വാല്മീകി രാമായണം · സർഗം 5.1
हिन्दी · தமிழ் · తెలుగు · ಕನ್ನಡ · മലയാളം · বাংলা · मराठी · ગુજરાતી · ਪੰਜਾਬੀ · ଓଡ଼ିଆ · اردو · English · Español · Français · Deutsch · Português · Русский · 中文 · 日本語 · العربية · Bahasa Indonesia · ไทย
5.1.1
ततो रावणनीतायाः सीतायाः शत्रुकर्षणः।
इयेष पदमन्वेष्टुं चारणाचरिते पथि ॥ ५.१.१ ॥
അപ്പോൾ രാവണൻ കൊണ്ടുപോയ സീതയുടെ അടയാളം തേടുവാൻ ശത്രുക്കളെ അമർച്ച ചെയ്യുന്നവൻ ചാരണന്മാർ സഞ്ചരിക്കുന്ന വഴിയിൽ പോകുവാൻ ആഗ്രഹിച്ചു.
5.1.2
दुष्करं निष्प्रतिद्वन्द्वं चिकीर्षन् कर्म वानरः।
समुदग्रशिरोग्रीवो गवां पतिरिवाबभौ ॥ ५.१.२ ॥
അതിദുഷ്കരവും സമാനമില്ലാത്തതുമായ കർമ്മം ചെയ്യാൻ ആഗ്രഹിച്ച ആ വാനരൻ, തല കഴുത്തും ഉയർത്തി, പശുക്കളുടെ നാഥനായ കാളയെപ്പോലെ ശോഭിച്ചു.
5.1.3
अथ वैदूर्यवर्णेषु शाद्वलेषु महाबलः।
धीरः सलिलकल्पेषु विचचार यथासुखम् ॥ ५.१.३ ॥
അപ്പോൾ ആ മഹാബലവാനും ധീരനുമായവൻ വൈഡൂര്യവർണ്ണമുള്ളതും വെള്ളംപോലെ തോന്നുന്നതുമായ പുൽമേടുകളിൽ ഇഷ്ടംപോലെ സഞ്ചരിച്ചു.
5.1.4
द्विजान् वित्रासयन् धीमानुरसा पादपान् हरन्।
मृगांश्च सुबहून् निघ्नन् प्रवृद्ध इव केसरी ॥ ५.१.४ ॥
പക്ഷികളെ ഭയപ്പെടുത്തിയും, മാറുകൊണ്ട് വൃക്ഷങ്ങളെ പറിച്ചും, പല മൃഗങ്ങളെ കൊന്നും, പൂർണവളർച്ചയെത്തിയ സിംഹംപോലെ ആ ബുദ്ധിമാൻ സഞ്ചരിച്ചു.
5.1.5
नीललोहितमाञ्जिष्ठपद्मवर्णैः सितासितैः।
स्वभावसिद्धैर्विमलैर्धातुभिः समलंकृतम् ॥ ५.१.५ ॥
നീല, ചുവപ്പ്, മഞ്ചിഷ്ഠ, താമരനിറങ്ങളും വെളുപ്പും കറുപ്പുമുള്ള, സ്വാഭാവികമായ നിർമ്മലമായ ധാതുക്കളാൽ നന്നായി അലങ്കരിക്കപ്പെട്ട (പർവതം).
5.1.6
कामरूपिभिराविष्टमभीक्ष्णं सपरिच्छदैः।
यक्षकिंनरगन्धर्वैर्देवकल्पैः सपन्नगैः ॥ ५.१.६ ॥
ഇഷ്ടരൂപം ധരിക്കാൻ കഴിവുള്ള, പരിവാരങ്ങളോടു കൂടിയ, ദേവതുല്യരായ യക്ഷന്മാർ, കിന്നരന്മാർ, ഗന്ധർവന്മാർ, നാഗങ്ങൾ എന്നിവരാൽ എപ്പോഴും നിറഞ്ഞ (പർവതം).
5.1.7
स तस्य गिरिवर्यस्य तले नागवरायुते।
तिष्ठन् कपिवरस्तत्र ह्रदे नाग इवाबभौ ॥ ५.१.७ ॥
ആ ശ്രേഷ്ഠ പർവതത്തിന്റെ അടിവാരത്തിൽ, ശ്രേഷ്ഠ നാഗങ്ങൾ നിറഞ്ഞ ആ സ്ഥലത്ത് നിന്ന ആ വാനരശ്രേഷ്ഠൻ, അവിടത്തെ ജലാശയത്തിലെ നാഗത്തെപ്പോലെ പ്രകാശിച്ചു.
5.1.8
स सूर्याय महेन्द्राय पवनाय स्वयम्भुवे।
भूतेभ्यश्चाञ्जलिं कृत्वा चकार गमने मतिम् ॥ ५.१.८ ॥
അവൻ സൂര്യനും മഹേന്ദ്രനും വായുവിനും സ്വയംഭുവിനും ഭൂതങ്ങൾക്കും അഞ്ജലി അർപ്പിച്ച് യാത്രയ്ക്ക് തീരുമാനിച്ചു.
5.1.9
अञ्जलिं प्राङ्मुखं कुर्वन् पवनायात्मयोनये।
ततो हि ववृधे गन्तुं दक्षिणो दक्षिणां दिशम् ॥ ५.१.९ ॥
കിഴക്കോട്ട് മുഖം തിരിച്ച് വായുവിനും ആത്മയോനിക്കും അഞ്ജലി അർപ്പിച്ച് അവൻ ദക്ഷിണദിശയിലേക്ക് പോകാൻ ഉത്സാഹം കൊണ്ടു.
5.1.10
प्लवगप्रवरैर्दृष्टः प्लवने कृतनिश्चयः।
ववृधे रामवृद्ध्यर्थं समुद्र इव पर्वसु ॥ ५.१.१० ॥
വാനരശ്രേഷ്ഠന്മാർ നോക്കിനിൽക്കെ, ചാടാൻ നിശ്ചയിച്ച അവൻ, രാമന്റെ നന്മയ്ക്കായി പൗർണമിയിൽ സമുദ്രം ഉയരുന്നതുപോലെ വളർന്നു.
5.1.11
निष्प्रमाणशरीरः सँल्लिलङ्घयिषुरर्णवम्।
बाहुभ्यां पीडयामास चरणाभ्यां च पर्वतम् ॥ ५.१.११ ॥
അളവില്ലാത്ത ശരീരത്തോടെ, സമുദ്രം കടക്കാൻ ആഗ്രഹിച്ച അവൻ, തന്റെ കൈകൾകൊണ്ടും കാലുകൾകൊണ്ടും പർവതത്തെ അമർത്തി.
5.1.12
स चचालाचलश्चाशु मुहूर्तं कपिपीडितः।
तरूणां पुष्पिताग्राणां सर्वं पुष्पमशातयत् ॥ ५.१.१२ ॥
വാനരന്റെ അമർത്തലിൽ ആ അചലപർവതം ഒരു നിമിഷം വിറച്ചു; പൂത്ത അഗ്രങ്ങളുള്ള മരങ്ങളിലെ പൂക്കളെല്ലാം അത് പൊഴിച്ചു.
5.1.13
तेन पादपमुक्तेन पुष्पौघेण सुगन्धिना।
सर्वतः संवृतः शैलो बभौ पुष्पमयो यथा ॥ ५.१.१३ ॥
മരങ്ങളിൽനിന്ന് വീണ സുഗന്ധമുള്ള പുഷ്പപ്രവാഹത്താൽ എല്ലായിടവും മൂടപ്പെട്ട ആ പർവതം പുഷ്പമയമെന്നപോലെ തിളങ്ങി.
5.1.14
तेन चोत्तमवीर्येण पीड्यमानः स पर्वतः।
सलिलं सम्प्रसुस्राव मदमत्त इव द्विपः ॥ ५.१.१४ ॥
ആ ഉത്തമവീരന്റെ ഞെരുക്കലിൽ പീഡിതമായ ആ പർവതം മദമിളകിയ ആനയെപ്പോലെ ജലധാര ചൊരിഞ്ഞു.
5.1.15
पीड्यमानस्तु बलिना महेन्द्रस्तेन पर्वतः।
रीतीर्निर्वर्तयामास काञ्चनाञ्जनराजतीः ॥ ५.१.१५ ॥
ആ ബലവാന്റെ ഞെരുക്കത്താൽ പീഡിതനായ മഹേന്ദ്രപർവതം സ്വർണ്ണം, അഞ്ജനം, വെള്ളി നിറത്തിലുള്ള വരകൾ തെളിയിച്ചു.
5.1.16
मुमोच च शिलाः शैलो विशालाः समनःशिलाः।
मध्यमेनार्चिषा जुष्टो धूमराजीरिवानलः ॥ ५.१.१६ ॥
പർവതം മനഃശിലയോടുകൂടിയ വലിയ പാറകൾ ഉതിർത്തു; മധ്യമജ്വാലയുള്ള അഗ്നി പുകച്ചുരുളുകൾ തുപ്പുന്നതുപോലെ.
5.1.17
हरिणा पीड्यमानेन पीड्यमानानि सर्वतः।
गुहाविष्टानि सत्त्वानि विनेदुर्विकृतैः स्वरैः ॥ ५.१.१७ ॥
ഹരിയുടെ (ഹനുമാന്റെ) ഞെരുക്കത്താൽ, ചുറ്റും ഗുഹകളിൽ വസിക്കുന്ന ജീവികൾ വികൃതസ്വരങ്ങളിൽ നിലവിളിച്ചു.
5.1.18
स महान् सत्त्वसन्नादः शैलपीडानिमित्तजः।
पृथिवीं पूरयामास दिशश्चोपवनानि च ॥ ५.१.१८ ॥
പർവതപീഡയിൽനിന്ന് ഉയർന്ന ആ മഹാജീവികളുടെ ആരവം ഭൂമിയെയും ദിക്കുകളെയും ഉപവനങ്ങളെയും നിറച്ചു.
5.1.19
शिरोभिः पृथुभिर्नागा व्यक्तस्वस्तिकलक्षणैः।
वमन्तः पावकं घोरं ददंशुर्दशनैः शिलाः ॥ ५.१.१९ ॥
വ്യക്തമായ സ്വസ്തിക ലക്ഷണങ്ങളുള്ള വിശാലമായ തലകളോടെ, ഭയങ്കരമായ തീ ഛർദ്ദിച്ചുകൊണ്ട് നാഗങ്ങൾ തങ്ങളുടെ കോമ്പല്ലുകളാൽ പാറകളെ കടിച്ചു.
5.1.20
तास्तदा सविषैर्दष्टाः कुपितैस्तैर्महाशिलाः।
जज्वलुः पावकोद्दीप्ता बिभिदुश्च सहस्रधा ॥ ५.१.२० ॥
അപ്പോൾ കോപിച്ച ആ നാഗങ്ങളുടെ വിഷദംശനത്താൽ ആ മഹാശിലകൾ തീയാൽ ജ്വലിച്ച് ആയിരം കഷണങ്ങളായി പിളർന്നു.
5.1.21
यानि त्वौषधजालानि तस्मिञ्जातानि पर्वते।
विषघ्नान्यपि नागानां न शेकुः शमितुं विषम् ॥ ५.१.२१ ॥
ആ പർവതത്തിൽ വളർന്നിരുന്ന, നാഗങ്ങളുടെ വിഷത്തെ ഹരിക്കുന്ന ഔഷധ സസ്യക്കൂട്ടങ്ങൾക്കുപോലും ആ വിഷത്തെ ശമിപ്പിക്കാനായില്ല.
5.1.22
भिद्यतेऽयं गिरिर्भूतैरिति मत्वा तपस्विनः।
त्रस्ता विद्याधरास्तस्मादुत्पेतुः स्त्रीगणैः सह ॥ ५.१.२२ ॥
'ഈ പർവതം ഭൂതങ്ങളാൽ പിളർക്കപ്പെടുകയാണ്' എന്ന് കരുതി, ഭയന്ന തപസ്വികളും വിദ്യാധരന്മാരും തങ്ങളുടെ സ്ത്രീസംഘങ്ങളോടൊപ്പം അവിടെനിന്ന് പറന്നുയർന്നു.
5.1.23
पानभूमिगतं हित्वा हैममासवभाजनम्।
पात्राणि च महार्हाणि करकांश्च हिरण्मयान् ॥ ५.१.२३ ॥
പാനഭൂമിയിൽ കിടന്നിരുന്ന സ്വർണ്ണമദ്യപാത്രവും, അമൂല്യമായ പാത്രങ്ങളും, സ്വർണ്ണകുടങ്ങളും ഉപേക്ഷിച്ച്.
5.1.24
लेह्यानुच्चावचान् भक्ष्यान् मांसानि विविधानि च।
आर्षभाणि च चर्माणि खड्गांश्च कनकत्सरून् ॥ ५.१.२४ ॥
നക്കിത്തിന്നുന്ന പലതരം ഭക്ഷണങ്ങൾ, വിവിധ തരം മാംസങ്ങൾ, കാളത്തോൽ കൊണ്ടുള്ള തോൽപ്പാത്രങ്ങൾ, സ്വർണ്ണ ഉറകളുള്ള വാളുകൾ.
5.1.25
कृतकण्ठगुणाः क्षीबा रक्तमाल्यानुलेपनाः।
रक्ताक्षाः पुष्कराक्षाश्च गगनं प्रतिपेदिरे ॥ ५.१.२५ ॥
കഴുത്തിൽ മാലകളണിഞ്ഞ്, ലഹരി പിടിച്ച്, ചുവന്ന മാലകളും ചുവന്ന ലേപനങ്ങളും ധരിച്ച്, ചുവന്ന കണ്ണുകളും താമരക്കണ്ണുകളുമുള്ള (സ്ത്രീകൾ) ആകാശത്തേക്ക് ഉയർന്നു.
5.1.26
हारनूपुरकेयूरपारिहार्यधराः स्त्रियः।
विस्मिताः सस्मितास्तस्थुराकाशे रमणौः सह ॥ ५.१.२६ ॥
ഹാരം, നൂപുരം, കേയൂരം തുടങ്ങിയ ആഭരണങ്ങൾ ധരിച്ച സ്ത്രീകൾ, വിസ്മയിച്ചും പുഞ്ചിരിച്ചും തങ്ങളുടെ കാമുകന്മാരോടൊപ്പം ആകാശത്ത് നിന്നു.
5.1.27
दर्शयन्तो महाविद्यां विद्याधरमहर्षयः।
सहितास्तस्थुराकाशे वीक्षांचक्रुश्च पर्वतम् ॥ ५.१.२७ ॥
മഹാവിദ്യ പ്രദർശിപ്പിച്ചുകൊണ്ട് വിദ്യാധര മഹർഷിമാർ ഒന്നിച്ച് ആകാശത്ത് നിന്ന് പർവതത്തെ നോക്കി.
5.1.28
शुश्रुवुश्च तदा शब्दमृषीणां भावितात्मनाम्।
चारणानां च सिद्धानां स्थितानां विमलेऽम्बरे ॥ ५.१.२८ ॥
അപ്പോൾ നിർമ്മലമായ ആകാശത്ത് നിന്നിരുന്ന ശുദ്ധാത്മാക്കളായ ഋഷിമാരുടെയും ചാരണന്മാരുടെയും സിദ്ധന്മാരുടെയും ശബ്ദം അവർ കേട്ടു.
5.1.29
एष पर्वतसंकाशो हनुमान् मारुतात्मजः।
तितीर्षति महावेगः समुद्रं वरुणालयम् ॥ ५.१.२९ ॥
പർവതതുല്യനായ ഈ വായുപുത്രൻ ഹനുമാൻ, മഹാവേഗത്തോടെ വരുണാലയമായ സമുദ്രം കടക്കാൻ ആഗ്രഹിക്കുന്നു.
5.1.30
रामार्थं वानरार्थं च चिकीर्षन् कर्म दुष्करम्।
समुद्रस्य परं पारं दुष्प्रापं प्राप्तुमिच्छति ॥ ५.१.३० ॥
രാമനുവേണ്ടിയും വാനരന്മാർക്കുവേണ്ടിയും ദുഷ്കരമായ കർമ്മം ചെയ്യാൻ ഇച്ഛിച്ച്, കടലിന്റെ മറുകര—എത്താൻ പ്രയാസമായ ആ തീരം—എത്താൻ അവൻ ആഗ്രഹിക്കുന്നു.
5.1.31
तमप्रमेयं ददृशुः पर्वते वानरर्षभम् ॥ ५.१.३१ ॥
മലമുകളിൽ അവർ ആ അളക്കാനാവാത്ത വാനരശ്രേഷ്ഠനെ കണ്ടു.
5.1.32
दुधुवे च स रोमाणि चकम्पे चानलोपमः।
ननाद च महानादं सुमहानिव तोयदः ॥ ५.१.३२ ॥
അവൻ രോമങ്ങൾ കുടഞ്ഞു, അഗ്നിപോലെ വിറച്ചു, മേഘംപോലെ മഹാനാദം മുഴക്കി.
5.1.33
आनुपूर्व्या च वृत्तं तल्लाङ्गूलं रोमभिश्चितम्।
उत्पतिष्यन् विचिक्षेप पक्षिराज इवोरगम् ॥ ५.१.३३ ॥
ക്രമത്തിൽ വൃത്താകൃതിയുള്ള, രോമങ്ങളാൽ മൂടിയ ആ വാൽ, കുതിക്കാനൊരുങ്ങി, പക്ഷിരാജൻ സർപ്പത്തെ എറിയുന്നതുപോലെ അവൻ എറിഞ്ഞു.
5.1.34
तस्य लाङ्गूलमाविद्धमतिवेगस्य पृष्ठतः।
ददृशे गरुडेनेव ह्रियमाणो महोरगः ॥ ५.१.३४ ॥
ആ അതിവേഗന്റെ പിന്നിലേക്ക് നീണ്ട വാൽ, ഗരുഡൻ കൊണ്ടുപോകുന്ന മഹാസർപ്പംപോലെ കാണപ്പെട്ടു.
5.1.35
बाहू संस्तम्भयामास महापरिघसंनिभौ।
आससाद कपिः कट्यां चरणौ संचुकोच च ॥ ५.१.३५ ॥
ആ കപി മഹാ പരിഘംപോലുള്ള തന്റെ ഇരു ബാഹുക്കളെ ദൃഢമാക്കി; അരക്കെട്ടിൽ അമർത്തി, പാദങ്ങൾ മടക്കി.
5.1.36
संहृत्य च भुजौ श्रीमांस्तथैव च शिरोधराम्।
तेजः सत्त्वं तथा वीर्यमाविवेश स वीर्यवान् ॥ ५.१.३६ ॥
ഭുജങ്ങളും കഴുത്തും ഒതുക്കി, ആ തേജസ്വിയായ വീരൻ തേജസ്സും സത്ത്വവും വീര്യവും ഉള്ളിൽ നിറച്ചു.
5.1.37
मार्गमालोकयन् दूरादूर्ध्वप्रणिहितेक्षणः।
रुरोध हृदये प्राणानाकाशमवलोकयन् ॥ ५.१.३७ ॥
ദൂരെ നിന്ന് വഴി നോക്കി, മുകളിലേക്ക് ദൃഷ്ടി ഉറപ്പിച്ച്, ആകാശത്തെ നോക്കിക്കൊണ്ട് അദ്ദേഹം തന്റെ പ്രാണങ്ങളെ ഹൃദയത്തിൽ അടക്കി.
5.1.38
पद्भ्यां दृढमवस्थानं कृत्वा स कपिकुञ्जरः।
निकुच्य कर्णौ हनुमानुत्पतिष्यन् महाबलः ॥ ५.१.३८ ॥
കാലുകളാൽ ഉറച്ചുനിന്ന ആ കപികുഞ്ജരനായ മഹാബലൻ ഹനുമാൻ ചെവികൾ ഒതുക്കി മുകളിലേക്ക് ചാടാനൊരുങ്ങി.
5.1.39
वानरान् वानरश्रेष्ठ इदं वचनमब्रवीत्।
यथा राघवनिर्मुक्तः शरः श्वसनविक्रमः ॥ ५.१.३९ ॥
വാനരശ്രേഷ്ഠൻ വാനരന്മാരോട് ഈ വാക്കുകൾ പറഞ്ഞു—രാഘവൻ വിട്ട അമ്പ് കാറ്റിന്റെ വേഗത്തിൽ പോകുന്നതുപോലെ.
5.1.40
गच्छेत् तद्वद् गमिष्यामि लंकां रावणपालिताम्।
नहि द्रक्ष्यामि यदि तां लंकायां जनकात्मजाम् ॥ ५.१.४० ॥
അതുപോലെ ഞാൻ രാവണൻ ഭരിക്കുന്ന ലങ്കയിലേക്ക് പോകും; ലങ്കയിൽ ജനകപുത്രിയെ ഞാൻ കാണാതിരുന്നാൽ—
5.1.41
अनेनैव हि वेगेन गमिष्यामि सुरालयम्।
यदि वा त्रिदिवे सीतां न द्रक्ष्यामि कृतश्रमः ॥ ५.१.४१ ॥
ഈ വേഗത്തിൽത്തന്നെ ഞാൻ ദേവലോകത്തേക്കും പോകും; പരിശ്രമിച്ചിട്ടും സ്വർഗ്ഗത്തിൽ സീതയെ ഞാൻ കാണാതിരുന്നാൽ—
5.1.42
बद्ध्वा राक्षसराजानमानयिष्यामि रावणम्।
सर्वथा कृतकार्योऽहमेष्यामि सह सीतया ॥ ५.१.४२ ॥
രാക്ഷസരാജാവ് രാവണനെ ബന്ധിച്ച് ഞാൻ കൊണ്ടുവരും; എല്ലാ വിധത്തിലും കാര്യം സാധിച്ച് ഞാൻ സീതയോടൊപ്പം മടങ്ങും.
5.1.43
आनयिष्यामि वा लंकां समुत्पाट्य सरावणाम्।
एवमुक्त्वा तु हनुमान् वानरो वानरोत्तमः ॥ ५.१.४३ ॥
ലങ്കയെ രാവണനോടുകൂടി പറിച്ചെടുത്ത് കൊണ്ടുവരും, അല്ലെങ്കിൽ... എന്ന് ഇങ്ങനെ പറഞ്ഞ്, വാനരോത്തമനായ ഹനുമാൻ...
5.1.44
उत्पपाताथ वेगेन वेगवानविचारयन्।
सुपर्णमिव चात्मानं मेने स कपिकुञ्जरः ॥ ५.१.४४ ॥
വേഗവാനായ ഹനുമാൻ ആലോചിക്കാതെ വേഗത്തിൽ കുതിച്ചുയർന്നു; ആ കപികുഞ്ജരൻ തന്നെ ഗരുഡനെപ്പോലെയാണെന്ന് കരുതി.
5.1.45
समुत्पतति वेगात् तु वेगात् ते नगरोहिणः।
संहृत्य विटपान् सर्वान् समुत्पेतुः समन्ततः ॥ ५.१.४५ ॥
അവന്റെ വേഗത്താൽ പർവതങ്ങളിൽ വളർന്ന ആ മരങ്ങൾ തങ്ങളുടെ ശാഖകളെല്ലാം ഒതുക്കി നാലുവശത്തുനിന്നും ഉയർന്നു.
5.1.46
स मत्तकोयष्टिभकान् पादपान् पुष्पशालिनः।
उद्वहन्नुरुवेगेन जगाम विमलेऽम्बरे ॥ ५.१.४६ ॥
പൂക്കളാൽ നിറഞ്ഞ, മത്തുപിടിച്ച കുയിലുകളുള്ള ആ മരങ്ങളെ ഉയർത്തിക്കൊണ്ട് അവൻ വലിയ വേഗത്തിൽ തെളിഞ്ഞ ആകാശത്തേക്ക് പോയി.
5.1.47
ऊरुवेगोत्थिता वृक्षा मुहूर्तं कपिमन्वयुः।
प्रस्थितं दीर्घमध्वानं स्वबन्धुमिव बान्धवाः ॥ ५.१.४७ ॥
അവന്റെ തുടകളുടെ വേഗത്താൽ ഉയർന്ന മരങ്ങൾ ഒരു നിമിഷം ആ കപിയെ പിന്തുടർന്നു; ദീർഘയാത്ര പുറപ്പെട്ട സ്വബന്ധുവിനെ ബന്ധുക്കൾ പിന്തുടരുന്നതുപോലെ.
5.1.48
तमूरुवेगोन्मथिताः सालाश्चान्ये नगोत्तमाः।
अनुजग्मुर्हनूमन्तं सैन्या इव महीपतिम् ॥ ५.१.४८ ॥
അവന്റെ തുടകളുടെ വേഗത്താൽ പറിഞ്ഞുപോയ സാല മരങ്ങളും മറ്റ് ശ്രേഷ്ഠ പർവത വൃക്ഷങ്ങളും ഹനുമാനെ പിന്തുടർന്നു; സൈന്യങ്ങൾ രാജാവിനെ പിന്തുടരുന്നതുപോലെ.
5.1.49
सुपुष्पिताग्रैर्बहुभिः पादपैरन्वितः कपिः।
हनूमान् पर्वताकारो बभूवाद्भुतदर्शनः ॥ ५.१.४९ ॥
നന്നായി പൂത്ത അഗ്രങ്ങളുള്ള പല മരങ്ങളാൽ ചുറ്റപ്പെട്ട ഹനുമാൻ പർവതാകാരനായി, അദ്ഭുതകരമായ കാഴ്ചയായി മാറി.
5.1.50
सारवन्तोऽथ ये वृक्षा न्यमज्जँल्लवणाम्भसि।
भयादिव महेन्द्रस्य पर्वता वरुणालये ॥ ५.१.५० ॥
ബലമുള്ള മരങ്ങളും ഉപ്പുവെള്ളത്തിൽ മുങ്ങി; മഹേന്ദ്രന്റെ ഭയത്താൽ വരുണാലയത്തിൽ പർവതങ്ങൾ മുങ്ങിയതുപോലെ.
5.1.51
स नानाकुसुमैः कीर्णः कपिः साङ्कुरकोरकैः।
शुशुभे मेघसंकाशः खद्योतैरिव पर्वतः ॥ ५.१.५१ ॥
പലതരം പൂക്കളാലും തളിരുകളാലും മൊട്ടുകളാലും മൂടിയ ആ കുരങ്ങൻ മേഘം പോലെ ശോഭിച്ചു; മിന്നാമിനുങ്ങുകളാൽ അലങ്കരിച്ച പർവതം പോലെ.
5.1.52
विमुक्तास्तस्य वेगेन मुक्त्वा पुष्पाणि ते द्रुमाः।
व्यवशीर्यन्त सलिले निवृत्ताः सुहृदो यथा ॥ ५.१.५२ ॥
അവന്റെ വേഗത്താൽ വിട്ടയക്കപ്പെട്ട ആ മരങ്ങൾ പൂക്കളെ വിട്ടു വെള്ളത്തിൽ ഉതിർന്നുവീണു; തിരിഞ്ഞുപോയ സുഹൃത്തുക്കൾ വിട്ടുപോകുന്നതുപോലെ.
5.1.53
लघुत्वेनोपपन्नं तद् विचित्रं सागरेऽपतत्।
द्रुमाणां विविधं पुष्पं कपिवायुसमीरितम्।
ताराचितमिवाकाशं प्रबभौ स महार्णवः ॥ ५.१.५३ ॥
ലഘുത്വത്താൽ ആ വിചിത്രമായ, കുരങ്ങനും കാറ്റും ഇളക്കിയ വിവിധതരം മരപ്പൂക്കൾ സമുദ്രത്തിൽ വീണു; നക്ഷത്രങ്ങൾ നിറഞ്ഞ ആകാശം പോലെ ആ മഹാസമുദ്രം ശോഭിച്ചു.
5.1.54
पुष्पौघेण सुगन्धेन नानावर्णेन वानरः।
बभौ मेघ इवोद्यन् वै विद्युद्गणविभूषितः ॥ ५.१.५४ ॥
സുഗന്ധമുള്ളതും പലനിറമുള്ളതുമായ പൂക്കളുടെ കൂട്ടത്താൽ ആ കുരങ്ങൻ, മിന്നൽക്കൂട്ടങ്ങളാൽ അലങ്കരിച്ച് ഉയരുന്ന മേഘം പോലെ ശോഭിച്ചു.
5.1.55
तस्य वेगसमुद्भूतैः पुष्पैस्तोयमदृश्यत।
ताराभिरिव रामाभिरुदिताभिरिवाम्बरम् ॥ ५.१.५५ ॥
അവന്റെ വേഗത്താൽ ഉയർന്ന പൂക്കളാൽ ജലം കാണപ്പെട്ടു; ഉദിച്ച താരകങ്ങളാലും സുന്ദരിമാരാലും ആകാശം കാണുന്നതുപോലെ.
5.1.56
तस्याम्बरगतौ बाहू ददृशाते प्रसारितौ।
पर्वताग्राद् विनिष्क्रान्तौ पञ्चास्याविव पन्नगौ ॥ ५.१.५६ ॥
ആകാശത്ത് നീട്ടിയ അവന്റെ രണ്ടു ബാഹുക്കൾ പർവതശിഖരത്തിൽനിന്നു പുറത്തുവന്ന അഞ്ചുതലയുള്ള രണ്ടു സർപ്പങ്ങൾപോലെ കാണപ്പെട്ടു.
5.1.57
पिबन्निव बभौ चापि सोर्मिजालं महार्णवम्।
पिपासुरिव चाकाशं ददृशे स महाकपिः ॥ ५.१.५७ ॥
തിരകളുടെ വലയോടുകൂടിയ മഹാസമുദ്രം കുടിക്കുന്നതുപോലെ തോന്നി; ആ മഹാകപി ആകാശം കുടിക്കാൻ ദാഹിച്ചവനെപ്പോലെ കാണപ്പെട്ടു.
5.1.58
तस्य विद्युत्प्रभाकारे वायुमार्गानुसारिणः।
नयने विप्रकाशेते पर्वतस्थाविवानलौ ॥ ५.१.५८ ॥
വായുമാർഗത്തിലൂടെ പോകുന്ന അവന്റെ കണ്ണുകൾ മിന്നൽപ്രഭപോലെ ആയിരുന്നു; പർവതങ്ങളിൽ നിന്ന രണ്ടു അഗ്നികൾപോലെ പ്രകാശിച്ചു.
5.1.59
पिङ्गे पिङ्गाक्षमुख्यस्य बृहती परिमण्डले।
चक्षुषी सम्प्रकाशेते चन्द्रसूर्याविव स्थितौ ॥ ५.१.५९ ॥
പിംഗളനേത്രരിൽ മുഖ്യനായവന്റെ വലിയ, പിംഗളവർണമുള്ള വൃത്താകൃതിയിലുള്ള കണ്ണുകൾ സ്ഥിതമായ ചന്ദ്രസൂര്യന്മാരെപ്പോലെ പ്രകാശിച്ചു.
5.1.60
मुखं नासिकया तस्य ताम्रया ताम्रमाबभौ।
संध्यया समभिस्पृष्टं यथा स्यात् सूर्यमण्डलम् ॥ ५.१.६० ॥
അവന്റെ മുഖം ചുവന്ന മൂക്കോടുകൂടി ചുവന്നുതുടുത്ത്, സന്ധ്യയാൽ സ്പർശിതമായ സൂര്യമണ്ഡലംപോലെ പ്രകാശിച്ചു.
5.1.61
लाङ्गूलं च समाविद्धं प्लवमानस्य शोभते।
अम्बरे वायुपुत्रस्य शक्रध्वज इवोच्छ्रितम् ॥ ५.१.६१ ॥
ചാടിപ്പായുന്ന വായുപുത്രന്റെ വാൽ ആകാശത്ത് ഇന്ദ്രധ്വജംപോലെ ഉയർന്നു ശോഭിച്ചു.
5.1.62
लाङ्गूलचक्रो हनुमान् शुक्लदंष्ट्रोऽनिलात्मजः।
व्यरोचत महाप्राज्ञः परिवेषीव भास्करः ॥ ५.१.६२ ॥
വാൽ ചക്രംപോലെ ചുഴറ്റിയ, വെൺപല്ലുകളുള്ള, മഹാപ്രാജ്ഞനായ വായുപുത്രൻ ഹനുമാൻ സൂര്യന്റെ പരിവേഷംപോലെ ശോഭിച്ചു.
5.1.63
स्फिग्देशेनातिताम्रेण रराज स महाकपिः।
महता दारितेनेव गिरिर्गैरिकधातुना ॥ ५.१.६३ ॥
അതിചുവന്ന പിൻഭാഗത്താൽ ആ മഹാകപി, ഗൈരിക ധാതുവാൽ പിളർന്ന മഹാപർവതംപോലെ ശോഭിച്ചു.
5.1.64
तस्य वानरसिंहस्य प्लवमानस्य सागरम्।
कक्षान्तरगतो वायुर्जीमूत इव गर्जति ॥ ५.१.६४ ॥
കടൽ ചാടിക്കടക്കുന്ന ആ വാനരസിംഹത്തിന്റെ കക്ഷത്തിനിടയിൽ കുടുങ്ങിയ കാറ്റ് മേഘംപോലെ ഗർജ്ജിച്ചു.
5.1.65
खे यथा निपतत्युल्का उत्तरान्ताद् विनिःसृता।
दृश्यते सानुबन्धा च तथा स कपिकुञ्जरः ॥ ५.१.६५ ॥
ആകാശത്ത് വടക്കേ അറ്റത്തുനിന്ന് വീഴുന്ന ഉൽക്ക വാലോടെ കാണുന്നതുപോലെ ആ കപികുഞ്ജരൻ കാണപ്പെട്ടു.
5.1.66
पतत्पतङ्गसंकाशो व्यायतः शुशुभे कपिः।
प्रवृद्ध इव मातङ्गः कक्ष्यया बध्यमानया ॥ ५.१.६६ ॥
പറക്കുന്ന പക്ഷിപോലെ നീണ്ടു വിരിഞ്ഞ ആ കപി, കെട്ടിയിട്ട വളർന്ന മതംഗ ആനപോലെ ശോഭിച്ചു.
5.1.67
उपरिष्टाच्छरीरेण च्छायया चावगाढया।
सागरे मारुताविष्टा नौरिवासीत् तदा कपिः ॥ ५.१.६७ ॥
അപ്പോൾ ആ കപി, ശരീരംകൊണ്ടും നിഴൽകൊണ്ടും മുകളിലും കടലിൽ മുങ്ങിയും, കാറ്റ് പിടിച്ച വള്ളംപോലെ ആയിരുന്നു.
5.1.68
यं यं देशं समुद्रस्य जगाम स महाकपिः।
स तु तस्याङ्गवेगेन सोन्माद इव लक्ष्यते ॥ ५.१.६८ ॥
കടലിന്റെ ഏതേത് ഭാഗത്തേക്ക് ആ മഹാകപി പോയോ, അവിടെയെല്ലാം തന്റെ അവയവങ്ങളുടെ വേഗത്താൽ അവൻ ഉന്മാദിയെപ്പോലെ കാണപ്പെട്ടു.
5.1.69
सागरस्योर्मिजालानामुरसा शैलवर्ष्मणाम्।
अभिध्नंस्तु महावेगः पुप्लुवे स महाकपिः ॥ ५.१.६९ ॥
പർവതസമാനമായ കടൽത്തിരക്കൂട്ടങ്ങളെ നെഞ്ചുകൊണ്ട് ഇടിച്ചുകൊണ്ട്, മഹാവേഗമുള്ള ആ മഹാകപി ചാടി.
5.1.70
कपिवातश्च बलवान् मेघवातश्च निर्गतः।
सागरं भीमनिर्ह्रादं कम्पयामासतुर्भृशम् ॥ ५.१.७० ॥
കപിയുടെ ശക്തമായ കാറ്റും മേഘങ്ങളിൽ നിന്നുയർന്ന കാറ്റും ഭയങ്കരമായി ഗർജിക്കുന്ന കടലിനെ വളരെ വിറപ്പിച്ചു.
5.1.71
विकर्षन्नूर्मिजालानि बृहन्ति लवणाम्भसि।
पुप्लुवे कपिशार्दूलो विकिरन्निव रोदसी ॥ ५.१.७१ ॥
ഉപ്പുവെള്ളത്തിൽ വലിയ തിരക്കൂട്ടങ്ങളെ വലിച്ചുമാറ്റി, ആകാശത്തെയും ഭൂമിയെയും ചിതറിക്കുന്നതുപോലെ കപിശാർദൂലൻ ചാടി.
5.1.72
मेरुमन्दरसंकाशानुद्गतान् सुमहार्णवे।
अत्यक्रामन्महावेगस्तरङ्गान् गणयन्निव ॥ ५.१.७२ ॥
മഹാസമുദ്രത്തിൽ മേരുവിനും മന്ദരത്തിനും സമാനമായി ഉയർന്ന തിരകളെ എണ്ണുന്നതുപോലെ, മഹാവേഗത്തോടെ അവൻ അവയെ മറികടന്നു.
5.1.73
तस्य वेगसमुद्घुष्टं जलं सजलदं तदा।
अम्बरस्थं विबभ्राजे शरदभ्रमिवाततम् ॥ ५.१.७३ ॥
അവന്റെ വേഗത്താൽ ഇരമ്പിയ ആ ജലം, അപ്പോൾ മേഘങ്ങളോടൊപ്പം ആകാശത്ത് പരന്ന ശരത്കാല മേഘംപോലെ തിളങ്ങി.
5.1.74
तिमिनक्रझषाः कूर्मा दृश्यन्ते विवृतास्तदा।
वस्त्रापकर्षणेनेव शरीराणि शरीरिणाम् ॥ ५.१.७४ ॥
അപ്പോൾ മീനുകളും മുതലകളും മകരങ്ങളും ആമകളും കാണപ്പെട്ടു; വസ്ത്രം വലിച്ചെടുത്തതുപോലെ ദേഹികളുടെ ശരീരങ്ങൾ തുറന്നുകിടക്കുന്നതുപോലെ.
5.1.75
क्रममाणं समीक्ष्याथ भुजगाः सागरंगमाः।
व्योम्नि तं कपिशार्दूलं सुपर्णमिव मेनिरे ॥ ५.१.७५ ॥
കടലിൽ വസിക്കുന്ന പാമ്പുകൾ ആകാശത്തിൽ കുതിച്ചുപായുന്ന ആ കപിശാർദൂലനെ കണ്ട് അവനെ ഗരുഡനായി കരുതി.
5.1.76
दशयोजनविस्तीर्णा त्रिंशद्योजनमायता।
छाया वानरसिंहस्य जवे चारुतराभवत् ॥ ५.१.७६ ॥
പത്ത് യോജന വീതിയും മുപ്പത് യോജന നീളവുമുള്ള വാനരസിംഹന്റെ നിഴൽ, അവന്റെ വേഗത്തിൽ കൂടുതൽ മനോഹരമായി.
5.1.77
श्वेताभ्रघनराजीव वायुपुत्रानुगामिनी।
तस्य सा शुशुभे छाया पतिता लवणाम्भसि ॥ ५.१.७७ ॥
വെളുത്ത മേഘങ്ങളുടെയും ഇടതൂർന്ന മേഘനിരയുടെയും പോലെ, വായുപുത്രനെ പിന്തുടർന്ന ആ നിഴൽ ഉപ്പുജലത്തിൽ വീണ് തിളങ്ങി.
5.1.78
शुशुभे स महातेजा महाकायो महाकपिः।
वायुमार्गे निरालम्बे पक्षवानिव पर्वतः ॥ ५.१.७८ ॥
മഹാതേജസ്വിയും മഹാകായനുമായ ആ മഹാകപി, വായുമാർഗ്ഗത്തിൽ ആധാരമില്ലാതെ, ചിറകുകളുള്ള പർവതംപോലെ വിളങ്ങി.
5.1.79
येनासौ याति बलवान् वेगेन कपिकुञ्जरः।
तेन मार्गेण सहसा द्रोणीकृत इवार्णवः ॥ ५.१.७९ ॥
ശക്തനായ ആ കപികുഞ്ജരൻ വേഗത്തിൽ പോയ വഴിയിൽ, കടൽ പെട്ടെന്ന് ഒരു താഴ്വര പോലെ പിളർക്കപ്പെട്ടതുപോലെ തോന്നി.
5.1.80
आपाते पक्षिसङ्घानां पक्षिराज इव व्रजन्।
हनुमान् मेघजालानि प्रकर्षन् मारुतो यथा ॥ ५.१.८० ॥
പക്ഷിക്കൂട്ടങ്ങളുടെ മേൽ പാഞ്ഞുവീഴുന്ന പക്ഷിരാജനെപ്പോലെ പോകുന്ന ഹനുമാൻ, കാറ്റ് മേഘജാലങ്ങളെ വലിച്ചുകൊണ്ടുപോകുന്നതുപോലെ മേഘവലകളെ വലിച്ചുകൊണ്ട് പോയി.
5.1.81
पाण्डुरारुणवर्णानि नीलमञ्जिष्ठकानि च।
कपिनाऽऽकृष्यमाणानि महाभ्राणि चकाशिरे ॥ ५.१.८१ ॥
വെള്ള-ചുവപ്പ് നിറമുള്ളതും നീല-മഞ്ജിഷ്ഠ നിറമുള്ളതുമായ മഹാമേഘങ്ങൾ ആ കപിയാൽ വലിക്കപ്പെട്ട് പ്രകാശിച്ചു.
5.1.82
प्रविशन्नभ्रजालानि निष्पतंश्च पुनः पुनः।
प्रच्छन्नश्च प्रकाशश्च चन्द्रमा इव दृश्यते ॥ ५.१.८२ ॥
മേഘവലകളിലേക്ക് വീണ്ടും വീണ്ടും കടന്നും പുറത്തുവന്നും പോയപ്പോൾ, ചന്ദ്രൻ മറഞ്ഞും തെളിഞ്ഞും കാണപ്പെടുന്നതുപോലെ അവൻ കാണപ്പെട്ടു.
5.1.83
प्लवमानं तु तं दृष्ट्वा प्लवगं त्वरितं तदा।
ववृषुस्तत्र पुष्पाणि देवगन्धर्वचारणाः ॥ ५.१.८३ ॥
അപ്പോൾ വേഗത്തിൽ ചാടിപ്പോകുന്ന ആ വാനരനെ കണ്ട് ദേവന്മാരും ഗന്ധർവന്മാരും ചാരണന്മാരും അവിടെ പുഷ്പവർഷം ചൊരിഞ്ഞു.
5.1.84
तताप नहि तं सूर्यः प्लवन्तं वानरेश्वरम्।
सिषेवे च तदा वायू रामकार्यार्थसिद्धये ॥ ५.१.८४ ॥
ചാടിപ്പോകുന്ന വാനരേശ്വരനെ സൂര്യൻ ചുട്ടുപൊള്ളിച്ചില്ല; അപ്പോൾ രാമകാര്യസിദ്ധിക്കായി കാറ്റ് അവനെ സേവിച്ചു.
5.1.85
ऋषयस्तुष्टुवुश्चैनं प्लवमानं विहायसा।
जगुश्च देवगन्धर्वाः प्रशंसन्तो वनौकसम् ॥ ५.१.८५ ॥
ആകാശത്തിലൂടെ കുതിച്ചുപായുന്ന അദ്ദേഹത്തെ ഋഷിമാർ സ്തുതിച്ചു; ദേവന്മാരും ഗന്ധർവന്മാരും ആ വനവാസിയെ പുകഴ്ത്തി പാടി.
5.1.86
नागाश्च तुष्टुवुर्यक्षा रक्षांसि विविधानि च।
प्रेक्ष्य सर्वे कपिवरं सहसा विगतक्लमम् ॥ ५.१.८६ ॥
നാഗങ്ങളും യക്ഷന്മാരും പലതരം രാക്ഷസന്മാരും ആ ശ്രേഷ്ഠ വാനരനെ ക്ഷീണമില്ലാതെ കണ്ട് സ്തുതിച്ചു.
5.1.87
तस्मिन् प्लवगशार्दूले प्लवमाने हनूमति।
इक्ष्वाकुकुलमानार्थी चिन्तयामास सागरः ॥ ५.१.८७ ॥
ആ വാനരശാർദൂലനായ ഹനുമാൻ പറക്കുമ്പോൾ, ഇക്ഷ്വാകുകുലത്തിന്റെ മാനം കാക്കാൻ ആഗ്രഹിച്ച് സാഗരം ചിന്തിച്ചു.
5.1.88
साहाय्यं वानरेन्द्रस्य यदि नाहं हनूमतः।
करिष्यामि भविष्यामि सर्ववाच्यो विवक्षताम् ॥ ५.१.८८ ॥
വാനരേന്ദ്രനായ ഹനുമാന് ഞാൻ സഹായം ചെയ്തില്ലെങ്കിൽ, സംസാരിക്കുന്ന എല്ലാവരാലും ഞാൻ നിന്ദിക്കപ്പെടും.
5.1.89
अहमिक्ष्वाकुनाथेन सगरेण विवर्धितः।
इक्ष्वाकुसचिवश्चायं तन्नार्हत्यवसादितुम् ॥ ५.१.८९ ॥
ഇക്ഷ്വാകുനാഥനായ സഗരൻ എന്നെ വളർത്തി; ഇദ്ദേഹം ഇക്ഷ്വാകുവംശത്തിന്റെ മന്ത്രിയുമാണ്. അതിനാൽ ഇദ്ദേഹത്തെ ക്ലേശിപ്പിക്കുന്നത് ഉചിതമല്ല.
5.1.90
तथा मया विधातव्यं विश्रमेत यथा कपिः।
शेषं च मयि विश्रान्तः सुखी सोऽतितरिष्यति ॥ ५.१.९० ॥
അതിനാൽ ആ വാനരന് വിശ്രമിക്കാൻ ഞാൻ ചെയ്യണം; എന്റെ മേൽ വിശ്രമിച്ചശേഷം അവൻ സുഖമായി ശേഷിച്ച ദൂരം കടക്കും.
5.1.91
हिरण्यनाभं मैनाकमुवाच गिरिसत्तमम् ॥ ५.१.९१ ॥
സ്വർണശിഖരമുള്ള മൈനാകനോട്, പർവതങ്ങളിൽ ശ്രേഷ്ഠനായവനോട് അവൻ പറഞ്ഞു.
5.1.92
त्वमिहासुरसङ्घानां देवराज्ञा महात्मना।
पातालनिलयानां हि परिघः संनिवेशितः ॥ ५.१.९२ ॥
പാതാളവാസികളായ അസുരസംഘങ്ങൾക്ക് മഹാത്മാവായ ദേവരാജൻ നിന്നെ ഇവിടെ തടസ്സമായി നിർത്തി.
5.1.93
त्वमेषां ज्ञातवीर्याणां पुनरेवोत्पतिष्यताम्।
पातालस्याप्रमेयस्य द्वारमावृत्य तिष्ठसि ॥ ५.१.९३ ॥
പാതാളത്തിന്റെ അപരിമേയമായ വാതിൽ മറച്ചുകൊണ്ട്, വീര്യം അറിയപ്പെട്ട ഇവർ വീണ്ടും ഉയരുമ്പോൾ നീ നിൽക്കുന്നു.
5.1.94
तिर्यगूर्ध्वमधश्चैव शक्तिस्ते शैल वर्धितुम्।
तस्मात् संचोदयामि त्वामुत्तिष्ठ गिरिसत्तम ॥ ५.१.९४ ॥
മലയേ, നിന്റെ ശക്തി കുറുകെയും മേലോട്ടും താഴോട്ടും വളരാനുള്ളതാണ്. അതിനാൽ ഞാൻ നിന്നെ പ്രേരിപ്പിക്കുന്നു—എഴുന്നേൽക്കൂ, പർവതശ്രേഷ്ഠാ.
5.1.95
स एष कपिशार्दूलस्त्वामुपर्येति वीर्यवान्।
हनूमान् रामकार्यार्थी भीमकर्मा खमाप्लुतः ॥ ५.१.९५ ॥
രാമകാര്യം തേടി, ഭയങ്കര കർമ്മം ചെയ്യുന്ന ഈ വീരനായ കപിശാർദൂലൻ ഹനുമാൻ ആകാശത്ത് കുതിച്ച് നിന്റെ മീതെ പോകുന്നു.
5.1.96
अस्य साह्यं मया कार्यमिक्ष्वाकुकुलवर्तिनः।
मम इक्ष्वाकवः पूज्याः परं पूज्यतमास्तव ॥ ५.१.९६ ॥
ഇക്ഷ്വാകുകുലത്തിൽപ്പെട്ട ഇവനെ ഞാൻ സഹായിക്കണം. എനിക്ക് ഇക്ഷ്വാകുക്കൾ പൂജ്യരാണ്; നിനക്കോ അവർ അത്യന്തം പൂജ്യരാണ്.
5.1.97
कुरु साचिव्यमस्माकं न नः कार्यमतिक्रमेत्।
कर्तव्यमकृतं कार्यं सतां मन्युमुदीरयेत् ॥ ५.१.९७ ॥
ഞങ്ങൾക്കു സഹായം ചെയ്യുക; ഞങ്ങളുടെ കാര്യം മുടങ്ങരുത്. ചെയ്യേണ്ടത് ചെയ്യാതെ വിട്ടാൽ അത് സജ്ജനങ്ങളിൽ കോപമുണർത്തും.
5.1.98
सलिलादूर्ध्वमुत्तिष्ठ तिष्ठत्वेष कपिस्त्वयि।
अस्माकमतिथिश्चैव पूज्यश्च प्लवतां वरः ॥ ५.१.९८ ॥
വെള്ളത്തിനു മുകളിൽ ഉയരുക; ഈ വാനരൻ നിന്റെ മേൽ വിശ്രമിക്കട്ടെ. ഇദ്ദേഹം ഞങ്ങളുടെ അതിഥിയും ആദരണീയനും ചാടുന്നവരിൽ ശ്രേഷ്ഠനുമാണ്.
5.1.99
चामीकरमहानाभ देवगन्धर्वसेवित।
हनूमाँस्त्वयि विश्रान्तस्ततः शेषं गमिष्यति ॥ ५.१.९९ ॥
സ്വർണ്ണനാഭിയുള്ളവനേ, ദേവഗന്ധർവന്മാർ സേവിക്കുന്നവനേ! ഹനുമാൻ നിന്റെ മേൽ വിശ്രമിച്ച ശേഷം ബാക്കി വഴി പോകും.
5.1.100
काकुत्स्थस्यानृशंस्यं च मैथिल्याश्च विवासनम्।
श्रमं च प्लवगेन्द्रस्य समीक्ष्योत्थातुमर्हसि ॥ ५.१.१०० ॥
രാമന്റെ ദയയും മൈഥിലിയുടെ (സീതയുടെ) വനവാസവും വാനരരാജന്റെ ക്ഷീണവും പരിഗണിച്ച് നീ ഉയരണം.
5.1.101
हिरण्यगर्भो मैनाको निशम्य लवणाम्भसः।
उत्पपात जलात् तूर्णं महाद्रुमलतावृतः ॥ ५.१.१०१ ॥
ഹിരണ്യഗർഭനായ മൈനാകൻ ഉപ്പുകടലിന്റെ വാക്ക് കേട്ട്, വലിയ മരങ്ങളും വള്ളികളും മൂടിയവനായി ഉടൻ വെള്ളത്തിൽ നിന്ന് ഉയർന്നു.
5.1.102
स सागरजलं भित्त्वा बभूवात्युच्छ्रितस्तदा।
यथा जलधरं भित्त्वा दीप्तरश्मिर्दिवाकरः ॥ ५.१.१०२ ॥
അവൻ കടൽവെള്ളം പിളർന്ന് അപ്പോൾ അത്യുയരത്തിൽ നിന്നു; മേഘത്തെ പിളർന്ന് പ്രകാശിക്കുന്ന രശ്മികളോടെ ഉദിക്കുന്ന സൂര്യനെപ്പോലെ.
5.1.103
स महात्मा मुहूर्तेन पर्वतः सलिलावृतः।
दर्शयामास शृङ्गाणि सागरेण नियोजितः ॥ ५.१.१०३ ॥
ആ മഹാത്മാവായ പർവതം ഒരു നിമിഷംകൊണ്ട് ജലത്താൽ ചുറ്റപ്പെട്ടു, സാഗരത്താൽ പ്രേരിതനായി തന്റെ ശൃംഗങ്ങൾ കാണിച്ചു.
5.1.104
शातकुम्भमयैः शृङ्गैः सकिंनरमहोरगैः।
आदित्योदयसंकाशैरुल्लिखद्भिरिवाम्बरम् ॥ ५.१.१०४ ॥
സ്വർണ്ണനിർമിതമായ, കിന്നരന്മാരും മഹാസർപ്പങ്ങളും ഉള്ള, ഉദിച്ചുയരുന്ന സൂര്യനു സമാനമായ ശൃംഗങ്ങളാൽ, ആകാശത്തെ തൊടുന്നതുപോലെ.
5.1.105
तस्य जाम्बूनदैः शृङ्गैः पर्वतस्य समुत्थितैः।
आकाशं शस्त्रसंकाशमभवत् काञ्चनप्रभम् ॥ ५.१.१०५ ॥
ആ പർവതത്തിന്റെ ഉയർന്നുനിന്ന ജാംബൂനദ സ്വർണ്ണശൃംഗങ്ങളാൽ ആകാശം ആയുധത്തിനു സമാനമായി സ്വർണ്ണപ്രഭയോടെ മാറി.
5.1.106
जातरूपमयैः शृङ्गैर्भ्राजमानैर्महाप्रभैः।
आदित्यशतसंकाशः सोऽभवद् गिरिसत्तमः ॥ ५.१.१०६ ॥
സ്വർണ്ണനിർമിതമായ, തിളങ്ങുന്ന, മഹാപ്രഭയുള്ള ശൃംഗങ്ങളാൽ ആ ഗിരിശ്രേഷ്ഠൻ നൂറു സൂര്യന്മാർക്കു സമാനനായി.
5.1.107
समुत्थितमसङ्गेन हनूमानग्रतः स्थितम्।
मध्ये लवणतोयस्य विघ्नोऽयमिति निश्चितः ॥ ५.१.१०७ ॥
ഉയർന്നുനിന്ന്, തടസ്സമില്ലാതെ മുന്നിൽ നിന്ന ആ പർവതത്തെ, ഉപ്പുജലത്തിന്റെ നടുവിൽ ഇതൊരു വിഘ്നമെന്ന് ഹനൂമാൻ ഉറപ്പിച്ചു.
5.1.108
स तमुच्छ्रितमत्यर्थं महावेगो महाकपिः।
उरसा पातयामास जीमूतमिव मारुतः ॥ ५.१.१०८ ॥
മഹാവേഗമുള്ള ആ മഹാകപി അത്യുന്നതമായ ആ പർവതത്തെ തന്റെ മാറിടംകൊണ്ട് കാറ്റ് മേഘത്തെ വീഴ്ത്തുന്നതുപോലെ വീഴ്ത്തി.
5.1.109
स तदासादितस्तेन कपिना पर्वतोत्तमः।
बुद्ध्वा तस्य हरेर्वेगं जहर्ष च ननाद च ॥ ५.१.१०९ ॥
ആ ഉത്തമ പർവതം ആ കപിയാൽ സ്പർശിക്കപ്പെട്ട്, അവന്റെ വേഗം മനസ്സിലാക്കി സന്തോഷിച്ച് ഗർജ്ജിച്ചു.
5.1.110
तमाकाशगतं वीरमाकाशे समुपस्थितः।
प्रीतो हृष्टमना वाक्यमब्रवीत् पर्वतः कपिम् ॥ ५.१.११० ॥
ആകാശത്തിലൂടെ പോകുന്ന ആ വീരന്റെ അരികിലെത്തി, സന്തുഷ്ടവും ഹൃഷ്ടവുമായ മനസ്സോടെ പർവതം ആ കപിയോട് ഈ വാക്കുകൾ പറഞ്ഞു.
5.1.111
मानुषं धारयन् रूपमात्मनः शिखरे स्थितः।
दुष्करं कृतवान् कर्म त्वमिदं वानरोत्तम ॥ ५.१.१११ ॥
സ്വന്തം മനുഷ്യരൂപം ധരിച്ച് ശിഖരത്തിൽ നിന്നുകൊണ്ട്, ഉത്തമ വാനരാ, നീ ഈ ദുഷ്കരമായ കർമം ചെയ്തിരിക്കുന്നു.
5.1.112
निपत्य मम शृङ्गेषु सुखं विश्रम्य गम्यताम्।
राघवस्य कुले जातैरुदधिः परिवर्धितः ॥ ५.१.११२ ॥
എന്റെ ശിഖരങ്ങളിൽ ഇറങ്ങി സുഖമായി വിശ്രമിച്ച ശേഷം പോകാം; രാഘവ വംശത്തിൽ ജനിച്ചവരാൽ സമുദ്രം വളർത്തപ്പെട്ടു.
5.1.113
स त्वां रामहिते युक्तं प्रत्यर्चयति सागरः।
कृते च प्रतिकर्तव्यमेष धर्मः सनातनः ॥ ५.१.११३ ॥
രാമന്റെ ഹിതത്തിൽ വ്യാപൃതനായ നിന്നെ സമുദ്രം പ്രതിയായി ആദരിക്കുന്നു; ചെയ്ത ഉപകാരത്തിന് പ്രത്യുപകാരം ചെയ്യണം — ഇതാണ് സനാതന ധർമ്മം.
5.1.114
सोऽयं तत्प्रतिकारार्थी त्वत्तः सम्मानमर्हति।
त्वन्निमित्तमनेनाहं बहुमानात् प्रचोदितः ॥ ५.१.११४ ॥
ആ സമുദ്രം അതിന് പ്രതിഫലം തേടുന്നു; നിന്നിൽ നിന്ന് ആദരത്തിന് അർഹമാണ്; നിന്നെ മുൻനിർത്തി, വലിയ ബഹുമാനത്താൽ ഞാൻ ഇതിനാൽ പ്രേരിതനായി.
5.1.115
योजनानां शतं चापि कपिरेष खमाप्लुतः।
तव सानुषु विश्रान्तः शेषं प्रक्रमतामिति ॥ ५.१.११५ ॥
ഈ കപി ആകാശത്തിലൂടെ കുതിച്ച് നൂറ് യോജന ദൂരം വന്നിരിക്കുന്നു. നിന്റെ കൊടുമുടികളിൽ വിശ്രമിച്ച് ശേഷിച്ച വഴി പോകട്ടെ.
5.1.116
तिष्ठ त्वं हरिशार्दूल मयि विश्रम्य गम्यताम्।
तदिदं गन्धवत् स्वादु कन्दमूलफलं बहु ॥ ५.१.११६ ॥
വാനരശ്രേഷ്ഠാ, നീ ഇവിടെ നിന്ന് എന്നോടൊപ്പം വിശ്രമിച്ച ശേഷം പോകുക. സുഗന്ധമുള്ള, രുചികരമായ കിഴങ്ങും വേരും ഫലങ്ങളും ധാരാളമുണ്ട്.
5.1.117
तदास्वाद्य हरिश्रेष्ठ विश्रान्तोऽथ गमिष्यसि।
अस्माकमपि सम्बन्धः कपिमुख्य त्वयास्ति वै।
प्रख्यातस्त्रिषु लोकेषु महागुणपरिग्रहः ॥ ५.१.११७ ॥
വാനരശ്രേഷ്ഠാ, ഇവ രുചിച്ച് വിശ്രമിച്ച ശേഷം നീ പോകും. കപിമുഖ്യാ, നിന്നോട് ഞങ്ങൾക്കും ബന്ധമുണ്ട്; മൂന്നു ലോകങ്ങളിലും പ്രസിദ്ധനും മഹാഗുണങ്ങളുടെ ഉടമയുമാണ് നീ.
5.1.118
वेगवन्तः प्लवन्तो ये प्लवगा मारुतात्मज।
तेषां मुख्यतमं मन्ये त्वामहं कपिकुञ्जर ॥ ५.१.११८ ॥
മാരുതപുത്രാ, വേഗതയുള്ളവരും കുതിക്കുന്നവരുമായ വാനരരിൽ, കപികുഞ്ജരാ, അവരിൽ നിന്നെയാണ് ഏറ്റവും മികച്ചവനായി ഞാൻ കരുതുന്നത്.
5.1.119
अतिथिः किल पूजार्हः प्राकृतोऽपि विजानता।
धर्मं जिज्ञासमानेन किं पुनर्यादृशो भवान् ॥ ५.१.११९ ॥
ധർമ്മം അറിയുന്നവൻ അതിഥിയെ, അവൻ സാധാരണക്കാരനാണെങ്കിലും, ആദരിക്കണം. നിന്നെപ്പോലുള്ളവരെക്കുറിച്ച് പറയേണ്ടതുണ്ടോ!
5.1.120
त्वं हि देववरिष्ठस्य मारुतस्य महात्मनः।
पुत्रस्तस्यैव वेगेन सदृशः कपिकुञ्जर ॥ ५.१.१२० ॥
ദേവശ്രേഷ്ഠനായ മഹാത്മാവ് മാരുതന്റെ പുത്രനാണ് നീ. കപികുഞ്ജരാ, വേഗതയിൽ നീ അദ്ദേഹത്തിന് തുല്യനാണ്.
5.1.121
पूजिते त्वयि धर्मज्ञे पूजां प्राप्नोति मारुतः।
तस्मात् त्वं पूजनीयो मे शृणु चाप्यत्र कारणम् ॥ ५.१.१२१ ॥
ധർമ്മജ്ഞനേ, നീ ആദരിക്കപ്പെടുമ്പോൾ മാരുതനും ആദരം ലഭിക്കുന്നു. അതിനാൽ നീ എനിക്ക് പൂജനീയനാണ്. ഇതിനുള്ള കാരണവും കേൾക്കുക.
5.1.122
पूर्वं कृतयुगे तात पर्वताः पक्षिणोऽभवन्।
तेऽपि जग्मुर्दिशः सर्वा गरुडा इव वेगिनः ॥ ५.१.१२२ ॥
പണ്ട് കൃതയുഗത്തിൽ, കുഞ്ഞേ, പർവതങ്ങൾ പക്ഷികളായി. അവയും ഗരുഡന്മാരെപ്പോലെ വേഗത്തിൽ എല്ലാ ദിക്കുകളിലേക്കും പറന്നു.
5.1.123
ततस्तेषु प्रयातेषु देवसङ्घाः सहर्षिभिः।
भूतानि च भयं जग्मुस्तेषां पतनशङ्कया ॥ ५.१.१२३ ॥
അവ പറന്നുപോയപ്പോൾ, ഋഷിമാരോടൊപ്പം ദേവസംഘങ്ങളും ജീവികളും അവ വീഴുമെന്ന ഭയത്താൽ ഭയപ്പെട്ടു.
5.1.124
ततः क्रुद्धः सहस्राक्षः पर्वतानां शतक्रतुः।
पक्षांश्चिच्छेद वज्रेण ततः शतसहस्रशः ॥ ५.१.१२४ ॥
അപ്പോൾ കോപിച്ച ആയിരം കണ്ണുള്ള ശതക്രതുവായ ഇന്ദ്രൻ വജ്രംകൊണ്ട് പർവതങ്ങളുടെ ചിറകുകൾ മുറിച്ചു; പിന്നെ ആയിരക്കണക്കിന് തവണ മുറിച്ചു.
5.1.125
स मामुपगतः क्रुद्धो वज्रमुद्यम्य देवराट्।
ततोऽहं सहसा क्षिप्तः श्वसनेन महात्मना ॥ ५.१.१२५ ॥
ആ കോപിച്ച ദേവരാജൻ വജ്രം ഉയർത്തി എന്റെ അടുത്തേക്ക് വന്നു. അപ്പോൾ മഹാത്മാവായ വായുവിനാൽ ഞാൻ പെട്ടെന്ന് എറിയപ്പെട്ടു.
5.1.126
अस्मिँल्लवणतोये च प्रक्षिप्तः प्लवगोत्तम।
गुप्तपक्षः समग्रश्च तव पित्राभिरक्षितः ॥ ५.१.१२६ ॥
ഹേ വാനരോത്തമാ, ഞാൻ ഈ ഉപ്പുവെള്ളമുള്ള കടലിൽ എറിയപ്പെട്ടു. എന്നാൽ നിന്റെ പിതാവ് എന്റെ ചിറകുകളെ സംരക്ഷിച്ചു; ഞാൻ പൂർണ്ണമായി രക്ഷപ്പെട്ടു.
5.1.127
ततोऽहं मानयामि त्वां मान्योऽसि मम मारुते।
त्वया ममैष सम्बन्धः कपिमुख्य महागुणः ॥ ५.१.१२७ ॥
അപ്പോൾ ഞാൻ നിന്നെ ആദരിക്കുന്നു; മാരുതീ, നീ എനിക്ക് മാന്യനാണ്. കപിമുഖ്യാ, നിന്നോടുള്ള ഈ ബന്ധം മഹത്തായ ഗുണങ്ങളുള്ളതാണ്.
5.1.128
अस्मिन् नेवंगते कार्ये सागरस्य ममैव च।
प्रीतिं प्रीतमनाः कर्तुं त्वमर्हसि महामते ॥ ५.१.१२८ ॥
ഈ അവസ്ഥയിൽ, സമുദ്രത്തിനും എനിക്കും വേണ്ടി, മഹാമതേ, സന്തുഷ്ടമനസ്സോടെ നീ സ്നേഹം കാണിക്കുന്നത് ഉചിതമാണ്.
5.1.129
श्रमं मोक्षय पूजां च गृहाण हरिसत्तम।
प्रीतिं च मम मान्यस्य प्रीतोऽस्मि तव दर्शनात् ॥ ५.१.१२९ ॥
ഹരിസത്തമാ, ക്ഷീണം മാറ്റി എന്റെ പൂജ സ്വീകരിക്കുക; മാന്യനായ എന്റെ സ്നേഹവും സ്വീകരിക്കുക. നിന്റെ ദർശനത്താൽ ഞാൻ സന്തുഷ്ടനായി.
5.1.130
एवमुक्तः कपिश्रेष्ठस्तं नगोत्तममब्रवीत्।
प्रीतोऽस्मि कृतमातिथ्यं मन्युरेषोऽपनीयताम् ॥ ५.१.१३० ॥
ഇങ്ങനെ പറയപ്പെട്ട കപിശ്രേഷ്ഠൻ ആ പർവതോത്തമനോട് പറഞ്ഞു: "ഞാൻ സന്തുഷ്ടനായി; ആതിഥ്യം ലഭിച്ചു. ഈ കോപം മാറട്ടെ."
5.1.131
त्वरते कार्यकालो मे अहश्चाप्यतिवर्तते।
प्रतिज्ञा च मया दत्ता न स्थातव्यमिहान्तरा ॥ ५.१.१३१ ॥
എന്റെ കർമ്മകാലം ധൃതിപ്പെടുത്തുന്നു; പകലും കടന്നുപോകുന്നു. ഞാൻ പ്രതിജ്ഞ ചെയ്തിട്ടുണ്ട്; അതിനാൽ ഇടയിൽ ഇവിടെ നിൽക്കരുത്.
5.1.132
इत्युक्त्वा पाणिना शैलमालभ्य हरिपुङ्गवः।
जगामाकाशमाविश्य वीर्यवान् प्रहसन्निव ॥ ५.१.१३२ ॥
ഇങ്ങനെ പറഞ്ഞ് കൈകൊണ്ട് ആ പർവതത്തെ തൊട്ട്, വീര്യവാനായ ആ വാനരശ്രേഷ്ഠൻ ചിരിക്കുന്നതുപോലെ ആകാശത്തിലേക്ക് കുതിച്ചു.
5.1.133
स पर्वतसमुद्राभ्यां बहुमानादवेक्षितः।
पूजितश्चोपपन्नाभिराशीर्भिरभिनन्दितः ॥ ५.१.१३३ ॥
പർവതവും സമുദ്രവും അദ്ദേഹത്തെ വലിയ ആദരവോടെ നോക്കി; ഉചിതമായ അനുഗ്രഹങ്ങളാൽ പൂജിക്കപ്പെട്ടു, അഭിനന്ദിക്കപ്പെട്ടു.
5.1.134
अथोर्ध्वं दूरमागत्य हित्वा शैलमहार्णवौ।
पितुः पन्थानमासाद्य जगाम विमलेऽम्बरे ॥ ५.१.१३४ ॥
പിന്നെ മുകളിലേക്ക് ഏറെ ദൂരം പോയി, പർവതത്തെയും മഹാസമുദ്രത്തെയും വിട്ട്, പിതാവിന്റെ വഴി പ്രാപിച്ച് നിർമലമായ ആകാശത്തിൽ പോയി.
5.1.135
भूयश्चोर्ध्वं गतिं प्राप्य गिरिं तमवलोकयन्।
वायुसूनुर्निरालम्बो जगाम कपिकुञ्जरः ॥ ५.१.१३५ ॥
വീണ്ടും മുകളിലേക്കുള്ള ഗതി നേടി, ആ പർവതത്തെ നോക്കിക്കൊണ്ട്, വായുപുത്രനായ, ആധാരമില്ലാതെ, കപികുഞ്ജരൻ പോയി.
5.1.136
तद् द्वितीयं हनुमतो दृष्ट्वा कर्म सुदुष्करम्।
प्रशशंसुः सुराः सर्वे सिद्धाश्च परमर्षयः ॥ ५.१.१३६ ॥
ഹനുമാന്റെ ആ രണ്ടാമത്തെ അതിദുഷ്കരമായ കർമ്മം കണ്ട്, എല്ലാ ദേവന്മാരും സിദ്ധന്മാരും പരമ ഋഷിമാരും പ്രശംസിച്ചു.
5.1.137
देवताश्चाभवन् हृष्टास्तत्रस्थास्तस्य कर्मणा।
काञ्चनस्य सुनाभस्य सहस्राक्षश्च वासवः ॥ ५.१.१३७ ॥
അവിടെ നിന്നിരുന്ന ദേവന്മാർ അദ്ദേഹത്തിന്റെ കർമ്മത്താൽ സന്തോഷിച്ചു; കാഞ്ചനനും സുനാഭനും ആയിരംകണ്ണനായ വാസവനും സന്തോഷിച്ചു.
5.1.138
उवाच वचनं धीमान् परितोषात् सगद्गदम्।
सुनाभं पर्वतश्रेष्ठं स्वयमेव शचीपतिः ॥ ५.१.१३८ ॥
ബുദ്ധിമാനായ ശചീപതി (ഇന്ദ്രൻ) സന്തോഷത്താൽ ഇടറിയ സ്വരത്തിൽ, പർവതശ്രേഷ്ഠനായ സുനാഭനോട് തന്നെ ഈ വാക്കുകൾ പറഞ്ഞു.
5.1.139
हिरण्यनाभ शैलेन्द्र परितुष्टोऽस्मि ते भृशम्।
अभयं ते प्रयच्छामि गच्छ सौम्य यथासुखम् ॥ ५.१.१३९ ॥
ഹിരണ്യനാഭാ, പർവതശ്രേഷ്ഠാ! ഞാൻ നിന്നിൽ അത്യന്തം സന്തുഷ്ടനായിരിക്കുന്നു. നിനക്ക് അഭയം നൽകുന്നു. സൗമ്യനേ, സുഖമായി പോകുക.
5.1.140
साह्यं कृतं ते सुमहद् विश्रान्तस्य हनूमतः।
क्रमतो योजनशतं निर्भयस्य भये सति ॥ ५.१.१४० ॥
വിശ്രമിച്ച ഹനുമാന് നീ ചെയ്ത മഹത്തായ സഹായമാണിത്. ഭയമുണ്ടായിട്ടും നിർഭയനായി അവൻ നൂറു യോജന ദൂരം മുന്നോട്ട് പോകുന്നു.
5.1.141
रामस्यैष हितायैव याति दाशरथेः कपिः।
सत्क्रियां कुर्वता शक्त्या तोषितोऽस्मि दृढं त्वया ॥ ५.१.१४१ ॥
ഈ വാനരൻ ദശരഥപുത്രനായ രാമന്റെ ഹിതത്തിനായി തന്നെയാണ് പോകുന്നത്. നിന്റെ ശക്തിക്കനുസരിച്ച് സത്കാരം ചെയ്ത നിന്നിൽ ഞാൻ അത്യന്തം സന്തുഷ്ടനായി.
5.1.142
स तत् प्रहर्षमलभद् विपुलं पर्वतोत्तमः।
देवतानां पतिं दृष्ट्वा परितुष्टं शतक्रतुम् ॥ ५.१.१४२ ॥
ദേവന്മാരുടെ അധിപനായ ശതക്രതുവിനെ (ഇന്ദ്രനെ) അത്യന്തം സന്തുഷ്ടനായി കണ്ട് ആ ശ്രേഷ്ഠപർവതം വലിയ ആനന്ദം നേടി.
5.1.143
स वै दत्तवरः शैलो बभूवावस्थितस्तदा।
हनूमांश्च मुहूर्तेन व्यतिचक्राम सागरम् ॥ ५.१.१४३ ॥
വരം ലഭിച്ച ആ പർവതം അപ്പോൾ ഉറച്ചുനിന്നു. ഹനുമാൻ ഒരു മുഹൂർത്തംകൊണ്ട് സമുദ്രം കടന്നു.
5.1.144
ततो देवाः सगन्धर्वाः सिद्धाश्च परमर्षयः।
अब्रुवन् सूर्यसंकाशां सुरसां नागमातरम् ॥ ५.१.१४४ ॥
പിന്നീട് ദേവന്മാരും ഗന്ധർവന്മാരും സിദ്ധന്മാരും പരമർഷിമാരും സൂര്യസമാന പ്രഭയുള്ള നാഗമാതാവായ സുരസയോട് പറഞ്ഞു.
5.1.145
अयं वातात्मजः श्रीमान् प्लवते सागरोपरि।
हनूमान् नाम तस्य त्वं मुहूर्तं विघ्नमाचर ॥ ५.१.१४५ ॥
ഇതാ വായുപുത്രനായ ശ്രീമാൻ സമുദ്രത്തിനുമീതെ പറക്കുന്നു. അവന്റെ പേര് ഹനുമാൻ. നീ ഒരു നിമിഷം അവന് തടസ്സമാകുക.
5.1.146
राक्षसं रूपमास्थाय सुघोरं पर्वतोपमम्।
दंष्ट्राकरालं पिङ्गाक्षं वक्त्रं कृत्वा नभःस्पृशम् ॥ ५.१.१४६ ॥
അതിഭയങ്കരമായ രാക്ഷസരൂപം ധരിച്ച്, പർവതംപോലെ, ദംഷ്ട്രകളാൽ ഭീകരയായി, പിംഗള നേത്രങ്ങളോടെ, ആകാശത്തെ തൊടുന്ന വായ് തുറന്ന്.
5.1.147
बलमिच्छामहे ज्ञातुं भूयश्चास्य पराक्रमम्।
त्वां विजेष्यत्युपायेन विषादं वा गमिष्यति ॥ ५.१.१४७ ॥
അവന്റെ ബലവും പരാക്രമവും വീണ്ടും അറിയാൻ ഞങ്ങൾ ആഗ്രഹിക്കുന്നു. അവൻ ഉപായത്താൽ നിന്നെ ജയിക്കും, അല്ലെങ്കിൽ വിഷാദത്തിലാകും.
5.1.148
एवमुक्ता तु सा देवी दैवतैरभिसत्कृता।
समुद्रमध्ये सुरसा बिभ्रती राक्षसं वपुः ॥ ५.१.१४८ ॥
ദേവന്മാരാൽ ഇങ്ങനെ പറയപ്പെട്ട്, അവരാൽ ആദരിക്കപ്പെട്ട ആ ദേവി സുരസ, സമുദ്രമധ്യത്തിൽ രാക്ഷസശരീരം ധരിച്ചു.
5.1.149
विकृतं च विरूपं च सर्वस्य च भयावहम्।
प्लवमानं हनूमन्तमावृत्येदमुवाच ह ॥ ५.१.१४९ ॥
വികൃതയും വിരൂപയും എല്ലാവർക്കും ഭയം ഉളവാക്കുന്നവളുമായ അവൾ, കുതിച്ചുപായുന്ന ഹനുമാനെ തടഞ്ഞുനിർത്തി ഇങ്ങനെ പറഞ്ഞു.
5.1.150
मम भक्ष्यः प्रदिष्टस्त्वमीश्वरैर्वानरर्षभ।
अहं त्वां भक्षयिष्यामि प्रविशेदं ममाननम् ॥ ५.१.१५० ॥
വാനരശ്രേഷ്ഠാ, ദേവന്മാർ നിന്നെ എന്റെ ആഹാരമായി നിശ്ചയിച്ചിരിക്കുന്നു. ഞാൻ നിന്നെ ഭക്ഷിക്കും; ഇതാ, എന്റെ വായിൽ പ്രവേശിക്കുക.
5.1.151
वर एष पुरा दत्तो मम धात्रेति सत्वरा।
व्यादाय वक्त्रं विपुलं स्थिता सा मारुतेः पुरः ॥ ५.१.१५१ ॥
"ഇതു പണ്ടു ബ്രഹ്മാവ് എനിക്കു നൽകിയ വരമാണ്" എന്നു പറഞ്ഞ്, അവൾ വേഗത്തിൽ തന്റെ വിശാലമായ വായ് തുറന്ന് മാരുതിയുടെ മുന്നിൽ നിന്നു.
5.1.152
एवमुक्तः सुरसया प्रहृष्टवदनोऽब्रवीत्।
रामो दाशरथिर्नाम प्रविष्टो दण्डकावनम्।
लक्ष्मणेन सह भ्रात्रा वैदेह्या चापि भार्यया ॥ ५.१.१५२ ॥
സുരസ ഇങ്ങനെ പറഞ്ഞപ്പോൾ, സന്തോഷമുഖനായ ഹനുമാൻ പറഞ്ഞു: "ദശരഥപുത്രനായ രാമൻ എന്ന പേരുള്ളവൻ അനുജൻ ലക്ഷ്മണനോടും ഭാര്യ വൈദേഹിയോടുമൊപ്പം ദണ്ഡകാരണ്യത്തിൽ പ്രവേശിച്ചിരിക്കുന്നു."
5.1.153
अन्यकार्यविषक्तस्य बद्धवैरस्य राक्षसैः।
तस्य सीता हृता भार्या रावणेन यशस्विनी ॥ ५.१.१५३ ॥
രാക്ഷസരോടു വൈരം പൂണ്ട്, മറ്റൊരു കാര്യത്തിൽ മുഴുകിയിരുന്നപ്പോൾ, അദ്ദേഹത്തിന്റെ യശസ്വിനിയായ ഭാര്യ സീതയെ രാവണൻ അപഹരിച്ചു.
5.1.154
तस्याः सकाशं दूतोऽहं गमिष्ये रामशासनात्।
कर्तुमर्हसि रामस्य साह्यं विषयवासिनि ॥ ५.१.१५४ ॥
രാമന്റെ കല്പനയാൽ ഞാൻ അവളുടെ അടുക്കൽ ദൂതനായി പോകും. ഈ ദേശത്ത് വസിക്കുന്നവളേ, നീ രാമനെ സഹായിക്കണം.
5.1.155
अथवा मैथिलीं दृष्ट्वा रामं चाक्लिष्टकारिणम्।
आगमिष्यामि ते वक्त्रं सत्यं प्रतिशृणोमि ते ॥ ५.१.१५५ ॥
അല്ലെങ്കിൽ മൈഥിലിയെയും അനായാസം കർമ്മം ചെയ്യുന്ന രാമനെയും കണ്ടശേഷം ഞാൻ നിന്റെ വായിലേക്കു തിരിച്ചുവരാം — ഇത് നിനക്കു ഞാൻ നൽകുന്ന സത്യവാക്ക്.
5.1.156
एवमुक्ता हनुमता सुरसा कामरूपिणी।
अब्रवीन्नातिवर्तेन्मां कश्चिदेष वरो मम ॥ ५.१.१५६ ॥
ഹനുമാൻ ഇങ്ങനെ പറഞ്ഞപ്പോൾ, ഇഷ്ടരൂപം ധരിക്കാൻ കഴിവുള്ള സുരസ പറഞ്ഞു: "എന്റെ ഈ വരം ആർക്കും എന്നെ മറികടന്നു പോകാൻ കഴിയില്ല."
5.1.157
तं प्रयान्तं समुद्वीक्ष्य सुरसा वाक्यमब्रवीत्।
बलं जिज्ञासमाना सा नागमाता हनूमतः ॥ ५.१.१५७ ॥
അവൻ മുന്നോട്ടു പോകുന്നത് കണ്ട്, ഹനൂമാന്റെ ബലം അറിയാൻ ആഗ്രഹിച്ച് നാഗമാതാവായ സുരസ ഈ വാക്ക് പറഞ്ഞു.
5.1.158
निविश्य वदनं मेऽद्य गन्तव्यं वानरोत्तम।
वर एष पुरा दत्तो मम धात्रेति सत्वरा ॥ ५.१.१५८ ॥
വാനരോത്തമാ, ഇന്ന് എന്റെ വായിൽ പ്രവേശിച്ചിട്ടേ നീ പോകാവൂ; പണ്ട് ബ്രഹ്മാവ് എനിക്ക് ഈ വരം നൽകിയിട്ടുണ്ട് എന്ന് അവൾ തിടുക്കത്തിൽ പറഞ്ഞു.
5.1.159
व्यादाय विपुलं वक्त्रं स्थिता सा मारुतेःपुरः।
एवमुक्तः सुरसया क्रुद्धो वानरपुंगवः ॥ ५.१.१५९ ॥
അവൾ തന്റെ വിശാലമായ വായ് തുറന്ന് മാരുതിയുടെ മുന്നിൽ നിന്നു. സുരസ ഇങ്ങനെ പറഞ്ഞപ്പോൾ വാനരശ്രേഷ്ഠൻ കോപിച്ചു.
5.1.160
अब्रवीत् कुरु वै वक्त्रं येन मां विषहिष्यसि।
इत्युक्त्वा सुरसां क्रुद्धो दशयोजनमायताम् ॥ ५.१.१६० ॥
"നീ വായ് വലുതാക്കൂ; എന്നെ നീ സഹിക്കുമോ എന്നു കാണാം" എന്നു കോപത്തോടെ സുരസയോട് പറഞ്ഞ് പത്തു യോജന നീളത്തിൽ വളർന്നു.
5.1.161
दशयोजनविस्तारो हनूमानभवत् तदा।
तं दृष्ट्वा मेघसंकाशं दशयोजनमायतम्।
चकार सुरसाप्यास्यं विंशद् योजनमायतम् ॥ ५.१.१६१ ॥
അപ്പോൾ ഹനൂമാൻ പത്തു യോജന വിസ്താരമുള്ളവനായി. മേഘസദൃശനായ, പത്തു യോജന നീളമുള്ള അവനെ കണ്ട് സുരസയും തന്റെ വായ് ഇരുപതു യോജന നീളത്തിലാക്കി.
5.1.162
हनूमांस्तु ततः क्रुद्धस्त्रिंशद् योजनमायतः।
चकार सुरसा वक्त्रं चत्वारिंशत् तथोच्छ्रितम् ॥ ५.१.१६२ ॥
പിന്നെ കോപിച്ച ഹനൂമാൻ മുപ്പതു യോജന നീളത്തിൽ വളർന്നു. അപ്പോൾ സുരസ തന്റെ വായ് നാൽപതു യോജന ഉയരത്തിലാക്കി.
5.1.163
बभूव हनुमान् वीरः पञ्चाशद् योजनोच्छ्रितः।
चकार सुरसा वक्त्रं षष्टिं योजनमुच्छ्रितम् ॥ ५.१.१६३ ॥
വീരനായ ഹനുമാൻ അമ്പത് യോജന ഉയരമായി; സുരസ തന്റെ വായ അറുപത് യോജന ഉയരത്തിലാക്കി.
5.1.164
तदैव हनुमान् वीरः सप्ततिं योजनोच्छ्रितः।
चकार सुरसा वक्त्रमशीतिं योजनोच्छ्रितम् ॥ ५.१.१६४ ॥
അപ്പോൾത്തന്നെ വീരനായ ഹനുമാൻ എഴുപത് യോജന ഉയരമായി; സുരസ തന്റെ വായ എൺപത് യോജന ഉയരത്തിലാക്കി.
5.1.165
हनूमाननलप्रख्यो नवतिं योजनोच्छ्रितः।
चकार सुरसा वक्त्रं शतयोजनमायतम् ॥ ५.१.१६५ ॥
അഗ്നിപോലെ തിളങ്ങുന്ന ഹനുമാൻ തൊണ്ണൂറ് യോജന ഉയരമായി; സുരസ തന്റെ വായ നൂറ് യോജന നീളത്തിൽ വിടർത്തി.
5.1.166
तद् दृष्ट्वा व्यादितं त्वास्यं वायुपुत्रः स बुद्धिमान्।
दीर्घजिह्वं सुरसया सुभीमं नरकोपमम् ॥ ५.१.१६६ ॥
സുരസയുടെ തുറന്ന, നീണ്ട നാവുള്ള, നരകതുല്യമായ ഭയങ്കര വായ കണ്ട് ബുദ്ധിമാനായ വായുപുത്രൻ...
5.1.167
स संक्षिप्यात्मनः कायं जीमूत इव मारुतिः।
तस्मिन् मुहूर्ते हनुमान् बभूवाङ्गुष्ठमात्रकः ॥ ५.१.१६७ ॥
അപ്പോൾ മാരുതി മേഘംപോലെ തന്റെ ശരീരം ചുരുക്കി; ആ നിമിഷത്തിൽത്തന്നെ ഹനുമാൻ പെരുവിരലിന്റെ വലിപ്പമായി.
5.1.168
सोऽभिपद्याथ तद्वक्त्रं निष्पत्य च महाबलः।
अन्तरिक्षे स्थितः श्रीमानिदं वचनमब्रवीत् ॥ ५.१.१६८ ॥
ആ മഹാബലൻ ആ വായിൽ പ്രവേശിച്ചു, പിന്നെ പുറത്തുവന്ന് ആകാശത്ത് നിന്നുകൊണ്ട് ആ തേജസ്വി ഈ വാക്കുകൾ പറഞ്ഞു.
5.1.169
प्रविष्टोऽस्मि हि ते वक्त्रं दाक्षायणि नमोऽस्तुते।
गमिष्ये यत्र वैदेही सत्यश्चासीद् वरस्तव ॥ ५.१.१६९ ॥
ഞാൻ നിന്റെ മുഖത്തിൽ പ്രവേശിച്ചിരിക്കുന്നു. ദക്ഷപുത്രീ, നിനക്ക് നമസ്കാരം. വൈദേഹി ഇരിക്കുന്നിടത്തേക്ക് ഞാൻ പോകും; നിന്റെ വരം സത്യമായി.
5.1.170
तं दृष्ट्वा वदनान्मुक्तं चन्द्रं राहुमुखादिव।
अब्रवीत् सुरसा देवी स्वेन रूपेण वानरम् ॥ ५.१.१७० ॥
അവൻ അവളുടെ വായിൽനിന്ന് പുറത്തുവന്നതു കണ്ട്, രാഹുവിന്റെ വായിൽനിന്ന് വിമുക്തനായ ചന്ദ്രനെപ്പോലെ, ദേവി സുരസ സ്വന്തം രൂപത്തിൽ ആ വാനരനോട് പറഞ്ഞു.
5.1.171
अर्थसिद्ध्यै हरिश्रेष्ठ गच्छ सौम्य यथासुखम्।
समानय च वैदेहीं राघवेण महात्मना ॥ ५.१.१७१ ॥
വാനരശ്രേഷ്ഠാ, നിന്റെ ലക്ഷ്യം സിദ്ധിക്കട്ടെ. സൗമ്യാ, സുഖമായി പോവുക. മഹാത്മാവായ രാഘവനോടൊപ്പം വൈദേഹിയെ കൊണ്ടുവരിക.
5.1.172
तत् तृतीयं हनुमतो दृष्ट्वा कर्म सुदुष्करम्।
साधुसाध्विति भूतानि प्रशशंसुस्तदा हरिम् ॥ ५.१.१७२ ॥
ഹനുമാന്റെ ആ മൂന്നാമത്തെ അതിദുഷ്കരമായ കർമ്മം കണ്ട്, 'സാധു, സാധു' എന്ന് ജീവികളെല്ലാം അപ്പോൾ ആ വാനരനെ പ്രശംസിച്ചു.
5.1.173
स सागरमनाधृष्यमभ्येत्य वरुणालयम्।
जगामाकाशमाविश्य वेगेन गरुडोपमः ॥ ५.१.१७३ ॥
ആ അജയ്യമായ സമുദ്രത്തെ, വരുണന്റെ ആലയത്തെ, സമീപിച്ച് ആകാശത്തിൽ പ്രവേശിച്ച്, ഗരുഡനു തുല്യമായ വേഗത്തിൽ അവൻ പോയി.
5.1.174
सेविते वारिधाराभिः पतगैश्च निषेविते।
चरिते कैशिकाचार्यैरैरावतनिषेविते ॥ ५.१.१७४ ॥
വെള്ളത്തിന്റെ ധാരകളാൽ സേവിതവും പക്ഷികളാൽ നിറഞ്ഞതും കൈശിക ആചാര്യന്മാർ സഞ്ചരിച്ചതും ഐരാവതത്താൽ സേവിതവുമായിരുന്നു അത്.
5.1.175
सिंहकुञ्जरशार्दूलपतगोरगवाहनैः।
विमानैः सम्पतद्भिश्च विमलैः समलंकृते ॥ ५.१.१७५ ॥
സിംഹം, ആന, കടുവ, പക്ഷി, സർപ്പം എന്നീ വാഹനങ്ങളോടും പറന്നുനീങ്ങുന്ന നിർമ്മലമായ വിമാനങ്ങളോടും അലങ്കരിക്കപ്പെട്ട (ആകാശം).
5.1.176
वज्राशनिसमस्पर्शैः पावकैरिव शोभिते।
कृतपुण्यैर्महाभागैः स्वर्गजिद्भिरधिष्ठिते ॥ ५.१.१७६ ॥
വജ്രത്തിന്റെയും മിന്നലിന്റെയും സ്പർശമുള്ള, അഗ്നിപോലെ ശോഭിക്കുന്ന, പുണ്യം ചെയ്ത മഹാഭാഗ്യവാന്മാരും സ്വർഗ്ഗം ജയിച്ചവരും അധിവസിക്കുന്ന (ആകാശം).
5.1.177
वहता हव्यमत्यन्तं सेविते चित्रभानुना।
ग्रहनक्षत्रचन्द्रार्कतारागणविभूषिते ॥ ५.१.१७७ ॥
ഹവിസ്സ് ഏറെ വഹിക്കുന്ന ചിത്രഭാനുവിനാൽ (അഗ്നിയാൽ) സേവിക്കപ്പെട്ട, ഗ്രഹങ്ങൾ, നക്ഷത്രങ്ങൾ, ചന്ദ്രൻ, സൂര്യൻ, താരസമൂഹം എന്നിവയാൽ അലങ്കരിക്കപ്പെട്ട (ആകാശം).
5.1.178
महर्षिगणगन्धर्वनागयक्षसमाकुले।
विविक्ते विमले विश्वे विश्वावसुनिषेविते ॥ ५.१.१७८ ॥
മഹർഷിമാർ, ഗന്ധർവന്മാർ, നാഗങ്ങൾ, യക്ഷന്മാർ എന്നിവരാൽ നിറഞ്ഞ, ഏകാന്തവും നിർമ്മലവും സർവ്വവ്യാപിയും വിശ്വാവസുവാൽ സേവിക്കപ്പെട്ടതുമായ (ആകാശം).
5.1.179
देवराजगजाक्रान्ते चन्द्रसूर्यपथे शिवे।
विताने जीवलोकस्य वितते ब्रह्मनिर्मिते ॥ ५.१.१७९ ॥
ദേവരാജന്റെ ആന (ഐരാവതം) കടന്നുപോകുന്ന, ചന്ദ്ര-സൂര്യ പഥത്തിലുള്ള, മംഗളകരമായ, ജീവലോകത്തിന്റെ വിസ്തൃത വിതാനമായി വ്യാപിച്ച, ബ്രഹ്മാവ് സൃഷ്ടിച്ച (ആകാശം).
5.1.180
बहुशः सेविते वीरैर्विद्याधरगणैर्वृते।
जगाम वायुमार्गे च गरुत्मानिव मारुतिः ॥ ५.१.१८० ॥
വീരന്മാരാലും വിദ്യാധര സംഘങ്ങളാലും പലതവണ സേവിക്കപ്പെട്ട്, അവരാൽ ചുറ്റപ്പെട്ട (ആകാശത്തിൽ), വായുമാർഗത്തിലൂടെ ഗരുഡനെപ്പോലെ മാരുതി (ഹനുമാൻ) പോയി.
5.1.181
हनुमान् मेघजालानि प्राकर्षन् मारुतो यथा।
कालागुरुसवर्णानि रक्तपीतसितानि च ॥ ५.१.१८१ ॥
കാറ്റ് മേഘക്കൂട്ടങ്ങളെ വലിച്ചുകൊണ്ടുപോകുന്നതുപോലെ, ഹനുമാൻ കറുത്ത അകിലിന്റെ നിറമുള്ളതും ചുവപ്പ്, മഞ്ഞ, വെളുപ്പ് നിറങ്ങളുള്ളതുമായ മേഘക്കൂട്ടങ്ങളെ വലിച്ചടുപ്പിച്ചു.
5.1.182
कपिना कृष्यमाणानि महाभ्राणि चकाशिरे।
प्रविशन्नभ्रजालानि निष्पतंश्च पुनः पुनः ॥ ५.१.१८२ ॥
കുരങ്ങൻ വലിച്ചടുപ്പിച്ച മഹാമേഘങ്ങൾ പ്രകാശിച്ചു. മേഘക്കൂട്ടങ്ങളിലേക്ക് കടന്നും വീണ്ടുംവീണ്ടും പുറത്തേക്ക് വന്നും അവൻ വിളങ്ങി.
5.1.183
प्रावृषीन्दुरिवाभाति निष्पतन् प्रविशंस्तदा।
प्रदृश्यमानः सर्वत्र हनूमान् मारुतात्मजः ॥ ५.१.१८३ ॥
വർഷകാലത്തെ ചന്ദ്രനെപ്പോലെ, അപ്പോൾ മേഘങ്ങളിൽനിന്ന് പുറത്തുവന്നും അകത്തേക്ക് കടന്നും അവൻ തിളങ്ങി. എല്ലായിടത്തും കാണപ്പെട്ട വായുപുത്രനായ ഹനുമാൻ (അങ്ങനെ കാണപ്പെട്ടു).
5.1.184
भेजेऽम्बरं निरालम्बं पक्षयुक्त इवाद्रिराट्।
प्लवमानं तु तं दृष्ट्वा सिंहिका नाम राक्षसी ॥ ५.१.१८४ ॥
ആധാരമില്ലാത്ത ആകാശത്തിലൂടെ അവൻ സഞ്ചരിച്ചു, ചിറകുള്ള പർവതരാജനെപ്പോലെ. അവൻ ചാടിപ്പറക്കുന്നത് കണ്ട സിംഹിക എന്ന രാക്ഷസി (...).
5.1.185
मनसा चिन्तयामास प्रवृद्धा कामरूपिणी।
अद्य दीर्घस्य कालस्य भविष्याम्यहमाशिता ॥ ५.१.१८५ ॥
വളർന്ന, ഇഷ്ടരൂപം ധരിക്കാൻ കഴിവുള്ള സിംഹിക മനസ്സിൽ ചിന്തിച്ചു: ഇന്ന് ഏറെക്കാലത്തിനുശേഷം ഞാൻ ആഹാരമാകും.
5.1.187
इदं मम महासत्त्वं चिरस्य वशमागतम्।
छायायां गृह्यमाणायां चिन्तयामास वानरः।
समाक्षिप्तोऽस्मि सहसा पङ्गूकृतपराक्रमः ॥ ५.१.१८७ ॥
എന്റെ ഈ മഹാശക്തി ഏറെക്കാലത്തിനുശേഷം വശത്തായിരിക്കുന്നു. നിഴൽ പിടിക്കപ്പെട്ടപ്പോൾ വാനരൻ ചിന്തിച്ചു: പെട്ടെന്ന് ഞാൻ വലിച്ചിഴയ്ക്കപ്പെട്ടു, എന്റെ പരാക്രമം മുടന്തിയാക്കപ്പെട്ടു.
5.1.188
प्रतिलोमेन वातेन महानौरिव सागरे।
तिर्यगूर्ध्वमधश्चैव वीक्षमाणस्तदा कपिः ॥ ५.१.१८८ ॥
കടലിൽ എതിർകാറ്റിൽ അകപ്പെട്ട വലിയ കപ്പൽ പോലെ, അപ്പോൾ ആ കപി ചുറ്റുപാടും മുകളിലും താഴെയും നോക്കിക്കൊണ്ടിരുന്നു.
5.1.189
ददर्श स महासत्त्वमुत्थितं लवणाम्भसि।
तद् दृष्ट्वा चिन्तयामास मारुतिर्विकृताननाम् ॥ ५.१.१८९ ॥
ഉപ്പുവെള്ളത്തിൽ ഉയർന്ന ആ മഹാജീവിയെ അവൻ കണ്ടു; അതിനെ കണ്ടിട്ട്, വികൃതമുഖമുള്ള അതിനെക്കുറിച്ച് മാരുതി ചിന്തിച്ചു.
5.1.190
कपिराज्ञा यथाख्यातं सत्त्वमद्भुतदर्शनम्।
छायाग्राहि महावीर्यं तदिदं नात्र संशयः ॥ ५.१.१९० ॥
കപിരാജൻ പറഞ്ഞതുപോലെ ഇത് ആ അദ്ഭുതരൂപമുള്ള ജീവിയാണ്; നിഴൽ പിടിക്കുന്ന മഹാശക്തൻ; ഇതിൽ സംശയമില്ല.
5.1.191
स तां बुद्ध्वार्थतत्त्वेन सिंहिकां मतिमान् कपिः।
व्यवर्धत महाकायः प्रावृषीव बलाहकः ॥ ५.१.१९१ ॥
ബുദ്ധിമാനായ ആ കപി സിംഹികയെ അവളുടെ യഥാർത്ഥ സ്വഭാവത്താൽ തിരിച്ചറിഞ്ഞ്, വർഷകാലത്തെ മേഘം പോലെ തന്റെ മഹാശരീരം വളർത്തി.
5.1.192
तस्य सा कायमुद्वीक्ष्य वर्धमानं महाकपेः।
वक्त्रं प्रसारयामास पातालाम्बरसंनिभम् ॥ ५.१.१९२ ॥
മഹാകപിയുടെ വളരുന്ന ശരീരം കണ്ട് അവൾ പാതാളവും ആകാശവും പോലുള്ള വായ് തുറന്നു.
5.1.193
घनराजीव गर्जन्ती वानरं समभिद्रवत्।
स ददर्श ततस्तस्या विकृतं सुमहन्मुखम् ॥ ५.१.१९३ ॥
ഗർജ്ജിക്കുന്ന മേഘനിര പോലെ അവൾ വാനരന്റെ നേരെ കുതിച്ചു. അപ്പോൾ അവൻ അവളുടെ വികൃതവും അതിവിശാലവുമായ മുഖം കണ്ടു.
5.1.194
कायमात्रं च मेधावी मर्माणि च महाकपिः।
स तस्या विकृते वक्त्रे वज्रसंहननः कपिः ॥ ५.१.१९४ ॥
ബുദ്ധിമാനായ ആ മഹാകപി അവളുടെ ശരീരവും മർമ്മസ്ഥാനങ്ങളും കണ്ടു. വജ്രതുല്യമായ ശരീരമുള്ള ആ കപി അവളുടെ വികൃതമായ വായിൽ (പ്രവേശിച്ചു).
5.1.195
संक्षिप्य मुहुरात्मानं निपपात महाकपिः।
आस्ये तस्या निमज्जन्तं ददृशुः सिद्धचारणाः ॥ ५.१.१९५ ॥
മഹാകപി സ്വയം പലതവണ ചുരുക്കി അവളുടെ വായിൽ വീണു. അവൻ അവളുടെ വായിൽ മുങ്ങുന്നത് സിദ്ധന്മാരും ചാരണന്മാരും കണ്ടു.
5.1.196
ग्रस्यमानं यथा चन्द्रं पूर्णं पर्वणि राहुणा।
ततस्तस्या नखैस्तीक्ष्णैर्मर्माण्युत्कृत्य वानरः ॥ ५.१.१९६ ॥
പൗർണ്ണമി നാളിൽ രാഹു ചന്ദ്രനെ വിഴുങ്ങുന്നതുപോലെ (അവൻ വിഴുങ്ങപ്പെടുകയായിരുന്നു). അപ്പോൾ ആ വാനരൻ തന്റെ മൂർച്ചയുള്ള നഖങ്ങൾകൊണ്ട് അവളുടെ മർമ്മസ്ഥാനങ്ങൾ കീറി (പുറത്തുവന്നു).
5.1.197
उत्पपाताथ वेगेन मनःसम्पातविक्रमः।
तां तु दिष्ट्या च धृत्या च दाक्षिण्येन निपात्य सः ॥ ५.१.१९७ ॥
അപ്പോൾ മനസ്സിന്റെ വേഗമുള്ള പരാക്രമമുള്ള അവൻ വേഗത്തിൽ മുകളിലേക്ക് ചാടി. ഭാഗ്യം, ധൈര്യം, സാമർത്ഥ്യം എന്നിവയാൽ അവൻ അവളെ വീഴ്ത്തി.
5.1.198
कपिप्रवीरो वेगेन ववृधे पुनरात्मवान्।
हृतहृत्सा हनुमता पपात विधुराम्भसि।
स्वयंभुवैव हनुमान् सृष्टस्तस्या निपातने ॥ ५.१.१९८ ॥
കപിശ്രേഷ്ഠനും ആത്മസംയമമുള്ളവനുമായ അവൻ വേഗത്തിൽ വീണ്ടും വളർന്നു. ഹനുമാനാൽ ഹൃദയം അപഹരിക്കപ്പെട്ട അവൾ ദുഃഖിതയായി വെള്ളത്തിൽ വീണു. സ്വയംഭൂവാണ് ഹനുമാനെ അവളെ വീഴ്ത്തുന്നതിനായി സൃഷ്ടിച്ചത്.
5.1.199
तां हतां वानरेणाशु पतितां वीक्ष्य सिंहिकाम्।
भूतान्याकाशचारीणि तमूचुः प्लवगोत्तमम् ॥ ५.१.१९९ ॥
വാനരനാൽ വേഗത്തിൽ കൊല്ലപ്പെട്ട് വീണുകിടക്കുന്ന സിംഹികയെ കണ്ട് ആകാശത്ത് സഞ്ചരിക്കുന്ന ജീവികൾ ആ ശ്രേഷ്ഠനായ ചാട്ടക്കാരനോട് പറഞ്ഞു.
5.1.200
भीममद्य कृतं कर्म महत्सत्त्वं त्वया हतम्।
साधयार्थमभिप्रेतमरिष्टं प्लवतां वर ॥ ५.१.२०० ॥
ഇന്ന് നീ ഭയങ്കരവും മഹത്തരവുമായ കർമ്മം ചെയ്തു, നിന്റെ വീര്യത്താൽ അവളെ വധിച്ചു. ചാടുന്നവരിൽ ശ്രേഷ്ഠനേ, ഇഷ്ടമായ കാര്യം യാതൊരു ഹാനിയുമില്ലാതെ സാധിക്കുക.
5.1.201
यस्य त्वेतानि चत्वारि वानरेन्द्र यथा तव।
धृतिर्दृष्टिर्मतिर्दाक्ष्यं स कर्मसु न सीदति ॥ ५.१.२०१ ॥
വാനരേന്ദ്രാ, നിന്നിലുള്ളതുപോലെ ഈ നാല് ഗുണങ്ങളായ ധൈര്യം, ദൃഷ്ടി, ബുദ്ധി, സാമർത്ഥ്യം ആരിലുണ്ടോ, അവൻ കർമ്മങ്ങളിൽ തളരുന്നില്ല.
5.1.202
स तैः सम्पूजितः पूज्यः प्रतिपन्नप्रयोजनैः।
जगामाकाशमाविश्य पन्नगाशनवत् कपिः ॥ ५.१.२०२ ॥
അവരാൽ ആദരിക്കപ്പെട്ട, പൂജ്യനായ ആ വാനരൻ, ലക്ഷ്യം സാധിച്ചതിനാൽ, സർപ്പഭക്ഷകനായ ഗരുഡനെപ്പോലെ ആകാശത്തിൽ കടന്നുപോയി.
5.1.203
प्राप्तभूयिष्ठपारस्तु सर्वतः परिलोकयन्।
योजनानां शतस्यान्ते वनराजीं ददर्श सः ॥ ५.१.२०३ ॥
ഏറെക്കുറെ അക്കരെ എത്തി, ചുറ്റും നോക്കി, നൂറു യോജനയുടെ അറ്റത്ത് അവൻ കാടുകളുടെ നിര കണ്ടു.
5.1.204
ददर्श च पतन्नेव विविधद्रुमभूषितम्।
द्वीपं शाखामृगश्रेष्ठो मलयोपवनानि च ॥ ५.१.२०४ ॥
ഇറങ്ങുമ്പോൾത്തന്നെ ആ വാനരശ്രേഷ്ഠൻ വിവിധ വൃക്ഷങ്ങളാൽ അലങ്കരിച്ച ദ്വീപും മലയപർവതത്തിലെ ഉദ്യാനങ്ങളും കണ്ടു.
5.1.205
सागरं सागरानूपान् सागरानूपजान् द्रुमान्।
सागरस्य च पत्नीनां मुखान्यपि विलोकयत् ॥ ५.१.२०५ ॥
അവൻ സമുദ്രത്തെയും സമുദ്രതീരങ്ങളെയും തീരങ്ങളിൽ വളർന്ന വൃക്ഷങ്ങളെയും സമുദ്രത്തിന്റെ പത്നിമാരുടെ മുഖങ്ങളും കണ്ടു.
5.1.206
स महामेघसंकाशं समीक्ष्यात्मानमात्मवान्।
निरुन्धन्तमिवाकाशं चकार मतिमान् मतिम् ॥ ५.१.२०६ ॥
മഹാമേഘം പോലെ തോന്നിക്കുന്ന തന്നെ കണ്ട്, ആത്മസംയമമുള്ള ബുദ്ധിമാനായ ഹനുമാൻ ആകാശത്തെ തടയുന്നതുപോലെ ഒരു തീരുമാനമെടുത്തു.
5.1.207
कायवृद्धिं प्रवेगं च मम दृष्ट्वैव राक्षसाः।
मयि कौतूहलं कुर्युरिति मेने महामतिः ॥ ५.१.२०७ ॥
എന്റെ ശരീരവളർച്ചയും വേഗവും കണ്ടാൽ രാക്ഷസന്മാർ എന്നിൽ കൗതുകം കൊള്ളും എന്ന് ആ മഹാമതി കരുതി.
5.1.208
ततः शरीरं संक्षिप्य तन्महीधरसंनिभम्।
पुनः प्रकृतिमापेदे वीतमोह इवात्मवान् ॥ ५.१.२०८ ॥
അപ്പോൾ പർവതതുല്യമായ ആ ശരീരം ചുരുക്കി, മോഹമൊഴിഞ്ഞ ആത്മസംയമിയെപ്പോലെ ഹനുമാൻ വീണ്ടും സ്വാഭാവികരൂപം പ്രാപിച്ചു.
5.1.209
तद्रूपमतिसंक्षिप्य हनूमान् प्रकृतौ स्थितः।
त्रीन् क्रमानिव विक्रम्य बलिवीर्यहरो हरिः ॥ ५.१.२०९ ॥
ആ രൂപം വളരെ ചുരുക്കി ഹനുമാൻ തന്റെ സ്വാഭാവികാവസ്ഥയിൽ നിന്നു; ബലിയുടെ വീര്യം അപഹരിച്ച ഹരി മൂന്നടി വച്ചതുപോലെ.
5.1.210
स चारुनानाविधरूपधारी
परं समासाद्य समुद्रतीरम्।
परैरशक्यं प्रतिपन्नरूपः
समीक्षितात्मा समवेक्षितार्थः ॥ ५.१.२१० ॥
പലവിധ സുന്ദരരൂപങ്ങൾ ധരിച്ച ആ ഹനുമാൻ സമുദ്രതീരത്തെത്തി; മറ്റാർക്കും സാധ്യമല്ലാത്ത രൂപം സ്വീകരിച്ച്, സ്വയം പരിശോധിച്ച്, ലക്ഷ്യം നന്നായി ആലോചിച്ച്.
5.1.211
ततः स लम्बस्य गिरेः समृद्धे
विचित्रकूटे निपपात कूटे।
सकेतकोद्दालकनारिकेले
महाभ्रकूटप्रतिमो महात्मा ॥ ५.१.२११ ॥
അപ്പോൾ മഹാത്മാവായ ആ ഹനുമാൻ, വലിയ മേഘശിഖരം പോലെ, ലംബപർവതത്തിലെ സമൃദ്ധമായ വിചിത്രശിഖരത്തിൽ, കേതകം, ഉദ്ദാലകം, തെങ്ങുകൾക്കിടയിൽ ഇറങ്ങി.
5.1.212
ततस्तु सम्प्राप्य समुद्रतीरं
समीक्ष्य लंकां गिरिवर्यमूर्ध्नि।
कपिस्तु तस्मिन् निपपात पर्वते
विधूय रूपं व्यथयन्मृगद्विजान् ॥ ५.१.२१२ ॥
പിന്നെ സമുദ്രതീരത്തെത്തി, പർവതശിഖരത്തിൽനിന്ന് ലങ്കയെ കണ്ട ആ വാനരൻ തന്റെ രൂപം ചുരുക്കി, മൃഗങ്ങളെയും പക്ഷികളെയും ഭയപ്പെടുത്തിക്കൊണ്ട് ആ പർവതത്തിൽ ഇറങ്ങി.
5.1.213
स सागरं दानवपन्नगायुतं
बलेन विक्रम्य महोर्मिमालिनम्।
निपत्य तीरे च महोदधेस्तदा
ददर्श लंकाममरावतीमिव ॥ ५.१.२१३ ॥
ദാനവരും നാഗരും നിറഞ്ഞ, വലിയ തിരമാലമാല ധരിച്ച ആ സമുദ്രത്തെ ബലത്താൽ ചാടിക്കടന്ന്, മഹാസമുദ്രതീരത്ത് ഇറങ്ങി, അപ്പോൾ അവൻ ലങ്കയെ അമരാവതിപോലെ കണ്ടു.