വാല്മീകി രാമായണം · സർഗം 2.43
हिन्दी · தமிழ் · తెలుగు · ಕನ್ನಡ · മലയാളം · বাংলা · मराठी · ગુજરાતી · ਪੰਜਾਬੀ · ଓଡ଼ିଆ · اردو · English · Español · Français · Deutsch · Português · Русский · 中文 · 日本語 · العربية · Bahasa Indonesia · ไทย
2.43.1
ततः समीक्ष्य शयने सन्नं शोकेन पार्थिवम्।
कौसल्या पुत्रशोकार्ता तमुवाच महीपतिम् ॥ २.४३.१ ॥
അപ്പോൾ ശയ്യയിൽ ശോകത്താൽ തളർന്നുകിടക്കുന്ന രാജാവിനെ കണ്ട്, പുത്രശോകത്താൽ പീഡിതയായ കൗസല്യ ആ മഹീപതിയോട് പറഞ്ഞു.
2.43.2
राघवे नरशार्दूले विषं मुक्त्वाहिजिह्मगा।
विचरिष्यति कैकेयी निर्मुक्तेव हि पन्नगी ॥ २.४३.२ ॥
ഹേ നരശ്രേഷ്ഠാ! രാഘവനിൽ വിഷം ചീറ്റി, പാമ്പുപോലെ വക്രയായ കൈകേയി, ഉറ പൊഴിച്ച നാഗിണിപോലെ സഞ്ചരിക്കും.
2.43.3
विवास्य रामं सुभगा लब्धकामा समाहिता।
त्रासयिष्यति मां भूयो दुष्टाहिरिव वेश्मनि ॥ २.४३.३ ॥
രാമനെ പ്രവാസത്തിലയച്ച്, ആഗ്രഹം നേടിയ ആ സൗഭാഗ്യവതിയും ദൃഢചിത്തയുമായ കൈകേയി, വീട്ടിലെ ദുഷ്ടസർപ്പത്തെപ്പോലെ എന്നെ വീണ്ടും ഭയപ്പെടുത്തും.
2.43.4
अथास्मिन् नगरे रामश्चरन् भैक्षं गृहे वसेत्।
कामकारो वरं दातुमपि दासं ममात्मजम् ॥ २.४३.४ ॥
ഈ നഗരത്തിൽ രാമൻ ഭിക്ഷ യാചിച്ച് ഏതെങ്കിലും വീട്ടിൽ താമസിക്കേണ്ടിവരും; ഇഷ്ടം പോലെ പ്രവർത്തിക്കുന്ന അവൾ വരം നൽകി എന്റെ മകനെയും ദാസനാക്കിയേക്കാം.
2.43.5
पातयित्वा तु कैकेय्या रामं स्थानाद् यथेष्टतः।
प्रविद्धो रक्षसां भागः पर्वणीवाहिताग्निना ॥ २.४३.५ ॥
കൈകേയി രാമനെ സ്ഥാനത്തുനിന്ന് വീഴ്ത്തി, ഇഷ്ടംപോലെ പുറന്തള്ളിയിരിക്കുന്നു; പർവദിനത്തിൽ അഗ്നിഹോത്രി രാക്ഷസഭാഗം എറിയുന്നതുപോലെ.
2.43.6
नागराजगतिर्वीरो महाबाहुर्धनुर्धरः।
वनमाविशते नूनं सभार्यः सहलक्ष्मणः ॥ २.४३.६ ॥
ഗജരാജന്റെ നടത്തമുള്ള, മഹാബാഹുവായ, ധനുർധാരിയായ വീരൻ രാമൻ ഭാര്യയോടും ലക്ഷ്മണനോടുമൊപ്പം വനത്തിൽ പ്രവേശിക്കും.
2.43.7
वने त्वदृष्टदुःखानां कैकेय्यनुमते त्वया।
त्यक्तानां वनवासाय कान्यावस्था भविष्यति ॥ २.४३.७ ॥
കൈകേയിയുടെ സമ്മതത്തോടെ നീ അവരെ വനവാസത്തിനായി ഉപേക്ഷിച്ചു; ഇതുവരെ ദുഃഖം കാണാത്തവർക്ക് എന്ത് അവസ്ഥയുണ്ടാകും?
2.43.8
ते रत्नहीनास्तरुणाः फलकाले विवासिताः।
कथं वत्स्यन्ति कृपणाः फलमूलैः कृताशनाः ॥ २.४३.८ ॥
ആഭരണമില്ലാത്ത ആ യുവാക്കളെ ഫലകാലത്ത് വനവാസത്തിന് അയച്ചു; ദീനരായ അവർ പഴങ്ങളും കിഴങ്ങുകളും ഭക്ഷിച്ച് എങ്ങനെ കഴിയും?
2.43.9
अपीदानीं स कालः स्यान्मम शोकक्षयः शिवः।
सहभार्यं सह भ्रात्रा पश्येयमिह राघवम् ॥ २.४३.९ ॥
ഇപ്പോഴെങ്കിലും ആ ശുഭകാലം വരുമോ, എന്റെ ദുഃഖം തീർന്ന്, ഭാര്യയോടും സഹോദരനോടുമൊപ്പം ഇവിടെ രാഘവനെ ഞാൻ കാണുമോ?
2.43.10
श्रुत्वैवोपस्थितौ वीरौ कदायोध्या भविष्यति।
यशस्विनी हृष्टजना सूच्छ्रितध्वजमालिनी ॥ २.४३.१० ॥
ആ രണ്ടു വീരന്മാരുടെ വരവ് കേട്ട് അയോധ്യ എപ്പോൾ സന്തുഷ്ടജനങ്ങളാൽ നിറഞ്ഞ്, ഉയർന്ന കൊടികളും മാലകളും അണിഞ്ഞ് യശസ്വിനിയാകും?
2.43.11
कदा प्रेक्ष्य नरव्याघ्रावरण्यात् पुनरागतौ।
भविष्यति पुरी हृष्टा समुद्र इव पर्वणि ॥ २.४३.११ ॥
കാട്ടിൽനിന്ന് വീണ്ടും വന്ന ആ രണ്ടു പുരുഷവ്യാഘ്രങ്ങളെ കണ്ട് പൗർണമിയിലെ സമുദ്രംപോലെ നഗരം എപ്പോൾ ആനന്ദിക്കും?
2.43.12
कदायोध्यां महाबाहुः पुरीं वीरः प्रवेक्ष्यति।
पुरस्कृत्य रथे सीतां वृषभो गोवधूमिव ॥ २.४३.१२ ॥
മഹാബാഹുവായ വീരൻ സീതയെ രഥത്തിൽ മുന്നിൽ നിർത്തി, കാള പശുവിനെ മുന്നിൽ നിർത്തി നടക്കുന്നതുപോലെ, അയോധ്യാ നഗരത്തിൽ എപ്പോൾ പ്രവേശിക്കും?
2.43.13
कदा प्राणिसहस्राणि राजमार्गे ममात्मजौ।
लाजैरवकरिष्यन्ति प्रविशन्तावरिंदमौ ॥ २.४३.१३ ॥
ശത്രുക്കളെ അടക്കുന്ന എന്റെ ഇരട്ടപുത്രന്മാർ പ്രവേശിക്കുമ്പോൾ, രാജവീഥിയിൽ ആയിരക്കണക്കിന് ജീവികൾ എപ്പോൾ അവരുടെ മേൽ ലാജ വിതറും?
2.43.14
प्रविशन्तौ कदायोध्यां द्रक्ष्यामि शुभकुण्डलौ।
उदग्रायुधनिस्त्रिंशौ सशृङ्गाविव पर्वतौ ॥ २.४३.१४ ॥
ശുഭകുണ്ഡലങ്ങൾ ധരിച്ച അവർ ഇരുവരും അയോധ്യയിൽ പ്രവേശിക്കുമ്പോൾ ഞാൻ എപ്പോൾ അവരെ കാണും? ഉയർത്തിയ ആയുധങ്ങളും വാളുകളുമായി, ശിഖരങ്ങളുള്ള രണ്ടു പർവതങ്ങൾ പോലെ.
2.43.15
कदा सुमनसः कन्या द्विजातीनां फलानि च।
प्रदिशन्त्यः पुरीं हृष्टाः करिष्यन्ति प्रदक्षिणम् ॥ २.४३.१५ ॥
പൂക്കൾ ചൂടിയ കന്യമാർ എപ്പോൾ സന്തോഷത്തോടെ ദ്വിജന്മാർക്കുള്ള ഫലങ്ങൾ അർപ്പിച്ച് നഗരത്തെ പ്രദക്ഷിണം ചെയ്യും?
2.43.16
कदा परिणतो बुद्ध्या वयसा चामरप्रभाः।
अभ्युपैष्यति धर्मात्मा सुवर्ष इव लालयन् ॥ २.४३.१६ ॥
ബുദ്ധിയിലും വയസ്സിലും പക്വനായി, ദേവതേജസ്സോടെ, മഴ ചൊരിയുന്ന മേഘംപോലെ പ്രജകളെ ലാളിച്ചുകൊണ്ട് ആ ധർമാത്മാവ് എപ്പോൾ അടുത്തെത്തും?
2.43.17
निःसंशयं मया मन्ये पुरा वीर कदर्यया।
पातुकामेषु वत्सेषु मातॄणां शातिताः स्तनाः ॥ २.४३.१७ ॥
വീരാ, സംശയമില്ലാതെ, പണ്ട് ഏതോ ലുബ്ധയായ സ്ത്രീ പാൽ കുടിക്കാനാഗ്രഹിച്ച കിടാങ്ങളുണ്ടായിരിക്കെ, അമ്മമാരുടെ മുലകൾ അറുത്തുകളഞ്ഞിരിക്കണം എന്ന് ഞാൻ കരുതുന്നു.
2.43.18
साहं गौरिव सिंहेन विवत्सा वत्सला कृता।
कैकेय्या पुरुषव्याघ्र बालवत्सेव गौर्बलात् ॥ २.४३.१८ ॥
പുരുഷവ്യാഘ്രാ, സിംഹം ബലമായി കിടാവിൽനിന്ന് അകറ്റിയ പശുവെന്നപോലെ, വാത്സല്യമുള്ള ഞാൻ കൈകേയിയാൽ എന്റെ കിടാവിൽനിന്ന് (പുത്രനിൽനിന്ന്) വേർപെടുത്തപ്പെട്ടിരിക്കുന്നു; ഇളം കിടാവുള്ള പശുവിനെ ബലമായി പിരിച്ചതുപോലെ.
2.43.19
नहि तावद्गुणैर्जुष्टं सर्वशास्त्रविशारदम्।
एकपुत्रा विना पुत्रमहं जीवितुमुत्सहे ॥ २.४३.१९ ॥
എല്ലാ ശാസ്ത്രങ്ങളിലും നിപുണനും ഗുണവാനുമായ പുത്രനില്ലാതെ, ഏകപുത്രയായ ഞാൻ ജീവിക്കാൻ ധൈര്യപ്പെടുകയില്ല.
2.43.20
न हि मे जीविते किंचित् सामर्थ्यमिह कल्प्यते।
अपश्यन्त्याः प्रियं पुत्रं लक्ष्मणं च महाबलम् ॥ २.४३.२० ॥
എന്റെ പ്രിയപുത്രനെയും മഹാബലനായ ലക്ഷ്മണനെയും കാണാതിരിക്കുമ്പോൾ, എന്റെ ജീവിതത്തിൽ ഒരു ശക്തിയും അവശേഷിക്കുന്നില്ല.
2.43.21
अयं हि मां दीपयतेऽद्य वह्नि-
स्तनूजशोकप्रभवो महाहितः।
महीमिमां रश्मिभिरुत्तमप्रभो
यथा निदाघे भगवान् दिवाकरः ॥ २.४३.२१ ॥
ഇന്ന് പുത്രശോകത്തിൽ നിന്നുയർന്ന ഈ മഹാവിനാശകമായ അഗ്നി എന്നെ ദഹിപ്പിക്കുന്നു; വേനൽക്കാലത്ത് ഉത്തമപ്രഭയുള്ള ഭഗവാൻ സൂര്യൻ തന്റെ രശ്മികളാൽ ഈ ഭൂമിയെ ചുട്ടുപൊള്ളിക്കുന്നതുപോലെ.