Vedyatra वेदयात्रा
検索

ヴァールミーキのラーマーヤナ · サルガ 4.65

हिन्दी · தமிழ் · తెలుగు · ಕನ್ನಡ · മലയാളം · বাংলা · मराठी · ગુજરાતી · ਪੰਜਾਬੀ · ଓଡ଼ିଆ · اردو · English · Español · Français · Deutsch · Português · Русский · 中文 · 日本語 · العربية · Bahasa Indonesia · ไทย

語の意味つきで読む

4.65.1

अथाङ्गदवचः श्रुत्वा ते सर्वे वानरर्षभाः।
स्वं स्वं गतौ समुत्साहमूचुस्तत्र यथाक्रमम् ॥ ४.६५.१ ॥

アンガダの言葉を聞いて、猿の雄牛のような長たちは皆、それぞれ自らの行く力について意気込んで、そこで順番に語った。

4.65.2

गजो गवाक्षो गवयः शरभो गन्धमादनः।
मैन्दश्च द्विविदश्चैव सुषेणो जाम्बवांस्तथा ॥ ४.६५.२ ॥

ガジャ、ガヴァークシャ、ガヴァヤ、シャラバ、ガンダマーダナ、マインダ、ドゥヴィヴィダ、スシェーナ、ジャーンバヴァーン(も語った)。

4.65.3

आबभाषे गजस्तत्र प्लवेयं दशयोजनम्।
गवाक्षो योजनान्याह गमिष्यामीति विंशतिम् ॥ ४.६५.३ ॥

そこでガジャが言った。「私は十ヨージャナ跳べる。」

4.65.4

शरभो वानरस्तत्र वानरांस्तानुवाच ह।
त्रिंशतं तु गमिष्यामि योजनानां प्लवङ्गमाः ॥ ४.६५.४ ॥

そこで猿のシャラバはそれらの猿たちに言った。「跳躍する者たちよ、私は三十ヨージャナ行こう。」

4.65.5

ऋषभो वानरस्तत्र वानरांस्तानुवाच ह।
चत्वारिंशद् गमिष्यामि योजनानां न संशयः ॥ ४.६५.५ ॥

そこで猿のリシャバはそれらの猿たちに言った。「私は四十ヨージャナ行こう、疑いはない。」

4.65.6

वानरांस्तु महातेजा अब्रवीद् गन्धमादनः।
योजनानां गमिष्यामि पञ्चाशत्तु न संशयः ॥ ४.६५.६ ॥

大いなる威光のガンダマーダナが猿たちに言った。「私は五十ヨージャナ行こう、疑いはない。」

4.65.7

मैन्दस्तु वानरस्तत्र वानरांस्तानुवाच ह।
योजनानां परं षष्टिमहं प्लवितुमुत्सहे ॥ ४.६५.७ ॥

そこにいたマインダという猿がその猿たちに言った。「私は六十ヨージャナ以上跳ぶことができる。」

4.65.8

ततस्तत्र महातेजा द्विविदः प्रत्यभाषत।
गमिष्यामि न संदेहः सप्ततिं योजनान्यहम् ॥ ४.६५.८ ॥

するとマハーテージャス(大いなる威光)のドヴィヴィダが答えた。「私は必ず行く、疑いはない。七十ヨージャナ行こう。」

4.65.9

सुषेणस्तु महातेजाः सत्त्ववान् कपिसत्तमः।
अशीतिं प्रतिजानेऽहं योजनानां पराक्रमे ॥ ४.६५.९ ॥

マハーテージャス、勇気に満ち、猿の中で最も優れたスシェーナが言った。「私は武勇によって八十ヨージャナを越えると誓う。」

4.65.10

तेषां कथयतां तत्र सर्वांस्ताननुमान्य च।
ततो वृद्धतमस्तेषां जाम्बवान् प्रत्यभाषत ॥ ४.६५.१० ॥

彼らがそこで皆話し、皆に同意した後、彼らの中で最も年長のジャーンバヴァーンが答えた。

4.65.11

पूर्वमस्माकमप्यासीत् कश्चिद् गतिपराक्रमः।
ते वयं वयसः पारमनुप्राप्ताः स्म साम्प्रतम् ॥ ४.६५.११ ॥

以前は私たちの中にも速さと勇気を持つ者がいた。しかし今、私たちは年齢の彼岸に至ってしまった。

4.65.12

किं तु नैवं गते शक्यमिदं कार्यमुपेक्षितुम्।
यदर्थं कपिराजश्च रामश्च कृतनिश्चयौ ॥ ४.६५.१२ ॥

しかしこのようになった以上、この任務を放置することはできない。猿王もラーマも、そのために固く決意しているのだから。

4.65.13

साम्प्रतं कालमस्माकं या गतिस्तां निबोधत।
नवतिं योजनानां तु गमिष्यामि न संशयः ॥ ४.६५.१३ ॥

今、我らの進むべき道を聞け。疑いなく、私は九十ヨージャナを行こう。

4.65.14

तांश्च सर्वान् हरिश्रेष्ठाञ्जाम्बवानिदमब्रवीत्।
न खल्वेतावदेवासीद् गमने मे पराक्रमः ॥ ४.६५.१४ ॥

ジャーンバヴァーンは、その猿の最良者たちすべてにこう言った。「私の行く力は、実のところこれだけではなかった。」

4.65.15

मया वैरोचने यज्ञे प्रभविष्णुः सनातनः।
प्रदक्षिणीकृतः पूर्वं क्रममाणस्त्रिविक्रमम् ॥ ४.६५.१५ ॥

昔、ヴァイローチャナの供犠で、三歩の姿で歩んでいた、あの永遠にして力ある主を、私は右回りに巡礼した。

4.65.16

स इदानीमहं वृद्धः प्लवने मन्दविक्रमः।
यौवने च तदासीन्मे बलमप्रतिमं परम् ॥ ४.६५.१६ ॥

今の私は老い、跳ぶ勇気も鈍っている。しかし若き日には、私の力は比類なく至上であった。

4.65.17

सम्प्रत्येतावदेवाद्य शक्यं मे गमने स्वतः।
नैतावता च संसिद्धिः कार्यस्यास्य भविष्यति ॥ ४.६५.१७ ॥

今日の私の力では、自ら行けるのはここまでだ。そこまでではこの任務は成し遂げられない。

4.65.18

अथोत्तरमुदारार्थमब्रवीदङ्गदस्तदा।
अनुमान्य तदा प्राज्ञो जाम्बवन्तं महाकपिः ॥ ४.६५.१८ ॥

そこで高い志を持つアンガダが答えた。そして賢い大猿アンガダは、ジャーンバヴァーンを敬って次のように言った。

4.65.19

अहमेतद् गमिष्यामि योजनानां शतं महत्।
निवर्तने तु मे शक्तिः स्यान्न वेति न निश्चितम् ॥ ४.६५.१९ ॥

私はこの百ヨージャナの遠い道を行くが、帰ってくる力があるかどうかは確かではない。

4.65.20

तमुवाच हरिश्रेष्ठं जाम्बवान् वाक्यकोविदः।
ज्ञायते गमने शक्तिस्तव हर्यृक्षसत्तम ॥ ४.६५.२० ॥

言葉に巧みなジャーンバヴァーンは、その猿の中の最良の者に言った。「猿と熊の中の最良の者よ、お前の行く力は明らかである。」

4.65.21

कामं शतसहस्रं वा नह्येष विधिरुच्यते।
योजनानां भवान् शक्तो गन्तुं प्रतिनिवर्तितुम् ॥ ४.६५.२१ ॥

「百であれ十万であれ、これは決まった規則として言われるのではない。お前は幾由旬も行って帰ってくることができる。」

4.65.22

नहि प्रेषयिता तात स्वामी प्रेष्यः कथंचन।
भवतायं जनः सर्वः प्रेष्यः प्लवगसत्तम ॥ ४.६५.२२ ॥

「愛しい者よ、主人は決して自ら遣わされる者ではない。お前によって、この民全体が遣わされるべきである。猿の中の最良の者よ。」

4.65.23

भवान् कलत्रमस्माकं स्वामिभावे व्यवस्थितः।
स्वामी कलत्रं सैन्यस्य गतिरेषा परंतप ॥ ४.६५.२३ ॥

「お前は我らの支えであり、主の位に立っている。主こそ軍勢の支えである。これが道である、敵を焼き尽くす者よ。」

4.65.24

अपि वै तस्य कार्यस्य भवान् मूलमरिंदम।
तस्मात् कलत्रवत् तात प्रतिपाल्यः सदा भवान् ॥ ४.६५.२४ ॥

「敵を制する者よ、その任務の根本もまさしくお前である。ゆえに愛しい者よ、お前は常に妻のように守られるべきである。」

4.65.25

मूलमर्थस्य संरक्ष्यमेष कार्यविदां नयः।
मूले हि सति सिध्यन्ति गुणाः सर्वे फलोदयाः ॥ ४.६५.२५ ॥

事を知る者の方策はこうである。目的の根本を守らねばならない。根本があってこそ、あらゆる徳と実りが生じて成就するのだ。

4.65.26

तद् भवानस्य कार्यस्य साधनं सत्यविक्रम।
वुद्धिविक्रमसम्पन्नो हेतुरत्र परंतप ॥ ४.६५.२६ ॥

ゆえに、真の勇者よ、この任務を成し遂げる手段は君である。知恵と勇武を備えた君こそ、ここでの要となる者だ、敵を焼く者よ。

4.65.27

गुरुश्च गुरुपुत्रश्च त्वं हि नः कपिसत्तम।
भवन्तमाश्रित्य वयं समर्था ह्यर्थसाधने ॥ ४.६५.२७ ॥

君は我らの師であり、師の御子でもある、猿の中の最上者よ。君を頼みとしてこそ、我らは目的を成し遂げる力を持つのだ。

4.65.28

उक्तवाक्यं महाप्राज्ञं जाम्बवन्तं महाकपिः।
प्रत्युवाचोत्तरं वाक्यं वालिसूनुरथाङ्गदः ॥ ४.६५.२८ ॥

大智のジャーンバヴァーンにそう告げられると、大猿ヴァーリの子アンガダは次のように答えた。

4.65.29

यदि नाहं गमिष्यामि नान्यो वानरपुङ्गवः।
पुनः खल्विदमस्माभिः कार्यं प्रायोपवेशनम् ॥ ४.६५.२९ ॥

もし私も行かず、ほかの猿の中の最上者も行かないならば、我らはまた断食による死を覚悟せねばならない。

4.65.30

नह्यकृत्वा हरिपतेः संदेशं तस्य धीमतः।
तत्रापि गत्वा प्राणानां न पश्ये परिरक्षणम् ॥ ४.६५.३० ॥

あの賢い猿の主君の使命を果たさずに、そこへ行ったところで、我が命を守る道は見えない。

4.65.31

स हि प्रसादे चात्यर्थकोपे च हरिरीश्वरः।
अतीत्य तस्य संदेशं विनाशो गमने भवेत् ॥ ४.६५.३१ ॥

彼は猿の主であり、喜んでも激しく怒っても、その命令を踏み越えて去れば破滅が待っている。

4.65.32

तत्तथा ह्यस्य कार्यस्य न भवत्यन्यथा गतिः।
तद् भवानेव दृष्टार्थः संचिन्तयितुमर्हति ॥ ४.६५.३२ ॥

ゆえに、この任務に他の道はない。目的を見ている君こそ熟考すべきである。

4.65.33

सोऽङ्गदेन तदा वीरः प्रत्युक्तः प्लवगर्षभः।
जाम्बवानुत्तमं वाक्यं प्रोवाचेदं ततोऽङ्गदम् ॥ ४.६५.३३ ॥

そこで、アンガダに応えられたその英雄、猿の中の雄牛ジャーンバヴァーンは、アンガダにこの優れた言葉を述べた。

4.65.34

तस्य ते वीर कार्यस्य न किंचित् परिहास्यते।
एष संचोदयाम्येनं यः कार्यं साधयिष्यति ॥ ४.६५.३४ ॥

勇士よ、君の任務は何一つ放置されはしない。任務を成し遂げる者、この者を私は奮い立たせよう。

4.65.35

ततः प्रतीतं प्लवतां वरिष्ठ-
मेकान्तमाश्रित्य सुखोपविष्टम्।
संचोदयामास हरिप्रवीरो
हरिप्रवीरं हनुमन्तमेव ॥ ४.६५.३५ ॥

そのとき、跳躍者の中で最も優れ、名高く、人里離れて安らかに座していた猿の英雄は、猿の英雄ハヌマーンその人を奮い立たせた。