رامايانا فالميكي · السارغا 2.52
हिन्दी · தமிழ் · తెలుగు · ಕನ್ನಡ · മലയാളം · বাংলা · मराठी · ગુજરાતી · ਪੰਜਾਬੀ · ଓଡ଼ିଆ · اردو · English · Español · Français · Deutsch · Português · Русский · 中文 · 日本語 · العربية · Bahasa Indonesia · ไทย
2.52.1
प्रभातायाम् तु शर्वर्याम् पृथु वृक्षा महा यशाः ।
उवाच रामः सौमित्रिम् लक्ष्मणम् शुभ लक्षणम् ॥ २.५२.१ ॥
ولما انبلج الصبح تكلم راما ذو الشهرة العظيمة إلى لakshmana ابن سوميترا، ذي العلامات المباركة.
2.52.2
भास्कर उदय कालो अयम् गता भगवती निशा ।
असौ सुकृष्णो विहगः कोकिलः तात कूजति ॥ २.५२.२ ॥
هذا وقت طلوع الشمس، وقد انقضت الليلة المباركة. يا عزيزي، ذلك الطائر الأسود جداً، الكوكيل، يغرد.
2.52.3
बर्हिणानाम् च निर्घोषः श्रूयते नदताम् वने ।
तराम जाह्नवीम् सौम्य शीघ्रगाम् सागरम् गमाम् ॥ २.५२.३ ॥
في الغابة يُسمع صياح الطواويس المنادية. يا لطيف، لنعبر نهر الغانغا سريع الجريان ونمضِ نحو البحر.
2.52.4
विज्ञाय रामस्य वचः सौमित्रिर् मित्र नन्दनः ।
गुहम् आमन्त्र्य सूतम् च सो अतिष्ठद् भ्रातुर् अग्रतः ॥ २.५२.४ ॥
بعد أن فهم كلام راما، ابن سوميترا فرحة صديقه، خاطب غوها والسائق، ثم وقف أمام أخيه.
2.52.5
स तु रामस्य वचनम् निशम्य प्रतिगृह्य च ।
स्थपतिस्तूर्णमाहुय सचिवानिदमब्रवीत् ॥ २.५२.५ ॥
بعد أن سمع كلام راما وقبله، استدعى على عجل رئيس البنّائين وقال هذا لوزرائه.
2.52.6
अस्य वाहनसम्युक्ताम् कर्णग्राहवतीम् शुभाम् ।
सुप्रताराम् दृढाम् तीर्खे शीग्रम् नावमुपाहर ॥ २.५२.६ ॥
عند معبر هذا النهر، أحضر على عجل زورقاً جميلاً متيناً مزوداً بعدته، ذا دفة ومقابض، سهل العبور.
2.52.7
तम् निशम्य समादेशम् गुहामात्यगणो महान् ।
उपोह्य रुचिराम् नावम् गुहाय प्रत्यवेदयत् ॥ २.५२.७ ॥
ولما سمعت جماعة وزراء غوهَ العظيمة ذلك الأمر، هيّأت القارب الجميل وأبلغت غوها.
2.52.8
ततः सप्राञ्जलिर्भूत्वा गुहो राघवमब्रवीत् ।
उपस्थितेयम् नौर्देव भूयः किम् करवाणि ते ॥ २.५२.८ ॥
ثم قال غوها، ويداه مضمومتان، لراغافا: «أيها الإله، هذا القارب جاهز؛ فماذا أفعل لك بعد؟»
2.52.9
तवामरसुतप्रख्य तर्तुम् सागरगाम् नदीम् ।
नौरियम् पुरुषव्याग्र ताम् त्वमारोह सुव्रत ॥ २.५२.९ ॥
أيها المشرق كابن الخالدين، هذا القارب لك لتعبر النهر الجاري إلى البحر. أيها الأسد بين الرجال، يا صاحب العهود الثابتة، اركبه.
2.52.10
अथोवाच महातेजा रामो गुहमिदम् वचः ।
कृतकामोऽस्मि भवता शीघ्रमारोप्यतामिति ॥ २.५२.१० ॥
فقال راما ذو الضياء العظيم لغوها هذه الكلمات: «قد تحققت رغبتي بفضلك؛ فليُركَبْ علينا بسرعة.»
2.52.11
ततः कलापान् सम्नह्य खड्गौ बद्ध्वा च धन्विनौ ।
जग्मतुर् येन तौ गन्गाम् सीतया सह राघवौ ॥ २.५२.११ ॥
ثم شدّ الرجلان الراغافيّان الكنانتين وتقلّدا السيفين، ومضيا مع سيتا نحو الغانغا، وكلاهما رامٍ بالقوس.
2.52.12
रामम् एव तु धर्मज्ञम् उपगम्य विनीतवत् ।
किम् अहम् करवाणि इति सूतः प्रान्जलिर् अब्रवीत् ॥ २.५२.१२ ॥
دنا السائق من راما العالم بالدارما بتواضع، ثم قال ويداه مضمومتان: «ماذا أفعل؟»
2.52.13
ततोऽब्रवीद्दाशरथिः सुमन्त्रम् ।
स्पृशन् करेणोत्तमदक्षिणेन ।
सुमन्त्र शीघ्रम् पुनरेव याहि ।
राज्ञः सकाशे भवचाप्रमत्तः ॥ २.५२.१३ ॥
فقال راما ابن داشاراثا لسومانترا، ممسكًا إياه بيده اليمنى الكريمة: يا سومانترا، عُد سريعًا إلى الملك، وكن يقظًا.
2.52.14
निवर्तस्व इति उवाच एनम् एतावद्द् हि कृतम् मम ।
रथम् विहाय पद्भ्याम् तु गमिष्यामि महावनम् ॥ २.५२.१४ ॥
قال له: عُد؛ فهذا القدر يكفيني. سأترك العربة وأمضي على قدمي إلى الغابة الكبرى.
2.52.15
आत्मानम् तु अभ्यनुज्ञातम् अवेक्ष्य आर्तः स सारथिः ।
सुमन्त्रः पुरुष व्याघ्रम् ऐक्ष्वाकम् इदम् अब्रवीत् ॥ २.५२.१५ ॥
رأى السائق سومانترا، وقد حزن، أنه نال الإذن، فقال هذا لراما من سلالة إيكشفاكو، نمر الرجال.
2.52.16
न अतिक्रान्तम् इदम् लोके पुरुषेण इह केनचित् ।
तव सभ्रातृ भार्यस्य वासः प्राकृतवद् वने ॥ २.५२.१६ ॥
لم يتجاوز هذا أحدٌ من البشر في هذا العالم: أن تسكن أنت وأخوك وزوجتك في الغابة كعامة الناس.
2.52.17
न मन्ये ब्रह्म चर्ये अस्ति स्वधीते वा फल उदयः ।
मार्दव आर्जवयोः वा अपि त्वाम् चेद् व्यसनम् आगतम् ॥ २.५२.१७ ॥
لا أرى ثمرة في العفاف ولا في دراسة الفيدا، ولا في اللين والاستقامة، إن كانت هذه النازلة قد نزلت بك.
2.52.18
सह राघव वैदेह्या भ्रात्रा चैव वने वसन् ।
त्वम् गतिम् प्राप्स्यसे वीर त्रीम्ल् लोकाम्स् तु जयन्न् इव ॥ २.५२.१८ ॥
يا راغافا، إذ تسكن الغابة مع فايدهي وأخيك، أيها البطل، ستبلغ غايتك كمن يفتح العوالم الثلاثة.
2.52.19
वयम् खलु हता राम ये तया अपि उपवन्चिताः ।
कैकेय्या वशम् एष्यामः पापाया दुह्ख भागिनः ॥ २.५२.१९ ॥
يا راما، إننا حقًا قد هلكنا، نحن الذين خدعتنا هي أيضًا. وسنقع تحت سلطان كايكيي الآثمة، فنصير شركاء في الحزن.
2.52.20
दृष्ट्वा दुर गतम् रामम् दुह्ख आर्तः रुरुदे चिरम् ॥ २.५२.२० ॥
لما رأى راما قد ابتعد، أصابه الحزن فبكى زمنًا طويلًا.
2.52.21
ततः तु विगते बाष्पे सूतम् स्पृष्ट उदकम् शुचिम् ।
रामः तु मधुरम् वाक्यम् पुनः पुनर् उवाच तम् ॥ २.५२.२१ ॥
ثم لما انقطع الدمع، ومسّ الماء الطاهر، جعل راما يكرر على السائق كلامًا عذبًا.
2.52.22
इक्ष्वाकूणाम् त्वया तुल्यम् सुहृदम् न उपलक्षये ।
यथा दशरथो राजा माम् न शोचेत् तथा कुरु ॥ २.५२.२२ ॥
لا أرى في آل إيكشفاكو صديقًا مخلصًا مثلك. فافعل بحيث لا يحزن الملك داشرثا من أجلي.
2.52.23
शोक उपहत चेताः च वृद्धः च जगती पतिः ।
काम भार अवसन्नः च तस्मात् एतत् ब्रवीमि ते ॥ २.५२.२३ ॥
إن الملك، سيد الأرض، قد أصاب الحزن قلبه، وهو شيخ، وقد أثقله حمل الرغبة؛ لذلك أقول لك هذا.
2.52.24
यद् यद् आज्ञापयेत् किम्चित् स महात्मा मही पतिः ।
कैकेय्याः प्रिय काम अर्थम् कार्यम् तत् अविकान्क्षया ॥ २.५२.२४ ॥
وكل ما يأمر به الملك العظيم سيد الأرض فينبغي إنجازه دون تردد، إرضاءً لكيكيي.
2.52.25
एतत् अर्थम् हि राज्यानि प्रशासति नर ईश्वराः ।
यद् एषाम् सर्व कृत्येषु मनो न प्रतिहन्यते ॥ २.५२.२५ ॥
ولهذا بعينه يحكم الملوكممالكهم: كي لا يُعاق عقلهم في جميع أمورهم.
2.52.26
यद्यथा स महा राजो न अलीकम् अधिगच्चति ।
न च ताम्यति दुह्खेन सुमन्त्र कुरु तत् तथा ॥ २.५२.२६ ॥
يا سومنترا، افعل ذلك حتى لا يقع الملك العظيم في الكذب ولا يُنهك بالحزن.
2.52.27
अदृष्ट दुह्खम् राजानम् वृद्धम् आर्यम् जित इन्द्रियम् ।
ब्रूयाः त्वम् अभिवाद्य एव मम हेतोर् इदम् वचः ॥ २.५२.२७ ॥
يا سومنترا، بعد أن تحيي الملك الذي لم يعرف الحزن، الشيخ الكريم، المالك لحواسه، قل له هذا الكلام من أجلي.
2.52.28
न एव अहम् अनुशोचामि लक्ष्मणो न च मैथिली ।
अयोध्यायाः च्युताः च इति वने वत्स्यामह इति वा ॥ २.५२.२८ ॥
لا أحزن أنا، ولا لكشمانا ولا مايثيلي، لكوننا مُبعَدين عن أيوديا ونسكن الغابة.
2.52.29
चतुर् दशसु वर्षेषु निवृत्तेषु पुनः पुनः ।
लक्ष्मणम् माम् च सीताम् च द्रक्ष्यसि क्षिप्रम् आगतान् ॥ २.५२.२९ ॥
حين تنقضي السنوات الأربع عشرة، سترى قريبًا لكشمانا وأنا وسيتا عائدين.
2.52.30
एवम् उक्त्वा तु राजानम् मातरम् च सुमन्त्र मे ।
अन्याः च देवीः सहिताः कैकेयीम् च पुनः पुनः ॥ २.५२.३० ॥
يا سومنترا، بعد أن قلت هذا مرارًا وتكرارًا للملك ولأمي وللملكات الأخريات مجتمعات ولكايكيي.
2.52.31
आरोग्यम् ब्रूहि कौसल्याम् अथ पाद अभिवन्दनम् ।
सीताया मम च आर्यस्य वचनाल् लक्ष्मणस्य च ॥ २.५२.३१ ॥
أبلغ كوشلياء أنني بخير، وقدّم تحياتي عند قدميها؛ وكذلك من سيتا، ومني، وبقول النبيل، من لاكشمانا.
2.52.32
ब्रूयाः च हि महा राजम् भरतम् क्षिप्रम् आनय ।
आगतः च अपि भरतः स्थाप्यो नृप मते पदे ॥ २.५२.३२ ॥
قل للملك العظيم أن يستدعي بهارata سريعاً؛ وإذا وصل بهارata، أيها الملك، فليُقمَ في ذلك المنصب بحسب رأيك.
2.52.33
भरतम् च परिष्वज्य यौवराज्ये अभिषिच्य च ।
अस्मत् सम्तापजम् दुह्खम् न त्वाम् अभिभविष्यति ॥ २.५२.३३ ॥
بعد أن تعانق بهارata وتُنصّبه وليّاً للعهد بالتتويج، فلا يغلبك الحزن المتولد من كربنا.
2.52.34
भरतः च अपि वक्तव्यो यथा राजनि वर्तसे ।
तथा मातृषु वर्तेथाः सर्वास्व् एव अविशेषतः ॥ २.५२.३४ ॥
وينبغي أن يُقال لبهارata أيضاً: كما تسلك مع الملك، فاسلك كذلك مع جميع الأمهات دون تمييز.
2.52.35
यथा च तव कैकेयी सुमित्रा च अविशेषतः ।
तथैव देवी कौसल्या मम माता विशेषतः ॥ २.५२.३५ ॥
كما أن كيكايي وسومِترا أمّاك، فهكذا دون تمييز؛ أما الملكة كوشلياء فهي أمي، ولذلك على وجه الخصوص.
2.52.36
तातस्य प्रियकामेन यौवराज्यमपेक्षता ।
लोकयोरुभयोः शक्यम् त्वया यत्सुखमेधितुम् ॥ २.५२.३६ ॥
إذا أردتَ إرضاء أبيك وطمحتَ إلى منصب ولي العهد، أمكنك أن تزيد تلك السعادة في العالمين كليهما.
2.52.37
निवर्त्यमानो रामेण सुमन्त्रः शोक कर्शितः ।
तत् सर्वम् वचनम् श्रुत्वा स्नेहात् काकुत्स्थम् अब्रवीत् ॥ २.५२.३७ ॥
قال سومانترا، وقد رده راما وأنهكه الحزن، بعد أن سمع تلك الكلمات كلها، بدافع المحبة لراما من سلالة كاكوتستها.
2.52.38
यद् अहम् न उपचारेण ब्रूयाम् स्नेहात् अविक्लवः ।
भक्तिमान् इति तत् तावद् वाक्यम् त्वम् क्षन्तुम् अर्हसि ॥ २.५२.३८ ॥
إنني لا أتكلم بالتملق بل بالمحبة، بلا خوف وبإخلاص؛ فأرجو أن تغفر هذه الكلمات الآن.
2.52.39
कथम् हि त्वद् विहीनो अहम् प्रतियास्यामि ताम् पुरीम् ।
तव तात वियोगेन पुत्र शोक आकुलाम् इव ॥ २.५२.३९ ॥
كيف أعود إلى تلك المدينة وقد فارقتُك؟ يا بُنيّ العزيز، إنها بفراقك ستصير كأمٍّ مكلومة بحزن على ابنها.
2.52.40
सरामम् अपि तावन् मे रथम् दृष्ट्वा तदा जनः ।
विना रामम् रथम् दृष्ट्वा विदीर्येत अपि सा पुरी ॥ २.५२.४० ॥
حتى لو رأى الناس عربتي مع راما لكان لهم حينها بعض العزاء؛ أما حين يرون العربة بلا راما فإن تلك المدينة نفسها ستتمزق.
2.52.41
दैन्यम् हि नगरी गच्चेद् दृष्ट्वा शून्यम् इमम् रथम् ।
सूत अवशेषम् स्वम् सैन्यम् हत वीरम् इव आहवे ॥ २.५२.४१ ॥
إذا رأت المدينة هذه العربة الفارغة ولم يبقَ فيها إلا السائق، فستسقط في الذل، كجيشٍ قُتل أبطاله في المعركة ولم يبقَ إلا السائق.
2.52.42
दूरे अपि निवसन्तम् त्वाम् मानसेन अग्रतः स्थितम् ।
चिन्तयन्त्यो अद्य नूनम् त्वाम् निराहाराः कृताः प्रजाः ॥ २.५२.४२ ॥
وإن كنت تقيم بعيدًا، فإن الناس يتخيلونك في قلوبهم واقفًا أمامهم، فلا شك أنهم اليوم قد صاروا بلا طعام، يفكرون فيك وحدك.
2.52.43
दृष्टं तद्धि त्वया राम यादृशम् त्वत्प्रवासने ।
प्रजानाम् सम्कुलम् वृत्तम् त्वच्छोकक्लान्तचेतसाम् ॥ २.५२.४३ ॥
يا راما، لقد رأيتَ بنفسك ما كان بين الناس من اضطراب عند نفيك، وقد أنهكت قلوبهم الحزنُ عليك.
2.52.44
आर्त नादो हि यः पौरैः मुक्तः तत् विप्रवासने ।
रथस्थम् माम् निशाम्य एव कुर्युः शत गुणम् ततः ॥ २.५२.४४ ॥
إن صرخة الألم التي أطلقها أهل المدينة عند نفي البراهمي كانت حقيقية؛ ولو رأوني واقفًا على العربة لضاعفوها مئة ضعف.
2.52.45
अहम् किम् च अपि वक्ष्यामि देवीम् तव सुतः मया ।
नीतः असौ मातुल कुलम् सम्तापम् मा कृथा इति ॥ २.५२.४५ ॥
ماذا أقول للملكة؟ أأقول إني أخذتُ ابنكِ إلى أسرة خاله، فلا تحزني؟
2.52.46
असत्यम् अपि न एव अहम् ब्रूयाम् वचनम् ईदृशम् ।
कथम् अप्रियम् एव अहम् ब्रूयाम् सत्यम् इदम् वचः ॥ २.५२.४६ ॥
ولو كان كذبًا لما قلتُ مثل هذا القول؛ فكيف أقول هذا الكلام الصادق المؤلم؟
2.52.47
मम तावन् नियोगस्थाः त्वद् बन्धु जन वाहिनः ।
कथम् रथम् त्वया हीनम् प्रवक्ष्यन्ति हय उत्तमाः ॥ २.५२.४७ ॥
كيف تجرّ هذه الخيول الفاخرة، التي في عهدتي وتعوّدت حمل ذويك، هذه العربة من دونك؟
2.52.48
तन्न शक्ष्याम्यहम् गन्तुमयोध्याम् त्वदृतेऽनघ ।
वनवासानुयानाय मामनुज्ञातुमर्हसि ॥ २.५२.४८ ॥
لذلك، يا بلا عيب، لا أستطيع العودة إلى أيودهيا من دونك؛ فينبغي أن تأذن لي بأن أتبعك في نفي الغابة.
2.52.49
यदि मे याचमानस्य त्यागम् एव करिष्यसि ।
सरथो अग्निम् प्रवेक्ष्यामि त्यक्त मात्रैह त्वया ॥ २.५२.४९ ॥
إن كنتَ، رغم توسّلي، ستتركني حقًّا، فما إن تتخلّى عنّي هنا حتى أدخل النار مع عربتي.
2.52.50
भविष्यन्ति वने यानि तपो विघ्न कराणि ते ।
रथेन प्रतिबाधिष्ये तानि सत्त्वानि राघव ॥ २.५२.५० ॥
وأيّ كائنات في الغابة تكون عائقًا لتقشّفك، يا راغافا، فإنّي أصدّها بالعربة.
2.52.51
तत् कृतेन मया प्राप्तम् रथ चर्या कृतम् सुखम् ।
आशम्से त्वत् कृतेन अहम् वन वास कृतम् सुखम् ॥ २.५२.५१ ॥
بذلك العمل نلتُ لذّة السفر بالعربة؛ وبما فعلتَه أنتَ أرجو أن أنال لذّة الإقامة في الغابة.
2.52.52
प्रसीद इच्चामि ते अरण्ये भवितुम् प्रत्यनन्तरः ।
प्रीत्या अभिहितम् इच्चामि भव मे पत्यनन्तरः ॥ २.५२.५२ ॥
كن رحيمًا؛ أريد أن أكون في الغابة قريبةً خلفك تمامًا. أقول ذلك بمحبّة: أريدك أن تبقى زوجي.
2.52.53
इमे चापि हया वीर यदि ते वनवासिनः ।
परिचर्याम् करिष्यन्ति प्राप्स्यन्ति परमाम् गतिम् ॥ २.५२.५३ ॥
أيّها البطل، إن صار هذان الحصانان أيضًا من سكّان الغابة، فإنهما يخدمانك وينالان الغاية العليا.
2.52.54
तव शुश्रूषणम् मूर्ध्ना करिष्यामि वने वसन् ।
अयोध्याम् देव लोकम् वा सर्वथा प्रजहाम्य् अहम् ॥ २.५२.५४ ॥
وأنا أقيم في الغابة سأؤدّي خدمتك رافعةً رأسي. أيُّ أيوديا أو عالم الآلهة، فإنّي أتركهما كليًّا.
2.52.55
न हि शक्या प्रवेष्टुम् सा मया अयोध्या त्वया विना ।
राज धानी महा इन्द्रस्य यथा दुष्कृत कर्मणा ॥ २.५२.५५ ॥
لا أستطيع دخول أيوديا بدونك، كما لا يستطيع من اقترف أعمالاً سيئة دخول عاصمة الإله إندرا العظيم.
2.52.56
वन वासे क्षयम् प्राप्ते मम एष हि मनो रथः ।
यद् अनेन रथेन एव त्वाम् वहेयम् पुरीम् पुनः ॥ २.५२.५६ ॥
عند انتهاء منفاك في الغابة، هذه هي أمنيتي حقاً: أن أعيدك إلى المدينة في هذه العربة نفسها.
2.52.57
चतुर् दश हि वर्षाणि सहितस्य त्वया वने ।
क्षण भूतानि यास्यन्ति शतशः तु ततः अन्यथा ॥ २.५२.५७ ॥
حتى السنوات الأربع عشرة التي تقضيها معي في الغابة ستمضي كلحظات — لا على نحو آخر، بل مئات المرات هكذا.
2.52.58
भृत्य वत्सल तिष्ठन्तम् भर्तृ पुत्र गते पथि ।
भक्तम् भृत्यम् स्थितम् स्थित्याम् त्वम् न माम् हातुम् अर्हसि ॥ २.५२.५८ ॥
يا من تحنو على خدمه! أنا خادمتك المخلصة، ثابتة في مكانها؛ لا يليق بك، يا ابن السيد، وأنت سائر في الطريق، أن تتركني.
2.52.59
एवम् बहु विधम् दीनम् याचमानम् पुनः पुनः ।
रामः भृत्य अनुकम्पी तु सुमन्त्रम् इदम् अब्रवीत् ॥ २.५२.५९ ॥
فلما رأى سيتا تتضرع بائسة مراراً وتكراراً بشتى الصور، قال راما، الرحيم بخدمه، لسومنترا هذه الكلمات.
2.52.60
जानामि परमाम् भक्तिम् मयि ते भर्तृ वत्सल ।
शृणु च अपि यद् अर्थम् त्वाम् प्रेषयामि पुरीम् इतः ॥ २.५२.६० ॥
يا من تحب سيدك! إني أعلم إخلاصك العظيم لي؛ فاسمع السبب الذي من أجله أرسلك من هنا إلى المدينة.
2.52.61
नगरीम् त्वाम् गतम् दृष्ट्वा जननी मे यवीयसी ।
कैकेयी प्रत्ययम् गच्चेद् इति रामः वनम् गतः ॥ २.५२.६१ ॥
حين تراك عائدًا إلى المدينة، ستطمئن أمي الصغرى كايكيي إلى أن راما قد ذهب إلى الغابة.
2.52.62
परितुष्टा हि सा देवि वन वासम् गते मयि ।
राजानम् न अतिशन्केत मिथ्या वादी इति धार्मिकम् ॥ २.५२.६२ ॥
أيتها الملكة، ستسر لذهابي إلى منفى الغابة، ولن تشك في أن الملك كاذب، فهو رجل صالح.
2.52.63
एष मे प्रथमः कल्पो यद् अम्बा मे यवीयसी ।
भरत आरक्षितम् स्फीतम् पुत्र राज्यम् अवाप्नुयात् ॥ २.५२.६३ ॥
هذه خطتي الأولى: أن يحصل ابن أمي الصغرى بهاراتا على مملكة محمية ومزدهرة.
2.52.64
मम प्रिय अर्थम् राज्ञः च सरथः त्वम् पुरीम् व्रज ।
सम्दिष्टः च असि या अनर्थाम्स् ताम्स् तान् ब्रूयाः तथा तथा ॥ २.५२.६४ ॥
من أجل خيري المحبوب ومن أجل الملك، اذهب بعربتك إلى المدينة، وقل تلك الكلمات غير المرحب بها التي أُوصيت بها كما هي.
2.52.65
गुहम् वचनम् अक्लीबम् रामः हेतुमद् अब्रवीत् ॥ २.५२.६५ ॥
قال راما لغوها هذه الكلمات الحازمة المعللة.
2.52.66
नेदानीम् गुह योग्योऽयम् वसो मे सजने वने ।
अवश्यम् ह्याश्रमे वासह् कर्तव्यस्तद्गतो विधिः ॥ २.५२.६६ ॥
يا غوها، لا يليق بي الآن هذا المقام في الغابة بين الناس الكثيرين؛ لا بد أن أقيم في ناسك، فذلك هو الحكم.
2.52.67
सोऽहम् गृहीत्वा नियमम् तपस्विजनभूषणम् ।
हितकामः पितुर्भूयः सीताया लक्ष्मणस्य च ॥ २.५२.६७ ॥
آخذًا هذا النذر، زينة الزهّاد، أتمنّى مجددًا الخير لأبينا وسيتا ولاكشمана.
2.52.68
जटाः कृत्वा गमिष्यामि न्यग्रोध क्षीरम् आनय ।
तत् क्षीरम् राज पुत्राय गुहः क्षिप्रम् उपाहरत् ॥ २.५२.६८ ॥
سأذهب بعد أن أصنع جَطاتي؛ أحضر لبنَ شجرة النيغروذا. فأحضر غوها ذلك اللبن للأمير سريعًا.
2.52.69
लक्ष्मणस्य आत्मनः चैव रामः तेन अकरोज् जटाः ।
दीर्घबाहुर्नरव्याघ्रो जटिलत्व मधारयत् ॥ २.५२.६९ ॥
وبذلك اللبن صنع راما الجطات للاكشمانا ولنفسه؛ فاتخذ الطويل الذراعين، نمر الرجال، هيئة ذي الجطات.
2.52.70
तौ तदा चीर वसनौ जटा मण्डल धारिणौ ।
अशोभेताम् ऋषि समौ भ्रातरौ राम रक्ष्मणौ ॥ २.५२.७० ॥
فأشرق حينئذٍ الأخوان راما ولاكشمانا، لابسَين ثياب اللحاء، حاملَين دائرتي الجطات، كالحكماء.
2.52.71
ततः वैखानसम् मार्गम् आस्थितः सह लक्ष्मणः ।
व्रतम् आदिष्टवान् रामः सहायम् गुहम् अब्रवीत् ॥ २.५२.७१ ॥
ثم سلك مع لاكشمانا طريق الفايخانسا، وأوصى بالنذر، وقال لغوها المساعد.
2.52.72
अप्रमत्तः बले कोशे दुर्गे जन पदे तथा ।
भवेथा गुह राज्यम् हि दुरारक्षतमम् मतम् ॥ २.५२.७२ ॥
يا غوها، كن يقظًا في الجيش والخزانة والحصن والإقليم؛ فحفظ المملكة يُعدّ أصعب الأمور.
2.52.73
ततः तम् समनुज्ञाय गुहम् इक्ष्वाकु नन्दनः ।
जगाम तूर्णम् अव्यग्रः सभार्यः सह लक्ष्मणः ॥ २.५२.७३ ॥
ثم انطلق راما، فرحُ سلالة إكشفاكو، بعد أن ودّع guha، هادئًا مسرعًا مع زوجته ولاكشمانا.
2.52.74
स तु दृष्ट्वा नदी तीरे नावम् इक्ष्वाकु नन्दनः ।
तितीर्षुः शीघ्रगाम् गन्गाम् इदम् लक्ष्मणम् अब्रवीत् ॥ २.५२.७४ ॥
لكنّ راما، فرحُ سلالة إكشفاكو، رأى قاربًا على ضفة النهر، فأراد عبور نهر الغانج سريع الجريان، فقال للاكشمانا هذه الكلمات.
2.52.75
आरोह त्वम् नर व्याघ्र स्थिताम् नावम् इमाम् शनैः ।
सीताम् च आरोपय अन्वक्षम् परिगृह्य मनस्विनीम् ॥ २.५२.७५ ॥
اصعد، يا نمر الرجال، إلى هذا القارب الواقف هنا على مهل؛ وأمسك أولًا بسيتا ذات النفس الرفيعة وأصعدها.
2.52.76
स भ्रातुः शासनम् श्रुत्वा सर्वम् अप्रतिकूलयन् ।
आरोप्य मैथिलीम् पूर्वम् आरुरोह आत्मवाम्स् ततः ॥ २.५२.७६ ॥
فلما سمع جميع أمر أخيه ولم يخالفه، أصعد أولًا ميثيلي سيتا، ثم صعد لاكشمانا ضابط النفس.
2.52.77
अथ आरुरोह तेजस्वी स्वयम् लक्ष्मण पूर्वजः ।
ततः निषाद अधिपतिर् गुहो ज्ञातीन् अचोदयत् ॥ २.५२.७७ ॥
ثم صعد بنفسه الأخ الأكبر للاكشمانا المتألق؛ ثم وجّه غوها، سيد النيشادا، ذويه.
2.52.78
राघवोऽपि महातेजा नावमारुह्य ताम् ततः ।
ब्रह्मवत् क्षत्रवच्चैव जजाप हितमात्मनः ॥ २.५२.७८ ॥
وصعد راغافا العظيم البهاء ذلك القارب، ثم تلا في سرّه، لخير نفسه، كما يفعل البراهمة وكما يفعل الكشاتريا.
2.52.79
आचम्य च यथाशास्त्रम् नदीम् ताम् सह सीतया ।
प्राणमत्प्रीतिसम्हृष्टो लक्ष्मणश्चामितप्रभः ॥ २.५२.७९ ॥
بعد أن تطهّر بالماء وفق الشاستر، انحنى راما مع سيتا أمام ذلك النهر، وانحنى لاكشمانا، ذو البهاء اللامحدود، ممتلئاً بالمحبة والفرح أيضاً.
2.52.80
अनुज्ञाय सुमन्त्रम् च सबलम् चैव तम् गुहम् ।
आस्थाय नावम् रामः तु चोदयाम् आस नाविकान् ॥ २.५२.८० ॥
بعد أن ودّع سومانترا وغوها مع جيشه، صعد راما إلى القارب وأمر الملّاحين بالتجديف.
2.52.81
ततः तैः चोदिता सा नौः कर्ण धार समाहिता ।
शुभ स्फ्य वेग अभिहता शीघ्रम् सलिलम् अत्यगात् ॥ २.५२.८१ ॥
فانطلق ذلك القارب، بدفع الملّاحين وتوجيه الربّانين بعناية ودفع المجاديف الجميلة، فعبر الماء سريعاً.
2.52.82
मध्यम् तु समनुप्राप्य भागीरथ्याः तु अनिन्दिता ।
वैदेही प्रान्जलिर् भूत्वा ताम् नदीम् इदम् अब्रवीत् ॥ २.५२.८२ ॥
وعندما بلغت وسط نهر بهاغيراثي، قالت سيتا، ابنة فيدِها الطاهرة، ويداها مضمومتان، لذلك النهر هذا القول.
2.52.83
पुत्रः दशरथस्य अयम् महा राजस्य धीमतः ।
निदेशम् पालयतु एनम् गन्गे त्वद् अभिरक्षितः ॥ २.५२.८३ ॥
ليحفظ هذا الابن لداسارَثا، الملك العظيم الحكيم، أمره؛ يا غانغا، ليفعل ذلك وهو في حمايتك.
2.52.84
चतुर् दश हि वर्षाणि समग्राणि उष्य कानने ।
भ्रात्रा सह मया चैव पुनः प्रत्यागमिष्यति ॥ २.५२.८४ ॥
بعد أن يمكث في الغابة أربعة عشر عاماً كاملة، مع أخيه ومعي، سيعود من جديد.
2.52.85
ततः त्वाम् देवि सुभगे क्षेमेण पुनर् आगता ।
यक्ष्ये प्रमुदिता गन्गे सर्व काम समृद्धये ॥ २.५२.८५ ॥
فأيتها الإلهة المباركة، لقد عدتُ سالمةً. أيتها الغنغا، سأعبدكِ بفرح لتحقيق كل ما أتمناه.
2.52.86
त्वम् हि त्रिपथगा देवि ब्रह्म लोकम् समीक्षसे ।
भार्या च उदधि राजस्य लोके अस्मिन् सम्प्रदृश्यसे ॥ २.५२.८६ ॥
أنتِ أيتها الإلهة تجرين في ثلاثة مسالك، وتشهدين عالم براهما. وفي هذا العالم تُرين زوجةً لملك المحيط.
2.52.87
सा त्वाम् देवि नमस्यामि प्रशम्सामि च शोभने ।
प्राप्त राज्ये नर व्याघ्र शिवेन पुनर् आगते ॥ २.५२.८७ ॥
أيتها الإلهة المشرقة، أنحني لكِ وأمدحكِ، فقد نال أفضل الرجال المُلك وعاد سالمًا.
2.52.88
गवाम् शत सहस्राणि वस्त्राणि अन्नम् च पेशलम् ।
ब्राह्मणेभ्यः प्रदास्यामि तव प्रिय चिकीर्षया ॥ २.५२.८८ ॥
رغبةً في إرضائكِ، سأهب البراهمة مئات الآلاف من الأبقار والثياب والطعام الفاخر.
2.52.89
सुराघटसहस्रेण माम्सभूतोदनेन च ।
यक्ष्ये त्वाम् प्रयता देवि पुरीम् पुनरुपागता ॥ २.५२.८९ ॥
أيتها الإلهة، بعد عودتي إلى المدينة سأعبدكِ بخشوع، بألف جرّة من الخمر وأرز مخلوط باللحم.
2.52.90
यानि त्वत्तीरवासीनि दैवतानि च सन्ति हि ।
तानि सर्वाणि यक्ष्यामि तीर्थान्यायतनानि च ॥ २.५२.९० ॥
سأعبد جميع الآلهة التي تسكن على ضفافكِ، وكذلك المعابر المقدسة والأضرحة.
2.52.91
पुनरेव महाबाहुर्मया भ्रात्रा च सम्गतः ।
अयोध्याम् वनवासात्तु प्रविशत्वनघोऽनघे ॥ २.५२.९१ ॥
أيتها الطاهرة، ليدخل راما ذو الذراعين القويتين أيوديا بعد نفي الغابة، متحدًا مرة أخرى معي ومع أخي.
2.52.92
तथा सम्भाषमाणा सा सीता गन्गाम् अनिन्दिता ।
दक्षिणा दक्षिणम् तीरम् क्षिप्रम् एव अभ्युपागमत् ॥ २.५२.९२ ॥
وبينما كانت تتحدث هكذا، وصلت سيتا الطاهرة سريعًا إلى الضفة الجنوبية لنهر الغانج.
2.52.93
तीरम् तु समनुप्राप्य नावम् हित्वा नर ऋषभः ।
प्रातिष्ठत सह भ्रात्रा वैदेह्या च परम् तपः ॥ २.५२.९३ ॥
بعد أن بلغ الضفة وترك القارب، انطلق خير الرجال راما مع أخيه وفايدهي.
2.52.94
अथ अब्रवीन् महा बाहुः सुमित्र आनन्द वर्धनम् ।
भव सम्रक्षणार्थाय सजने विजनेऽपि वा ॥ २.५२.९४ ॥
فقال راما ذو الذراعين القويتين للكشمانا، زائد فرح سوميترا: "كن مستعدًا للحماية، سواء في مكان مأهول أو مقفر."
2.52.95
अवश्यम् रक्षणम् कार्यमदृष्टे विजने वने ।
अग्रतः गच्च सौमित्रे सीता त्वाम् अनुगच्चतु ॥ २.५२.९५ ॥
في الغابة المقفرة حيث لا يُرى شيء، لا بد من الحماية. يا ابن سوميترا، تقدّم، ولتتبعك سيتا.
2.52.96
पृष्ठतः अहम् गमिष्यामि त्वाम् च सीताम् च पालयन् ।
अद्य दुह्खम् तु वैदेही वन वासस्य वेत्स्यति ॥ २.५२.९६ ॥
سأمشي من خلف، أحميك وسيتا. اليوم ستعرف فايدهي مرارة النفي في الغابة.
2.52.97
न हि तावदतिक्रान्ता सुकरा काचन क्रिया ।
अद्य दुःखम् तु वैदेही वनवासस्य वेत्स्यति ॥ २.५२.९७ ॥
لم يُنجَز عملٌ بسهولة حتى الآن؛ واليوم ستعرف فايدِهي شقاء النفي في الغابة.
2.52.98
प्रणष्टजनसम्बाधम् क्षेत्रारामविवर्बितम् ।
विषमम् च प्रपातम् च वनमद्य प्रवेक्ष्यति ॥ २.५२.९८ ॥
ستدخل اليوم غابةً خلت من الناس، لا حقول فيها ولا بساتين، وعرة مليئة بالمنحدرات الحادة.
2.52.99
श्रुत्वा रामस्य वचनम् प्रतिस्थे लक्ष्मणोऽग्रतः ।
अनन्तरम् च सीताया राघवो रघनन्धनः ॥ २.५२.९९ ॥
وإذ سمع لكشمانا كلمات راما مضى أمامًا؛ وخلف سيتا سار راغافا، بهجة آل رغو.
2.52.100
गतम् तु गन्गा पर पारम् आशु ।
रामम् सुमन्त्रः प्रततम् निरीक्ष्य ।
अध्व प्रकर्षात् विनिवृत्त दृष्टिर् ।
र्मुमोच बाष्पम् व्यथितः तपस्वी ॥ २.५२.१०० ॥
كان سومانترا يحدّق باستمرار في راما، الذي عبر بسرعة إلى الضفة البعيدة من الغانج؛ ومع بُعد الطريق عادت نظرته، فذرف الزاهد المكلوم الدموع.
2.52.101
स लोकपालप्रतिमप्रभाववाम् ।
स्तीर्त्वा महात्मा वरदो महानदीम् ।
ततः समृद्धान् शुभसस्यमालिनः ।
क्रमेण वत्सान् मुदितानुपागमत् ॥ २.५२.१०१ ॥
ذلك العظيم النفس، المتجلي بقوة تضاهي حماة العوالم، المانح للنِّعم، بعد أن عبر النهر العظيم، وصل تدريجيًا إلى القرى المزدهرة المبتهجة المزيّنة بالمحاصيل المباركة.
2.52.102
तौ तत्र हत्वा चतुरः महा मृगान् ।
वराहम् ऋश्यम् पृषतम् महा रुरुम् ।
आदाय मेध्यम् त्वरितम् बुभुक्षितौ।
वासाय काले ययतुर् वनः पतिम् ॥ २.५२.१०२ ॥
هناك، بعد أن قتلا أربعة غزلان كبيرة — الخنزير البري والـ ṛśya والظبي المرقط والـ ruru الكبير — وأخذا اللحم الطاهر بسرعة، وهما جائعان، ذهبا في الوقت المناسب إلى سيد الغابة، شجرة عظيمة، للإقامة هناك.