รามายณะของวาลมีกิ · สรรค 2.55
हिन्दी · தமிழ் · తెలుగు · ಕನ್ನಡ · മലയാളം · বাংলা · मराठी · ગુજરાતી · ਪੰਜਾਬੀ · ଓଡ଼ିଆ · اردو · English · Español · Français · Deutsch · Português · Русский · 中文 · 日本語 · العربية · Bahasa Indonesia · ไทย
2.55.1
उषित्वा रजनीम् तत्र राजपुत्रावरिम्दमौ ।
महर्षिमभिवाद्याथ जग्मतुस्तम् गिरिम् प्रति ॥ २.५५.१ ॥
เมื่อพักแรมอยู่ที่นั่นตลอดคืน ราชกุมารทั้งสองผู้ปราบศัตรูได้ถวายความเคารพแด่มหาฤๅษี แล้วจึงออกเดินทางไปยังภูเขานั้น
2.55.2
तेषाम् चैव स्वस्त्ययनम् महर्षिः स चकार ह ।
प्रस्थिताम्श्चैव तान् प्रेक्ष्यपिता पुत्रानिवान्वगात् ॥ २.५५.२ ॥
ฤๅษีได้ประกอบพิธีอวยพรให้ทั้งสองปลอดภัย และเมื่อเห็นทั้งสองออกเดินทาง ท่านก็ตามไปส่งดุจบิดาตามไปส่งบุตรทั้งหลาย
2.55.3
ततः प्रचक्रमे वक्तुम् वचनम् स महामुनिः ।
भर्द्वाजो महातेजा रामम् सत्यपराक्रमम् ॥ २.५५.३ ॥
ลำดับนั้น มหามุนีภารทวาชผู้มีเดชรุ่งเรืองจึงเริ่มกล่าวถ้อยคำแก่พระราม ผู้มีความกล้าหาญที่แท้จริง
2.55.4
गङ्गायमुनयोः सन्धिमासाद्य मनुजर्षभौ ।
कालिन्दीमनुगच्छेताम् नदीम् पश्चान्मुखाश्रिताम् ॥ २.५५.४ ॥
ท่านทั้งสองผู้เป็นดั่งวัวจ่าฝูงในหมู่มนุษย์ เมื่อถึงที่บรรจบของแม่น้ำคงคาและยมุนาแล้ว ควรตามแม่น้ำยมุนาไป ซึ่งไหลไปทางทิศตะวันตก
2.55.5
अथासाद्य तु कालिन्दीं शीघ्रस्रोतसमापगाम् ।
तस्यास्तीर्थम् प्रचरितम् पुराणम् प्रेक्ष्य राघवौ ॥ २.५५.५ ॥
เมื่อถึงแม่น้ำกาลินทีผู้ไหลเชี่ยว และเห็นท่าข้ามเก่าแก่ที่มีผู้ใช้สัญจรมาช้านานแล้ว ดูก่อน ราฆพทั้งสองเอ๋ย
2.55.6
तत्र यूयम् प्लवम् कृत्वा तरतांशुमतीं नदीम् ।
ततो न्यग्रोधमासाद्य महान्तम् हरितच्छदम् ॥ २.५५.६ ॥
ที่นั่น ท่านทั้งสองจงทำแพข้ามแม่น้ำอัมศุมตี แล้วจึงไปถึงต้นไทรใหญ่ที่มีใบเขียว
2.55.7
विवृद्धम् बहुभिर्वऋक्षैह् श्यामम् सिद्धोपसेवितम् ।
तस्मै सीताञ्जलिम् कृत्वा प्रयुञ्जीताशिषः शिवाः ॥ २.५५.७ ॥
ต้นไทรนั้นใหญ่โต ร่มครึ้ม มีหมีและลิงมากมายอาศัยอยู่ และมีเหล่าสิทธะผู้สำเร็จแล้วมาเคารพบูชา ขอให้นางสีดาประนมมือถวายต่อต้นไม้นั้น แล้วขอพรอันเป็นมงคล
2.55.8
समासाद्य तु तम् वृक्षम् वसेद्वातिक्रमेत वा ।
क्रोशमात्रम् ततो गत्वा नीलम् द्रक्ष्यथ काननम् ॥ २.५५.८ ॥
เมื่อถึงต้นไม้นั้นแล้ว จะพักอยู่ที่นั่นหรือผ่านไปก็ได้ จากนั้นเดินต่ออีกหนึ่งกระโครศ ท่านทั้งสองจะได้เห็นป่าสีคราม
2.55.9
पलाशबदरीमिश्रम् रम्यम् वम्शैश्च यामुनैः ।
स पन्थाश्चित्रकूटस्य गतः सुबहुशो मया ॥ २.५५.९ ॥
ทางนั้นปนไปด้วยต้นปลาศและต้นพุทรา งดงามด้วยไม้ไผ่ของแคว้นยมุนา เป็นทางไปจิตรกูฏ ซึ่งข้าพเจ้าได้เดินทางผ่านมาหลายครั้งแล้ว
2.55.11
रम्ये मार्दवयुक्तश्च वनदावैर्विपर्जितः ।
अभिवाद्य तथेत्युक्त्वा रामेण विनिवर्तितः ।
उपावृत्ते मुनौ तस्मिन् रामो लक्ष्मणमब्रवीत् ॥ २.५५.११ ॥
ในที่อันรื่นรมย์และอ่อนโยนนั้น ซึ่งปลอดจากไฟป่า เมื่อถวายความเคารพและกล่าวว่า "เป็นเช่นนั้นเถิด" พระรามจึงส่งท่านฤๅษีกลับไป เมื่อฤๅษีนั้นกลับไปแล้ว พระรามจึงตรัสกับพระลักษมณ์
2.55.13
कृतपुण्याः स्म सौमित्रे मुनिर्यन्नोऽनुकम्पते ।
सीतामेवाग्रतः कृत्वा कालिन्दीम् जग्मतुर्नदीम् ।
अथा साद्य तु कालिन्दीम् शीघ्रस्रोतोवहाम् नदीम् ॥ २.५५.१३ ॥
"ดูก่อนสมิตรา พวกเราช่างมีบุญนัก เพราะฤๅษีแสดงความเมตตาต่อพวกเรา" เมื่อให้นางสีดาเดินนำหน้า ทั้งสองก็มุ่งไปยังแม่น้ำกาลินที และเมื่อถึงแม่น้ำกาลินทีผู้ไหลเชี่ยว—
2.55.14
तौ काष्ठसम्घातमथो चक्रतुस्तु महाप्लवम् ॥ २.५५.१४ ॥
ทั้งสองจึงมัดไม้เป็นกลุ่มแล้วทำแพใหญ่
2.55.15
शुष्कैर्वम्शैः समास्तीर्णमुशीरैश्च समावृतम् ।
ततो वेतसशाखाश्च जम्बूशाखाश्च वीर्यवान् ॥ २.५५.१५ ॥
ปูด้วยไม้ไผ่แห้ง และปกคลุมด้วยหญ้าอุศีระ ลำดับนั้น พระลักษมณ์ผู้มีกำลัง ใช้กิ่งหลิวและกิ่งหว้า
2.55.16
चकार लक्ष्मणश्छित्वा सीतायाः सुखमासनम् ।
तत्र श्रियमिवाचिन्त्याम् रामो दाशरथिः प्रियाम् ॥ २.५५.१६ ॥
ตัดแล้วทำเป็นที่นั่งอันสบายให้นางสีดา ที่นั่นพระรามบุตรของท้าวทศรถ ได้ให้ผู้เป็นที่รักประทับ ดุจดังว่านางเป็นความงามอันหาที่เปรียบมิได้
2.55.18
प्लवे कठिनकाजम् च रामश्चक्रे सहायुधैः ।
आरोप्य प्रथमम् सीताम् सम्घाटम् प्रतिगृह्य तौ ॥ २.५५.१८ ॥
พระรามพร้อมด้วยอาวุธ ทำแพด้วยไม้แข็ง เมื่อให้นางสีดาขึ้นแพก่อน ทั้งสองก็จับโครงแพที่มัดไว้
2.55.19
ततः प्रतेरतुर्य त्तौ वीरौ दशरथात्मजौ ।
कालिन्दीमध्यमायाता सीता त्वेनामवन्दत ॥ २.५५.१९ ॥
ลำดับนั้น วีรบุรุษทั้งสองบุตรของท้าวทศรถก็ข้ามไป เมื่อถึงกลางแม่น้ำกาลินที นางสีดาได้กราบไหว้แม่น้ำนั้น
2.55.20
स्वस्ति देवि तरामि त्वाम् पार्येन्मे पतिर्वतम् ।
यक्ष्ये त्वाम् गोनहस्रेण सुराघटशतेन च ॥ २.५५.२० ॥
ขอให้มีความปลอดภัยเถิด ข้าแต่เทวี! ข้าพเจ้ากำลังข้ามท่าน ขอให้คำปฏิญาณของสามีข้าพเจ้าพาข้าพเจ้าข้ามไปได้ ข้าพเจ้าจะบูชาท่านด้วยโคหนึ่งแสนตัวและไหวน้ำเมาหนึ่งร้อยไห
2.55.21
स्वस्ति प्रत्यागते रामे पुरीमिक्ष्वाकुपालिताम् ।
कालिन्दीमथ सीता तु याचमाना कृताञ्जलिः ॥ २.५५.२१ ॥
ขอให้มีความปลอดภัยเมื่อพระรามเสด็จกลับสู่นครที่วงศ์อิกษวากุคุ้มครอง จากนั้น นางสีดาประนมมือวิงวอนต่อแม่น้ำกาลินที
2.55.22
तीरमेवाभिसम्प्राप्ता दक्षिणम् वरवर्णिनी ।
ततः प्लवेनाम्शुमतीम् शीघ्रगामूर्मिमालिनीम् ॥ २.५५.२२ ॥
นางผู้มีผิวพรรณงามเลิศ เมื่อถึงฝั่งใต้แล้ว ก็ข้ามแม่น้ำอัมศุมตีผู้ไหลเชี่ยว มีคลื่นเป็นพวงมาลัย ด้วยแพ
2.55.23
तीरजैर्बहुभिर्वृक्षैः सम्तेरुर्यमुनाम् नदीम् ।
ते तीर्णाः प्लवमुत्सृज्य प्रस्थाय यमुनावनात् ॥ २.५५.२३ ॥
ผ่านต้นไม้มากมายที่ขึ้นอยู่บนฝั่ง ทั้งสองข้ามแม่น้ำยมุนา เมื่อข้ามแล้วก็ปล่อยแพไว้ แล้วออกเดินทางจากป่ายมุนา
2.55.24
श्यामम् न्यग्रोधमासेदुः शीतलम् हरितच्छदम् ।
न्य्ग्रोधम् तमुपागम्य वैदेहि वाक्यमब्रवीत् ॥ २.५५.२४ ॥
พวกเขามาถึงต้นไทรที่ร่มเย็น มีใบเขียวและดูดำสนิท เมื่อเข้าไปใกล้ต้นไทรนั้น พระนางไวเทหีตรัสถ้อยคำเหล่านี้
2.55.25
नमस्तेऽन्तु महावृक्ष पारयेन्मे पतिर्वतम् ।
कौसल्याम् चैव पश्येयम् सुमित्राम् च यशस्विनीम् ॥ २.५५.२५ ॥
ข้าขอนอบน้อมต่อท่าน ต้นไม้ใหญ่เอ๋ย ขอให้สามีของข้าได้ปฏิบัติคำปฏิญาณจนสำเร็จ และขอให้ข้าได้พบพระนางเการัลยาและพระนางสุมิตรา ผู้มีเกียรติยศ
2.55.26
अवलोक्य ततः सीतामायाचन्तीमनिन्दिताम् ॥ २.५५.२६ ॥
ครั้นเห็นพระนางสีดาผู้ไร้ที่ติกำลังสวดอ้อนวอน
2.55.27
दयिताम् च विधेयम् च रामो लक्ष्मणमब्रवीत् ।
सीतामादाय गच्छ त्वमग्रतो भरतानुज ॥ २.५५.२७ ॥
พระรามเห็นพระนางสีดาผู้เป็นที่รักและว่านอนสอนง่าย จึงตรัสกับพระลักษมณ์ว่า "น้องของพระภรต จงพาสีดาไปและเดินนำหน้าไปเถิด"
2.55.28
पृष्ठतोऽहम् गमिष्यामि सायुधो द्विपदाम् वर ।
यद्यत्फलम् प्रार्थयते पुष्पम् वा जनकात्मजा ॥ २.५५.२८ ॥
ผู้ประเสริฐที่สุดในหมู่มนุษย์ เราจะเดินตามหลังไปพร้อมอาวุธ ผลไม้หรือดอกไม้ใดก็ตามที่ธิดาแห่งชนก ปรารถนา
2.55.29
तत्तत्प्रदद्या वैदेह्या यत्रास्य रमते मनः ।
गच्चतोस्तु तयोर्मध्ये बभूव जनकात्मजा ॥ २.५५.२९ ॥
สิ่งนั้นๆ ที่พระนางไวเทหีปรารถนา สิ่งใดที่จิตใจของพระนางเพลิดเพลิน ก็ควรถวายให้พระนาง ขณะที่ทั้งสองเดินไป ธิดาแห่งชนกก็อยู่ตรงกลางระหว่างทั้งสอง
2.55.30
मातङ्गयोर्मद्यगता शुभा नागवधूरिव ।
एकैकम् पादपम् गुल्मम् लताम् वा पुष्पशालिनीम् ॥ २.५५.३० ॥
ระหว่างช้างตัวใหญ่สองตัว หญิงงามผู้รุ่งเรืองนั้นดุจภรรยาของนาค เธอชมต้นไม้ พงพุ่ม และเถาวัลย์แต่ละชนิดที่เต็มไปด้วยดอกไม้
2.55.31
अदृष्टपूर्वाम् पश्यन्ती रामम् पप्रच्छ साऽबला ।
रमणीयान् बहुविधान् पादपान् कुसुमोत्कटान् ॥ २.५५.३१ ॥
เมื่อเห็นต้นไม้ต่างๆ อันงดงามและมีหลายชนิด เต็มไปด้วยดอกบาน ซึ่งนางไม่เคยเห็นมาก่อน หญิงอ่อนโยนผู้นั้นจึงทูลถามพระราม
2.55.32
सीतावचनसम्रब्द अनयामास लक्स्मणः ।
विचित्रवालुकजलाम् हससारसनादिताम् ॥ २.५५.३२ ॥
พระลักษมณ์ตอบรับถ้อยคำของพระนางสีดาด้วยความกระตือรือร้น จึงนำทั้งสองไปยังแม่น้ำที่มีตลิ่งทรายงดงามน่าอัศจรรย์และน้ำใสสะอาด ก้องด้วยเสียงร้องของหงส์และนกกระเรียน
2.55.33
रेमे जनकराजस्य तदा प्रेक्ष्य सुता नदीम् ।
क्रोशमात्रम् ततो गत्वा भ्रातरौ रामलक्ष्मनौ ॥ २.५५.३३ ॥
ครั้นเห็นแม่น้ำนั้น ธิดาแห่งพระเจ้าชนกก็ชื่นชมยินดี จากนั้นพระรามและพระลักษมณ์ พี่น้องทั้งสอง เดินต่อไปอีกหนึ่งโกรศจึงไปถึงที่นั้น
2.55.34
बहून्मेध्यान् मृगान् हत्वा चेरतुर्यमुनावने ।
विहृत्य ते बर्हिणपूगनादिते ।
शुभे वने वानरवारणायुते ।
समम् नदीवप्रमुपेत्य सम्मतम् ।
निवासमाजग्मु रदीनदर्शनाः ॥ २.५५.३४ ॥
ทั้งสองฆ่ากวางอันบริสุทธิ์จำนวนมาก แล้วท่องเที่ยวไปในป่ายมุนา ครั้นท่องเที่ยวในป่าอันงดงามที่ก้องด้วยเสียงฝูงนกยูง และเต็มไปด้วยลิงและช้าง ทั้งสองไปถึงฝั่งแม่น้ำที่ราบเรียบและน่ารื่นรมย์ แล้วกลับมายังที่พักอาศัย