വാല്മീകി രാമായണം · സർഗം 4.29
हिन्दी · தமிழ் · తెలుగు · ಕನ್ನಡ · മലയാളം · বাংলা · मराठी · ગુજરાતી · ਪੰਜਾਬੀ · ଓଡ଼ିଆ · اردو · English · Español · Français · Deutsch · Português · Русский · 中文 · 日本語 · العربية · Bahasa Indonesia · ไทย
4.29.1
समीक्ष्य विमलं व्योम गतविद्युद्बलाहकम्।
सारसाकुलसंघुष्टं रम्यज्योत्स्नानुलेपनम् ॥ ४.२९.१ ॥
മിന്നലും മേഘങ്ങളും നീങ്ങിപ്പോയ നിർമ്മലമായ ആകാശത്തെ, സാരസപ്പക്ഷികളാൽ നിറഞ്ഞ് മുഴങ്ങുന്നതും മനോഹരമായ നിലാവ് പൂശിയതുമായ അതിനെ കണ്ടപ്പോൾ.
4.29.2
समृद्धार्थं च सुग्रीवं मन्दधर्मार्थसंग्रहम्।
अत्यर्थं चासतां मार्गमेकान्तगतमानसम् ॥ ४.२९.२ ॥
കാര്യങ്ങൾ സമൃദ്ധമായ സുഗ്രീവൻ; ധർമ്മാർത്ഥസംഗ്രഹത്തിൽ മന്ദനായവൻ; ദുഷ്ടരുടെ മാർഗ്ഗത്തിൽ പൂർണ്ണമായും മനസ്സ് ചേർന്നവൻ.
4.29.3
निवृत्तकार्यं सिद्धार्थं प्रमदाभिरतं सदा।
प्राप्तवन्तमभिप्रेतान् सर्वानेव मनोरथान् ॥ ४.२९.३ ॥
കാര്യം അവസാനിച്ചവൻ, ലക്ഷ്യങ്ങൾ സിദ്ധിച്ചവൻ, എപ്പോഴും സ്ത്രീകളിൽ രമിക്കുന്നവൻ, ആഗ്രഹിച്ച എല്ലാ മോഹങ്ങളും നേടിയവൻ.
4.29.4
स्वां च पत्नीमभिप्रेतां तारां चापि समीप्सिताम्।
विहरन्तमहोरात्रं कृतार्थं विगतज्वरम् ॥ ४.२९.४ ॥
തനിക്കു പ്രിയപ്പെട്ട ഭാര്യയോടും അതിയായി ആഗ്രഹിക്കപ്പെട്ട താരയോടും രാവും പകലും വിഹരിക്കുന്നവൻ, കൃതാർത്ഥൻ, ദുഃഖമില്ലാത്തവൻ.
4.29.5
क्रीडन्तमिव देवेशं गन्धर्वाप्सरसां गणैः।
मन्त्रिषु न्यस्तकार्यं च मन्त्रिणामनवेक्षकम् ॥ ४.२९.५ ॥
ദേവേന്ദ്രൻ ഗന്ധർവ്വ-അപ്സരസ്സുകളുടെ കൂട്ടങ്ങളോടൊപ്പം കളിക്കുന്നതുപോലെ; കാര്യങ്ങൾ മന്ത്രിമാരെ ഏൽപ്പിച്ച്, മന്ത്രിമാരെ നോക്കാത്തവൻ.
4.29.6
उच्छिन्नराज्यसंदेहं कामवृत्तमिव स्थितम्।
निश्चितार्थोऽर्थतत्त्वज्ञः कालधर्मविशेषवित् ॥ ४.२९.६ ॥
രാജ്യത്തെക്കുറിച്ച് സംശയമില്ലാത്തവനായി, ആഗ്രഹമനുസരിച്ച് ജീവിക്കുന്നവനെപ്പോലെ നിൽക്കുന്നവൻ. ഉറച്ച ലക്ഷ്യമുള്ളവൻ, കാര്യതത്ത്വം അറിയുന്നവൻ, കാലധർമ്മവിശേഷങ്ങൾ അറിയുന്നവൻ.
4.29.7
प्रसाद्य वाक्यैर्विविधैर्हेतुमद्भिर्मनोरमैः।
वाक्यविद् वाक्यतत्त्वज्ञं हरीशं मारुतात्मजः ॥ ४.२९.७ ॥
വാക്കിൽ സമർത്ഥനായ മാരുതിപുത്രൻ ഹനുമാൻ, വാക്കിന്റെ തത്ത്വമറിയുന്ന വാനരേശ്വരനെ പലവിധ യുക്തിയുള്ള മനോഹരവാക്കുകളാൽ പ്രസാദിപ്പിച്ചു.
4.29.8
हितं तथ्यं च पथ्यं च सामधर्मार्थनीतिमत्।
प्रणयप्रीतिसंयुक्तं विश्वासकृतनिश्चयम् ॥ ४.२९.८ ॥
ആ വാക്ക് ഹിതകരവും സത്യവും പഥ്യവുമായിരുന്നു; സാമം, ധർമം, അർത്ഥം എന്നീ നീതിയോടു കൂടിയതും സ്നേഹപ്രീതികളാൽ ചേർന്നതും വിശ്വാസത്തിൽ ഉറച്ച നിശ്ചയമുള്ളതുമായിരുന്നു.
4.29.9
हरीश्वरमुपागम्य हनूमान् वाक्यमब्रवीत्।
राज्यं प्राप्तं यशश्चैव कौली श्रीरभिवर्धिता ॥ ४.२९.९ ॥
ഹനുമാൻ വാനരേശ്വരന്റെ അടുത്തുചെന്ന് ഇങ്ങനെ പറഞ്ഞു: “രാജ്യം ലഭിച്ചു, യശസ്സും ലഭിച്ചു; കുലത്തിന്റെ ശ്രീയും വർധിച്ചു.”
4.29.10
मित्राणां संग्रहः शेषस्तद् भवान् कर्तुमर्हति।
यो हि मित्रेषु कालज्ञः सततं साधु वर्तते ॥ ४.२९.१० ॥
മിത്രങ്ങളെ ഒരുമിച്ചുകൂട്ടൽ ഇനി ശേഷിക്കുന്നു; അതിനാൽ അങ്ങ് അത് ചെയ്യേണ്ടതാണ്. മിത്രങ്ങളോട് കാലം അറിഞ്ഞ് എപ്പോഴും നന്നായി പെരുമാറുന്നവൻ—
4.29.11
तस्य राज्यं च कीर्तिश्च प्रतापश्चापि वर्धते।
यस्य कोशश्च दण्डश्च मित्राण्यात्मा च भूमिप।
समान्येतानि सर्वाणि स राज्यं महदश्नुते ॥ ४.२९.११ ॥
ആരുടെ കോശം, ദണ്ഡം (സേന), മിത്രങ്ങൾ, ആത്മാവ് ഇവയെല്ലാം തുല്യമായി പുഷ്ടമാകുന്നുവോ, അവന്റെ രാജ്യവും കീർത്തിയും പ്രതാപവും വർധിക്കും; ഹേ ഭൂപതേ, അങ്ങനെയുള്ളവൻ മഹാരാജ്യം അനുഭവിക്കുന്നു.
4.29.12
तद् भवान् वृत्तसम्पन्नः स्थितः पथि निरत्यये।
मित्रार्थमभिनीतार्थं यथावत् कर्तुमर्हति ॥ ४.२९.१२ ॥
അതിനാൽ സദാചാരസമ്പന്നനും ഇടറാത്ത വഴിയിൽ നിലകൊള്ളുന്നവനുമായ അങ്ങ്, മിത്രങ്ങൾക്കുവേണ്ടി മുമ്പേ പറഞ്ഞ ലക്ഷ്യം യഥാവിധി നിറവേറ്റുന്നതിന് അർഹനാണ്.
4.29.13
संत्यज्य सर्वकर्माणि मित्रार्थे यो न वर्तते।
सम्भ्रमाद् विकृतोत्साहः सोऽनर्थैर्नावरुध्यते ॥ ४.२९.१३ ॥
എല്ലാ കർമ്മങ്ങളും ഉപേക്ഷിച്ച് സുഹൃത്തിന്റെ കാര്യത്തിൽ വ്യാപരിക്കാത്തവൻ, പരിഭ്രമത്താൽ ഉത്സാഹം വികൃതമായവൻ, അവൻ അനർത്ഥങ്ങളാൽ വലയം ചെയ്യപ്പെടുന്നു.
4.29.14
यो हि कालव्यतीतेषु मित्रकार्येषु वर्तते।
स कृत्वा महतोऽप्यर्थान्न मित्रार्थेन युज्यते ॥ ४.२९.१४ ॥
കാലം കഴിഞ്ഞ ശേഷം സുഹൃത്തിന്റെ കാര്യങ്ങളിൽ വ്യാപരിക്കുന്നവൻ, വലിയ നേട്ടങ്ങൾ നേടിയാലും സുഹൃത്തിന്റെ ഹിതത്തോട് ചേരുന്നില്ല.
4.29.15
तदिदं मित्रकार्यं नः कालातीतमरिंदम।
क्रियतां राघवस्यैतद् वैदेह्याः परिमार्गणम् ॥ ४.२९.१५ ॥
അതിനാൽ നമ്മുടെ സുഹൃത്തിന്റെ ഈ കാര്യം കാലം കടന്നുപോയി. ശത്രുനാശകനേ, രാഘവനുവേണ്ടി വൈദേഹിയെ അന്വേഷിക്കുന്നത് ഇപ്പോൾ ചെയ്യണം.
4.29.16
न च कालमतीतं ते निवेदयति कालवित्।
त्वरमाणोऽपि स प्राज्ञस्तव राजन् वशानुगः ॥ ४.२९.१६ ॥
രാജാവേ, കാലം അറിയുന്ന ആ പ്രാജ്ഞൻ തിടുക്കപ്പെടുമ്പോഴും കഴിഞ്ഞുപോയ കാലം നിന്നെ അറിയിക്കുന്നില്ല; അവൻ നിന്റെ വശത്തിൽ നടക്കുന്നവനാണ്.
4.29.17
कुलस्य हेतुः स्फीतस्य दीर्घबन्धुश्च राघवः।
अप्रमेयप्रभावश्च स्वयं चाप्रतिमो गुणैः ॥ ४.२९.१७ ॥
രാഘവൻ (രാമൻ) തന്റെ കുലത്തിന്റെ സമൃദ്ധിക്ക് കാരണമാണ്, ദീർഘകാല ബന്ധുവാണ്; അവന്റെ പ്രഭാവം അളക്കാനാവാത്തതാണ്, അവൻ തന്നെ ഗുണങ്ങളിൽ തുല്യനില്ലാത്തവനാണ്.
4.29.18
तस्य त्वं कुरु वै कार्यं पूर्वं तेन कृतं तव।
हरीश्वर कपिश्रेष्ठानाज्ञापयितुमर्हसि ॥ ४.२९.१८ ॥
അവന്റെ കാര്യം നീ ചെയ്യുക — അവൻ മുമ്പ് നിനക്കുവേണ്ടി ചെയ്തിട്ടുണ്ട്. ഹരീശ്വരാ, ശ്രേഷ്ഠരായ വാനരന്മാർക്ക് നീ ആജ്ഞ നൽകണം.
4.29.19
नहि तावद् भवेत् कालो व्यतीतश्चोदनादृते।
चोदितस्य हि कार्यस्य भवेत् कालव्यतिक्रमः ॥ ४.२९.१९ ॥
പ്രേരണ കൂടാതെ ഇനിയും കാലം കഴിഞ്ഞിട്ടില്ല. പ്രേരിതമായ കാര്യത്തിലാണ് കാലവിളംബം സംഭവിക്കുക.
4.29.20
अकर्तुरपि कार्यस्य भवान् कर्ता हरीश्वर।
किं पुनः प्रतिकर्तुस्ते राज्येन च वधेन च ॥ ४.२९.२० ॥
വാനരേശ്വരാ! ചെയ്യാത്ത കാര്യവും നീ തന്നെ ചെയ്യും. പിന്നെ നിന്റെ രാജ്യത്തിനും വധത്തിനും പകരം ചെയ്യുന്നവനെക്കുറിച്ച് എന്തു പറയാൻ?
4.29.21
शक्तिमानतिविक्रान्तो वानरर्क्षगणेश्वर।
कर्तुं दाशरथेः प्रीतिमाज्ञायां किं नु सज्जसे ॥ ४.२९.२१ ॥
വാനര-ഋക്ഷ ഗണങ്ങളുടെ നാഥാ! നീ ശക്തനും അതിവിക്രമശാലിയുമാണ്. ദശരഥപുത്രന് പ്രീതി നൽകുന്ന കല്പനയിൽ നീ എന്തിന് മടിക്കുന്നു?
4.29.22
कामं खलु शरैः शक्तः सुरासुरमहोरगान्।
वशे दाशरथिः कर्तुं त्वत्प्रतिज्ञामवेक्षते ॥ ४.२९.२२ ॥
ദശരഥപുത്രൻ തന്റെ അമ്പുകളാൽ ദേവ-അസുര മഹാസർപ്പങ്ങളെയും വശത്താക്കാൻ കഴിവുള്ളവനാണ്. എന്നിട്ടും അവൻ നിന്റെ പ്രതിജ്ഞയെ മാനിക്കുന്നു.
4.29.23
प्राणत्यागाविशंकेन कृतं तेन महत् प्रियम्।
तस्य मार्गाम वैदेहीं पृथिव्यामपि चाम्बरे ॥ ४.२९.२३ ॥
ജീവത്യാഗ ഭയത്താൽപോലും അവൻ നിനക്ക് വലിയ ഉപകാരം ചെയ്തിരിക്കുന്നു. അവനുവേണ്ടി വൈദേഹിയെ ഭൂമിയിലും ആകാശത്തിലും നമുക്ക് അന്വേഷിക്കാം.
4.29.24
देवदानवगन्धर्वा असुराः समरुद्गणाः।
न च यक्षा भयं तस्य कुर्युः किमिव राक्षसाः ॥ ४.२९.२४ ॥
ദേവന്മാർ, ദാനവന്മാർ, ഗന്ധർവന്മാർ, അസുരന്മാർ, മരുത്ഗണങ്ങൾ, യക്ഷന്മാർ എന്നിവർപോലും അവനിൽ ഭയം ഉണർത്തുകയില്ല. രാക്ഷസരെക്കുറിച്ച് എന്തു പറയാൻ?
4.29.25
तदेवं शक्तियुक्तस्य पूर्वं प्रतिकृतस्तथा।
रामस्यार्हसि पिङ्गेश कर्तुं सर्वात्मना प्रियम् ॥ ४.२९.२५ ॥
അതുപോലെ, ശക്തിയുള്ള രാമൻ മുമ്പ് നിനക്കു ചെയ്ത ഉപകാരത്തിന് പകരമായി, പിങ്ഗേശാ, നീ പൂർണമനസ്സോടെ അവന് പ്രിയമായത് ചെയ്യണം.
4.29.26
नाधस्तादवनौ नाप्सु गतिर्नोपरि चाम्बरे।
कस्यचित् सज्जतेऽस्माकं कपीश्वर तवाज्ञया ॥ ४.२९.२६ ॥
കപീശ്വരാ, നിന്റെ കല്പനയാൽ ഞങ്ങളുടെ ഗതി താഴെ ഭൂമിയിലോ വെള്ളത്തിലോ മേലെ ആകാശത്തിലോ ആരാലും തടയപ്പെടുന്നില്ല.
4.29.27
तदाज्ञापय कः किं ते कुतो वापि व्यवस्यतु।
हरयो ह्यप्रधृष्यास्ते सन्ति कोट्यग्रतोऽनघ ॥ ४.२९.२७ ॥
അതിനാൽ ആര്, എന്ത്, എവിടെനിന്ന് ചെയ്യണമെന്ന് കല്പിച്ചാലും. നിർദോഷനേ, നിന്റെ വാനരന്മാർ കോടികൾക്കു മുന്നിലും പരാജയപ്പെടാത്തവരാണ്.
4.29.28
तस्य तद् वचनं श्रुत्वा काले साधु निरूपितम्।
सुग्रीवः सत्त्वसम्पन्नश्चकार मतिमुत्तमाम् ॥ ४.२९.२८ ॥
അദ്ദേഹത്തിന്റെ ആ വാക്ക് കേട്ട്, യഥാസമയം നന്നായി പറയപ്പെട്ടത് കേട്ട്, സത്വസമ്പന്നനായ സുഗ്രീവൻ ഉത്തമമായ തീരുമാനമെടുത്തു.
4.29.29
संदिदेशातिमतिमान् नीलं नित्यकृतोद्यमम्।
दिक्षु सर्वासु सर्वेषां सैन्यानामुपसंग्रहे ॥ ४.२९.२९ ॥
അതിബുദ്ധിമാനായ സുഗ്രീവൻ എപ്പോഴും ഉദ്യമശീലനായ നീലനോട്, എല്ലാ ദിക്കുകളിലും എല്ലാ സൈന്യങ്ങളെയും ഒരുമിച്ചുകൂട്ടാൻ കല്പിച്ചു.
4.29.30
यथा सेना समग्रा मे यूथपालाश्च सर्वशः।
समागच्छन्त्यसङ्गेन सेनाग्र्ये ण तथा कुरु ॥ ४.२९.३० ॥
എന്റെ സമ്പൂർണ സൈന്യവും യൂഥപാലന്മാരും എല്ലാവരും താമസമില്ലാതെ ഒന്നിച്ചെത്തുംവിധം, സേനാപതേ, അങ്ങനെ ചെയ്യുക.
4.29.31
ये त्वन्तपालाः प्लवगाः शीघ्रगा व्यवसायिनः।
समानयन्तु ते शीघ्रं त्वरिताः शासनान्मम।
स्वयं चानन्तरं कार्यं भवानेवानुपश्यतु ॥ ४.२९.३१ ॥
അതിർത്തി കാവൽക്കാരും വേഗത്തിൽ സഞ്ചരിക്കുന്നവരും ഉത്സാഹികളുമായ വാനരന്മാർ എന്റെ കൽപ്പനപ്രകാരം വേഗത്തിലും ആവേശത്തോടെയും എല്ലാവരെയും ഒരുമിച്ചു കൂട്ടട്ടെ; പിന്നീട് കാര്യം നിങ്ങൾതന്നെ മേൽനോട്ടം വഹിക്കുക.
4.29.32
त्रिपञ्चरात्रादूर्ध्वं यः प्राप्नुयादिह वानरः।
तस्य प्राणान्तिको दण्डो नात्र कार्या विचारणा ॥ ४.२९.३२ ॥
മൂന്നോ അഞ്ചോ രാത്രികൾക്കു ശേഷം ഇവിടെ എത്തുന്ന വാനരന് മരണശിക്ഷയായിരിക്കും; ഇതിൽ ഒരു ചർച്ചയുമില്ല.
4.29.33
हरींश्च वृद्धानुपयातु साङ्गदो
भवान् ममाज्ञामधिकृत्य निश्चितम्।
विधाय वेश्म प्रविवेश वीर्यवान् ॥ ४.२९.३३ ॥
അംഗദനോടൊപ്പം മുതിർന്ന വാനരന്മാരുടെ അടുത്തേക്ക് പോകുക; എന്റെ കൽപ്പന ഉറപ്പായും നടപ്പാക്കുക. ഇങ്ങനെ പറഞ്ഞ് വീരനായവൻ തന്റെ വസതിയിൽ പ്രവേശിച്ചു.