ਵਾਲਮੀਕਿ ਰਾਮਾਇਣ · ਸਰਗ 5.2
हिन्दी · தமிழ் · తెలుగు · ಕನ್ನಡ · മലയാളം · বাংলা · मराठी · ગુજરાતી · ਪੰਜਾਬੀ · ଓଡ଼ିଆ · اردو · English · Español · Français · Deutsch · Português · Русский · 中文 · 日本語 · العربية · Bahasa Indonesia · ไทย
5.2.1
स सागरमनाधृष्यमतिक्रम्य महाबलः।
त्रिकूटस्य तटे लंकां स्थितः स्वस्थो ददर्श ह ॥ ५.२.१ ॥
ਉਹ ਮਹਾਬਲੀ, ਅਜੇਯ ਸਾਗਰ ਪਾਰ ਕਰਕੇ, ਤ੍ਰਿਕੂਟ ਦੇ ਕਿਨਾਰੇ ਖੜ੍ਹੇ ਹੋ ਕੇ, ਸ਼ਾਂਤ ਮਨ ਨਾਲ ਲੰਕਾ ਨੂੰ ਵੇਖਿਆ।
5.2.2
ततः पादपमुक्तेन पुष्पवर्षेण वीर्यवान्।
अभिवृष्टस्ततस्तत्र बभौ पुष्पमयो हरिः ॥ ५.२.२ ॥
ਫਿਰ ਰੁੱਖਾਂ ਵੱਲੋਂ ਵਰਸਾਈ ਫੁੱਲਾਂ ਦੀ ਵਰਖਾ ਨਾਲ ਭਿੱਜਿਆ ਉਹ ਬਲਵਾਨ ਬਾਂਦਰ ਉੱਥੇ ਫੁੱਲਾਂ ਨਾਲ ਭਰਿਆ ਚਮਕ ਉੱਠਿਆ।
5.2.3
योजनानां शतं श्रीमांस्तीर्त्वाप्युत्तमविक्रमः।
अनिःश्वसन् कपिस्तत्र न ग्लानिमधिगच्छति ॥ ५.२.३ ॥
ਸ਼ੋਭਾਵਾਨ ਉਹ ਬਾਂਦਰ ਸੌ ਯੋਜਨ ਪਾਰ ਕਰਕੇ ਵੀ, ਉੱਤਮ ਵਿਕਰਮ ਵਾਲਾ ਹੋਣ ਕਰਕੇ, ਹਫ਼ਣ ਤੋਂ ਬਿਨਾਂ ਉੱਥੇ ਥਕਾਵਟ ਮਹਿਸੂਸ ਨਹੀਂ ਕਰਦਾ ਸੀ।
5.2.4
शतान्यहं योजनानां क्रमेयं सुबहून्यपि।
किं पुनः सागरस्यान्तं संख्यातं शतयोजनम् ॥ ५.२.४ ॥
ਮੈਂ ਸੈਂਕੜੇ ਯੋਜਨ, ਬਹੁਤ ਸਾਰੇ ਵੀ ਲੰਘ ਸਕਦਾ ਹਾਂ; ਫਿਰ ਸਮੁੰਦਰ ਦਾ ਗਿਣਿਆ ਹੋਇਆ ਸੌ ਯੋਜਨ ਦਾ ਕਿਨਾਰਾ ਲੰਘਣਾ ਕੀ ਹੈ?
5.2.5
स तु वीर्यवतां श्रेष्ठः प्लवतामपि चोत्तमः।
जगाम वेगवाँल्लंकां लङ्घयित्वा महोदधिम् ॥ ५.२.५ ॥
ਉਹ ਬਹਾਦਰਾਂ ਵਿੱਚੋਂ ਸ੍ਰੇਸ਼ਠ ਅਤੇ ਛਾਲਾਂ ਮਾਰਨ ਵਾਲਿਆਂ ਵਿੱਚੋਂ ਵੀ ਉੱਤਮ ਸੀ; ਤੇਜ਼ੀ ਨਾਲ ਮਹਾਸਾਗਰ ਟੱਪ ਕੇ ਲੰਕਾ ਵੱਲ ਚਲਾ ਗਿਆ।
5.2.6
शाद्वलानि च नीलानि गन्धवन्ति वनानि च।
मधुमन्ति च मध्येन जगाम नगवन्ति च ॥ ५.२.६ ॥
ਹਰੀਆਂ ਘਾਹ ਵਾਲੀਆਂ ਥਾਵਾਂ, ਗੂੜ੍ਹੇ ਨੀਲੇ ਸੁਗੰਧ ਭਰੇ ਬਨ ਅਤੇ ਮਿੱਠੇ ਫਲਾਂ ਵਾਲੇ ਰੁੱਖਾਂ ਦੇ ਵਿਚਕਾਰੋਂ ਉਹ ਅੱਗੇ ਵਧਿਆ।
5.2.7
शैलांश्च तरुसंछन्नान् वनराजीश्च पुष्पिताः।
अभिचक्राम तेजस्वी हनूमान् प्लवगर्षभः ॥ ५.२.७ ॥
ਰੁੱਖਾਂ ਨਾਲ ਢਕੇ ਪਰਬਤਾਂ ਅਤੇ ਫੁੱਲੀਆਂ ਬਨ-ਕਤਾਰਾਂ ਨੂੰ ਪਾਰ ਕਰਦੇ ਹੋਏ ਤੇਜਸਵੀ ਹਨੂਮਾਨ, ਵਾਨਰ-ਸ੍ਰੇਸ਼ਟ, ਅੱਗੇ ਵਧੇ।
5.2.8
स तस्मिन्नचले तिष्ठन् वनान्युपवनानि च।
स नगाग्रे स्थितां लंकां ददर्श पवनात्मजः ॥ ५.२.८ ॥
ਉਸ ਪਰਬਤ ਉੱਤੇ ਖੜ੍ਹੇ ਹੋ ਕੇ ਜੰਗਲਾਂ ਅਤੇ ਉਪਵਨਾਂ ਨੂੰ ਵੇਖਦਿਆਂ, ਪਵਨਪੁੱਤਰ ਨੇ ਪਰਬਤ-ਸਿਖਰ ਉੱਤੇ ਸਥਿਤ ਲੰਕਾ ਵੇਖੀ।
5.2.9
सरलान् कर्णिकारांश्च खर्जूरांश्च सुपुष्पितान्।
प्रियालान् मुचुलिन्दांश्च कुटजान् केतकानपि ॥ ५.२.९ ॥
ਸਰਲ, ਕਰਣਿਕਾਰ, ਚੰਗੀ ਤਰ੍ਹਾਂ ਫੁੱਲੇ ਖਜੂਰ, ਪ੍ਰਿਯਾਲ, ਮੁਚੁਲਿੰਦ, ਕੁਟਜ ਅਤੇ ਕੇਤਕ ਰੁੱਖ ਵੀ (ਉੱਥੇ ਸਨ)।
5.2.10
प्रियङ्गून् गन्धपूर्णांश्च नीपान् सप्तच्छदांस्तथा।
असनान् कोविदारांश्च करवीरांश्च पुष्पितान् ॥ ५.२.१० ॥
ਸੁਗੰਧ ਨਾਲ ਭਰੇ ਪ੍ਰਿਯੰਗੂ, ਨੀਪ, ਸਪਤਛਦ, ਅਸਨ, ਕੋਵਿਦਾਰ ਅਤੇ ਫੁੱਲੇ ਕਰਵੀਰ ਰੁੱਖ ਵੀ (ਉੱਥੇ ਸਨ)।
5.2.11
पुष्पभारनिबद्धांश्च तथा मुकुलितानपि।
पादपान् विहगाकीर्णान् पवनाधूतमस्तकान् ॥ ५.२.११ ॥
ਫੁੱਲਾਂ ਦੇ ਭਾਰ ਨਾਲ ਲੱਦੇ, ਕਲੀਆਂ ਨਾਲ ਭਰੇ, ਪੰਛੀਆਂ ਨਾਲ ਭਰੇ, ਹਵਾ ਨਾਲ ਸਿਰ ਹਿਲਾਉਂਦੇ ਰੁੱਖ ਵੀ (ਉੱਥੇ ਸਨ)।
5.2.12
हंसकारण्डवाकीर्णा वापीः पद्मोत्पलावृताः।
आक्रीडान् विविधान् रम्यान् विविधांश्च जलाशयान् ॥ ५.२.१२ ॥
ਹੰਸਾਂ ਅਤੇ ਕਾਰੰਡਵਾਂ ਨਾਲ ਭਰੀਆਂ, ਕਮਲਾਂ ਤੇ ਉਤਪਲਾਂ ਨਾਲ ਢਕੀਆਂ ਬਾਉਲੀਆਂ, ਵੱਖ-ਵੱਖ ਸੁੰਦਰ ਖੇਡ-ਥਾਵਾਂ ਅਤੇ ਵੱਖ-ਵੱਖ ਜਲਾਸ਼ਯ (ਉੱਥੇ ਸਨ)।
5.2.13
संततान् विविधैर्वृक्षैः सर्वर्तुफलपुष्पितैः।
उद्यानानि च रम्याणि ददर्श कपिकुञ्जरः ॥ ५.२.१३ ॥
ਕਪੀਆਂ ਵਿੱਚ ਸ੍ਰੇਸ਼ਠ ਹਨੂਮਾਨ ਨੇ ਸਾਰੀਆਂ ਰੁੱਤਾਂ ਵਿੱਚ ਫਲ-ਫੁੱਲ ਦੇਣ ਵਾਲੇ ਨਾਨਾ ਰੁੱਖਾਂ ਨਾਲ ਘਿਰੇ ਸੁੰਦਰ ਬਾਗ਼ ਵੇਖੇ।
5.2.14
समासाद्य च लक्ष्मीवाँल्लंकां रावणपालिताम्।
परिखाभिः सपद्माभिः सोत्पलाभिरलंकृताम् ॥ ५.२.१४ ॥
ਸ਼ੋਭਾਵਾਨ ਹਨੂਮਾਨ ਰਾਵਣ ਦੁਆਰਾ ਸੁਰੱਖਿਅਤ ਲੰਕਾ ਪਹੁੰਚੇ; ਜੋ ਕਮਲਾਂ ਅਤੇ ਨੀਲਕਮਲਾਂ ਵਾਲੀਆਂ ਖਾਈਆਂ ਨਾਲ ਸਜੀ ਹੋਈ ਸੀ।
5.2.15
सीतापहरणात् तेन रावणेन सुरक्षिताम्।
समन्ताद् विचरद्भिश्च राक्षसैरुग्रधन्वभिः ॥ ५.२.१५ ॥
ਸੀਤਾ ਦੇ ਹਰਨ ਕਾਰਨ ਰਾਵਣ ਦੁਆਰਾ ਚੰਗੀ ਤਰ੍ਹਾਂ ਸੁਰੱਖਿਅਤ ਲੰਕਾ; ਜਿੱਥੇ ਚਾਰੇ ਪਾਸੇ ਭਿਆਨਕ ਧਨੁਰਧਾਰੀ ਰਾਖਸ਼ ਘੁੰਮਦੇ ਸਨ।
5.2.16
काञ्चनेनावृतां रम्यां प्राकारेण महापुरीम्।
गृहैश्च गिरिसंकाशैः शारदाम्बुदसंनिभैः ॥ ५.२.१६ ॥
ਸੋਨੇ ਦੀ ਦੀਵਾਰ ਨਾਲ ਘਿਰੀ ਸੁੰਦਰ ਮਹਾਨਗਰੀ; ਉਸਦੇ ਘਰ ਪਰਬਤਾਂ ਅਤੇ ਸ਼ਰਦ ਰੁੱਤ ਦੇ ਬੱਦਲਾਂ ਵਰਗੇ ਸਨ।
5.2.17
पाण्डुराभिः प्रतोलीभिरुच्चाभिरभिसंवृताम्।
अट्टालकशताकीर्णां पताकाध्वजशोभिताम् ॥ ५.२.१७ ॥
ਚਿੱਟੀਆਂ, ਉੱਚੀਆਂ ਗਲੀਆਂ ਨਾਲ ਘਿਰੀ, ਸੈਂਕੜੇ ਅਟਾਰੀਆਂ ਨਾਲ ਭਰੀ ਅਤੇ ਝੰਡੀਆਂ-ਧਜਾਂ ਨਾਲ ਸ਼ੋਭਿਤ ਲੰਕਾ।
5.2.18
तोरणैः काञ्चनैर्दिव्यैर्लतापङ्क्तिविराजितैः।
ददर्श हनुमाँल्लंकां देवो देवपुरीमिव ॥ ५.२.१८ ॥
ਸੋਨੇ ਦੇ ਦਿਵ੍ਯ ਤੋਰਣਾਂ ਅਤੇ ਵੇਲਾਂ ਦੀਆਂ ਕਤਾਰਾਂ ਨਾਲ ਸ਼ੋਭਦੀ ਲੰਕਾ ਹਨੂਮਾਨ ਨੇ ਵੇਖੀ; ਜਿਵੇਂ ਦੇਵਤਿਆਂ ਦੀ ਨਗਰੀ ਹੋਵੇ।
5.2.19
गिरिमूर्ध्नि स्थितां लंकां पाण्डुरैर्भवनैः शुभैः।
ददर्श स कपिः श्रीमान् पुरीमाकाशगामिव ॥ ५.२.१९ ॥
ਪਰਬਤ ਦੀ ਚੋਟੀ ਉੱਤੇ ਸਥਿਤ ਲੰਕਾ ਨੂੰ, ਚਿੱਟੇ ਸੁੰਦਰ ਮਹਿਲਾਂ ਨਾਲ ਭਰੀ ਹੋਈ, ਉਸ ਤੇਜਸਵੀ ਬਾਂਦਰ ਨੇ ਵੇਖਿਆ; ਅਕਾਸ਼ ਵਿੱਚ ਵਿਚਰਦੀ ਨਗਰੀ ਵਾਂਗ ਉਹ ਦਿਸਦੀ ਸੀ।
5.2.20
पालितां राक्षसेन्द्रेण निर्मितां विश्वकर्मणा।
प्लवमानामिवाकाशे ददर्श हनुमान् कपिः ॥ ५.२.२० ॥
ਰਾਕਸ਼ਸਾਂ ਦੇ ਰਾਜੇ ਵੱਲੋਂ ਰੱਖਿਆ ਗਿਆ, ਵਿਸ਼ਵਕਰਮਾ ਦਾ ਬਣਾਇਆ ਹੋਇਆ, ਆਕਾਸ਼ ਵਿੱਚ ਤਰਦੀ ਹੋਈ ਵਾਂਗ ਉਸ ਲੰਕਾ ਨੂੰ ਕਪਿ ਹਨੂੰਮਾਨ ਨੇ ਵੇਖਿਆ।
5.2.21
वप्रप्राकारजघनां विपुलाम्बुवनाम्बराम्।
शतघ्नीशूलकेशान्तामट्टालकावतंसकाम् ॥ ५.२.२१ ॥
ਕੋਟ ਅਤੇ ਦੀਵਾਰਾਂ ਹੀ ਉਸਦੀ ਕਮਰ ਹਨ; ਵਿਸ਼ਾਲ ਜਲਾਸ਼ਯ ਅਤੇ ਬਾਗ਼ ਹੀ ਉਸਦਾ ਵਸਤਰ ਹਨ; ਸ਼ਤਘਨੀ ਅਤੇ ਸ਼ੂਲ ਹੀ ਉਸਦੇ ਵਾਲਾਂ ਦੇ ਸਿਰੇ ਹਨ; ਅੱਟਾਲਿਕਾਵਾਂ ਹੀ ਉਸਦੇ ਗਹਿਣੇ ਹਨ।
5.2.22
मनसेव कृतां लंकां निर्मितां विश्वकर्मणा।
द्वारमुत्तरमासाद्य चिन्तयामास वानरः ॥ ५.२.२२ ॥
ਮਨ ਨਾਲ ਰਚੀ ਹੋਈ ਵਾਂਗ, ਵਿਸ਼ਵਕਰਮਾ ਦੀ ਬਣਾਈ ਲੰਕਾ ਨੂੰ ਵੇਖ ਕੇ, ਉੱਤਰੀ ਦਰਵਾਜ਼ੇ ਤੇ ਪਹੁੰਚ ਕੇ ਉਹ ਬਾਂਦਰ ਸੋਚਣ ਲੱਗਾ।
5.2.23
कैलासनिलयप्रख्यमालिखन्तमिवाम्बरम्।
ध्रियमाणमिवाकाशमुच्छ्रितैर्भवनोत्तमैः ॥ ५.२.२३ ॥
ਕੈਲਾਸ਼ ਦੇ ਨਿਵਾਸ ਵਰਗੀ, ਜਿਵੇਂ ਅਕਾਸ਼ ਉੱਤੇ ਚਿੱਤਰ ਬਣਾ ਰਹੀ ਹੋਵੇ, ਅਤੇ ਉੱਚੇ ਸ੍ਰੇਸ਼ਟ ਮਹਿਲਾਂ ਨਾਲ ਜਿਵੇਂ ਆਕਾਸ਼ ਨੂੰ ਥਾਮ ਰਹੀ ਹੋਵੇ।
5.2.24
सम्पूर्णा राक्षसैर्घोरैर्नागैर्भोगवतीमिव।
अचिन्त्यां सुकृतां स्पष्टां कुबेराध्युषितां पुरा ॥ ५.२.२४ ॥
ਭਿਆਨਕ ਰਾਕਸ਼ਸਾਂ ਨਾਲ ਭਰੀ ਹੋਈ, ਨਾਗਾਂ ਨਾਲ ਭਰੀ ਭੋਗਵਤੀ ਵਾਂਗ; ਅਚਿੰਤ, ਚੰਗੀ ਤਰ੍ਹਾਂ ਬਣਾਈ ਗਈ, ਸਪਸ਼ਟ, ਜਿਸ ਵਿੱਚ ਪਹਿਲਾਂ ਕੁਬੇਰ ਵੱਸਦਾ ਸੀ।
5.2.25
दंष्ट्राभिर्बहुभिः शूरैः शूलपट्टिशपाणिभिः।
रक्षितां राक्षसैर्घोरैर्गुहामाशीविषैरिव ॥ ५.२.२५ ॥
ਦਾੜ੍ਹਾਂ ਵਾਲੇ, ਹੱਥਾਂ ਵਿੱਚ ਸ਼ੂਲ ਤੇ ਪੱਟਿਸ਼ ਫੜੇ ਅਨੇਕ ਸੂਰਬੀਰ ਭਿਆਨਕ ਰਾਕਸ਼ਸਾਂ ਦੁਆਰਾ ਰੱਖਿਅਤ, ਜ਼ਹਿਰੀਲੇ ਸੱਪਾਂ ਵਾਲੀ ਗੁਫ਼ਾ ਵਾਂਗ (ਲੰਕਾ)।
5.2.26
तस्याश्च महतीं गुप्तिं सागरं च निरीक्ष्य सः।
रावणं च रिपुं घोरं चिन्तयामास वानरः ॥ ५.२.२६ ॥
ਉਸ ਨਗਰੀ ਦੀ ਮਹਾਨ ਸੁਰੱਖਿਆ ਅਤੇ ਸਮੁੰਦਰ ਨੂੰ ਵੇਖ ਕੇ, ਅਤੇ ਭਿਆਨਕ ਵੈਰੀ ਰਾਵਣ ਬਾਰੇ ਸੋਚ ਕੇ ਉਹ ਵਾਨਰ ਵਿਚਾਰਨ ਲੱਗਾ।
5.2.27
आगत्यापीह हरयो भविष्यन्ति निरर्थकाः।
नहि युद्धेन वै लंका शक्या जेतुं सुरैरपि ॥ ५.२.२७ ॥
ਇੱਥੇ ਆ ਕੇ ਵੀ ਵਾਨਰ ਵਿਅਰਥ ਹੀ ਰਹਿਣਗੇ; ਯੁੱਧ ਨਾਲ ਲੰਕਾ ਦੇਵਤਿਆਂ ਤੋਂ ਵੀ ਜਿੱਤੀ ਨਹੀਂ ਜਾ ਸਕਦੀ।
5.2.28
इमां त्वविषमां लंकां दुर्गां रावणपालिताम्।
प्राप्यापि सुमहाबाहुः किं करिष्यति राघवः ॥ ५.२.२८ ॥
ਰਾਵਣ ਦੁਆਰਾ ਰੱਖਿਅਤ ਇਸ ਦੁਰਗਮ ਤੇ ਅਣਪਹੁੰਚ ਲੰਕਾ ਤੱਕ ਪਹੁੰਚ ਕੇ ਵੀ ਮਹਾਬਾਹੂ ਰਾਘਵ ਕੀ ਕਰੇਗਾ?
5.2.29
अवकाशो न साम्नस्तु राक्षसेष्वभिगम्यते।
न दानस्य न भेदस्य नैव युद्धस्य दृश्यते ॥ ५.२.२९ ॥
ਰਾਕਸ਼ਸਾਂ ਵਿੱਚ ਸਾਮ-ਨੀਤੀ ਦਾ ਕੋਈ ਮੌਕਾ ਨਹੀਂ ਦਿਸਦਾ; ਦਾਨ, ਭੇਦ ਜਾਂ ਯੁੱਧ ਦਾ ਵੀ ਮੌਕਾ ਨਹੀਂ ਦਿਸਦਾ।
5.2.30
चतुर्णामेव हि गतिर्वानराणां तरस्विनाम्।
वालिपुत्रस्य नीलस्य मम राज्ञश्च धीमतः ॥ ५.२.३० ॥
ਤੇਜ਼ ਵਾਨਰਾਂ ਦੀ ਗਤੀ ਇਹਨਾਂ ਚਾਰਾਂ ਉੱਤੇ ਹੀ ਟਿਕੀ ਹੋਈ ਹੈ: ਬਾਲੀ ਦਾ ਪੁੱਤਰ (ਅੰਗਦ), ਨੀਲ, ਮੈਂ ਅਤੇ ਬੁੱਧੀਮਾਨ ਰਾਜਾ (ਸੁਗ੍ਰੀਵ)।
5.2.31
यावज्जानामि वैदेहीं यदि जीवति वा न वा।
तत्रैव चिन्तयिष्यामि दृष्ट्वा तां जनकात्मजाम् ॥ ५.२.३१ ॥
ਵੈਦੇਹੀ ਜਿਊਂਦੀ ਹੈ ਜਾਂ ਨਹੀਂ, ਇਹ ਜਾਣਨ ਤੱਕ, ਜਨਕ ਦੀ ਧੀ ਨੂੰ ਵੇਖ ਕੇ ਉੱਥੇ ਹੀ ਮੈਂ ਵਿਚਾਰ ਕਰਾਂਗਾ।
5.2.32
ततः स चिन्तयामास मुहूर्तं कपिकुञ्जरः।
गिरेः शृङ्गे स्थितस्तस्मिन् रामस्याभ्युदयं ततः ॥ ५.२.३२ ॥
ਫਿਰ ਉਸ ਕਪਿਕੁੰਜਰ ਨੇ ਪਲ ਭਰ ਸੋਚਿਆ; ਪਰਬਤ ਦੀ ਚੋਟੀ ਤੇ ਖੜ੍ਹੇ ਹੋ ਕੇ ਰਾਮ ਦੇ ਉਤਕਰਸ਼ ਬਾਰੇ ਵਿਚਾਰਿਆ।
5.2.33
अनेन रूपेण मया न शक्या रक्षसां पुरी।
प्रवेष्टुं राक्षसैर्गुप्ता क्रूरैर्बलसमन्वितैः ॥ ५.२.३३ ॥
ਇਸ ਰੂਪ ਵਿੱਚ ਕਰੂਰ ਅਤੇ ਬਲਵਾਨ ਰਾਕਸ਼ਸਾਂ ਨਾਲ ਰੱਖੀ ਰਾਕਸ਼ਸਾਂ ਦੀ ਨਗਰੀ ਵਿੱਚ ਦਾਖ਼ਲ ਹੋਣਾ ਮੇਰੇ ਲਈ ਸੰਭਵ ਨਹੀਂ।
5.2.34
महौजसो महावीर्या बलवन्तश्च राक्षसाः।
वञ्चनीया मया सर्वे जानकीं परिमार्गता ॥ ५.२.३४ ॥
ਮਹਾਂਬਲੀ, ਮਹਾਂਪਰਾਕ੍ਰਮੀ ਅਤੇ ਬਲਵਾਨ ਸਾਰੇ ਰਾਕਸ਼ਸਾਂ ਨੂੰ ਜਾਨਕੀ ਦੀ ਭਾਲ ਕਰਦੇ ਸਮੇਂ ਮੈਨੂੰ ਧੋਖਾ ਦੇਣਾ ਪਵੇਗਾ।
5.2.35
लक्ष्यालक्ष्येण रूपेण रात्रौ लंकापुरी मया।
प्राप्तकालं प्रवेष्टुं मे कृत्यं साधयितुं महत् ॥ ५.२.३५ ॥
ਰਾਤ ਵੇਲੇ, ਵੇਖੇ ਅਤੇ ਅਣਵੇਖੇ ਰੂਪ ਵਿੱਚ, ਲੰਕਾਪੁਰੀ ਵਿੱਚ ਦਾਖ਼ਲ ਹੋਣ ਦਾ ਸਮਾਂ ਆ ਗਿਆ ਹੈ; ਮੇਰਾ ਮਹਾਨ ਕਾਰਜ ਸਿੱਧ ਕਰਨ ਲਈ।
5.2.36
तां पुरीं तादृशीं दृष्ट्वा दुराधर्षां सुरासुरैः।
हनूमांश्चिन्तयामास विनिःश्वस्य मुहुर्मुहुः ॥ ५.२.३६ ॥
ਦੇਵਤਿਆਂ ਅਤੇ ਅਸੁਰਾਂ ਲਈ ਵੀ ਅਜਿੱਤ ਉਸ ਨਗਰੀ ਨੂੰ ਵੇਖ ਕੇ, ਹਨੂਮਾਨ ਵਾਰ-ਵਾਰ ਲੰਮਾ ਸਾਹ ਲੈ ਕੇ ਸੋਚਣ ਲੱਗੇ।
5.2.37
केनोपायेन पश्येयं मैथिलीं जनकात्मजाम्।
अदृष्टो राक्षसेन्द्रेण रावणेन दुरात्मना ॥ ५.२.३७ ॥
ਰਾਕਸ਼ਸਰਾਜ ਦੁਰਾਤਮਾ ਰਾਵਣ ਤੋਂ ਅਣਦਿਸਦੀ ਜਨਕ ਦੀ ਧੀ ਮੈਥਿਲੀ ਨੂੰ ਮੈਂ ਕਿਸ ਉਪਾਏ ਨਾਲ ਵੇਖਾਂ?
5.2.38
न विनश्येत् कथं कार्यं रामस्य विदितात्मनः।
एकामेकस्तु पश्येयं रहिते जनकात्मजाम् ॥ ५.२.३८ ॥
ਆਤਮਗਿਆਨੀ ਰਾਮ ਦਾ ਕਾਰਜ ਕਿਵੇਂ ਵਿਗੜੇ ਨਾ? ਇਕਾਂਤ ਵਿੱਚ ਇਕੱਲਾ ਮੈਂ ਜਨਕ ਦੀ ਧੀ ਨੂੰ ਕਿਵੇਂ ਵੇਖਾਂ?
5.2.39
भूताश्चार्था विनश्यन्ति देशकालविरोधिताः।
विक्लवं दूतमासाद्य तमः सूर्योदये यथा ॥ ५.२.३९ ॥
ਦੇਸ਼-ਕਾਲ ਦੇ ਵਿਰੋਧੀ ਕਾਰਜ ਨਾਸ਼ ਹੋ ਜਾਂਦੇ ਹਨ; ਘਬਰਾਏ ਦੂਤ ਦੇ ਹੱਥ ਸੌਂਪੇ ਜਾਣ ਤੇ, ਸੂਰਜ ਚੜ੍ਹਨ ਵੇਲੇ ਹਨੇਰੇ ਵਾਂਗ।
5.2.40
अर्थानर्थान्तरे बुद्धिर्निश्चितापि न शोभते।
घातयन्तीह कार्याणि दूताः पण्डितमानिनः ॥ ५.२.४० ॥
ਅਰਥ ਅਤੇ ਅਨਰਥ ਦੇ ਵਿਚਕਾਰ ਪੱਕੀ ਬੁੱਧੀ ਵੀ ਸ਼ੋਭਦੀ ਨਹੀਂ। ਆਪਣੇ ਆਪ ਨੂੰ ਪੰਡਿਤ ਸਮਝਣ ਵਾਲੇ ਦੂਤ ਇੱਥੇ ਕਾਰਜ ਵਿਗਾੜ ਦਿੰਦੇ ਹਨ।
5.2.41
न विनश्येत् कथं कार्यं वैक्लव्यं न कथं भवेत्।
लङ्घनं च समुद्रस्य कथं नु न भवेद् वृथा ॥ ५.२.४१ ॥
ਕਾਰਜ ਕਿਵੇਂ ਵਿਗੜੇ ਨਾ, ਘਬਰਾਹਟ ਕਿਵੇਂ ਨਾ ਆਵੇ? ਸਮੁੰਦਰ ਟੱਪਣਾ ਵੀ ਕਿਵੇਂ ਬੇਕਾਰ ਨਾ ਹੋਵੇ?
5.2.42
मयि दृष्टे तु रक्षोभी रामस्य विदितात्मनः।
भवेद् व्यर्थमिदं कार्यं रावणानर्थमिच्छतः ॥ ५.२.४२ ॥
ਜੇ ਮੈਨੂੰ ਰਾਕਸ਼ਸ ਵੇਖ ਲੈਣ, ਤਾਂ ਆਤਮਗਿਆਨੀ ਰਾਮ ਦਾ ਇਹ ਕਾਰਜ ਬੇਕਾਰ ਹੋ ਜਾਵੇਗਾ; ਰਾਵਣ ਦੇ ਨਾਸ਼ ਦੀ ਚਾਹ ਰੱਖਣ ਵਾਲਾ ਉਨ੍ਹਾਂ ਦਾ ਮਕਸਦ ਵੀ ਵਿਅਰਥ ਹੋਵੇਗਾ।
5.2.43
नहि शक्यं क्वचित् स्थातुमविज्ञातेन राक्षसैः।
अपि राक्षसरूपेण किमुतान्येन केनचित् ॥ ५.२.४३ ॥
ਰਾਕਸ਼ਸਾਂ ਵੱਲੋਂ ਅਣਪਛਾਤੇ ਰਹਿ ਕੇ ਕਿਤੇ ਵੀ ਠਹਿਰਨਾ ਸੰਭਵ ਨਹੀਂ; ਰਾਕਸ਼ਸ ਰੂਪ ਵਿੱਚ ਵੀ ਨਹੀਂ, ਕਿਸੇ ਹੋਰ ਰੂਪ ਵਿੱਚ ਤਾਂ ਹੋਰ ਵੀ ਨਹੀਂ।
5.2.44
वायुरप्यत्र नाज्ञातश्चरेदिति मतिर्मम।
नह्यत्राविदितं किंचिद् रक्षसां भीमकर्मणाम् ॥ ५.२.४४ ॥
ਇੱਥੇ ਹਵਾ ਵੀ ਅਣਪਛਾਤੀ ਹੋ ਕੇ ਨਹੀਂ ਚੱਲ ਸਕਦੀ, ਇਹ ਮੇਰਾ ਵਿਚਾਰ ਹੈ; ਭਿਆਨਕ ਕਰਮ ਕਰਨ ਵਾਲੇ ਰਾਕਸ਼ਸਾਂ ਤੋਂ ਇੱਥੇ ਕੁਝ ਵੀ ਛੁਪਿਆ ਨਹੀਂ ਰਹਿੰਦਾ।
5.2.45
इहाहं यदि तिष्ठामि स्वेन रूपेण संवृतः।
विनाशमुपयास्यामि भर्तुरर्थश्च हास्यति ॥ ५.२.४५ ॥
ਜੇ ਮੈਂ ਇੱਥੇ ਆਪਣੇ ਹੀ ਰੂਪ ਵਿੱਚ ਰਹਾਂ, ਤਾਂ ਮੇਰਾ ਨਾਸ਼ ਹੋਵੇਗਾ ਅਤੇ ਮੇਰੇ ਸੁਆਮੀ ਦਾ ਕੰਮ ਵੀ ਵਿਅਰਥ ਜਾਵੇਗਾ।
5.2.46
तदहं स्वेन रूपेण रजन्यां ह्रस्वतां गतः।
लंकामभिपतिष्यामि राघवस्यार्थसिद्धये ॥ ५.२.४६ ॥
ਇਸ ਲਈ ਮੈਂ ਰਾਤ ਨੂੰ ਆਪਣਾ ਰੂਪ ਛੋਟਾ ਕਰਕੇ, ਰਾਘਵ ਦਾ ਕਾਰਜ ਸਿੱਧ ਕਰਨ ਲਈ ਲੰਕਾ ਵਿੱਚ ਉਤਰਾਂਗਾ।
5.2.47
रावणस्य पुरीं रात्रौ प्रविश्य सुदुरासदाम्।
प्रविश्य भवनं सर्वं द्रक्ष्यामि जनकात्मजाम् ॥ ५.२.४७ ॥
ਰਾਤ ਨੂੰ ਰਾਵਣ ਦੀ ਬਹੁਤ ਦੁਰਗਮ ਨਗਰੀ ਵਿੱਚ ਦਾਖ਼ਲ ਹੋ ਕੇ, ਉਸ ਦੇ ਸਾਰੇ ਮਹਿਲਾਂ ਵਿੱਚ ਜਾ ਕੇ ਮੈਂ ਜਨਕ ਦੀ ਧੀ ਨੂੰ ਵੇਖਾਂਗਾ।
5.2.48
आचकाङ्क्षे तदा वीरो वैदेह्या दर्शनोत्सुकः ॥ ५.२.४८ ॥
ਤਦ ਉਸ ਵੀਰ ਨੇ ਵੈਦੇਹੀ ਦੇ ਦਰਸ਼ਨ ਲਈ ਉਤਸੁਕ ਹੋ ਕੇ ਉਸ ਨੂੰ ਵੇਖਣ ਦੀ ਇੱਛਾ ਕੀਤੀ।
5.2.49
सूर्ये चास्तं गते रात्रौ देहं संक्षिप्य मारुतिः।
वृषदंशकमात्रोऽथ बभूवाद्भुतदर्शनः ॥ ५.२.४९ ॥
ਸੂਰਜ ਡੁੱਬ ਕੇ ਰਾਤ ਹੋਈ ਤਾਂ ਮਾਰੁਤੀ ਨੇ ਆਪਣਾ ਸਰੀਰ ਸੁੰਗੇੜ ਕੇ ਬਿੱਲੀ ਜਿੰਨਾ ਰੂਪ ਧਾਰ ਲਿਆ ਤੇ ਅਦਭੁਤ ਦਿਸਣ ਲੱਗੇ।
5.2.50
प्रदोषकाले हनुमांस्तूर्णमुत्पत्य वीर्यवान्।
प्रविवेश पुरीं रम्यां प्रविभक्तमहापथाम् ॥ ५.२.५० ॥
ਸ਼ਾਮ ਦੇ ਵੇਲੇ ਬਲਵਾਨ ਹਨੂਮਾਨ ਝੱਟ ਛਾਲ ਮਾਰ ਕੇ ਉਸ ਰਮਣੀਕ ਨਗਰੀ ਵਿੱਚ ਦਾਖ਼ਲ ਹੋਏ, ਜਿਸ ਦੀਆਂ ਵੱਡੀਆਂ ਸੜਕਾਂ ਚੰਗੀ ਤਰ੍ਹਾਂ ਵੰਡੀਆਂ ਹੋਈਆਂ ਸਨ।
5.2.51
प्रासादमालाविततां स्तम्भैः काञ्चनसंनिभैः।
शातकुम्भनिभैर्जालैर्गन्धर्वनगरोपमाम् ॥ ५.२.५१ ॥
ਉਹ ਨਗਰੀ ਮਹਲਾਂ ਦੀਆਂ ਕਤਾਰਾਂ ਨਾਲ ਫੈਲੀ ਹੋਈ ਸੀ; ਉਸ ਦੇ ਥੰਮ੍ਹ ਸੋਨੇ ਵਰਗੇ ਅਤੇ ਜਾਲੀਆਂ ਸ਼ੁੱਧ ਸੋਨੇ ਵਰਗੀਆਂ ਸਨ; ਜਿਵੇਂ ਗੰਧਰਵ ਨਗਰ ਹੋਵੇ।
5.2.52
सप्तभौमाष्टभौमैश्च स ददर्श महापुरीम्।
तलैः स्फटिकसंकीर्णैः कार्तस्वरविभूषितैः ॥ ५.२.५२ ॥
ਉਸ ਨੇ ਉਸ ਮਹਾਨਗਰੀ ਨੂੰ ਵੇਖਿਆ; ਉਸ ਵਿੱਚ ਸੱਤ ਅਤੇ ਅੱਠ ਮੰਜ਼ਿਲਾਂ ਵਾਲੀਆਂ ਇਮਾਰਤਾਂ ਸਨ; ਸਫ਼ਟਿਕ ਜੜੇ ਅਤੇ ਸੋਨੇ ਨਾਲ ਸਜੇ ਫ਼ਰਸ਼ ਸਨ।
5.2.53
वैदूर्यमणिचित्रैश्च मुक्ताजालविभूषितैः।
तैस्तैः शुशुभिरे तानि भवनान्यत्र रक्षसाम् ॥ ५.२.५३ ॥
ਵੈਦੂਰਜ ਮਣੀਆਂ ਨਾਲ ਚਿਤ੍ਰਤ ਅਤੇ ਮੋਤੀਆਂ ਦੀਆਂ ਜਾਲੀਆਂ ਨਾਲ ਸ਼ੋਭਿਤ ਉਹ ਭਵਨ ਇੱਥੋਂ ਦੇ ਰਾਖਸ਼ਾਂ ਦੇ ਨਿਵਾਸ ਵਜੋਂ ਚਮਕ ਰਹੇ ਸਨ।
5.2.54
काञ्चनानि विचित्राणि तोरणानि च रक्षसाम्।
लंकामुद्योतयामासुः सर्वतः समलंकृताम् ॥ ५.२.५४ ॥
ਰਾਖਸ਼ਾਂ ਦੇ ਅਨੋਖੇ ਸੋਨੇ ਦੇ ਤੋਰਣ ਚਾਰੇ ਪਾਸਿਓਂ ਸਜੀ ਲੰਕਾ ਨੂੰ ਰੌਸ਼ਨ ਕਰ ਰਹੇ ਸਨ।
5.2.55
अचिन्त्यामद्भुताकारां दृष्ट्वा लंकां महाकपिः।
आसीद् विषण्णो हृष्टश्च वैदेह्या दर्शनोत्सुकः ॥ ५.२.५५ ॥
ਅਚਿੰਤ ਅਤੇ ਅਦਭੁਤ ਰੂਪ ਵਾਲੀ ਲੰਕਾ ਨੂੰ ਵੇਖ ਕੇ ਮਹਾਕਪੀ ਉਦਾਸ ਵੀ ਹੋਏ ਅਤੇ ਖੁਸ਼ ਵੀ; ਵੈਦੇਹੀ ਦੇ ਦਰਸ਼ਨ ਦੀ ਉਤਸੁਕਤਾ ਨਾਲ ਭਰ ਗਏ।
5.2.56
स पाण्डुराविद्धविमानमालिनीं
महार्हजाम्बूनदजालतोरणाम्।
यशस्विनीं रावणबाहुपालितां
क्षपाचरैर्भीमबलैः सुपालिताम् ॥ ५.२.५६ ॥
ਚਿੱਟੇ, ਉੱਚੇ ਵਿਮਾਨਾਂ ਦੀ ਮਾਲਾ ਨਾਲ ਸ਼ੋਭਦੀ, ਬਹੁਮੁੱਲੇ ਸੋਨੇ ਦੀ ਜਾਲੀ ਵਾਲੇ ਤੋਰਣਾਂ ਵਾਲੀ, ਯਸ਼ਸਵਿਨੀ, ਰਾਵਣ ਦੀਆਂ ਬਾਹਾਂ ਨਾਲ ਰੱਖੀ ਹੋਈ, ਭਿਆਨਕ ਬਲ ਵਾਲੇ ਨਿਸ਼ਾਚਰਾਂ ਨਾਲ ਭਲੀ ਭਾਂਤ ਸੁਰੱਖਿਅਤ ਉਸ ਲੰਕਾ ਨੂੰ ਉਨ੍ਹਾਂ ਵੇਖਿਆ।
5.2.57
चन्द्रोऽपि साचिव्यमिवास्य कुर्वं-
स्तारागणैर्मध्यगतो विराजन्।
ज्योत्स्नावितानेन वितत्य लोका-
नुत्तिष्ठतेऽनेकसहस्ररश्मिः ॥ ५.२.५७ ॥
ਰਾਵਣ ਦਾ ਮੰਤਰੀ ਬਣ ਕੇ ਕੰਮ ਕਰਦਾ ਹੋਇਆ, ਤਾਰਿਆਂ ਦੇ ਸਮੂਹ ਵਿਚਕਾਰ ਸ਼ੋਭਦਾ ਚੰਦਰਮਾ ਵੀ ਚਾਨਣੀ ਦਾ ਚੰਦੋਆ ਸਾਰੇ ਲੋਕਾਂ ਉੱਤੇ ਤਾਣ ਕੇ ਚੜ੍ਹ ਰਿਹਾ ਹੈ; ਉਹ ਹਜ਼ਾਰਾਂ ਕਿਰਨਾਂ ਵਾਲਾ ਹੈ।
5.2.58
शङ्खप्रभं क्षीरमृणालवर्ण-
मुद्गच्छमानं व्यवभासमानम्।
ददर्श चन्द्रं स कपिप्रवीरः
पोप्लूयमानं सरसीव हंसम् ॥ ५.२.५८ ॥
ਸੰਖ ਵਰਗੀ ਪ੍ਰਭਾ ਵਾਲੇ, ਦੁੱਧ ਅਤੇ ਕੰਵਲ-ਡੰਡੀ ਦੇ ਰੰਗ ਵਾਲੇ, ਉੱਗਦੇ ਅਤੇ ਚਮਕਦੇ ਚੰਦਰਮਾ ਨੂੰ ਉਸ ਕਪੀਪ੍ਰਵੀਰ ਨੇ ਵੇਖਿਆ; ਉਹ ਸਰੋਵਰ ਵਿੱਚ ਤੈਰਦੇ ਹੰਸ ਵਰਗਾ ਜਾਪਦਾ ਸੀ।