वाल्मीकि रामायण · सर्ग 4.45
हिन्दी · தமிழ் · తెలుగు · ಕನ್ನಡ · മലയാളം · বাংলা · मराठी · ગુજરાતી · ਪੰਜਾਬੀ · ଓଡ଼ିଆ · اردو · English · Español · Français · Deutsch · Português · Русский · 中文 · 日本語 · العربية · Bahasa Indonesia · ไทย
4.45.1
सर्वांश्चाहूय सुग्रीवः प्लवगान् प्लवगर्षभः।
समस्तांश्चाब्रवीद् राजा रामकार्यार्थसिद्धये ॥ ४.४५.१ ॥
वानरश्रेष्ठ राजा सुग्रीवाने सर्व वानरांना बोलावून, रामाचे कार्य सिद्ध होण्यासाठी त्या सर्वांना सांगितले.
4.45.2
एवमेतद् विचेतव्यं भवद्भिर्वानरोत्तमैः।
तदुग्रशासनं भर्तुर्विज्ञाय हरिपुंगवाः ॥ ४.४५.२ ॥
हे श्रेष्ठ वानरांनो, याप्रमाणेच तुम्ही याचा शोध घ्यायचा आहे; स्वामीची कठोर आज्ञा जाणून, हे वानरवीरांनो.
4.45.3
शलभा इव संछाद्य मेदिनीं सम्प्रतस्थिरे।
रामः प्रस्रवणे तस्मिन् न्यवसत् सहलक्ष्मणः ॥ ४.४५.३ ॥
नाकतोड्यांप्रमाणे पृथ्वी व्यापून ते निघाले; आणि राम लक्ष्मणासह त्या प्रस्रवण पर्वतावर राहत होता.
4.45.4
प्रतीक्षमाणस्तं मासं सीताधिगमने कृतः।
उत्तरां तु दिशं रम्यां गिरिराजसमावृताम् ॥ ४.४५.४ ॥
सीतेचा शोध लागण्यासाठी तो एक महिना वाट पाहत राहिला; उत्तरेची ती रमणीय दिशा, गिरिराजाने वेढलेली.
4.45.5
प्रतस्थे सहसा वीरो हरिः शतबलिस्तदा।
पूर्वां दिशं प्रतिययौ विनतो हरियूथपः ॥ ४.४५.५ ॥
तेव्हा वीर वानर शतबली अचानक निघाला; वानरयूथांचा तो नायक विनम्रपणे पूर्व दिशेकडे गेला.
4.45.6
ताराङ्गदादिसहितः प्लवगः पवनात्मजः।
अगस्त्याचरितामाशां दक्षिणां हरियूथपः ॥ ४.४५.६ ॥
तारा, अंगद इत्यादींसह पवनपुत्र वानर, वानरयूथांचा तो नायक, अगस्त्याने आचरलेल्या दक्षिण दिशेकडे गेला.
4.45.7
पश्चिमां च दिशं घोरां सुषेणः प्लवगेश्वरः।
प्रतस्थे हरिशार्दूलो दिशं वरुणपालिताम् ॥ ४.४५.७ ॥
भयंकर पश्चिम दिशेकडे वानरराज सुषेण निघाला; वानरांमध्ये व्याघ्रासारखा तो वरुणाने रक्षिलेल्या त्या दिशेकडे गेला.
4.45.8
ततः सर्वा दिशो राजा चोदयित्वा यथातथम्।
कपिसेनापतिर्वीरो मुमोद सुखितः सुखम् ॥ ४.४५.८ ॥
नंतर राजा सुग्रीवाने सर्व दिशांना यथोचितपणे वानरांना पाठवले आणि सुखी होऊन वानरसेनापती वीर आनंदित झाला.
4.45.9
एवं संचोदिताः सर्वे राज्ञा वानरयूथपाः।
स्वां स्वां दिशमभिप्रेत्य त्वरिताः सम्प्रतस्थिरे ॥ ४.४५.९ ॥
राजाने अशी प्रेरणा दिल्यावर सर्व वानरयूथपती आपापल्या दिशेकडे त्वरेने निघाले.
4.45.10
नदन्तश्चोन्नदन्तश्च गर्जन्तश्च प्लवंगमाः।
क्ष्वेडन्तो धावमानाश्च विनदन्तो महाबलाः ॥ ४.४५.१० ॥
गर्जना करीत, मोठ्याने ओरडत, गरजत, आरोळ्या देत, धावत ते महाबलवान वानर विविध आवाज करत होते.
4.45.11
एवं संचोदिताः सर्वे राज्ञा वानरयूथपाः।
आनयिष्यामहे सीतां हनिष्यामश्च रावणम् ॥ ४.४५.११ ॥
राजाने अशी प्रेरणा दिल्यावर सर्व वानरयूथपती म्हणाले, 'आम्ही सीतेला परत आणू आणि रावणाचा वध करू.'
4.45.12
अहमेको वधिष्यामि प्राप्तं रावणमाहवे।
ततश्चोन्मथ्य सहसा हरिष्ये जनकात्मजाम् ॥ ४.४५.१२ ॥
युद्धात येणाऱ्या रावणाचा मी एकटाच वध करीन; मग त्याचे मर्दन करून जनककन्या सीतेला तत्काळ परत आणीन.
4.45.13
वेपमानां श्रमेणाद्य भवद्भिः स्थीयतामिति।
एक एवाहरिष्यामि पातालादपि जानकीम् ॥ ४.४५.१३ ॥
श्रमाने कापणाऱ्या तिला आता तुम्ही येथेच थांबा. मी एकटाच जानकीला पाताळातूनही आणीन.
4.45.14
विधमिष्याम्यहं वृक्षान् दारयिष्याम्यहं गिरीन्।
धरणीं दारयिष्यामि क्षोभयिष्यामि सागरान् ॥ ४.४५.१४ ॥
मी वृक्षांना मोडून टाकीन, पर्वतांना फोडीन. पृथ्वीला फोडीन आणि समुद्रांना खवळवीन.
4.45.15
अहं योजनसंख्यायाः प्लवेयं नात्र संशयः।
शतयोजनसंख्यायाः शतं समधिकं ह्यहम् ॥ ४.४५.१५ ॥
योजनांच्या गणनेइतके अंतर मी उड्डाण करून पार करीन; यात संशय नाही. शंभर योजनांच्या गणनेपेक्षाही शंभरपट अधिक अंतर मी पार करीन.
4.45.16
भूतले सागरे वापि शैलेषु च वनेषु च।
पातालस्यापि वा मध्ये न ममाच्छिद्यते गतिः ॥ ४.४५.१६ ॥
पृथ्वीवर, समुद्रात, पर्वतांवर, वनांत, किंवा पाताळाच्या मध्येही माझी गती अडवली जाणार नाही.
4.45.17
इत्येकैकस्तदा तत्र वानरा बलदर्पिताः।
ऊचुश्च वचनं तस्य हरिराजस्य संनिधौ ॥ ४.४५.१७ ॥
अशा प्रकारे तेथे बलाने गर्विष्ठ वानर एक-एक करून वानरराजाच्या समोर बोलू लागले.