വാല്മീകി രാമായണം · സർഗം 4.65
हिन्दी · தமிழ் · తెలుగు · ಕನ್ನಡ · മലയാളം · বাংলা · मराठी · ગુજરાતી · ਪੰਜਾਬੀ · ଓଡ଼ିଆ · اردو · English · Español · Français · Deutsch · Português · Русский · 中文 · 日本語 · العربية · Bahasa Indonesia · ไทย
4.65.1
अथाङ्गदवचः श्रुत्वा ते सर्वे वानरर्षभाः।
स्वं स्वं गतौ समुत्साहमूचुस्तत्र यथाक्रमम् ॥ ४.६५.१ ॥
അംഗദന്റെ വാക്കുകൾ കേട്ട ആ വാനരശ്രേഷ്ഠന്മാരെല്ലാം, തങ്ങളുടെ തങ്ങളുടെ പോകാനുള്ള കഴിവിനെക്കുറിച്ച് ഉത്സാഹത്തോടെ അവിടെ ക്രമമായി സംസാരിച്ചു.
4.65.2
गजो गवाक्षो गवयः शरभो गन्धमादनः।
मैन्दश्च द्विविदश्चैव सुषेणो जाम्बवांस्तथा ॥ ४.६५.२ ॥
ഗജൻ, ഗവാക്ഷൻ, ഗവയൻ, ശരഭൻ, ഗന്ധമാദനൻ, മൈന്ദൻ, ദ്വിവിദൻ, സുഷേണൻ, ജാംബവാൻ എന്നിവരും (സംസാരിച്ചു).
4.65.3
आबभाषे गजस्तत्र प्लवेयं दशयोजनम्।
गवाक्षो योजनान्याह गमिष्यामीति विंशतिम् ॥ ४.६५.३ ॥
അവിടെ ഗജൻ പറഞ്ഞു — "ഞാൻ പത്ത് യോജന ചാടാം."
4.65.4
शरभो वानरस्तत्र वानरांस्तानुवाच ह।
त्रिंशतं तु गमिष्यामि योजनानां प्लवङ्गमाः ॥ ४.६५.४ ॥
അവിടെ വാനരൻ ശരഭൻ ആ വാനരന്മാരോട് പറഞ്ഞു — "ചാടുന്ന വാനരന്മാരേ, ഞാൻ മുപ്പത് യോജന പോകും."
4.65.5
ऋषभो वानरस्तत्र वानरांस्तानुवाच ह।
चत्वारिंशद् गमिष्यामि योजनानां न संशयः ॥ ४.६५.५ ॥
അവിടെ വാനരൻ ഋഷഭൻ ആ വാനരന്മാരോട് പറഞ്ഞു — "ഞാൻ നാൽപ്പത് യോജന പോകും, സംശയമില്ല."
4.65.6
वानरांस्तु महातेजा अब्रवीद् गन्धमादनः।
योजनानां गमिष्यामि पञ्चाशत्तु न संशयः ॥ ४.६५.६ ॥
മഹാതേജസ്വിയായ ഗന്ധമാദനൻ വാനരന്മാരോട് പറഞ്ഞു — "ഞാൻ അൻപത് യോജന പോകും, സംശയമില്ല."
4.65.7
मैन्दस्तु वानरस्तत्र वानरांस्तानुवाच ह।
योजनानां परं षष्टिमहं प्लवितुमुत्सहे ॥ ४.६५.७ ॥
അവിടെയുണ്ടായിരുന്ന മൈന്ദൻ എന്ന വാനരൻ ആ വാനരന്മാരോട് പറഞ്ഞു: "എനിക്ക് അറുപത് യോജനയ്ക്കപ്പുറവും ചാടാൻ കഴിയും."
4.65.8
ततस्तत्र महातेजा द्विविदः प्रत्यभाषत।
गमिष्यामि न संदेहः सप्ततिं योजनान्यहम् ॥ ४.६५.८ ॥
അപ്പോൾ മഹാതേജസ്വിയായ ദ്വിവിദൻ മറുപടി പറഞ്ഞു: "ഞാൻ തീർച്ചയായും പോകും, സംശയമില്ല; എഴുപത് യോജന ഞാൻ പോകും."
4.65.9
सुषेणस्तु महातेजाः सत्त्ववान् कपिसत्तमः।
अशीतिं प्रतिजानेऽहं योजनानां पराक्रमे ॥ ४.६५.९ ॥
മഹാതേജസ്വിയും ധൈര്യശാലിയും വാനരരിൽ ഉത്തമനുമായ സുഷേണൻ പറഞ്ഞു: "എന്റെ പരാക്രമത്താൽ എണ്പത് യോജന കടക്കുമെന്ന് ഞാൻ പ്രതിജ്ഞ ചെയ്യുന്നു."
4.65.10
तेषां कथयतां तत्र सर्वांस्ताननुमान्य च।
ततो वृद्धतमस्तेषां जाम्बवान् प्रत्यभाषत ॥ ४.६५.१० ॥
അവരെല്ലാം അവിടെ സംസാരിക്കുന്നതിനിടയിൽ, അവരെയെല്ലാം അംഗീകരിച്ച ശേഷം, അവരിൽ ഏറ്റവും വൃദ്ധനായ ജാംബവാൻ മറുപടി പറഞ്ഞു.
4.65.11
पूर्वमस्माकमप्यासीत् कश्चिद् गतिपराक्रमः।
ते वयं वयसः पारमनुप्राप्ताः स्म साम्प्रतम् ॥ ४.६५.११ ॥
മുൻപ് ഞങ്ങളിലും ചിലർക്ക് ഗതിവേഗവും പരാക്രമവും ഉണ്ടായിരുന്നു; പക്ഷേ ഇപ്പോൾ ഞങ്ങൾ വാർദ്ധക്യത്തിന്റെ അതിരിൽ എത്തിയിരിക്കുന്നു.
4.65.12
किं तु नैवं गते शक्यमिदं कार्यमुपेक्षितुम्।
यदर्थं कपिराजश्च रामश्च कृतनिश्चयौ ॥ ४.६५.१२ ॥
എന്നാൽ ഇങ്ങനെയിരിക്കെ ഈ കാര്യം അവഗണിക്കാൻ കഴിയില്ല; ഇതിനായി കപിരാജനും രാമനും ദൃഢനിശ്ചയം ചെയ്തിരിക്കുന്നു.
4.65.13
साम्प्रतं कालमस्माकं या गतिस्तां निबोधत।
नवतिं योजनानां तु गमिष्यामि न संशयः ॥ ४.६५.१३ ॥
ഇപ്പോൾ നമുക്കുള്ള വഴി കേൾക്കുക. സംശയമില്ല, ഞാൻ തൊണ്ണൂറ് യോജന ദൂരം പോകും.
4.65.14
तांश्च सर्वान् हरिश्रेष्ठाञ्जाम्बवानिदमब्रवीत्।
न खल्वेतावदेवासीद् गमने मे पराक्रमः ॥ ४.६५.१४ ॥
ആ വാനരശ്രേഷ്ഠരോടെല്ലാം ജാംബവാൻ ഇങ്ങനെ പറഞ്ഞു: പോകുന്നതിൽ എന്റെ പരാക്രമം ഇത്രമാത്രമായിരുന്നില്ല.
4.65.15
मया वैरोचने यज्ञे प्रभविष्णुः सनातनः।
प्रदक्षिणीकृतः पूर्वं क्रममाणस्त्रिविक्रमम् ॥ ४.६५.१५ ॥
മുൻപ് വൈരോചനന്റെ യജ്ഞത്തിൽ, ത്രിവിക്രമരൂപത്തിൽ ചുവടുവെച്ച ആ സനാതനനും പ്രഭാവശാലിയുമായ ദേവനെ ഞാൻ പ്രദക്ഷിണം വെച്ചു.
4.65.16
स इदानीमहं वृद्धः प्लवने मन्दविक्रमः।
यौवने च तदासीन्मे बलमप्रतिमं परम् ॥ ४.६५.१६ ॥
ഇപ്പോൾ ഞാൻ വൃദ്ധനാണ്; ചാടുന്നതിൽ എന്റെ പരാക്രമം മന്ദമായി. എന്നാൽ യൗവനത്തിൽ അന്ന് എന്റെ ബലം അതുല്യവും പരമവുമായിരുന്നു.
4.65.17
सम्प्रत्येतावदेवाद्य शक्यं मे गमने स्वतः।
नैतावता च संसिद्धिः कार्यस्यास्य भविष्यति ॥ ४.६५.१७ ॥
ഇപ്പോൾ ഇന്ന് എനിക്ക് സ്വയം പോകാൻ ഇത്രമാത്രമേ സാധ്യമാകൂ; ഇത്രകൊണ്ട് ഈ കാര്യം സിദ്ധിക്കുകയില്ല.
4.65.18
अथोत्तरमुदारार्थमब्रवीदङ्गदस्तदा।
अनुमान्य तदा प्राज्ञो जाम्बवन्तं महाकपिः ॥ ४.६५.१८ ॥
അപ്പോൾ ഉദാരമായ അർത്ഥമുള്ള അംഗദൻ മറുപടി പറഞ്ഞു. അപ്പോൾ ജ്ഞാനിയായ മഹാകപി അംഗദൻ ജാംബവാനെ ആദരിച്ച് ഇങ്ങനെ പറഞ്ഞു.
4.65.19
अहमेतद् गमिष्यामि योजनानां शतं महत्।
निवर्तने तु मे शक्तिः स्यान्न वेति न निश्चितम् ॥ ४.६५.१९ ॥
ഞാൻ ഈ നൂറു യോജനയുടെ മഹത്തായ ദൂരം പോകും; എന്നാൽ മടങ്ങിവരാനുള്ള ശക്തി എനിക്കുണ്ടോ ഇല്ലയോ എന്നത് ഉറപ്പില്ല.
4.65.20
तमुवाच हरिश्रेष्ठं जाम्बवान् वाक्यकोविदः।
ज्ञायते गमने शक्तिस्तव हर्यृक्षसत्तम ॥ ४.६५.२० ॥
വാക്കുകളിൽ സമർത്ഥനായ ജാംബവാൻ ആ വാനരശ്രേഷ്ഠനോട് പറഞ്ഞു: "വാനര-ഋക്ഷ ശ്രേഷ്ഠനേ, നിന്റെ പോകാനുള്ള ശക്തി അറിയപ്പെടുന്നു."
4.65.21
कामं शतसहस्रं वा नह्येष विधिरुच्यते।
योजनानां भवान् शक्तो गन्तुं प्रतिनिवर्तितुम् ॥ ४.६५.२१ ॥
"നൂറോ ആയിരമോ യോജന—ഇത് നിയമമായി പറയപ്പെടുന്നില്ല; യോജനകൾ പോയി മടങ്ങിവരാൻ നീ ശക്തനാണ്."
4.65.22
नहि प्रेषयिता तात स्वामी प्रेष्यः कथंचन।
भवतायं जनः सर्वः प्रेष्यः प्लवगसत्तम ॥ ४.६५.२२ ॥
"പ്രിയനേ, ഒരു യജമാനനും ഒരു വിധത്തിലും അയയ്ക്കപ്പെടുന്നവനല്ല; നിന്നാൽ ഈ ജനമെല്ലാം അയയ്ക്കപ്പെടേണ്ടവർ, വാനരശ്രേഷ്ഠനേ."
4.65.23
भवान् कलत्रमस्माकं स्वामिभावे व्यवस्थितः।
स्वामी कलत्रं सैन्यस्य गतिरेषा परंतप ॥ ४.६५.२३ ॥
"നീ ഞങ്ങളുടെ ആശ്രയമാണ്, നേതൃസ്ഥാനത്ത് നിൽക്കുന്നു; നേതാവാണ് സേനയുടെ ആശ്രയം; ഇതാണ് വഴി, ശത്രുതാപനനേ."
4.65.24
अपि वै तस्य कार्यस्य भवान् मूलमरिंदम।
तस्मात् कलत्रवत् तात प्रतिपाल्यः सदा भवान् ॥ ४.६५.२४ ॥
"ശത്രുദമനനേ, ആ കാര്യത്തിന്റെ മൂലവും നീ തന്നെ; അതിനാൽ പ്രിയനേ, നീ എപ്പോഴും ഭാര്യയെപ്പോലെ സംരക്ഷിക്കപ്പെടേണ്ടവനാണ്."
4.65.25
मूलमर्थस्य संरक्ष्यमेष कार्यविदां नयः।
मूले हि सति सिध्यन्ति गुणाः सर्वे फलोदयाः ॥ ४.६५.२५ ॥
കാര്യമറിയുന്നവരുടെ നയമിതാണ്: കാര്യത്തിന്റെ മൂലം സംരക്ഷിക്കണം. മൂലമുണ്ടെങ്കിലേ എല്ലാ ഗുണങ്ങളും ഫലങ്ങളും ഉദിച്ച് സിദ്ധിക്കൂ.
4.65.26
तद् भवानस्य कार्यस्य साधनं सत्यविक्रम।
वुद्धिविक्रमसम्पन्नो हेतुरत्र परंतप ॥ ४.६५.२६ ॥
അതിനാൽ, സത്യപരാക്രമിയേ, ഈ കാര്യത്തിന്റെ സാധനം നീയാണ്. ബുദ്ധിയും പരാക്രമവും നിറഞ്ഞ നീയാണ് ഇവിടെ ഹേതു, ശത്രുതാപകനേ.
4.65.27
गुरुश्च गुरुपुत्रश्च त्वं हि नः कपिसत्तम।
भवन्तमाश्रित्य वयं समर्था ह्यर्थसाधने ॥ ४.६५.२७ ॥
നീ ഞങ്ങൾക്ക് ഗുരുവും ഗുരുപുത്രനുമാണ്, കപിശ്രേഷ്ഠാ. നിന്നെ ആശ്രയിച്ചാണ് ഞങ്ങൾ കാര്യസാധനത്തിന് സമർഥരാകുന്നത്.
4.65.28
उक्तवाक्यं महाप्राज्ञं जाम्बवन्तं महाकपिः।
प्रत्युवाचोत्तरं वाक्यं वालिसूनुरथाङ्गदः ॥ ४.६५.२८ ॥
മഹാപ്രാജ്ഞനായ ജാംബവാനോട് ഇങ്ങനെ പറഞ്ഞപ്പോൾ, മഹാകപിയായ വാലിയുടെ പുത്രൻ അംഗദൻ മറുപടിയായി ഈ വാക്കുകൾ പറഞ്ഞു.
4.65.29
यदि नाहं गमिष्यामि नान्यो वानरपुङ्गवः।
पुनः खल्विदमस्माभिः कार्यं प्रायोपवेशनम् ॥ ४.६५.२९ ॥
ഞാൻ പോകാതിരുന്നാലും മറ്റൊരു വാനരശ്രേഷ്ഠനും പോകാതിരുന്നാലും, നമുക്ക് വീണ്ടും പ്രായോപവേശനം തന്നെ ചെയ്യേണ്ടിവരും.
4.65.30
नह्यकृत्वा हरिपतेः संदेशं तस्य धीमतः।
तत्रापि गत्वा प्राणानां न पश्ये परिरक्षणम् ॥ ४.६५.३० ॥
ആ ബുദ്ധിമാനായ ഹരിപതിയുടെ (സുഗ്രീവന്റെ) സന്ദേശം നിറവേറ്റാതെ, അവിടെ ചെന്നാലും എന്റെ പ്രാണരക്ഷ ഞാൻ കാണുന്നില്ല.
4.65.31
स हि प्रसादे चात्यर्थकोपे च हरिरीश्वरः।
अतीत्य तस्य संदेशं विनाशो गमने भवेत् ॥ ४.६५.३१ ॥
അവൻ വാനരരുടെ പ്രഭുവായ സുഗ്രീവനാണ്; പ്രസന്നനായാലും അത്യന്തം കോപിച്ചാലും, അവന്റെ കല്പന ലംഘിച്ചു പോയാൽ നാശമേ ഉണ്ടാകൂ.
4.65.32
तत्तथा ह्यस्य कार्यस्य न भवत्यन्यथा गतिः।
तद् भवानेव दृष्टार्थः संचिन्तयितुमर्हति ॥ ४.६५.३२ ॥
അതിനാൽ ഈ കാര്യത്തിന് മറ്റൊരു വഴിയില്ല; നീ തന്നെ ലക്ഷ്യം കണ്ടവനായതിനാൽ ആലോചിക്കാൻ അർഹനാണ്.
4.65.33
सोऽङ्गदेन तदा वीरः प्रत्युक्तः प्लवगर्षभः।
जाम्बवानुत्तमं वाक्यं प्रोवाचेदं ततोऽङ्गदम् ॥ ४.६५.३३ ॥
അപ്പോൾ അംഗദന് മറുപടി പറയപ്പെട്ട ആ വീരനും വാനരശ്രേഷ്ഠനുമായ ജാംബവാൻ അംഗദനോട് ഈ ഉത്തമവാക്യം പറഞ്ഞു.
4.65.34
तस्य ते वीर कार्यस्य न किंचित् परिहास्यते।
एष संचोदयाम्येनं यः कार्यं साधयिष्यति ॥ ४.६५.३४ ॥
വീരാ, നിന്റെ ആ കാര്യത്തിൽ ഒന്നും ഉപേക്ഷിക്കപ്പെടില്ല. കാര്യം സാധിക്കുന്നവനെ ഞാൻ ഇവനെ പ്രേരിപ്പിക്കുന്നു.
4.65.35
ततः प्रतीतं प्लवतां वरिष्ठ-
मेकान्तमाश्रित्य सुखोपविष्टम्।
संचोदयामास हरिप्रवीरो
हरिप्रवीरं हनुमन्तमेव ॥ ४.६५.३५ ॥
അപ്പോൾ ചാടുന്നവരിൽ ശ്രേഷ്ഠനും പ്രസിദ്ധനും ഏകാന്തത്തിൽ സുഖമായി ഇരുന്നവനുമായ വാനരവീരൻ, വാനരവീരനായ ഹനുമാനെത്തന്നെ പ്രേരിപ്പിച്ചു.