकाय राघव।
न स्म दुःखमतो भूयः पश्येयमहमप्रजाः ॥ २.२०.३६ ॥
O Rāghava, wärst du nicht als mein Sohn geboren, mir zum Kummer, so hätte ich, kinderlos, kein größeres Leid gesehen als dieses.
2.20.37
एक एव हि वन्ध्यायाः शोको भवति मानसः।
अप्रजास्मीति संतापो न ह्यन्यः पुत्र विद्यते ॥ २.२०.३७ ॥
Für eine unfruchtbare Frau gibt es nur einen seelischen Kummer: die Qual des Gedankens „Ich bin ohne Nachkommen“. Sohn, ein anderer Schmerz existiert nicht.
2.20.38
न दृष्टपूर्वं कल्याणं सुखं वा पतिपौरुषे।
अपि पुत्रे विपश्येयमिति रामास्थितं मया ॥ २.२०.३८ ॥
In der Mannhaftigkeit meines Gatten habe ich niemals Glück oder Heil gesehen; darum setzte ich meine Hoffnung auf Rāma, in der Meinung, es wenigstens im Sohn zu sehen.
2.20.39
सा बहून्यमनोज्ञानि वाक्यानि हृदयच्छिदाम्।
अहं श्रोष्ये सपत्नीनामवराणां परा सती ॥ २.२०.३९ ॥
Ich, die höchste und tugendhafte Frau, werde viele unangenehme, herzzerreißende Worte von meinen jüngeren Nebenfrauen hören müssen.
2.20.40
अतो दुःखतरं किं नु प्रमदानां भविष्यति।
मम शोको विलापश्च यादृशोऽयमनन्तकः ॥ २.२०.४० ॥
Welch größeres Leid kann es für Frauen geben als dieses? Mein Kummer und meine Klage sind so, dass sie kein Ende haben werden.
2.20.41
त्वयि संनिहितेऽप्येवमहमासं निराकृता।
किं पुनः प्रोषिते तात ध्रुवं मरणमेव हि ॥ २.२०.४१ ॥
Schon als du nah warst, wurde ich so missachtet; was dann, lieber Sohn, wenn du in die Fremde gehst? Gewiss wird mir dann der Tod gewiss sein.
2.20.42
अत्यन्तं निगृहीतास्मि भर्तुर्नित्यमसम्मता।
परिवारेण कैकेय्याः समा वाप्यथवावरा ॥ २.२०.४२ ॥
Von meinem Gatten völlig zurückgesetzt und stets ungeschätzt, bin ich vor Kaikeyīs Gefolge gleich oder geringer.
2.20.43
यो हि मां सेवते कश्चिदपि वाप्यनुवर्तते।
कैकेय्याः पुत्रमन्वीक्ष्य स जनो नाभिभाषते ॥ २.२०.४३ ॥
Wer mir dient oder mir folgt, spricht, wenn er den Sohn Kaikeyīs erblickt, nicht mehr mit mir.
2.20.44
नित्यक्रोधतया तस्याः कथं नु खरवादि तत्।
कैकेय्या वदनं द्रष्टुं पुत्र शक्ष्यामि दुर्गता ॥ २.२०.४४ ॥
Wegen ihres ständigen Zorns, wie hart sind ihre Worte! Mein Sohn, wie könnte ich Unglückliche das Antlitz Kaikeyīs ertragen?
2.20.45
दश सप्त च वर्षाणि जातस्य तव राघव।
अतीतानि प्रकांक्षन्त्या मया दुःखपरिक्षयम् ॥ २.२०.४५ ॥
O Rāghava, siebzehn Jahre sind vergangen, seit du geboren wurdest, während ich sehnsüchtig auf das Ende meines Leids hoffte.
2.20.46
तदक्षयं महद्दुःखं नोत्सहे सहितुं चिरात्।
विप्रकारं सपत्नीनामेवं जीर्णापि राघव ॥ २.२०.४६ ॥
O Rāghava, ich habe nicht mehr die Kraft, dieses unendliche große Leid und die Kränkungen meiner Nebenfrauen lange zu ertragen; so bin ich alt geworden.
2.20.47
अपश्यन्ती तव मुखं परिपूर्णशशिप्रभम्।
कृपणा वर्तयिष्यामि कथं कृपणजीविका ॥ २.२०.४७ ॥
Ohne dein Antlitz zu sehen, hell wie der Vollmond, wie soll ich Elende mich erhalten? Wie kann eine Elende ein elendes Leben führen?
2.20.48
उपवासैश्च योगैश्च बहुभिश्च परिश्रमैः।
दुःखसंवर्धितो मोघं त्वं हि दुर्गतया मया ॥ २.२०.४८ ॥
In Leid genährt durch Fasten, Askese und viele Mühen, hast auch du, mein Sohn, meinetwegen vergeblich gelitten, Unglückliche, die ich bin.
2.20.49
स्थिरं नु हृदयं मन्ये ममेदं यन्न दीर्यते।
प्रावृषीव महानद्याः स्पृष्टं कूलं नवाम्भसा ॥ २.२०.४९ ॥
Ich denke, mein Herz ist wahrlich fest, denn es bricht nicht, so wie das Ufer eines großen Flusses in der Regenzeit nicht bricht, wenn es vom neuen Wasser berührt wird.
2.20.50
ममैव नूनं मरणं न विद्यते
न चावकाशोऽस्ति यमक्षये मम।
यदन्तकोऽद्यैव न मां जिहीर्षति
प्रसह्य सिंहो रुदतीं मृगीमिव ॥ २.२०.५० ॥
Wahrlich, mir kommt der Tod nicht, und im Reich des Yama ist kein Platz für mich; denn auch heute will der Vernichter mich nicht holen, so wie der Löwe eine weinende Hirschkuh mit Gewalt ergreift.
2.20.51
स्थिरं हि नूनं हृदयं ममायसं
न भिद्यते यद् भुवि नो विदीर्यते।
अनेन दुःखेन च देहमर्पितं
ध्रुवं ह्यकाले मरणं न विद्यते ॥ २.२०.५१ ॥
Mein Herz ist wahrlich fest wie Eisen, denn es spaltet sich nicht und zerbricht nicht auf der Erde; und mein Leib, dem dieser Kummer übergeben ist, findet sicherlich keinen Tod zur Unzeit.
2.20.52
इदं तु दुःखं यदनर्थकानि मे
व्रतानि दानानि च संयमाश्च हि।
तपश्च तप्तं यदपत्यकाम्यया
सुनिष्फलं बीजमिवोप्तमूषरे ॥ २.२०.५२ ॥
Dies ist wahrlich der Kummer: Meine Gelübde, Gaben und Entsagungen waren vergeblich, und die Askese, die ich aus Verlangen nach Nachkommen übte, erwies sich als ganz nutzlos, wie Samen, der auf unfruchtbaren Boden gesät wurde.
2.20.53
यदि ह्यकाले मरणं यदृच्छया
लभेत कश्चिद् गुरुदुःखकर्शितः।
गताहमद्यैव परेतसंसदं
विना त्वया धेनुरिवात्मजेन वै ॥ २.२०.५३ ॥
Könnte jemand, von großem Kummer ausgezehrt, zufällig einen Tod zur Unzeit erlangen, so wäre ich heute wahrlich zur Versammlung der Toten gegangen, ohne dich, wie eine Kuh, der ihr Kalb genommen ist.
2.20.54
अथापि किं जीवितमद्य मे वृथा
त्वया विना चन्द्रनिभाननप्रभ।
अनुव्रजिष्यामि वनं त्वयैव गौः
सुदुर्बला वत्समिवाभिकांक्षया ॥ २.२०.५४ ॥
Was taugt mein Leben heute ohne dich? O du mit mondgleichem Antlitz und Glanz, ich werde dir in den Wald folgen, wie eine sehr schwache Kuh aus Sehnsucht ihrem Kalb folgt.
2.20.55
भृशमसुखममर्षिता तदा
बहु विललाप समीक्ष्य राघवम्।
व्यसनमुपनिशाम्य सा महत्
सुतमिव बद्धमवेक्ष्य किंनरी ॥ २.२०.५५ ॥
Da klagte sie, tief betrübt und es nicht ertragend, als sie Rāghava sah, sehr, wie eine Kiṃnarī, die von einem großen Unglück hört und ihren gefesselten Sohn erblickt.