والمیکی رامائن · سرگ 3.14
हिन्दी · தமிழ் · తెలుగు · ಕನ್ನಡ · മലയാളം · বাংলা · मराठी · ગુજરાતી · ਪੰਜਾਬੀ · ଓଡ଼ିଆ · اردو · English · Español · Français · Deutsch · Português · Русский · 中文 · 日本語 · العربية · Bahasa Indonesia · ไทย
3.14.1
अथ पंचवटीम् गच्चन्न् अन्तरा रघुनन्दनः ।
आससाद महाकायम् गृध्रम् भीम पराक्रमम् ॥ ३.१४.१ ॥
پھر پنچوٹی کی طرف جاتے ہوئے رگھونندن نے راستے میں ایک بڑے جسم والا، ہولناک پراکرم رکھنے والا گدھ دیکھا۔
3.14.2
तम् दृष्ट्वा तौ महाभागौ वनस्थम् राम लक्ष्मणौ ।
मेनाते राक्षसम् पक्षिम् ब्रुवाणौ को भवान् इति ॥ ३.१४.२ ॥
جنگل میں بیٹھے اس گدھ کو دیکھ کر ان دونوں مہابھاگ رام اور لکشمن نے اسے راکشس پرندہ سمجھا اور پوچھا، "آپ کون ہیں؟"
3.14.3
स तौ मधुरया वाचा सौम्यया प्रीणयन्न् इव ।
उवाच वत्स माम् विद्धि वयस्यम् पितुर् आत्मनः ॥ ३.१४.३ ॥
وہ ان دونوں کو میٹھی اور نرم بات سے خوش کرتا ہوا بولا، "بیٹا، مجھے اپنے باپ کا دوست جانو۔"
3.14.4
स तम् पितृ सखम् मत्वा पूजयामास राघवः ।
स तस्य कुलम् अव्यग्रम् अथ पप्रच्छ नाम च ॥ ३.१४.४ ॥
اسے باپ کا دوست سمجھ کر راگھو نے اس کی تعظیم کی؛ پھر سکون سے اس کا خاندان اور نام پوچھا۔
3.14.5
रामस्य वचनम् श्रुत्वा कुलम् आत्मानम् एव च ।
आचचक्षे द्विजः तस्मै सर्वभूत समुद्भवम् ॥ ३.१४.५ ॥
رام کی بات سن کر اس دوِج نے انہیں اپنا خاندان اور اپنی پہچان بتائی، جو تمام مخلوقات کی پیدائش سے جڑی تھی۔
3.14.6
पूर्वकाले महाबाहो ये प्रजापतयो अभवन् ।
तान् मे निगदतः सर्वान् आदितः शृणु राघव ॥ ३.१४.६ ॥
اے مہابازو راگھو، قدیم زمانے میں جو پرجا پتی ہوئے، ان سب کو میں شروع سے بیان کرتا ہوں؛ سنو۔
3.14.7
कर्दमः प्रथमः तेषाम् विकृतः तद् अनन्तरम् ।
शेषः च संश्रयः चैव बहु पुत्रः च वीर्यवान् ॥ ३.१४.७ ॥
ان میں پہلے کردم تھے، پھر وکرت، شیش اور سنشرے، بہت بیٹوں والے اور باہمت۔
3.14.8
स्थाणुर् मरीचिर् अत्रिः च क्रतुः चैव महाबलः ।
पुलस्त्यः च अंगिराः चैव प्रचेताः पुलहः तथा ॥ ३.१४.८ ॥
سِتھانو، مریچی، اتری اور مہابلی کرتو، اور پلستیہ، انگیرا، پرچیتا اور پلہ بھی۔
3.14.9
दक्षो विवस्वान् अपरो अरिष्टनेमिः च राघव ।
कश्यपः च महातेजाः तेषाम् आसीत् च पश्चिमः ॥ ३.१४.९ ॥
دکش، ویوسوان، دوسرے ارشٹ نیمی، اے راگھو، اور مہاتیجسوی کشیپ؛ ان میں آخری کشیپ تھے۔
3.14.10
प्रजापतेः तु दक्षस्य बभूवुर् इति विश्रुतम् ।
षष्टिर् दुहितरो राम यशस्विन्यो महायशः ॥ ३.१४.१० ॥
پرجاپتی دکش کے ساٹھ بیٹیاں پیدا ہوئیں، یہ مشہور ہے؛ اے رام، وہ یشسوی اور مہایشسوی تھیں۔
3.14.11
कश्यपः प्रतिजग्राह तासाम् अष्टौ सुमध्यमाः ।
अदितिम् च दितिम् चैव दनूम् अपि च कालकाम् ॥ ३.१४.११ ॥
کشیپ نے ان میں سے آٹھ باریک کمر والی دوشیزاؤں کو قبول کیا—ادتی، دتی، دنو اور کالکا بھی۔
3.14.12
ताम्राम् क्रोध वशाम् चैव मनुम् च अप्य् अनलाम् अपि ।
ताः तु कन्याः ततः प्रीतः कश्यपः पुनर् अब्रवीत् ॥ ३.१४.१२ ॥
تامرا، کرودھ وشا، منو اور انلا بھی—ان دوشیزاؤں کو پا کر خوش ہو کر کشیپ نے پھر کہا۔
3.14.13
पुत्रामः त्रैलोक्य भर्तॄन् वै जनयिष्यथ मत् समान् ।
अदितिः तन् मना राम दितिः च दनुर् एव च ॥ ३.१४.१३ ॥
اے رام، "تم تینوں جہانوں کے مالک، میرے جیسے بیٹوں کو جنم دو گے" — اَدِتی نے اسی میں دل لگایا، اور دِتی و دَنو نے بھی۔
3.14.14
कालका च महाबाहो शेषाः तु अमनसो अभवन् ।
अदित्याम् जज्ञिरे देवाः त्रयः त्रिंशत् अरिंदम ॥ ३.१४.१४ ॥
اے مہابازو، کالکا اور باقی بے توجہ رہیں۔ اَدِتی سے تینتیس دیوتا پیدا ہوئے، اے دشمن شکن۔
3.14.15
आदित्या वसवो रुद्रा अश्विनौ च परंतप ।
दितिः तु अजनयत् पुत्रान् दैत्याम् तात यशस्विनः ॥ ३.१४.१५ ॥
آدتیے، وسو، رُدر اور دو اشونی — اے پرنتپ۔ مگر دِتی نے دیتیہ نامی مشہور بیٹوں کو جنم دیا، اے عزیز۔
3.14.16
तेषाम् इयम् वसुमती पुरा आसीत् स वन अर्णवा ।
दनुः तु अजनयत् पुत्रम् अश्वग्रीवम् अरिंदम ॥ ३.१४.१६ ॥
ان کی یہ وسمتی (زمین) پہلے جنگلوں اور سمندروں سمیت تھی۔ مگر دَنو نے اشوگریو نامی دشمن شکن بیٹے کو جنم دیا۔
3.14.17
नरकम् कालकम् चैव कालका अपि व्यजायत ।
क्रौन्चीम् भासीम् तथा श्येनीम् धृतराष्ट्रीम् तथा शुकीम् ॥ ३.१४.१७ ॥
نرک اور کالک کو کالکا نے بھی جنم دیا۔ کرونچی، بھاسی، شینی، دھرت راشٹری اور شوکی (بھی پیدا ہوئیں)۔
3.14.18
ताम्रा तु सुषुवे कन्याः पंच एता लोकविश्रुताः ।
उलूकान् जनयत् क्रौन्ची भासी भासान् व्यजायत ॥ ३.१४.१८ ॥
تامرا نے پانچ بیٹیاں جنم دیں، جو دنیا میں مشہور ہیں۔ کرونچی نے الو پیدا کیے؛ بھاسی سے بھاس (باز) پیدا ہوئے۔
3.14.19
श्येनी श्येनाम् च गृध्राम च व्यजायत सुतेजसः ।
धृतराष्ट्री तु हंसाम् च कलहंसाम् च सर्वशः ॥ ३.१४.१९ ॥
شیائی نے شیائنوں اور گدھوں کو جنم دیا، تیجسوی اولاد؛ اور دھرتراشٹری نے ہر طرح کے ہنسوں اور کلہنسوں کو جنم دیا۔
3.14.20
चक्रवाकाम् च भद्रम् ते विजज्ञे सा अपि भामिनी ।
शुकी नताम् विजज्ञे तु नताया विनता सुता ॥ ३.१४.२० ॥
تمہارا بھلا ہو؛ اس خوبصورت عورت نے بھی چکرواک جنے۔ شکی نے نتا کو جنم دیا، اور نتا کی بیٹی ونتا۔
3.14.21
दश क्रोधवशा राम विजज्ञे अपि आत्मसंभवाः ।
मृगीम् च मृगमंदाम् च हरीम् भद्रमदाम् अपि ॥ ३.१४.२१ ॥
اے رام، کرودھوشا نے اپنے ہی سے جنمے دس بچے جنے؛ مرگی، مرگمندا، ہری اور بھدرمدا بھی۔
3.14.22
मातंगीम् अथ शार्दूलीम् श्वेताम् च सुरभीम् तथा ।
सर्व लक्षण संपन्नाम् सुरसाम् कद्रुकाम् अपि ॥ ३.१४.२२ ॥
پھر ماتنگی، شاردولی، شویتا اور سرابھی کو؛ اور سرو لکشنوں سے آراستہ سُرسا اور کدرُکا کو بھی۔
3.14.23
अपत्यम् तु मृगाः सर्वे मृग्या नरवरोत्तम ।
ऋक्षाः च मृगमंदायाः सृमराः चमराः तथा ॥ ३.१४.२३ ॥
اے نرشریشٹھ، مرگی کی اولاد سب ہرن ہیں؛ اور مرگمندا کی اولاد ریچھ، سرمر اور چمر بھی۔
3.14.24
ततः तु इरावतीम् नाम जज्ञे भद्रमदा सुताम् ।
तस्याः तु ऐरावतः पुत्रो लोकनाथो महागजः ॥ ३.१४.२४ ॥
پھر بھدرمدا سے اراوتی نامی بیٹی پیدا ہوئی؛ اس کا بیٹا ایراوت تھا، لوکوں کا سردار، عظیم ہاتھی۔
3.14.25
हर्याः च हरयो अपत्यम् वानराः च तपस्विनः ।
गोलांगूलाः च शार्दूली व्याघ्राम् च अजनयत् सुतान् ॥ ३.१४.२५ ॥
ہریا سے ہری (بندر) پیدا ہوئے؛ وانر اور تپسوی، گولانگول بھی پیدا ہوئے؛ شاردولی نے ببروں کو جنم دیا۔
3.14.26
मातंग्याः तु अथ मातन्गा अपत्यम् मनुज ऋषभ ।
दिशागजम् तु श्वेत काकुत्स्थ श्वेता व्यजनयत् सुतम् ॥ ३.१४.२६ ॥
ماتنگی سے ماتنگ (ہاتھی) پیدا ہوئے۔ اے انسانوں میں افضل! اے کاکُتسْتھ، شویتا نے دِشاگج شویت نامی بیٹے کو جنم دیا۔
3.14.27
ततो दुहितरौ राम सुरभिर् द्वे वि अजायत ।
रोहिणीम् नाम भद्रम् ते गन्धर्वीम् च यशस्विनीम् ॥ ३.१४.२७ ॥
پھر، اے رام، سُرَبھی سے دو بیٹیاں پیدا ہوئیں — روہِنی نام کی، جو تمہارے لیے مبارک ہے، اور یشسوِنی گندھروی۔
3.14.28
रोहिणि अजनयद् गावो गन्धर्वी वाजिनः सुतान् ।
सुरसा अजनयन् नागान् राम कद्रूः च पन्नगान् ॥ ३.१४.२८ ॥
روہنی نے گائیں جنم دیں؛ گندھروی نے گھوڑوں کے بیٹے جنم دیے۔ اے رام، سُرسا نے ناگوں کو جنم دیا اور کدرو نے پنّگوں کو۔
3.14.29
मनुर् मनुष्यान् जनयत् कश्यपस्य महात्मनः ।
ब्राह्मणान् क्षत्रियान् वैश्यान् शूद्राम् च मनुजर्षभ ॥ ३.१४.२९ ॥
مہاتما کشیپ کے (بیٹے) منو نے انسانوں کو جنم دیا — برہمن، کھشتری، ویشیہ اور شودر۔ اے انسانوں میں افضل!
3.14.30
मुखतो ब्राह्मणा जाता उरसः क्षत्रियाः तथा ।
ऊरुभ्याम् जज्ञिरे वैश्याः पद्भ्याम् शूद्रा इति श्रुतिः ॥ ३.१४.३० ॥
منہ سے برہمن پیدا ہوئے، سینے سے کھشتری؛ اسی طرح رانوں سے ویشیہ پیدا ہوئے، اور پاؤں سے شودر — یوں شروتی کہتی ہے۔
3.14.31
सर्वान् पुण्य फलान् वृक्षान् अनला अपि व्यजायत ।
विनता च शुकी पौत्री कद्रूः च सुरसा स्वसा ॥ ३.१४.३१ ॥
پُنیہ پھل دینے والے تمام درخت بھی انلا سے پیدا ہوئے۔ ونتا اور پوتری شُکی، کدرو اور بہن سُرسا۔
3.14.32
कद्रूर् नाग सहस्रम् तु विजज्ञे धरणीधरन् ।
द्वौ पुत्रौ विनतायाः तु गरुडो अरुण एव च ॥ ३.१४.३२ ॥
کدرو نے زمین کو اٹھانے والے ہزار ناگ جنے۔ ونتا کے دو بیٹے تھے — گروڑ اور ارُن۔
3.14.33
तस्मात् जातो अहम् अरुणात् संपातिः च मम अग्रजः ।
जटायुर् इति माम् विद्धि श्येनी पुत्रम् अरिंदम ॥ ३.१४.३३ ॥
اُسی ارُن سے میں پیدا ہوا؛ میرا بڑا بھائی سمپاتی ہے۔ اے دشمن کو زیر کرنے والے، مجھے شیئنی کا بیٹا جٹایو جانو۔
3.14.34
सो अहम् वास सहायः ते भविष्यामि यदि इच्छसि ।
इदम् दुर्गम् हि कान्तारम् मृग राक्षस सेवितम् सीताम् च तात रक्षिष्ये त्वयि याते सलक्ष्मणे ॥ ३.१४.३४ ॥
اگر تُو چاہے تو میں تیرے قیام میں مددگار ہوں گا۔ یہ جنگل دشوار گزار ہے، ہرنوں اور راکشسوں سے بھرا ہوا۔ اے عزیز، جب تُو لکشمن کے ساتھ جائے گا تو میں سیتا کی حفاظت کروں گا۔
3.14.35
जटायुषम् तु प्रतिपूज्य राघवो मुदा परिष्वज्य च सन्नतो अभवत् ।
पितुर् हि शुश्राव सखित्वम् आत्मवान् जटायुषा संकथितम् पुनः पुनः ॥ ३.१४.३५ ॥
راگھو نے جٹایو کی تعظیم کی، خوشی سے گلے لگایا اور جھک گئے۔ خود پر قابو رکھنے والے انھوں نے جٹایو کی زبانی اپنے والد سے ان کی دوستی کا ذکر بار بار سنا۔
3.14.36
स तत्र सीताम् परिदाय मैथिलीम् सह एव तेन अतिबलेन पक्षिणा ।
जगाम ताम् पंचवटीम् सलक्ष्मणो रिपून् दिधक्षन् शलभान् इव अनलः ॥ ३.१४.३६ ॥
وہاں راگھو نے میتھلی سیتا کو اُس نہایت طاقتور پرندے کے سپرد کر کے، پتنگوں کو جلانے کی خواہش رکھنے والی آگ کی مانند دشمنوں کو جلانے کے ارادے والے لکشمن کے ساتھ پنچ وٹی کی طرف روانہ ہوئے۔