ਵਾਲਮੀਕਿ ਰਾਮਾਇਣ · ਸਰਗ 2.53
हिन्दी · தமிழ் · తెలుగు · ಕನ್ನಡ · മലയാളം · বাংলা · मराठी · ગુજરાતી · ਪੰਜਾਬੀ · ଓଡ଼ିଆ · اردو · English · Español · Français · Deutsch · Português · Русский · 中文 · 日本語 · العربية · Bahasa Indonesia · ไทย
2.53.1
स तम् वृक्षम् समासाद्य सम्ध्याम् अन्वास्य पश्चिमाम् ।
रामः रमयताम् श्रेष्ठैति ह उवाच लक्ष्मणम् ॥ २.५३.१ ॥
ਉਸ ਰੁੱਖ ਕੋਲ ਪਹੁੰਚ ਕੇ ਪੱਛਮੀ ਸੰਧਿਆ ਕਰਕੇ, ਸਭ ਨੂੰ ਪ੍ਰਸੰਨ ਕਰਨ ਵਾਲਿਆਂ ਵਿੱਚੋਂ ਸ੍ਰੇਸ਼ਠ ਰਾਮ ਨੇ ਲਕਸ਼ਮਣ ਨੂੰ ਕਿਹਾ।
2.53.2
अद्य इयम् प्रथमा रात्रिर् याता जन पदात् बहिः ।
या सुमन्त्रेण रहिता ताम् न उत्कण्ठितुम् अर्हसि ॥ २.५३.२ ॥
ਅੱਜ ਅਸੀਂ ਦੇਸ਼ ਤੋਂ ਬਾਹਰ ਗੁਜ਼ਾਰਨ ਵਾਲੀ ਪਹਿਲੀ ਰਾਤ ਹੈ; ਸੁਮੰਤਰ ਤੋਂ ਬਿਨਾਂ ਰਾਤ। ਤੈਨੂੰ ਇਸ ਲਈ ਵਿਆਕੁਲ ਨਹੀਂ ਹੋਣਾ ਚਾਹੀਦਾ।
2.53.3
जागर्तव्यम् अतन्द्रिभ्याम् अद्य प्रभृति रात्रिषु ।
योग क्षेमः हि सीताया वर्तते लक्ष्मण आवयोह् ॥ २.५३.३ ॥
ਅੱਜ ਤੋਂ ਰਾਤਾਂ ਵਿੱਚ ਸਾਨੂੰ ਦੋਹਾਂ ਨੂੰ ਆਲਸ ਛੱਡ ਕੇ ਜਾਗਦੇ ਰਹਿਣਾ ਚਾਹੀਦਾ ਹੈ; ਲਕਸ਼ਮਣ, ਸੀਤਾ ਦੀ ਸੁਰੱਖਿਆ ਅਤੇ ਭਲਾਈ ਸਾਡੇ ਦੋਹਾਂ 'ਤੇ ਨਿਰਭਰ ਹੈ।
2.53.4
रात्रिम् कथम्चित् एव इमाम् सौमित्रे वर्तयामहे ।
उपावर्तामहे भूमाव् आस्तीर्य स्वयम् आर्जितैः ॥ २.५३.४ ॥
ਹੇ ਸੁਮਿੱਤਰਾ ਦੇ ਪੁੱਤਰ, ਇਹ ਰਾਤ ਕਿਸੇ ਤਰ੍ਹਾਂ ਗੁਜ਼ਾਰ ਰਹੇ ਹਾਂ; ਆਪਣੇ ਹੀ ਇਕੱਠੇ ਕੀਤੇ ਸਮਾਨ ਨੂੰ ਧਰਤੀ 'ਤੇ ਵਿਛਾ ਕੇ ਲੇਟ ਰਹੇ ਹਾਂ।
2.53.5
स तु सम्विश्य मेदिन्याम् महा अर्ह शयन उचितः ।
इमाः सौमित्रये रामः व्याजहार कथाः शुभाः ॥ २.५३.५ ॥
ਵੱਡੀ ਸੇਜ ਦੇ ਯੋਗ ਅਤੇ ਉਸ ਦੇ ਆਦੀ ਉਹ ਧਰਤੀ 'ਤੇ ਲੇਟ ਕੇ ਸੌਮਿਤ੍ਰੀ (ਲਕਸ਼ਮਣ) ਨੂੰ ਇਹ ਸ਼ੁਭ ਬਚਨ ਬੋਲੇ।
2.53.6
ध्रुवम् अद्य महा राजो दुह्खम् स्वपिति लक्ष्मण ।
कृत कामा तु कैकेयी तुष्टा भवितुम् अर्हति ॥ २.५३.६ ॥
ਲਕਸ਼ਮਣ, ਜ਼ਰੂਰ ਅੱਜ ਮਹਾਰਾਜ ਦੁੱਖ ਵਿੱਚ ਸੁੱਤੇ ਹੋਣਗੇ; ਅਤੇ ਕਾਮਨਾ ਪੂਰੀ ਹੋਈ ਕੈਕੇਈ ਖੁਸ਼ ਰਹਿਣ ਦੇ ਯੋਗ ਹੈ।
2.53.7
सा हि देवी महा राजम् कैकेयी राज्य कारणात् ।
अपि न च्यावयेत् प्राणान् दृष्ट्वा भरतम् आगतम् ॥ २.५३.७ ॥
ਉਹ ਦੇਵੀ ਕੈਕੇਈ ਰਾਜ ਲਈ, ਆਏ ਭਰਤ ਨੂੰ ਵੇਖ ਕੇ, ਮਹਾਰਾਜ ਦੇ ਪ੍ਰਾਣ ਵੀ ਕੱਢ ਸਕਦੀ ਹੈ।
2.53.8
अनाथः चैव वृद्धः च मया चैव विनाकृतः ।
किम् करिष्यति काम आत्मा कैकेय्या वशम् आगतः ॥ २.५३.८ ॥
ਅਨਾਥ ਅਤੇ ਬੁੱਢਾ, ਅਤੇ ਮੈਥੋਂ ਵੀ ਵਿਛੜਿਆ, ਕੈਕੇਈ ਦੇ ਵੱਸ ਪਿਆ ਕਾਮਨਾਵਾਂ ਵਾਲਾ ਆਤਮਾ ਕੀ ਕਰੇਗਾ?
2.53.9
इदम् व्यसनम् आलोक्य राज्ञः च मति विभ्रमम् ।
कामएव अर्ध धर्माभ्याम् गरीयान् इति मे मतिः ॥ २.५३.९ ॥
ਇਹ ਬਿਪਤਾ ਅਤੇ ਰਾਜੇ ਦੀ ਮਤਿ-ਭੁਲੇਖਾ ਵੇਖ ਕੇ, ਮੇਰਾ ਮਤ ਹੈ ਕਿ ਅਰਥ ਅਤੇ ਧਰਮ ਨਾਲੋਂ ਕਾਮ ਹੀ ਭਾਰੀ ਹੈ।
2.53.10
को हि अविद्वान् अपि पुमान् प्रमदायाः कृते त्यजेत् ।
चन्द अनुवर्तिनम् पुत्रम् तातः माम् इव लक्ष्मण ॥ २.५३.१० ॥
ਕਿਹੜਾ ਅਣਜਾਣ ਮਨੁੱਖ ਵੀ ਇਸਤਰੀ ਲਈ, ਪਿਤਾ ਨੇ ਜਿਵੇਂ ਮੈਨੂੰ ਛੱਡਿਆ, ਚੰਦਰਮਾ ਵਰਗੇ ਪੁੱਤਰ ਨੂੰ ਛੱਡ ਦੇਵੇਗਾ?
2.53.11
सुखी बत सभार्यः च भरतः केकयी सुतः ।
मुदितान् कोसलान् एको यो भोक्ष्यति अधिराजवत् ॥ २.५३.११ ॥
ਕੈਕੇਈ ਦਾ ਪੁੱਤਰ ਭਰਤ ਆਪਣੀ ਪਤਨੀ ਸਮੇਤ ਸੱਚਮੁੱਚ ਸੁਖੀ ਹੋਵੇਗਾ; ਖੁਸ਼ ਕੋਸਲਵਾਸੀਆਂ ਨੂੰ ਇਕੱਲਾ ਹੀ ਅਧਿਰਾਜ ਵਾਂਗ ਭੋਗੇਗਾ।
2.53.12
स हि सर्वस्य राज्यस्य मुखम् एकम् भविष्यति ।
ताते च वयसा अतीते मयि च अरण्यम् आश्रिते ॥ २.५३.१२ ॥
ਉਹੀ ਸਾਰੇ ਰਾਜ ਦਾ ਇਕੋ ਇੱਕ ਚਿਹਰਾ ਹੋਵੇਗਾ; ਪਿਤਾ ਉਮਰ ਵਿੱਚ ਲੰਘ ਜਾਣ ਅਤੇ ਮੈਂ ਜੰਗਲ ਵਿੱਚ ਸ਼ਰਨ ਲੈਣ ਤੋਂ ਬਾਅਦ।
2.53.13
अर्थ धर्मौ परित्यज्य यः कामम् अनुवर्तते ।
एवम् आपद्यते क्षिप्रम् राजा दशरथो यथा ॥ २.५३.१३ ॥
ਜੋ ਅਰਥ ਤੇ ਧਰਮ ਨੂੰ ਤਿਆਗ ਕੇ ਕਾਮ ਦੇ ਮਗਰ ਲੱਗਦਾ ਹੈ, ਉਹ ਰਾਜਾ ਦਸ਼ਰਥ ਵਾਂਗ ਛੇਤੀ ਹੀ ਅਜਿਹੀ ਮੁਸੀਬਤ ਵਿੱਚ ਪੈ ਜਾਂਦਾ ਹੈ।
2.53.14
मन्ये दशरथ अन्ताय मम प्रव्राजनाय च ।
कैकेयी सौम्य सम्प्राप्ता राज्याय भरतस्य च ॥ २.५३.१४ ॥
ਹੇ ਸੌਮਯ! ਮੈਂ ਸਮਝਦਾ ਹਾਂ ਕਿ ਦਸ਼ਰਥ ਦੇ ਅੰਤ ਲਈ, ਮੇਰੇ ਬਨਵਾਸ ਲਈ ਅਤੇ ਭਰਤ ਦੇ ਰਾਜ ਲਈ ਕੈਕੇਈ ਆ ਪਹੁੰਚੀ ਹੈ।
2.53.15
अपि इदानीम् न कैकेयी सौभाग्य मद मोहिता ।
कौसल्याम् च सुमित्राम् च सम्प्रबाधेत मत् कृते ॥ २.५३.१५ ॥
ਕੀ ਹੁਣ ਸੁਹਾਗ ਦੇ ਮਾਣ ਨਾਲ ਮੋਹੀ ਕੈਕੇਈ ਮੇਰੇ ਕਾਰਨ ਕੌਸ਼ਲਿਆ ਅਤੇ ਸੁਮਿਤਰਾ ਨੂੰ ਦੁੱਖ ਨਹੀਂ ਦੇਵੇਗੀ?
2.53.16
मा स्म मत् कारणात् देवी सुमित्रा दुह्खम् आवसेत् ।
अयोध्याम् इतएव त्वम् काले प्रविश लक्ष्मण ॥ २.५३.१६ ॥
ਮੇਰੇ ਕਾਰਨ ਦੇਵੀ ਸੁਮਿਤਰਾ ਦੁੱਖ ਵਿੱਚ ਨਾ ਰਹੇ। ਹੇ ਲਕਸ਼ਮਣ! ਤੂੰ ਇੱਥੋਂ ਹੀ ਢੁਕਵੇਂ ਸਮੇਂ ਤੇ ਅਯੋਧਿਆ ਵਿੱਚ ਪ੍ਰਵੇਸ਼ ਕਰ।
2.53.17
अहम् एको गमिष्यामि सीतया सह दण्डकान् ।
अनाथाया हि नाथः त्वम् कौसल्याया भविष्यसि ॥ २.५३.१७ ॥
ਮੈਂ ਸੀਤਾ ਨਾਲ ਇਕੱਲਾ ਦੰਡਕ ਬਣ ਵੱਲ ਜਾਵਾਂਗਾ। ਬੇਸਹਾਰਾ ਕੌਸ਼ਲਿਆ ਦਾ ਨਾਥ ਤੂੰ ਹੀ ਹੋਵੇਂਗਾ।
2.53.18
क्षुद्र कर्मा हि कैकेयी द्वेषात् अन्याय्यम् आचरेत् ।
परिदद्या हि धर्मज्ञे भरते मम मातरम् ॥ २.५३.१८ ॥
ਹੇ ਧਰਮ ਦੇ ਜਾਣਕਾਰ! ਕੈਕੇਈ ਨੀਚ ਕਰਮ ਵਾਲੀ ਹੈ; ਵੈਰ ਕਰਕੇ ਉਹ ਅਨਿਆਂ ਕਰੇਗੀ ਅਤੇ ਮੇਰੀ ਮਾਂ ਨੂੰ ਭਰਤ ਦੇ ਹਵਾਲੇ ਕਰ ਦੇਵੇਗੀ।
2.53.19
नूनम् जाति अन्तरे कस्मिम्स् स्त्रियः पुत्रैः वियोजिताः ।
जनन्या मम सौमित्रे तत् अपि एतत् उपस्थितम् ॥ २.५३.१९ ॥
ਯਕੀਨਨ ਕਿਸੇ ਪਿਛਲੇ ਜਨਮ ਵਿੱਚ ਕਿਸੇ ਇਸਤਰੀ ਨੇ ਆਪਣੇ ਪੁੱਤਰਾਂ ਤੋਂ ਵਿਛੋੜਾ ਪਾਇਆ ਹੋਵੇਗਾ; ਇਸੇ ਲਈ, ਹੇ ਸੌਮਿਤ੍ਰੀ, ਮੇਰੀ ਮਾਤਾ ਉੱਤੇ ਵੀ ਇਹ ਆ ਪਿਆ ਹੈ।
2.53.20
मया हि चिर पुष्टेन दुह्ख सम्वर्धितेन च ।
विप्रायुज्यत कौसल्या फल काले धिग् अस्तु माम् ॥ २.५३.२० ॥
ਚਿਰਾਂ ਤੱਕ ਪਾਲੇ ਗਏ ਅਤੇ ਦੁੱਖ ਵਿੱਚ ਵੱਡੇ ਹੋਏ ਮੇਰੇ ਕਾਰਨ, ਫਲ ਪਾਉਣ ਦੇ ਸਮੇਂ ਹੀ ਕੌਸ਼ਲਿਆ ਵਿਛੜ ਗਈ; ਮੈਨੂੰ ਧਿੱਕਾਰ ਹੈ!
2.53.21
मा स्म सीमन्तिनी काचिज् जनयेत् पुत्रम् ईदृशम् ।
सौमित्रे यो अहम् अम्बाया दद्मि शोकम् अनन्तकम् ॥ २.५३.२१ ॥
ਹੇ ਸੌਮਿਤ੍ਰੀ, ਕੋਈ ਵੀ ਇਸਤਰੀ ਮੇਰੇ ਵਰਗਾ ਪੁੱਤਰ ਨਾ ਜਨਮੇ; ਮੈਂ ਆਪਣੀ ਮਾਤਾ ਨੂੰ ਅਨੰਤ ਸੋਗ ਦੇ ਰਿਹਾ ਹਾਂ।
2.53.22
मन्ये प्रीति विशिष्टा सा मत्तः लक्ष्मण सारिका ।
यस्याः तत् श्रूयते वाक्यम् शुक पादम् अरेर् दश ॥ २.५३.२२ ॥
ਹੇ ਲਕ੍ਸ਼ਮਣ, ਮੈਂ ਸਮਝਦਾ ਹਾਂ ਕਿ ਉਹ ਮੇਰੇ ਨਾਲੋਂ ਵੱਧ ਪਿਆਰੀ ਹੈ; ਜਿਸ ਸਾਰਿਕਾ ਦੇ ਬੋਲ ਸੁਣੇ ਜਾਂਦੇ ਹਨ — ਤੋਤੇ ਦੇ ਪੈਰ ਵਰਗੇ।
2.53.23
शोचन्त्याः च अल्प भाग्याया न किम्चित् उपकुर्वता ।
पुर्त्रेण किम् अपुत्राया मया कार्यम् अरिम् दम ॥ २.५३.२३ ॥
ਸੋਗ ਕਰਦੀ, ਮੰਦੇ ਭਾਗਾਂ ਵਾਲੀ ਮਾਤਾ ਦਾ ਮੇਰੇ ਵਰਗਾ ਪੁੱਤਰ ਕੋਈ ਭਲਾ ਨਹੀਂ ਕਰਦਾ; ਹੇ ਵੈਰੀਆਂ ਨੂੰ ਦਬਾਉਣ ਵਾਲੇ, ਪੁੱਤਰ-ਰਹਿਤ ਵਾਂਗ ਉਸ ਲਈ ਮੈਂ ਕੀ ਕਰਾਂ?
2.53.24
अल्प भाग्या हि मे माता कौसल्या रहिता मया ।
शेते परम दुह्ख आर्ता पतिता शोक सागरे ॥ २.५३.२४ ॥
ਮੇਰੀ ਮੰਦੇ ਭਾਗਾਂ ਵਾਲੀ ਮਾਤਾ ਕੌਸ਼ਲਿਆ, ਮੇਰੇ ਤੋਂ ਵਿਛੜ ਕੇ, ਬਹੁਤ ਦੁੱਖ ਨਾਲ ਪੀੜਤ ਹੋ ਕੇ, ਸੋਗ ਦੇ ਸਮੁੰਦਰ ਵਿੱਚ ਡਿੱਗੀ ਪਈ ਹੈ।
2.53.25
एको हि अहम् अयोध्याम् च पृथिवीम् च अपि लक्ष्मण ।
तरेयम् इषुभिः क्रुद्धो ननु वीर्यम् अकारणम् ॥ २.५३.२५ ॥
ਹੇ ਲਕਸ਼ਮਣ, ਕ੍ਰੋਧਿਤ ਹੋ ਕੇ ਮੈਂ ਇਕੱਲਾ ਹੀ ਤੀਰਾਂ ਨਾਲ ਅਯੋਧਿਆ ਅਤੇ ਧਰਤੀ ਦੋਹਾਂ ਨੂੰ ਜਿੱਤ ਸਕਦਾ ਹਾਂ; ਮੇਰਾ ਪਰਾਕ੍ਰਮ ਬਿਨਾਂ ਕਾਰਨ ਨਹੀਂ ਹੈ।
2.53.26
अधर्म भय भीतः च पर लोकस्य च अनघ ।
तेन लक्ष्मण न अद्य अहम् आत्मानम् अभिषेचये ॥ २.५३.२६ ॥
ਹੇ ਨਿਰਦੋਸ਼ ਲਕਸ਼ਮਣ, ਅਧਰਮ ਦੇ ਭੈ ਅਤੇ ਪਰਲੋਕ ਦੇ ਭੈ ਨਾਲ ਡਰਿਆ ਹੋਇਆ ਮੈਂ ਅੱਜ ਆਪਣੇ ਆਪ ਦਾ ਅਭਿਸ਼ੇਕ ਨਹੀਂ ਕਰਾਂਗਾ।
2.53.27
एतत् अन्यच् च करुणम् विलप्य विजने बहु ।
अश्रु पूर्ण मुखो रामः निशि तूष्णीम् उपाविशत् ॥ २.५३.२७ ॥
ਇਹ ਅਤੇ ਹੋਰ ਬਹੁਤ ਸਾਰੇ ਕਰੁਣਾਮਈ ਵਿਰਲਾਪ ਇਕਾਂਤ ਵਿੱਚ ਕਰ ਕੇ, ਹੰਝੂਆਂ ਨਾਲ ਭਰੇ ਮੂੰਹ ਵਾਲਾ ਰਾਮ ਰਾਤ ਨੂੰ ਚੁੱਪਚਾਪ ਬੈਠ ਗਿਆ।
2.53.28
विलप्य उपरतम् रामम् गत अर्चिषम् इव अनलम् ।
समुद्रम् इव निर्वेगम् आश्वासयत लक्ष्मणः ॥ २.५३.२८ ॥
ਵਿਰਲਾਪ ਕਰ ਕੇ ਸ਼ਾਂਤ ਹੋਏ, ਬੁਝੀ ਅੱਗ ਵਰਗੇ ਰਾਮ ਨੂੰ, ਸਮੁੰਦਰ ਵਾਂਗ ਅਡੋਲ ਲਕਸ਼ਮਣ ਨੇ ਧੀਰਜ ਦਿੱਤਾ।
2.53.29
ध्रुवम् अद्य पुरी रामायोध्या युधिनाम् वर ।
निष्प्रभा त्वयि निष्क्रान्ते गत चन्द्रा इव शर्वरी ॥ २.५३.२९ ॥
ਹੇ ਯੋਧਿਆਂ ਵਿੱਚੋਂ ਸ਼੍ਰੇਸ਼ਠ, ਤੁਹਾਡੇ ਨਿਕਲ ਜਾਣ ਨਾਲ ਅੱਜ ਰਾਮ ਦੀ ਅਯੋਧਿਆ ਨਗਰੀ ਚੰਦਰਮਾ ਤੋਂ ਬਿਨਾਂ ਰਾਤ ਵਾਂਗ ਪ੍ਰਭਾਹੀਣ ਹੋ ਜਾਵੇਗੀ।
2.53.30
न एतत् औपयिकम् राम यद् इदम् परितप्यसे ।
विषादयसि सीताम् च माम् चैव पुरुष ऋषभ ॥ २.५३.३० ॥
ਹੇ ਰਾਮ, ਤੁਹਾਡਾ ਇਸ ਤਰ੍ਹਾਂ ਸੋਗ ਕਰਨਾ ਉਚਿਤ ਨਹੀਂ; ਹੇ ਪੁਰਸ਼ਾਂ ਵਿੱਚ ਸ਼੍ਰੇਸ਼ਠ, ਤੁਸੀਂ ਸੀਤਾ ਅਤੇ ਮੈਨੂੰ ਵੀ ਦੁਖੀ ਕਰ ਰਹੇ ਹੋ।
2.53.31
न च सीता त्वया हीना न च अहम् अपि राघव ।
मुहूर्तम् अपि जीवावो जलान् मत्स्याव् इव उद्धृतौ ॥ २.५३.३१ ॥
ਹੇ ਰਾਘਵ, ਤੇਰ ਬਿਨਾਂ ਸੀਤਾ ਜਾਂ ਮੈਂ ਇੱਕ ਪਲ ਵੀ ਨਹੀਂ ਜੀ ਸਕਾਂਗੇ; ਪਾਣੀ ਤੋਂ ਕੱਢੀਆਂ ਦੋ ਮੱਛੀਆਂ ਵਾਂਗ ਅਸੀਂ ਹੋ ਜਾਵਾਂਗੇ।
2.53.32
न हि तातम् न शत्रुघ्नम् न सुमित्राम् परम् तप ।
द्रष्टुम् इच्चेयम् अद्य अहम् स्वर्गम् वा अपि त्वया विना ॥ २.५३.३२ ॥
ਹੇ ਪਰੰਤਪ, ਤੇਰੇ ਬਿਨਾਂ ਅੱਜ ਮੈਂ ਪਿਤਾ, ਸ਼ਤਰੁਘਨ ਜਾਂ ਸੁਮਿਤਰਾ ਨੂੰ ਵੇਖਣਾ ਨਹੀਂ ਚਾਹਾਂਗਾ; ਸਵਰਗ ਵੀ ਨਹੀਂ।
2.53.33
ततस्तत्र सुखासीने नातिदूरे निरीक्ष्य ताम् ।
न्यग्रोधे सुकृताम् शय्याम् भेजाते धर्मवत्सलौ ॥ २.५३.३३ ॥
ਫਿਰ ਉੱਥੇ ਆਰਾਮ ਨਾਲ ਬੈਠੀ ਉਸ ਨੂੰ ਨੇੜੇ ਹੀ ਵੇਖ ਕੇ, ਧਰਮ ਦੇ ਪ੍ਰੇਮੀ ਦੋਵੇਂ ਭਰਾ ਬੋਹੜ ਹੇਠ ਬਣੀ ਸੁੰਦਰ ਸੇਜ ਵੱਲ ਗਏ।
2.53.34
स लक्ष्मणस्य उत्तम पुष्कलम् वचो ।
निशम्य च एवम् वन वासम् आदरात् ।
समाः समस्ता विदधे परम् तपः ।
प्रपद्य धर्मम् सुचिराय राघवः ॥ २.५३.३४ ॥
ਲਕਸ਼ਮਣ ਦੇ ਉੱਤਮ ਅਤੇ ਭਰਪੂਰ ਬਚਨ ਸੁਣ ਕੇ, ਰਾਘਵ ਨੇ ਆਦਰ ਨਾਲ ਬਨਵਾਸ ਸਵੀਕਾਰ ਕੀਤਾ ਅਤੇ ਧਰਮ ਦਾ ਆਸਰਾ ਲੈ ਕੇ ਬਹੁਤ ਸਾਲਾਂ ਤੱਕ ਪਰਮ ਤਪ ਕਰਨ ਦਾ ਨਿਸ਼ਚਾ ਕੀਤਾ।
2.53.35
ततस्तु तस्मिन् विजने वने तदा ।
महाबलौ राघववम्शवर्धनौ ।
न तौ भयम् सम्भ्रममभ्युपेयतु ।
र्यथैव सिम्हौ गिरिसानुगोचरौ ॥ २.५३.३५ ॥
ਫਿਰ ਉਸ ਸੁੰਨਸਾਨ ਜੰਗਲ ਵਿੱਚ, ਰਾਘਵ ਵੰਸ਼ ਨੂੰ ਵਧਾਉਣ ਵਾਲੇ ਮਹਾਬਲੀ ਦੋਵੇਂ, ਪਹਾੜੀ ਢਲਾਣਾਂ ਉੱਤੇ ਘੁੰਮਦੇ ਦੋ ਸ਼ੇਰਾਂ ਵਾਂਗ ਨਾ ਡਰੇ ਨਾ ਘਬਰਾਏ।