വാല്മീകി രാമായണം · സർഗം 6.123
हिन्दी · தமிழ் · తెలుగు · ಕನ್ನಡ · മലയാളം · বাংলা · मराठी · ગુજરાતી · ਪੰਜਾਬੀ · ଓଡ଼ିଆ · اردو · English · Español · Français · Deutsch · Português · Русский · 中文 · 日本語 · العربية · Bahasa Indonesia · ไทย
6.123.1
अनुज्ञातं तु रामेण तद् विमानमनुत्तमम्।
हंसयुक्तं महानादमुत्पपात विहायसम् ॥ ६.१२३.१ ॥
രാമന്റെ അനുമതി ലഭിച്ച ആ ഉത്തമ വിമാനം, ഹംസങ്ങളെ പൂട്ടി, മഹാ ശബ്ദത്തോടെ ആകാശത്തേക്ക് ഉയർന്നു.
6.123.2
पातयित्वा ततश्चक्षुः सर्वतो रघुनन्दनः।
अब्रवीन्मैथिलीं सीतां रामः शशिनिभाननाम् ॥ ६.१२३.२ ॥
പിന്നെ ചുറ്റും നോക്കിയ രഘുനന്ദനനായ രാമൻ, ചന്ദ്രമുഖിയായ മൈഥിലി സീതയോട് പറഞ്ഞു.
6.123.3
कैलासशिखराकारे त्रिकूटशिखरे स्थिताम्।
लङ्कामीक्षस्व वैदेहि निर्मितां विश्वकर्मणा ॥ ६.१२३.३ ॥
വൈദേഹീ, കൈലാസശിഖരം പോലെ ത്രികൂടശിഖരത്തിൽ സ്ഥിതിചെയ്യുന്ന, വിശ്വകർമ്മാവ് നിർമ്മിച്ച ലങ്കയെ നോക്കൂ.
6.123.4
एतदायोधनं पश्य मांसशोणितकर्दमम्।
हरीणां राक्षसानां च सीते विशसनं महत् ॥ ६.१२३.४ ॥
സീതേ, മാംസരക്തച്ചേറ് നിറഞ്ഞ ഈ യുദ്ധഭൂമി നോക്കൂ; വാനരന്മാരുടെയും രാക്ഷസന്മാരുടെയും മഹാസംഹാരമാണിത്.
6.123.5
एष दत्तवरः शेते प्रमाथी राक्षसेश्वरः।
तव हेतोर्विशालाक्षि निहतो रावणो मया ॥ ६.१२३.५ ॥
വിശാലാക്ഷീ, വരം ലഭിച്ച ക്രൂരനായ രാക്ഷസരാജാവ് രാവണൻ, നിനക്കു വേണ്ടി ഞാൻ കൊന്നു, ഇതാ കിടക്കുന്നു.
6.123.6
कुम्भकर्णोऽत्र निहतः प्रहस्तश्च निशाचरः।
धूम्राक्षश्चात्र निहतो वानरेण हनूमता ॥ ६.१२३.६ ॥
ഇവിടെ കുംഭകർണ്ണൻ കൊല്ലപ്പെട്ടു, നിശാചരനായ പ്രഹസ്തനും; ഇവിടെ ധൂമ്രാക്ഷൻ വാനരനായ ഹനുമാനാൽ കൊല്ലപ്പെട്ടു.
6.123.7
विद्युन्माली हतश्चात्र सुषेणेन महात्मना।
लक्ष्मणेनेन्द्रजिच्चात्र रावणिर्निहतो रणे ॥ ६.१२३.७ ॥
ഇവിടെ മഹാത്മാവായ സുഷേണൻ വിദ്യുന്മാലിയെ വധിച്ചു; ഇവിടെ ലക്ഷ്മണൻ രാവണപുത്രനായ ഇന്ദ്രജിത്തിനെ യുദ്ധത്തിൽ വധിച്ചു.
6.123.8
अङ्गदेनात्र निहतो विकटो नाम राक्षसः।
विरूपाक्षश्च दुष्प्रेक्षो महापार्श्वमहोदरौ ॥ ६.१२३.८ ॥
ഇവിടെ അംഗദൻ വികടനെന്ന രാക്ഷസനെ വധിച്ചു; വിരൂപാക്ഷനും കാണാൻ ഭയങ്കരനായ ദുഷ്പ്രേക്ഷനും മഹാപാർശ്വനും മഹോദരനും വധിക്കപ്പെട്ടു.
6.123.9
अकम्पनश्च निहतो बलिनोऽन्ये च राक्षसाः।
त्रिशिराश्चातिकायश्च देवान्तकनरान्तकौ ॥ ६.१२३.९ ॥
അകമ്പനൻ വധിക്കപ്പെട്ടു; മറ്റ് ബലവാന്മാരായ രാക്ഷസന്മാരും; ത്രിശിരസ്സും അതികായനും ദേവാന്തകനും നരാന്തകനും.
6.123.10
युद्धोन्मत्तश्च मत्तश्च राक्षसप्रवरावुभौ।
निकुम्भश्चैव कुम्भश्च कुम्भकर्णात्मजौ बली ॥ ६.१२३.१० ॥
യുദ്ധോന്മത്തനും മത്തനും എന്ന ഉത്തമരായ രണ്ടു രാക്ഷസന്മാരും; കുംഭകർണ്ണന്റെ ബലവാന്മാരായ പുത്രന്മാരായ നികുംഭനും കുംഭനും.
6.123.11
वज्रदंष्ट्रश्च दंष्ट्रश्च बहवो राक्षसा हताः।
मकराक्षश्च दुर्धर्षो मया युधि निपातितः ॥ ६.१२३.११ ॥
വജ്രദംഷ്ട്രനും ദംഷ്ട്രനും പല രാക്ഷസന്മാരും വധിക്കപ്പെട്ടു; ദുർധർഷനായ മകരാക്ഷനെ ഞാൻ യുദ്ധത്തിൽ വീഴ്ത്തി.
6.123.12
अकम्पनश्च निहतः शोणिताक्षश्च वीर्यवान्।
यूपाक्षश्च प्रजङ्घश्च निहतौ तु महाहवे ॥ ६.१२३.१२ ॥
അകമ്പനൻ വധിക്കപ്പെട്ടു; വീര്യവാനായ ശോണിതാക്ഷനും; യൂപാക്ഷനും പ്രജംഘനും മഹായുദ്ധത്തിൽ വധിക്കപ്പെട്ടു.
6.123.13
विद्युज्जिह्वोऽत्र निहतो राक्षसो भीमदर्शनः।
यज्ञशत्रुश्च निहतः सुप्तघ्नश्च महाबलः ॥ ६.१२३.१३ ॥
ഇവിടെ ഭയങ്കര രൂപിയായ രാക്ഷസൻ വിദ്യുജ്ജിഹ്വൻ വധിക്കപ്പെട്ടു; യജ്ഞശത്രു വധിക്കപ്പെട്ടു; മഹാബലനായ സുപ്തഘ്നനും വധിക്കപ്പെട്ടു.
6.123.14
सूर्यशत्रुश्च निहतो ब्रह्मशत्रुस्तथापरः।
अत्र मन्दोदरी नाम भार्या तं पर्यदेवयत् ॥ ६.१२३.१४ ॥
സൂര്യശത്രു വധിക്കപ്പെട്ടു; അതുപോലെ ബ്രാഹ്മണശത്രുവായ മറ്റൊരുവനും വധിക്കപ്പെട്ടു. ഇവിടെ മന്ദോദരി എന്ന ഭാര്യ അവനെയോർത്ത് വിലപിച്ചു.
6.123.15
सपत्नीनां सहस्रेण साग्रेण परिवारिता।
एतत् तु दृश्यते तीर्थं समुद्रस्य वरानने ॥ ६.१२३.१५ ॥
ആയിരത്തിലധികം സപത്നിമാരാൽ ചുറ്റപ്പെട്ടവളായി (അവൾ ഇവിടെ ഉണ്ടായിരുന്നു). സുമുഖീ, സമുദ്രത്തിലെ ഈ തീർത്ഥം കാണുന്നു.
6.123.16
यत्र सागरमुत्तीर्य तां रात्रिमुषिता वयम्।
एष सेतुर्मया बद्धः सागरे लवणार्णवे ॥ ६.१२३.१६ ॥
സമുദ്രം കടന്ന് ഞങ്ങൾ ആ രാത്രി താമസിച്ച സ്ഥലം ഇതാണ്. ഉപ്പുകടലിൽ ഈ സേതു ഞാൻ നിർമ്മിച്ചു.
6.123.17
तव हेतोर्विशालाक्षि नलसेतुः सुदुष्करः।
पश्य सागरमक्षोभ्यं वैदेहि वरुणालयम् ॥ ६.१२३.१७ ॥
വിശാലാക്ഷീ, നിനക്കായി നളസേതു അത്യന്തം ദുഷ്കരമായി നിർമ്മിക്കപ്പെട്ടു. വൈദേഹീ, വരുണാലയമായ ഇളകാത്ത സമുദ്രത്തെ നോക്കൂ.
6.123.18
अपारमिव गर्जन्तं शङ्खशुक्तिसमाकुलम्।
हिरण्यनाभं शैलेन्द्रं काञ्चनं पश्य मैथिलि ॥ ६.१२३.१८ ॥
അപാരമെന്നപോലെ ഗർജ്ജിക്കുന്ന, ശംഖും ചിപ്പികളും നിറഞ്ഞ ഈ സമുദ്രത്തെ നോക്കൂ. മൈഥിലീ, സ്വർണ്ണനാഭിയുള്ള പർവതരാജനായ ആ സ്വർണ്ണപർവതത്തെ നോക്കൂ.
6.123.19
विश्रमार्थं हनुमतो भित्त्वा सागरमुत्थितम्।
एतत् कुक्षौ समुद्रस्य स्कन्धावारनिवेशनम् ॥ ६.१२३.१९ ॥
ഹനുമാന്റെ വിശ്രമത്തിനായി കടലിനെ പിളർന്നുയർന്ന ഇത്, കടലിന്റെ ഉദരത്തിലെ സൈന്യപാളയമാണ്.
6.123.20
अत्र पूर्वं महादेवः प्रसादमकरोद् विभुः।
एतत् तु दृश्यते तीर्थं सागरस्य महात्मनः ॥ ६.१२३.२० ॥
ഇവിടെ പണ്ട് സർവശക്തനായ മഹാദേവൻ അനുഗ്രഹം ചെയ്തു. മഹാത്മാവായ സമുദ്രത്തിന്റെ ഈ തീർത്ഥമാണ് കാണുന്നത്.
6.123.21
सेतुबन्ध इति ख्यातं त्रैलोक्येन च पूजितम्।
एतत् पवित्रं परमं महापातकनाशनम् ॥ ६.१२३.२१ ॥
'സേതുബന്ധം' എന്നു പ്രസിദ്ധവും മൂന്നു ലോകങ്ങളാലും പൂജിതവുമായ ഇത് അത്യന്തം പവിത്രമാണ്; മഹാപാപങ്ങളെ നശിപ്പിക്കുന്നത്.
6.123.22
अत्र राक्षसराजोऽयमाजगाम विभीषणः।
एषा सा दृश्यते सीते किष्किन्धा चित्रकानना ॥ ६.१२३.२२ ॥
ഇവിടെ ഈ രാക്ഷസരാജാവ് വിഭീഷണൻ എത്തി. സീതേ, വിചിത്രവനങ്ങളുള്ള കിഷ്കിന്ധ ഇതാ കാണുന്നു.
6.123.23
सुग्रीवस्य पुरी रम्या यत्र वाली मया हतः।
अथ दृष्ट्वा पुरीं सीता किष्किन्धां वालिपालिताम् ॥ ६.१२३.२३ ॥
ഇത് സുഗ്രീവന്റെ മനോഹരമായ നഗരമാണ്; ഇവിടെ എന്നാൽ വാലി വധിക്കപ്പെട്ടു. പിന്നെ വാലിയാൽ പാലിക്കപ്പെട്ട കിഷ്കിന്ധാ നഗരം കണ്ട് സീത...
6.123.24
अब्रवीत् प्रश्रितं वाक्यं रामं प्रणयसाध्वसा।
सुग्रीवप्रियभार्याभिस्ताराप्रमुखतो नृप ॥ ६.१२३.२४ ॥
സ്നേഹത്താൽ ഭയന്ന സീത വിനയത്തോടെ രാമനോടു പറഞ്ഞു — സുഗ്രീവന്റെ പ്രിയ ഭാര്യമാർ, വിശേഷിച്ച് താരയുടെ നേതൃത്വത്തിൽ, ഹേ രാജാവേ.
6.123.25
अन्येषां वानरेन्द्राणां स्त्रीभिः परिवृता ह्यहम्।
गन्तुमिच्छे सहायोध्यां राजधानीं त्वया सह ॥ ६.१२३.२५ ॥
മറ്റ് വാനരനേതാക്കളുടെ ഭാര്യമാരാൽ ചുറ്റപ്പെട്ട ഞാൻ നിങ്ങളോടൊപ്പം തലസ്ഥാനമായ അയോധ്യയിലേക്ക് പോകാൻ ആഗ്രഹിക്കുന്നു.
6.123.26
एवमुक्तोऽथ वैदेह्या राघवः प्रत्युवाच ताम्।
एवमस्त्विति किष्किन्धां प्राप्य संस्थाप्य राघवः ॥ ६.१२३.२६ ॥
വൈദേഹി ഇങ്ങനെ പറഞ്ഞപ്പോൾ രാഘവൻ അവളോട് മറുപടി പറഞ്ഞു: "അങ്ങനെയാകട്ടെ." കിഷ്കിന്ധയിലെത്തി സുഗ്രീവനെ സ്ഥാപിച്ച ശേഷം രാഘവൻ അങ്ങനെ പറഞ്ഞു.
6.123.27
विमानं प्रेक्ष्य सुग्रीवं वाक्यमेतदुवाच ह।
ब्रूहि वानरशार्दूल सर्वान् वानरपुङ्गवान् ॥ ६.१२३.२७ ॥
വിമാനം കണ്ട് അദ്ദേഹം സുഗ്രീവനോട് ഈ വാക്കുകൾ പറഞ്ഞു: "വാനരശാർദൂലാ, എല്ലാ വാനരശ്രേഷ്ഠരോടും പറയൂ."
6.123.28
स्त्रीभिः परिवृताः सर्वे ह्ययोध्यां यान्तु सीतया।
तथा त्वमपि सर्वाभिः स्त्रीभिः सह महाबल ॥ ६.१२३.२८ ॥
സ്ത്രീകളാൽ ചുറ്റപ്പെട്ട എല്ലാവരും സീതയോടൊപ്പം അയോധ്യയിലേക്ക് പോകട്ടെ. മഹാബലാ, നീയും എല്ലാ സ്ത്രീകളോടുമൊപ്പം പോകൂ.
6.123.29
अभित्वरय सुग्रीव गच्छामः प्लवगाधिप।
एवमुक्तस्तु सुग्रीवो रामेणामिततेजसा ॥ ६.१२३.२९ ॥
സുഗ്രീവാ, വേഗം കൂട്ടൂ; നമുക്ക് പോകാം, വാനരാധിപാ. അമിതതേജസ്വിയായ രാമൻ ഇങ്ങനെ പറഞ്ഞപ്പോൾ സുഗ്രീവൻ...
6.123.30
वानराधिपतिः श्रीमांस्तैश्च सर्वैः समावृतः।
प्रविश्यान्तःपुरं शीघ्रं तारामुद्वीक्ष्य सोऽब्रवीत् ॥ ६.१२३.३० ॥
വാനരാധിപനായ ശ്രീമാൻ അവരെല്ലാവരാലും ചുറ്റപ്പെട്ട് വേഗം അന്തഃപുരത്തിൽ പ്രവേശിച്ച് താരയെ നോക്കി പറഞ്ഞു.
6.123.31
प्रिये त्वं सह नारीभिर्वानराणां महात्मनाम्।
राघवेणाभ्यनुज्ञाता मैथिलीप्रियकाम्यया ॥ ६.१२३.३१ ॥
പ്രിയേ, മഹാത്മാക്കളായ വാനരസ്ത്രീകളോടൊപ്പം നീ, രാഘവന്റെ അനുമതിയോടെ, മൈഥിലിയെ പ്രസാദിപ്പിക്കാനുള്ള ആഗ്രഹത്താൽ (പോകൂ).
6.123.32
त्वर त्वमभिगच्छामो गृह्य वानरयोषितः।
अयोध्यां दर्शयिष्यामः सर्वा दशरथस्त्रियः ॥ ६.१२३.३२ ॥
വേഗം ചെയ്യൂ, വാനരസ്ത്രീകളെ കൂട്ടി നാം പോകാം; അയോധ്യയും ദശരഥന്റെ ഭാര്യമാരെല്ലാവരെയും അവരെ കാണിക്കാം.
6.123.33
सुग्रीवस्य वचः श्रुत्वा तारा सर्वाङ्गशोभना।
आहूय चाब्रवीत् सर्वा वानराणां तु योषितः ॥ ६.१२३.३३ ॥
സുഗ്രീവന്റെ വാക്കുകൾ കേട്ട്, സർവാംഗസുന്ദരിയായ താര, വാനരസ്ത്രീകളെയെല്ലാം വിളിച്ചു പറഞ്ഞു.
6.123.34
सुग्रीवेणाभ्यनुज्ञाता गन्तुं सर्वैश्च वानरैः।
मम चापि प्रियं कार्यमयोध्यादर्शनेन च ॥ ६.१२३.३४ ॥
സുഗ്രീവന്റെ അനുമതിയോടെ, എല്ലാ വാനരന്മാരോടുമൊപ്പം പോകണം; അയോധ്യ കാണുന്നത് എനിക്കും പ്രിയകാര്യമാണ്.
6.123.35
प्रवेशं चैव रामस्य पौरजानपदैः सह।
विभूतिं चैव सर्वासां स्त्रीणां दशरथस्य च ॥ ६.१२३.३५ ॥
രാമന്റെ നഗരപ്രവേശവും, പൗരന്മാരും ജനപദവാസികളുമൊത്ത്, ദശരഥന്റെ സകല സ്ത്രീകളുടെയും വൈഭവവും (കാണണം).
6.123.36
तारया चाभ्यनुज्ञाताः सर्वा वानरयोषितः।
नेपथ्यविधिपूर्वं तु कृत्वा चापि प्रदक्षिणम् ॥ ६.१२३.३६ ॥
താരയുടെ അനുമതിയോടെ, വാനരസ്ത്രീകളെല്ലാം ആചാരപ്രകാരം അലങ്കരിച്ച്, പ്രദക്ഷിണം ചെയ്ത് (പുറപ്പെട്ടു).
6.123.37
अध्यारोहन् विमानं तत् सीतादर्शनकाङ्क्षया।
ताभिः सहोत्थितं शीघ्रं विमानं प्रेक्ष्य राघवः ॥ ६.१२३.३७ ॥
സീതയെ കാണാനുള്ള ആഗ്രഹത്തോടെ അവർ ആ വിമാനത്തിൽ കയറി. അവരോടൊപ്പം വിമാനം വേഗത്തിൽ ഉയരുന്നത് കണ്ട രാഘവൻ...
6.123.38
ऋष्यमूकसमीपे तु वैदेहीं पुनरब्रवीत्।
दृश्यतेऽसौ महान् सीते सविद्युदिव तोयदः ॥ ६.१२३.३८ ॥
ഋശ്യമൂകത്തിനു സമീപം രാഘവൻ വൈദേഹിയോട് വീണ്ടും പറഞ്ഞു: ഹേ സീതേ, മിന്നലോടുകൂടിയ മഹാമേഘംപോലെ അത് കാണപ്പെടുന്നു.
6.123.39
ऋष्यमूको गिरिवरः काञ्चनैर्धातुभिर्वृतः।
अत्राहं वानरेन्द्रेण सुग्रीवेण समागतः ॥ ६.१२३.३९ ॥
സ്വർണ്ണധാതുക്കളാൽ മൂടപ്പെട്ട ശ്രേഷ്ഠ പർവതമാണ് ഋശ്യമൂകം. ഇവിടെവച്ചാണ് ഞാൻ വാനരരാജൻ സുഗ്രീവനെ കണ്ടുമുട്ടിയത്.
6.123.40
समयश्च कृतः सीते वधार्थं वालिनो मया।
एषा सा दृश्यते पम्पा नलिनी चित्रकानना ॥ ६.१२३.४० ॥
ഹേ സീതേ, വാലിയെ വധിക്കാനുള്ള കരാർ ഞാൻ ഇവിടെവച്ചാണ് ഉണ്ടാക്കിയത്. ഇതാ ആ പമ്പ കാണപ്പെടുന്നു, താമരകളും വിചിത്ര വനങ്ങളും നിറഞ്ഞത്.
6.123.41
त्वया विहीनो यत्राहं विललाप सुदुःखितः।
अस्यास्तीरे मया दृष्टा शबरी धर्मचारिणी ॥ ६.१२३.४१ ॥
നീയില്ലാതെ ഞാൻ അത്യന്തം ദുഃഖിച്ചു വിലപിച്ച സ്ഥലമാണിത്. ഇതിന്റെ തീരത്ത് ധർമ്മാചാരിണിയായ ശബരിയെ ഞാൻ കണ്ടു.
6.123.42
अत्र योजनबाहुश्च कबन्धो निहतो मया।
दृश्यतेऽसौ जनस्थाने श्रीमान् सीते वनस्पतिः ॥ ६.१२३.४२ ॥
ഇവിടെവച്ചാണ് ഒരു യോജന നീണ്ട കൈകളുള്ള കബന്ധനെ ഞാൻ വധിച്ചത്. ഹേ സീതേ, ജനസ്ഥാനത്ത് ആ ശ്രീമാനായ വൃക്ഷം കാണപ്പെടുന്നു.
6.123.43
जटायुश्च महातेजास्तव हेतोर्विलासिनि।
रावणेन हतो यत्र पक्षिणां प्रवरो बली ॥ ६.१२३.४३ ॥
ഹേ വിലാസിനി! മഹാതേജസ്വിയും പക്ഷികളിൽ ശ്രേഷ്ഠനും ബലവാനുമായ ജടായു നിനക്കുവേണ്ടി അവിടെവെച്ചു രാവണനാൽ വധിക്കപ്പെട്ടു.
6.123.44
खरश्च निहतो यत्र दूषणश्च निपातितः।
त्रिशिराश्च महावीर्यो मया बाणैरजिह्मगैः ॥ ६.१२३.४४ ॥
അവിടെവെച്ചാണ് ഖരൻ വധിക്കപ്പെട്ടത്, ദൂഷണനും വീഴ്ത്തപ്പെട്ടു; മഹാവീര്യനായ ത്രിശിരസ്സിനെ ഞാൻ നേരേ പായുന്ന അമ്പുകളാൽ വധിച്ചു.
6.123.45
एतत् तदाश्रमपदमस्माकं वरवर्णिनि।
पर्णशाला तथा चित्रा दृश्यते शुभदर्शने ॥ ६.१२३.४५ ॥
ഹേ വരവർണിനി! ഇതാണ് നമ്മുടെ ആശ്രമസ്ഥലം; മനോഹരമായ ഇലക്കുടിലും ഇവിടെ കാണുന്നു, ഹേ ശുഭദർശിനി.
6.123.46
यत्र त्वं राक्षसेन्द्रेण रावणेन हृता बलात्।
एषा गोदावरी रम्या प्रसन्नसलिला शुभा ॥ ६.१२३.४६ ॥
രാക്ഷസരാജാവായ രാവണൻ നിന്നെ ബലമായി അപഹരിച്ച സ്ഥലം ഇതാണ്; മനോഹരവും തെളിഞ്ഞ ജലമുള്ളതുമായ ശുഭമായ ഗോദാവരി ഇതാ.
6.123.47
अगस्त्यस्याश्रमश्चैव दृश्यते कदलीवृतः।
दीप्तश्चैवाश्रमे ह्येष सुतीक्ष्णस्य महात्मनः ॥ ६.१२३.४७ ॥
അഗസ്ത്യമഹർഷിയുടെ ആശ്രമവും വാഴത്തോട്ടങ്ങളാൽ ചുറ്റപ്പെട്ടതായി കാണുന്നു; മഹാത്മാവായ സുതീക്ഷ്ണന്റെ തേജസ്സുറ്റ ആശ്രമവും ഇതാ ഇവിടെ തന്നെ.
6.123.48
दृश्यते चैव वैदेहि शरभङ्गाश्रमो महान्।
उपयातः सहस्राक्षो यत्र शक्रः पुरंदरः ॥ ६.१२३.४८ ॥
ഹേ വൈദേഹി! മഹാനായ ശരഭംഗന്റെ ആശ്രമവും കാണുന്നു; സഹസ്രാക്ഷനായ ശക്രൻ, പുരന്ദരൻ ഇവിടെയാണ് വന്നത്.
6.123.49
अस्मिन् देशे महाकायो विराधो निहतो मया।
एते ते तापसा देवि दृश्यन्ते तनुमध्यमे ॥ ६.१२३.४९ ॥
ഇവിടെ മഹാകായനായ വിരാധൻ എന്നാൽ വധിക്കപ്പെട്ടു. ദേവീ, തനുമധ്യേ, ഇതാ നിന്റെ താപസന്മാർ കാണപ്പെടുന്നു.
6.123.50
अत्रिः कुलपतिर्यत्र सूर्यवैश्वानरोपमः।
अत्र सीते त्वया दृष्टा तापसी धर्मचारिणी ॥ ६.१२३.५० ॥
സൂര്യനും വൈശ്വാനരനും തുല്യനായ കുലപതി അത്രി എവിടെയാണോ, അവിടെ, സീതേ, ഇവിടെ നീ ധർമചാരിണിയായ താപസിയെ കണ്ടു.
6.123.51
असौ सुतनु शैलेन्द्रश्चित्रकूटः प्रकाशते।
अत्र मां कैकयीपुत्रः प्रसादयितुमागतः ॥ ६.१२३.५१ ॥
സുതനൂ, ഇതാ പർവതരാജനായ ചിത്രകൂടം തിളങ്ങുന്നു. ഇവിടെയാണ് കൈകേയിയുടെ പുത്രൻ എന്നെ പ്രസാദിപ്പിക്കാൻ വന്നത്.
6.123.52
एषा सा यमुना रम्या दृश्यते चित्रकानना।
भरद्वाजाश्रमः श्रीमान् दृश्यते चैष मैथिलि ॥ ६.१२३.५२ ॥
മൈഥിലീ, ഇതാ രമ്യയായ യമുന കാണപ്പെടുന്നു; വിചിത്രമായ വനങ്ങളുള്ളവൾ. ഇതാ ശ്രീമാനായ ഭരദ്വാജാശ്രമവും കാണപ്പെടുന്നു.
6.123.53
इयं च दृश्यते गङ्गा पुण्या त्रिपथगा नदी।
नानाद्विजगणाकीर्णा सम्प्रपुष्पितकानना ॥ ६.१२३.५३ ॥
ഇതാ പുണ്യയായ, ത്രിപഥഗയായ ഗംഗാനദി കാണപ്പെടുന്നു; പല പക്ഷിക്കൂട്ടങ്ങളാൽ നിറഞ്ഞത്, പൂത്തുലഞ്ഞ വനങ്ങളുള്ളത്.
6.123.54
शृङ्गवेरपुरं चैतद् गुहो यत्र सखा मम।
एषा सा दृश्यते सीते सरयूर्यूपमालिनी ॥ ६.१२३.५४ ॥
ഇതാണ് ശൃംഗവേരപുരം, ഇവിടെയാണ് എന്റെ സുഹൃത്ത് ഗുഹൻ. സീതേ, യൂപമാലകളാൽ അലങ്കരിക്കപ്പെട്ട സരയൂ ഇതാ കാണപ്പെടുന്നു.
6.123.55
एषा सा दृश्यते सीते राजधानी पितुर्मम।
अयोध्यां कुरु वैदेहि प्रणामं पुनरागता ॥ ६.१२३.५५ ॥
സീതേ, ഇതാ കാണുന്നു എന്റെ പിതാവിന്റെ രാജധാനി. വൈദേഹീ, അയോധ്യയെ വണങ്ങുക; നാം വീണ്ടും മടങ്ങിയെത്തിയിരിക്കുന്നു.
6.123.56
ततस्ते वानराः सर्वे राक्षसाः सविभीषणाः।
उत्पत्योत्पत्य संहृष्टास्तां पुरीं ददृशुस्तदा ॥ ६.१२३.५६ ॥
അപ്പോൾ വിഭീഷണനോടൊപ്പമുള്ള ആ വാനരന്മാരും രാക്ഷസന്മാരും എല്ലാവരും സന്തോഷത്തോടെ പലവട്ടം ഉയർന്നു ചാടി ആ നഗരത്തെ കണ്ടു.
6.123.57
ततस्तु तां पाण्डुरहर्म्यमालिनीं
विशालकक्ष्यां गजवाजिभिर्वृताम्।
पुरीमपश्यन् प्लवगाः सराक्षसाः
पुरीं महेन्द्रस्य यथामरावतीम् ॥ ६.१२३.५७ ॥
അപ്പോൾ വാനരന്മാരും രാക്ഷസന്മാരും വെൺമാളികകളുടെ നിരകളാൽ അലങ്കരിക്കപ്പെട്ടതും വിശാലമായ മുറ്റങ്ങളുള്ളതും ആനകളും കുതിരകളും നിറഞ്ഞതുമായ ആ നഗരത്തെ കണ്ടു; ഇന്ദ്രന്റെ അമരാവതിപോലെ.