ਵਾਲਮੀਕਿ ਰਾਮਾਇਣ · ਸਰਗ 3.14
हिन्दी · தமிழ் · తెలుగు · ಕನ್ನಡ · മലയാളം · বাংলা · मराठी · ગુજરાતી · ਪੰਜਾਬੀ · ଓଡ଼ିଆ · اردو · English · Español · Français · Deutsch · Português · Русский · 中文 · 日本語 · العربية · Bahasa Indonesia · ไทย
3.14.1
अथ पंचवटीम् गच्चन्न् अन्तरा रघुनन्दनः ।
आससाद महाकायम् गृध्रम् भीम पराक्रमम् ॥ ३.१४.१ ॥
ਫਿਰ ਪੰਚਵਟੀ ਵੱਲ ਜਾਂਦਿਆਂ ਰਘੁਨੰਦਨ ਨੇ ਰਸਤੇ ਵਿੱਚ ਇੱਕ ਵੱਡੇ ਸਰੀਰ ਵਾਲਾ, ਭਿਆਨਕ ਬਲਵਾਨ ਗਿੱਧ ਵੇਖਿਆ।
3.14.2
तम् दृष्ट्वा तौ महाभागौ वनस्थम् राम लक्ष्मणौ ।
मेनाते राक्षसम् पक्षिम् ब्रुवाणौ को भवान् इति ॥ ३.१४.२ ॥
ਜੰਗਲ ਵਿੱਚ ਬੈਠੇ ਉਸ ਗਿੱਧ ਨੂੰ ਵੇਖ ਕੇ ਉਹਨਾਂ ਮਹਾਭਾਗ ਰਾਮ ਅਤੇ ਲਕਸ਼ਮਣ ਨੇ ਉਸਨੂੰ ਰਾਖਸ਼ ਪੰਛੀ ਸਮਝਿਆ ਅਤੇ ਪੁੱਛਿਆ, "ਤੁਸੀਂ ਕੌਣ ਹੋ?"
3.14.3
स तौ मधुरया वाचा सौम्यया प्रीणयन्न् इव ।
उवाच वत्स माम् विद्धि वयस्यम् पितुर् आत्मनः ॥ ३.१४.३ ॥
ਉਹ ਉਹਨਾਂ ਦੋਹਾਂ ਨੂੰ ਮਿੱਠੀ ਅਤੇ ਕੋਮਲ ਬਾਣੀ ਨਾਲ ਖੁਸ਼ ਕਰਦਾ ਹੋਇਆ ਬੋਲਿਆ, "ਪੁੱਤਰ, ਮੈਨੂੰ ਆਪਣੇ ਪਿਤਾ ਦਾ ਮਿੱਤਰ ਜਾਣੋ।"
3.14.4
स तम् पितृ सखम् मत्वा पूजयामास राघवः ।
स तस्य कुलम् अव्यग्रम् अथ पप्रच्छ नाम च ॥ ३.१४.४ ॥
ਉਸਨੂੰ ਪਿਤਾ ਦਾ ਮਿੱਤਰ ਸਮਝ ਕੇ ਰਾਘਵ ਨੇ ਉਸਦਾ ਆਦਰ ਕੀਤਾ; ਫਿਰ ਸ਼ਾਂਤੀ ਨਾਲ ਉਸਦਾ ਕੁਲ ਅਤੇ ਨਾਮ ਪੁੱਛਿਆ।
3.14.5
रामस्य वचनम् श्रुत्वा कुलम् आत्मानम् एव च ।
आचचक्षे द्विजः तस्मै सर्वभूत समुद्भवम् ॥ ३.१४.५ ॥
ਰਾਮ ਦੇ ਬਚਨ ਸੁਣ ਕੇ ਉਸ ਦ੍ਵਿਜ ਨੇ ਉਸਨੂੰ ਆਪਣਾ ਕੁਲ ਅਤੇ ਆਪਣੀ ਪਛਾਣ ਦੱਸੀ; ਉਹ ਸਭ ਜੀਵਾਂ ਦੀ ਉਤਪਤੀ ਨਾਲ ਜੁੜੀ ਸੀ।
3.14.6
पूर्वकाले महाबाहो ये प्रजापतयो अभवन् ।
तान् मे निगदतः सर्वान् आदितः शृणु राघव ॥ ३.१४.६ ॥
ਹੇ ਮਹਾਬਾਹੂ ਰਾਘਵ, ਪੁਰਾਤਨ ਸਮੇਂ ਵਿੱਚ ਜੋ ਪ੍ਰਜਾਪਤੀ ਹੋਏ, ਉਹਨਾਂ ਸਭ ਦੀ ਗੱਲ ਮੈਂ ਸ਼ੁਰੂ ਤੋਂ ਦੱਸਦਾ ਹਾਂ; ਸੁਣ।
3.14.7
कर्दमः प्रथमः तेषाम् विकृतः तद् अनन्तरम् ।
शेषः च संश्रयः चैव बहु पुत्रः च वीर्यवान् ॥ ३.१४.७ ॥
ਉਨ੍ਹਾਂ ਵਿੱਚੋਂ ਪਹਿਲੇ ਕਰਦਮ ਸਨ; ਫਿਰ ਵਿਕ੍ਰਿਤ, ਸ਼ੇਸ਼ ਅਤੇ ਸੰਸ਼੍ਰਯ, ਬਹੁਤ ਪੁੱਤਰਾਂ ਵਾਲੇ ਅਤੇ ਬਲਵਾਨ।
3.14.8
स्थाणुर् मरीचिर् अत्रिः च क्रतुः चैव महाबलः ।
पुलस्त्यः च अंगिराः चैव प्रचेताः पुलहः तथा ॥ ३.१४.८ ॥
ਸਥਾਣੂ, ਮਰੀਚਿ, ਅੱਤਰੀ ਅਤੇ ਮਹਾਬਲੀ ਕ੍ਰਤੂ, ਅਤੇ ਪੁਲਸਤਯ, ਅੰਗਿਰਾ, ਪ੍ਰਚੇਤਾ ਅਤੇ ਪੁਲਹ ਵੀ।
3.14.9
दक्षो विवस्वान् अपरो अरिष्टनेमिः च राघव ।
कश्यपः च महातेजाः तेषाम् आसीत् च पश्चिमः ॥ ३.१४.९ ॥
ਦਕ੍ਸ਼, ਵਿਵਸਵਾਨ, ਹੋਰ ਅਰਿਸ਼ਟਨੇਮਿ, ਹੇ ਰਾਘਵ, ਅਤੇ ਮਹਾਤੇਜਸਵੀ ਕਸ਼ਯਪ; ਉਨ੍ਹਾਂ ਵਿੱਚੋਂ ਆਖਰੀ ਕਸ਼ਯਪ ਸਨ।
3.14.10
प्रजापतेः तु दक्षस्य बभूवुर् इति विश्रुतम् ।
षष्टिर् दुहितरो राम यशस्विन्यो महायशः ॥ ३.१४.१० ॥
ਪ੍ਰਜਾਪਤੀ ਦਕ੍ਸ਼ ਦੇ ਸੱਠ ਧੀਆਂ ਹੋਈਆਂ ਸਨ, ਇਹ ਪ੍ਰਸਿੱਧ ਹੈ; ਹੇ ਰਾਮ, ਉਹ ਯਸ਼ਸਵਿਨੀ ਅਤੇ ਮਹਾਯਸ਼ਸਵਿਨੀ ਸਨ।
3.14.11
कश्यपः प्रतिजग्राह तासाम् अष्टौ सुमध्यमाः ।
अदितिम् च दितिम् चैव दनूम् अपि च कालकाम् ॥ ३.१४.११ ॥
ਕਸ਼ਯਪ ਨੇ ਉਨ੍ਹਾਂ ਵਿੱਚੋਂ ਅੱਠ ਪਤਲੀ ਕਮਰ ਵਾਲੀਆਂ ਕੰਨਿਆਵਾਂ ਨੂੰ ਸਵੀਕਾਰਿਆ—ਅਦਿਤੀ, ਦਿਤੀ, ਦਨੂ ਅਤੇ ਕਾਲਕਾ ਵੀ।
3.14.12
ताम्राम् क्रोध वशाम् चैव मनुम् च अप्य् अनलाम् अपि ।
ताः तु कन्याः ततः प्रीतः कश्यपः पुनर् अब्रवीत् ॥ ३.१४.१२ ॥
ਤਾਮ੍ਰਾ, ਕ੍ਰੋਧਵਸ਼ਾ, ਮਨੂ ਅਤੇ ਅਨਲਾ ਵੀ—ਉਨ੍ਹਾਂ ਕੰਨਿਆਵਾਂ ਨੂੰ ਪਾ ਕੇ ਪ੍ਰਸੰਨ ਹੋਏ ਕਸ਼ਯਪ ਨੇ ਫਿਰ ਕਿਹਾ।
3.14.13
पुत्रामः त्रैलोक्य भर्तॄन् वै जनयिष्यथ मत् समान् ।
अदितिः तन् मना राम दितिः च दनुर् एव च ॥ ३.१४.१३ ॥
ਹੇ ਰਾਮ, "ਤੁਸੀਂ ਤਿੰਨਾਂ ਲੋਕਾਂ ਦੇ ਸੁਆਮੀ, ਮੇਰੇ ਵਰਗੇ ਪੁੱਤਰਾਂ ਨੂੰ ਜਨਮ ਦਿਓਗੇ" — ਅਦਿਤੀ ਨੇ ਉਸੇ ਵਿੱਚ ਮਨ ਲਾਇਆ; ਦਿਤੀ ਅਤੇ ਦਨੂ ਨੇ ਵੀ।
3.14.14
कालका च महाबाहो शेषाः तु अमनसो अभवन् ।
अदित्याम् जज्ञिरे देवाः त्रयः त्रिंशत् अरिंदम ॥ ३.१४.१४ ॥
ਹੇ ਮਹਾਬਾਹੂ, ਕਾਲਕਾ ਅਤੇ ਬਾਕੀ ਲਾਪਰਵਾਹ ਰਹੀਆਂ। ਅਦਿਤੀ ਤੋਂ ਤੇਤੀ ਦੇਵਤੇ ਜਨਮੇ, ਹੇ ਅਰਿੰਦਮ।
3.14.15
आदित्या वसवो रुद्रा अश्विनौ च परंतप ।
दितिः तु अजनयत् पुत्रान् दैत्याम् तात यशस्विनः ॥ ३.१४.१५ ॥
ਆਦਿੱਤ, ਵਸੂ, ਰੁਦਰ ਅਤੇ ਦੋ ਅਸ਼ਵਿਨੀ — ਹੇ ਪਰੰਤਪ। ਪਰ ਦਿਤੀ ਨੇ ਦੈਤ ਨਾਮਕ ਯਸ਼ਸਵੀ ਪੁੱਤਰ ਜਨਮੇ, ਹੇ ਤਾਤ।
3.14.16
तेषाम् इयम् वसुमती पुरा आसीत् स वन अर्णवा ।
दनुः तु अजनयत् पुत्रम् अश्वग्रीवम् अरिंदम ॥ ३.१४.१६ ॥
ਉਹਨਾਂ ਦੀ ਇਹ ਵਸੁਮਤੀ (ਧਰਤੀ) ਪਹਿਲਾਂ ਜੰਗਲਾਂ ਅਤੇ ਸਮੁੰਦਰਾਂ ਸਮੇਤ ਸੀ। ਪਰ ਦਨੂ ਨੇ ਅਸ਼ਵਗ੍ਰੀਵ ਨਾਮਕ ਅਰਿੰਦਮ ਪੁੱਤਰ ਜਨਮਿਆ।
3.14.17
नरकम् कालकम् चैव कालका अपि व्यजायत ।
क्रौन्चीम् भासीम् तथा श्येनीम् धृतराष्ट्रीम् तथा शुकीम् ॥ ३.१४.१७ ॥
ਨਰਕ ਅਤੇ ਕਾਲਕ ਨੂੰ ਕਾਲਕਾ ਨੇ ਵੀ ਜਨਮ ਦਿੱਤਾ। ਕ੍ਰੌਂਚੀ, ਭਾਸੀ, ਸ਼੍ਯੇਨੀ, ਧ੍ਰਿਤਰਾਸ਼੍ਟ੍ਰੀ ਅਤੇ ਸ਼ੁਕੀ (ਵੀ ਜਨਮੀਆਂ)।
3.14.18
ताम्रा तु सुषुवे कन्याः पंच एता लोकविश्रुताः ।
उलूकान् जनयत् क्रौन्ची भासी भासान् व्यजायत ॥ ३.१४.१८ ॥
ਤਾਮ੍ਰਾ ਨੇ ਪੰਜ ਧੀਆਂ ਜਨਮੀਆਂ, ਜੋ ਲੋਕਾਂ ਵਿੱਚ ਪ੍ਰਸਿੱਧ ਹਨ। ਕ੍ਰੌਂਚੀ ਨੇ ਉੱਲੂ ਜਨਮੇ; ਭਾਸੀ ਤੋਂ ਭਾਸ (ਬਾਜ਼) ਜਨਮੇ।
3.14.19
श्येनी श्येनाम् च गृध्राम च व्यजायत सुतेजसः ।
धृतराष्ट्री तु हंसाम् च कलहंसाम् च सर्वशः ॥ ३.१४.१९ ॥
ਸ਼੍ਯੇਨੀ ਨੇ ਸ਼੍ਯੇਨ ਅਤੇ ਗ੍ਰਿਧਰਾਂ ਨੂੰ ਜਨਮ ਦਿੱਤਾ, ਤੇਜਸਵੀ ਸੰਤਾਨਾਂ; ਅਤੇ ਧ੍ਰਿਤਰਾਸ਼ਟ੍ਰੀ ਨੇ ਹੰਸ ਅਤੇ ਕਲਹੰਸ ਸਭ ਪ੍ਰਕਾਰ ਦੇ ਜਨਮੇ।
3.14.20
चक्रवाकाम् च भद्रम् ते विजज्ञे सा अपि भामिनी ।
शुकी नताम् विजज्ञे तु नताया विनता सुता ॥ ३.१४.२० ॥
ਤੇਰਾ ਭਲਾ ਹੋਵੇ; ਉਸ ਸੁੰਦਰੀ ਨੇ ਵੀ ਚਕ੍ਰਵਾਕ ਜਨਮੇ। ਸ਼ੁਕੀ ਨੇ ਨਤਾ ਨੂੰ ਜਨਮ ਦਿੱਤਾ, ਅਤੇ ਨਤਾ ਦੀ ਧੀ ਵਿਨਤਾ।
3.14.21
दश क्रोधवशा राम विजज्ञे अपि आत्मसंभवाः ।
मृगीम् च मृगमंदाम् च हरीम् भद्रमदाम् अपि ॥ ३.१४.२१ ॥
ਹੇ ਰਾਮ, ਕ੍ਰੋਧਵਸ਼ਾ ਨੇ ਆਪਣੇ ਤੋਂ ਜਨਮੇ ਦਸ ਬੱਚੇ ਜਨਮੇ; ਮ੍ਰਿਗੀ, ਮ੍ਰਿਗਮੰਦਾ, ਹਰੀ ਅਤੇ ਭਦ੍ਰਮਦਾ ਵੀ।
3.14.22
मातंगीम् अथ शार्दूलीम् श्वेताम् च सुरभीम् तथा ।
सर्व लक्षण संपन्नाम् सुरसाम् कद्रुकाम् अपि ॥ ३.१४.२२ ॥
ਫਿਰ ਮਾਤੰਗੀ, ਸ਼ਾਰਦੂਲੀ, ਸ਼੍ਵੇਤਾ ਅਤੇ ਸੁਰਭੀ ਨੂੰ; ਸਭ ਸ਼ੁਭ ਲੱਛਣਾਂ ਨਾਲ ਭਰਪੂਰ ਸੁਰਸਾ ਅਤੇ ਕਦ੍ਰੁਕਾ ਨੂੰ ਵੀ।
3.14.23
अपत्यम् तु मृगाः सर्वे मृग्या नरवरोत्तम ।
ऋक्षाः च मृगमंदायाः सृमराः चमराः तथा ॥ ३.१४.२३ ॥
ਹੇ ਨਰਸ਼੍ਰੇਸ਼ਠ, ਮ੍ਰਿਗੀ ਦੀ ਸੰਤਾਨ ਸਾਰੇ ਮ੍ਰਿਗ ਹਨ; ਅਤੇ ਮ੍ਰਿਗਮੰਦਾ ਦੀ ਸੰਤਾਨ ਰਿੱਛ, ਸ੍ਰਿਮਰ ਅਤੇ ਚਮਰ।
3.14.24
ततः तु इरावतीम् नाम जज्ञे भद्रमदा सुताम् ।
तस्याः तु ऐरावतः पुत्रो लोकनाथो महागजः ॥ ३.१४.२४ ॥
ਫਿਰ ਭਦ੍ਰਮਦਾ ਤੋਂ ਇਰਾਵਤੀ ਨਾਮ ਦੀ ਧੀ ਜਨਮੀ; ਉਸਦਾ ਪੁੱਤਰ ਐਰਾਵਤ, ਲੋਕਾਂ ਦਾ ਸੁਆਮੀ, ਮਹਾਗਜ ਸੀ।
3.14.25
हर्याः च हरयो अपत्यम् वानराः च तपस्विनः ।
गोलांगूलाः च शार्दूली व्याघ्राम् च अजनयत् सुतान् ॥ ३.१४.२५ ॥
ਹਰਯਾ ਤੋਂ ਹਰੀ (ਬਾਂਦਰ) ਜਨਮੇ; ਵਾਨਰ ਅਤੇ ਤਪਸਵੀ, ਗੋਲਾਂਗੂਲ ਵੀ ਜਨਮੇ; ਸ਼ਾਰਦੂਲੀ ਨੇ ਵਿਆਘਰਾਂ ਨੂੰ ਜਨਮ ਦਿੱਤਾ।
3.14.26
मातंग्याः तु अथ मातन्गा अपत्यम् मनुज ऋषभ ।
दिशागजम् तु श्वेत काकुत्स्थ श्वेता व्यजनयत् सुतम् ॥ ३.१४.२६ ॥
ਮਾਤੰਗੀ ਤੋਂ ਮਾਤੰਗ (ਹਾਥੀ) ਜਨਮੇ। ਮਨੁੱਖਾਂ ਵਿੱਚ ਸ੍ਰੇਸ਼ਠ! ਹੇ ਕਾਕੁਤਸਥ, ਸ਼ਵੇਤਾ ਨੇ ਦਿਸ਼ਾਗਜ ਸ਼ਵੇਤ ਨਾਮਕ ਪੁੱਤਰ ਨੂੰ ਜਨਮ ਦਿੱਤਾ।
3.14.27
ततो दुहितरौ राम सुरभिर् द्वे वि अजायत ।
रोहिणीम् नाम भद्रम् ते गन्धर्वीम् च यशस्विनीम् ॥ ३.१४.२७ ॥
ਫਿਰ, ਹੇ ਰਾਮ, ਸੁਰਭੀ ਦੇ ਦੋ ਧੀਆਂ ਜਨਮੀਆਂ — ਤੇਰੇ ਲਈ ਸ਼ੁਭ ਰੋਹਿਣੀ ਨਾਮਕ ਅਤੇ ਯਸ਼ਸਵਿਨੀ ਗੰਧਰਵੀ।
3.14.28
रोहिणि अजनयद् गावो गन्धर्वी वाजिनः सुतान् ।
सुरसा अजनयन् नागान् राम कद्रूः च पन्नगान् ॥ ३.१४.२८ ॥
ਰੋਹਿਣੀ ਨੇ ਗਾਵਾਂ ਨੂੰ ਜਨਮ ਦਿੱਤਾ; ਗੰਧਰਵੀ ਨੇ ਘੋੜਿਆਂ ਦੇ ਪੁੱਤਰਾਂ ਨੂੰ। ਹੇ ਰਾਮ, ਸੁਰਸਾ ਨੇ ਨਾਗਾਂ ਨੂੰ ਜਨਮ ਦਿੱਤਾ ਅਤੇ ਕਦਰੂ ਨੇ ਪੰਨਗਾਂ ਨੂੰ।
3.14.29
मनुर् मनुष्यान् जनयत् कश्यपस्य महात्मनः ।
ब्राह्मणान् क्षत्रियान् वैश्यान् शूद्राम् च मनुजर्षभ ॥ ३.१४.२९ ॥
ਮਹਾਤਮਾ ਕਸ਼ਯਪ ਦੇ (ਪੁੱਤਰ) ਮਨੂ ਨੇ ਮਨੁੱਖਾਂ ਨੂੰ ਜਨਮ ਦਿੱਤਾ — ਬ੍ਰਾਹਮਣ, ਕਸ਼ਤਰੀ, ਵੈਸ਼ ਅਤੇ ਸ਼ੂਦਰ। ਹੇ ਮਨੁੱਖਾਂ ਵਿੱਚ ਸ੍ਰੇਸ਼ਠ!
3.14.30
मुखतो ब्राह्मणा जाता उरसः क्षत्रियाः तथा ।
ऊरुभ्याम् जज्ञिरे वैश्याः पद्भ्याम् शूद्रा इति श्रुतिः ॥ ३.१४.३० ॥
ਮੂੰਹੋਂ ਬ੍ਰਾਹਮਣ ਜਨਮੇ; ਛਾਤੀ ਤੋਂ ਕਸ਼ਤਰੀ; ਇਸੇ ਤਰ੍ਹਾਂ ਪੱਟਾਂ ਤੋਂ ਵੈਸ਼; ਪੈਰਾਂ ਤੋਂ ਸ਼ੂਦਰ — ਇਸ ਤਰ੍ਹਾਂ ਸ਼ਰੁਤੀ ਆਖਦੀ ਹੈ।
3.14.31
सर्वान् पुण्य फलान् वृक्षान् अनला अपि व्यजायत ।
विनता च शुकी पौत्री कद्रूः च सुरसा स्वसा ॥ ३.१४.३१ ॥
ਪੁੰਨ ਫਲ ਦੇਣ ਵਾਲੇ ਸਾਰੇ ਰੁੱਖ ਵੀ ਅਨਲਾ ਤੋਂ ਜਨਮੇ। ਵਿਨਤਾ ਅਤੇ ਪੋਤੀ ਸ਼ੁਕੀ, ਕਦਰੂ ਅਤੇ ਭੈਣ ਸੁਰਸਾ।
3.14.32
कद्रूर् नाग सहस्रम् तु विजज्ञे धरणीधरन् ।
द्वौ पुत्रौ विनतायाः तु गरुडो अरुण एव च ॥ ३.१४.३२ ॥
ਕਦਰੂ ਨੇ ਧਰਤੀ ਨੂੰ ਸੰਭਾਲਣ ਵਾਲੇ ਹਜ਼ਾਰ ਨਾਗ ਜਨਮੇ। ਵਿਨਤਾ ਦੇ ਦੋ ਪੁੱਤਰ ਸਨ — ਗਰੁੜ ਅਤੇ ਅਰੁਣ।
3.14.33
तस्मात् जातो अहम् अरुणात् संपातिः च मम अग्रजः ।
जटायुर् इति माम् विद्धि श्येनी पुत्रम् अरिंदम ॥ ३.१४.३३ ॥
ਉਸੇ ਅਰੁਣ ਤੋਂ ਮੈਂ ਜਨਮਿਆ; ਮੇਰਾ ਵੱਡਾ ਭਰਾ ਸੰਪਾਤੀ ਹੈ। ਹੇ ਅਰਿੰਦਮ, ਮੈਨੂੰ ਸ਼ਯੇਨੀ ਦਾ ਪੁੱਤਰ ਜਟਾਯੂ ਜਾਣੋ।
3.14.34
सो अहम् वास सहायः ते भविष्यामि यदि इच्छसि ।
इदम् दुर्गम् हि कान्तारम् मृग राक्षस सेवितम् सीताम् च तात रक्षिष्ये त्वयि याते सलक्ष्मणे ॥ ३.१४.३४ ॥
ਜੇ ਤੂੰ ਚਾਹੇਂ ਤਾਂ ਮੈਂ ਤੇਰੇ ਨਿਵਾਸ ਦਾ ਸਾਥੀ ਬਣਾਂਗਾ। ਇਹ ਜੰਗਲ ਦੁਰਗਮ ਹੈ, ਮ੍ਰਿਗਾਂ ਤੇ ਰਾਕਸ਼ਸਾਂ ਨਾਲ ਭਰਿਆ। ਹੇ ਤਾਤ, ਜਦੋਂ ਤੂੰ ਲਕਸ਼ਮਣ ਨਾਲ ਜਾਵੇਂਗਾ, ਮੈਂ ਸੀਤਾ ਦੀ ਰੱਖਿਆ ਕਰਾਂਗਾ।
3.14.35
जटायुषम् तु प्रतिपूज्य राघवो मुदा परिष्वज्य च सन्नतो अभवत् ।
पितुर् हि शुश्राव सखित्वम् आत्मवान् जटायुषा संकथितम् पुनः पुनः ॥ ३.१४.३५ ॥
ਰਾਘਵ ਨੇ ਜਟਾਯੂ ਦਾ ਆਦਰ ਕਰਕੇ, ਖੁਸ਼ੀ ਨਾਲ ਗਲ ਲਾ ਕੇ ਨਮਸਕਾਰ ਕੀਤਾ। ਆਤਮਸੰਜਮੀ ਉਸ ਨੇ ਜਟਾਯੂ ਵੱਲੋਂ ਪਿਤਾ ਨਾਲ ਦੋਸਤੀ ਦੀ ਗੱਲ ਵਾਰ-ਵਾਰ ਸੁਣੀ।
3.14.36
स तत्र सीताम् परिदाय मैथिलीम् सह एव तेन अतिबलेन पक्षिणा ।
जगाम ताम् पंचवटीम् सलक्ष्मणो रिपून् दिधक्षन् शलभान् इव अनलः ॥ ३.१४.३६ ॥
ਉੱਥੇ ਰਾਘਵ ਨੇ ਮੈਥਿਲੀ ਸੀਤਾ ਨੂੰ ਉਸ ਅਤਿਬਲਸ਼ਾਲੀ ਪੰਛੀ ਦੇ ਹਵਾਲੇ ਕਰਕੇ, ਪਤੰਗਿਆਂ ਨੂੰ ਸਾੜਨ ਦੀ ਇੱਛਾ ਰੱਖਣ ਵਾਲੀ ਅੱਗ ਵਾਂਗ ਵੈਰੀਆਂ ਨੂੰ ਸਾੜਨ ਦੀ ਇੱਛਾ ਰੱਖਣ ਵਾਲੇ ਲਕਸ਼ਮਣ ਸਮੇਤ ਪੰਚਵਟੀ ਵੱਲ ਗਮਨ ਕੀਤਾ।