വാല്മീകി രാമായണം · സർഗം 6.22
हिन्दी · தமிழ் · తెలుగు · ಕನ್ನಡ · മലയാളം · বাংলা · मराठी · ગુજરાતી · ਪੰਜਾਬੀ · ଓଡ଼ିଆ · اردو · English · Español · Français · Deutsch · Português · Русский · 中文 · 日本語 · العربية · Bahasa Indonesia · ไทย
6.22.1
अथोवाच रघुश्रेष्ठः सागरं दारुणं वचः।
अद्य त्वां शोषयिष्यामि सपातालं महार्णव ॥ ६.२२.१ ॥
അപ്പോൾ രഘുശ്രേഷ്ഠൻ സമുദ്രത്തോട് കഠിനമായ വാക്കുകൾ പറഞ്ഞു — "ഇന്ന് ഞാൻ നിന്നെ പാതാളത്തോടുകൂടി വറ്റിക്കും, മഹാസമുദ്രമേ!"
6.22.2
शरनिर्दग्धतोयस्य परिशुष्कस्य सागर।
मया निहतसत्त्वस्य पांसुरुत्पद्यते महान् ॥ ६.२२.२ ॥
"ഹേ സമുദ്രമേ! എന്റെ അമ്പുകളാൽ ജലം കത്തി വറ്റിപ്പോകും; എന്നാൽ എന്നാൽ ജീവികൾ നശിച്ചാൽ മഹത്തായ പൊടി ഉയരും."
6.22.3
मत्कार्मुकविसृष्टेन शरवर्षेण सागर।
परं तीरं गमिष्यन्ति पद्भिरेव प्लवंगमाः ॥ ६.२२.३ ॥
"ഹേ സമുദ്രമേ! എന്റെ വില്ലിൽ നിന്ന് പെയ്യുന്ന അമ്പുമഴയാൽ വാനരന്മാർ കാൽനടയായി മറുകര പ്രാപിക്കും."
6.22.4
विचिन्वन्नाभिजानासि पौरुषं नापि विक्रमम्।
दानवालय संतापं मत्तो नाम गमिष्यसि ॥ ६.२२.४ ॥
"ദാനവരുടെ വാസസ്ഥാനമേ! എന്റെ പൗരുഷവും വിക്രമവും നീ അറിയുന്നില്ല; അതിനാൽ എന്നിൽ നിന്ന് നീ ദുഃഖം അനുഭവിക്കും."
6.22.5
ब्राह्मेणास्त्रेण संयोज्य ब्रह्मदण्डनिभं शरम्।
संयोज्य धनुषि श्रेष्ठे विचकर्ष महाबलः ॥ ६.२२.५ ॥
മഹാബലനായ രാമൻ ബ്രഹ്മദണ്ഡംപോലെയുള്ള ബ്രഹ്മാസ്ത്രത്താൽ ബാണം ശ്രേഷ്ഠമായ വില്ലിൽ ഘടിപ്പിച്ച് വലിച്ചു.
6.22.6
तस्मिन् विकृष्टे सहसा राघवेण शरासने।
रोदसी सम्पफालेव पर्वताश्च चकम्पिरे ॥ ६.२२.६ ॥
രാഘവൻ വില്ല് പെട്ടെന്ന് വലിച്ചപ്പോൾ ആകാശവും ഭൂമിയും പിളർന്നതുപോലെയായി; പർവതങ്ങൾ വിറച്ചു.
6.22.7
तमश्च लोकमावव्रे दिशश्च न चकाशिरे।
प्रतिचुक्षुभिरे चाशु सरांसि सरितस्तथा ॥ ६.२२.७ ॥
ഇരുട്ട് ലോകത്തെ മൂടി; ദിക്കുകൾ തെളിഞ്ഞില്ല; തടാകങ്ങളും നദികളും ഉടനെ ഇളകിമറിഞ്ഞു.
6.22.8
तिर्यक् च सह नक्षत्रैः संगतौ चन्द्रभास्करौ।
भास्करांशुभिरादीप्तं तमसा च समावृतम् ॥ ६.२२.८ ॥
ചന്ദ്രനും സൂര്യനും നക്ഷത്രങ്ങളോടൊപ്പം കുറുകെ ചേർന്നു; സൂര്യരശ്മികളാൽ പ്രകാശിച്ചെങ്കിലും അത് ഇരുട്ടിനാൽ മൂടപ്പെട്ടിരുന്നു.
6.22.9
प्रचकाशे तदाऽऽकाशमुल्काशतविदीपितम्।
अन्तरिक्षाच्च निर्घाता निर्जग्मुरतुलस्वनाः ॥ ६.२२.९ ॥
അപ്പോൾ നൂറുകണക്കിന് ഉൽക്കകളാൽ പ്രകാശിച്ച ആകാശം തെളിഞ്ഞു; അന്തരീക്ഷത്തിൽ നിന്ന് അതുല്യമായ ശബ്ദമുള്ള ഇടിമുഴക്കങ്ങൾ പുറപ്പെട്ടു.
6.22.10
वपुःप्रकर्षेण ववुर्दिव्यमारुतपङ्क्तयः।
बभञ्ज च तदा वृक्षाञ्जलदानुद्वहन्मुहुः ॥ ६.२२.१० ॥
ദിവ്യമായ കാറ്റുകളുടെ നിരകൾ പൂർണ്ണ ശക്തിയോടെ വീശി; അപ്പോൾ അവ മരങ്ങളെ ഒടിച്ചു, മേഘങ്ങളെ ആവർത്തിച്ച് ഉയർത്തിക്കൊണ്ടുപോയി.
6.22.11
आरुजंश्चैव शैलाग्रान् शिखराणि बभञ्ज च।
दिवि च स्म महामेघाः संहताः समहास्वनाः ॥ ६.२२.११ ॥
അവ പർവതമുകളെ തകർത്തു, ശിഖരങ്ങളെ ഒടിച്ചു; ആകാശത്ത് മഹാമേഘങ്ങൾ ഒന്നിച്ചുചേർന്ന് മഹാഗർജ്ജനം മുഴക്കി.
6.22.12
मुमुचुर्वैद्युतानग्नींस्ते महाशनयस्तदा।
यानि भूतानि दृश्यानि चुक्रुशुश्चाशनेः समम् ॥ ६.२२.१२ ॥
അപ്പോൾ ആ മഹാ ഇടിവെട്ടുകൾ മിന്നലിൽ ജനിച്ച അഗ്നികളെ വർഷിച്ചു; കാണാവുന്ന ജീവികളെല്ലാം ഇടിമുഴക്കത്തോടൊപ്പം നിലവിളിച്ചു.
6.22.13
अदृश्यानि च भूतानि मुमुचुर्भैरवस्वनम्।
शिश्यिरे चाभिभूतानि संत्रस्तान्युद्विजन्ति च ॥ ६.२२.१३ ॥
കാണാത്ത ജീവികൾ ഭയങ്കരമായ ഗർജ്ജനം മുഴക്കി; അവ വീണുകിടന്നു, ഭയന്നു വിറച്ചു.
6.22.14
सम्प्रविव्यथिरे चापि न च पस्पन्दिरे भयात्।
सह भूतैः सतोयोर्मिः सनागः सहराक्षसः ॥ ६.२२.१४ ॥
അവ അതിവ്യാകുലമായി, എന്നാൽ ഭയത്താൽ ഇളകിയില്ല; ജീവികളും തിരമാലകളും നാഗങ്ങളും രാക്ഷസരും ഒപ്പം.
6.22.15
सहसाभूत् ततो वेगाद् भीमवेगो महोदधिः।
योजनं व्यतिचक्राम वेलामन्यत्र सम्प्लवात् ॥ ६.२२.१५ ॥
അപ്പോൾ പെട്ടെന്ന് ഭയങ്കര വേഗത്തിൽ മഹാസമുദ്രം ഉയർന്നു; വെള്ളപ്പൊക്കത്താൽ അത് തീരം ഒരു യോജനം കടന്നു.
6.22.16
तं तथा समतिक्रान्तं नातिचक्राम राघवः।
समुद्धतममित्रघ्नो रामो नदनदीपतिम् ॥ ६.२२.१६ ॥
അത് ഇങ്ങനെ അതിക്രമിച്ചിട്ടും രാഘവൻ അതിക്രമിച്ചില്ല; ശത്രുഘ്നനായ രാമൻ, ഉയർന്ന നദികൾക്കും നദങ്ങൾക്കും അധിപനായ ആ സമുദ്രത്തെ (സംയമത്തോടെ നോക്കി).
6.22.17
ततो मध्यात् समुद्रस्य सागरः स्वयमुत्थितः।
उदयाद्रिमहाशैलान्मेरोरिव दिवाकरः ॥ ६.२२.१७ ॥
അപ്പോൾ സമുദ്രമധ്യത്തിൽനിന്ന് സാഗരൻ തന്നെ ഉയർന്നു; ഉദയപർവതത്തിൽനിന്നോ മേരുവിൽനിന്നോ സൂര്യൻ ഉദിക്കുന്നതുപോലെ.
6.22.18
पन्नगैः सह दीप्तास्यैः समुद्रः प्रत्यदृश्यत।
स्निग्धवैदूर्यसंकाशो जाम्बूनदविभूषणः ॥ ६.२२.१८ ॥
ജ്വലിക്കുന്ന വായുള്ള നാഗങ്ങളോടൊപ്പം സമുദ്രം പ്രത്യക്ഷപ്പെട്ടു; മിനുസമുള്ള വൈഡൂര്യംപോലെ, സ്വർണ്ണാഭരണങ്ങളാൽ അലങ്കരിച്ചവനായി.
6.22.19
रक्तमाल्याम्बरधरः पद्मपत्रनिभेक्षणः।
सर्वपुष्पमयीं दिव्यां शिरसा धारयन् स्रजम् ॥ ६.२२.१९ ॥
ചുവന്ന മാലകളും വസ്ത്രവും ധരിച്ച്, താമരയിതൾ പോലുള്ള കണ്ണുകളോടെ, എല്ലാ പൂക്കളും ചേർന്ന ദിവ്യമായ മാല തലയിൽ ധരിച്ചവനായി (സമുദ്രം പ്രത്യക്ഷപ്പെട്ടു).
6.22.20
जातरूपमयैश्चैव तपनीयविभूषणैः।
आत्मजानां च रत्नानां भूषितो भूषणोत्तमैः ॥ ६.२२.२० ॥
സ്വർണ്ണംകൊണ്ടുള്ള, ശുദ്ധസ്വർണ്ണാഭരണങ്ങളാലും തന്റെ മക്കളുടെ (നദികളുടെ) രത്നങ്ങളാലും ഉത്തമാഭരണങ്ങളാലും അലങ്കരിക്കപ്പെട്ടവനായി (സമുദ്രം).
6.22.21
धातुभिर्मण्डितः शैलो विविधैर्हिमवानिव।
एकावलीमध्यगतं तरलं पाण्डरप्रभम् ॥ ६.२२.२१ ॥
വിവിധ ധാതുക്കളാൽ അലങ്കരിച്ച ഹിമാലയം പോലെ, ഒരൊറ്റ മാലയുടെ മധ്യത്തിൽ കിടക്കുന്ന, ചലിക്കുന്ന, വെളുത്ത പ്രഭയുള്ള (സമുദ്രം).
6.22.22
विपुलेनोरसा बिभ्रत्कौस्तुभस्य सहोदरम्।
आघूर्णिततरङ्गौघः कालिकानिलसंकुलः ॥ ६.२२.२२ ॥
വിശാലമായ മാറിൽ കൗസ്തുഭമണിയുടെ സഹോദരനെപ്പോലുള്ള (ആഭരണം) ധരിച്ച്, ചുഴറ്റുന്ന തിരക്കൂട്ടങ്ങളോടെ, കാർമേഘക്കാറ്റിനാൽ ഇളകിമറിഞ്ഞവനായി (സമുദ്രം).
6.22.23
गङ्गासिन्धुप्रधानाभिरापगाभिः समावृतः।
उद्वर्तितमहाग्राहः सम्भ्रान्तोरगराक्षसः ॥ ६.२२.२३ ॥
ഗംഗ, സിന്ധു തുടങ്ങിയ പ്രധാന നദികളാൽ ചുറ്റപ്പെട്ട്, വലിയ മുതലകൾ ഇളകിമറിഞ്ഞ്, പാമ്പുകളും രാക്ഷസരും ഭയവിഹ്വലരായ (സമുദ്രം).
6.22.24
देवतानां सुरूपाभिर्नानारूपाभिरीश्वरः।
सागरः समुपक्रम्य पूर्वमामन्त्र्य वीर्यवान् ॥ ६.२२.२४ ॥
ദേവന്മാരുടെ സുന്ദരവും വിവിധവുമായ രൂപങ്ങളോടെ, ഈശ്വരനും വീര്യവാനുമായ സമുദ്രം, ആദ്യം സമീപിച്ച് വിളിച്ച് (രാമനോട് സംസാരിച്ചു).
6.22.25
अब्रवीत् प्राञ्जलिर्वाक्यं राघवं शरपाणिनम् ॥ ६.२२.२५ ॥
അമ്പ് കയ്യിലേന്തിയിരുന്ന രാഘവനോട് കൈകൂപ്പിക്കൊണ്ട് അവൻ ഈ വാക്കുകൾ പറഞ്ഞു.
6.22.26
पृथिवी वायुराकाशमापो ज्योतिश्च राघव।
स्वभावे सौम्य तिष्ठन्ति शाश्वतं मार्गमाश्रिताः ॥ ६.२२.२६ ॥
രാഘവാ, ഭൂമി, വായു, ആകാശം, ജലം, തേജസ്സ് ഇവയെല്ലാം സൗമ്യനേ, തങ്ങളുടെ സ്വഭാവത്തിൽത്തന്നെ ശാശ്വതമായ മാർഗത്തെ ആശ്രയിച്ച് നിലകൊള്ളുന്നു.
6.22.27
तत्स्वभावो ममाप्येष यदगाधोऽहमप्लवः।
विकारस्तु भवेद् गाध एतत् ते प्रवदाम्यहम् ॥ ६.२२.२७ ॥
അഗാധനും കടക്കാനാവാത്തവനുമാകുക എന്നത് എന്റെ സ്വഭാവമാണ്; എന്നാൽ ഒരു മാറ്റം ഉണ്ടായാൽ ഞാൻ കടക്കാവുന്നവനാകും — ഇത് നിന്നോട് ഞാൻ പറയുന്നു.
6.22.28
न कामान्न च लोभाद् वा न भयात् पार्थिवात्मज।
ग्राहनक्राकुलजलं स्तम्भयेयं कथंचन ॥ ६.२२.२८ ॥
രാജകുമാരാ, ആഗ്രഹംകൊണ്ടോ ലോഭംകൊണ്ടോ ഭയംകൊണ്ടോ അല്ല — മുതലകളും സ്രാവുകളും നിറഞ്ഞ ഈ ജലത്തെ ഞാൻ ഒരുവിധത്തിലും തടയില്ല.
6.22.29
विधास्ये येन गन्तासि विषहिष्येऽप्यहं तथा।
न ग्राहा विधमिष्यन्ति यावत्सेना तरिष्यति।
हरीणां तरणे राम करिष्यामि यथा स्थलम् ॥ ६.२२.२९ ॥
നിനക്ക് കടക്കാവുന്ന വിധം ഞാൻ ഉപായം ചെയ്യാം, ആ ദുരിതവും ഞാൻ സഹിക്കാം; സേന കടക്കുന്നതുവരെ ഗ്രാഹങ്ങൾ ഉപദ്രവിക്കില്ല. ഹേ രാമാ, വാനരർക്ക് കടക്കാനായി ഞാൻ കരയുണ്ടാക്കാം.
6.22.30
तमब्रवीत् तदा रामः शृणु मे वरुणालय।
अमोघोऽयं महाबाणः कस्मिन् देशे निपात्यताम् ॥ ६.२२.३० ॥
അപ്പോൾ രാമൻ അവനോട് പറഞ്ഞു — വരുണാലയമേ, കേൾക്കൂ. ഇത് പിഴയ്ക്കാത്ത മഹാബാണം; ഏത് ദേശത്ത് ഇത് പ്രയോഗിക്കണം?
6.22.31
रामस्य वचनं श्रुत्वा तं च दृष्ट्वा महाशरम्।
महोदधिर्महातेजा राघवं वाक्यमब्रवीत् ॥ ६.२२.३१ ॥
രാമന്റെ വാക്ക് കേട്ടും ആ മഹാശരത്തെ കണ്ടും മഹാതേജസ്വിയായ മഹോദധി രാഘവനോട് ഇങ്ങനെ പറഞ്ഞു.
6.22.32
उत्तरेणावकाशोऽस्ति कश्चित् पुण्यतरो मम।
द्रुमकुल्य इति ख्यातो लोके ख्यातो यथा भवान् ॥ ६.२२.३२ ॥
എന്റെ വടക്ക് ഭാഗത്ത് അത്യന്തം പുണ്യമായ ഒരു സ്ഥലമുണ്ട്; അത് ദ്രുമകുല്യം എന്ന പേരിൽ പ്രസിദ്ധമാണ്, അങ്ങ് ലോകത്തിൽ പ്രസിദ്ധനായിരിക്കുന്നതുപോലെ.
6.22.33
उग्रदर्शनकर्माणो बहवस्तत्र दस्यवः।
आभीरप्रमुखाः पापाः पिबन्ति सलिलं मम ॥ ६.२२.३३ ॥
അവിടെ ഭയങ്കര രൂപവും പ്രവൃത്തിയുമുള്ള പല കൊള്ളക്കാരുണ്ട്; ആഭീരന്മാർ പ്രധാനികളായ ആ പാപികൾ എന്റെ വെള്ളം കുടിക്കുന്നു.
6.22.34
तैर्न तत्स्पर्शनं पापं सहेयं पापकर्मभिः।
अमोघः क्रियतां राम अयं तत्र शरोत्तमः ॥ ६.२२.३४ ॥
ആ പാപകർമ്മികളുടെ സ്പർശം ഞാൻ സഹിക്കില്ല. രാമാ, ഈ ശ്രേഷ്ഠശരം അവിടെ അമോഘമാക്കേണമേ.
6.22.35
तस्य तद् वचनं श्रुत्वा सागरस्य महात्मनः।
मुमोच तं शरं दीप्तं परं सागरदर्शनात् ॥ ६.२२.३५ ॥
ആ മഹാത്മാവായ സമുദ്രത്തിന്റെ ആ വാക്ക് കേട്ട്, സമുദ്രത്തെ കണ്ടപ്പോൾ, രാമൻ ആ ജ്വലിക്കുന്ന ശ്രേഷ്ഠശരം വിട്ടു.
6.22.36
तेन तन्मरुकान्तारं पृथिव्यां किल विश्रुतम्।
निपातितः शरो यत्र वज्राशनिसमप्रभः ॥ ६.२२.३६ ॥
അതിനാലാണ് ആ മരുഭൂമി ഭൂമിയിൽ പ്രസിദ്ധമായത്; വജ്രത്തിന്റെയും മിന്നലിന്റെയും പ്രഭയുള്ള ശരം അവിടെ പതിപ്പിക്കപ്പെട്ടു.
6.22.37
ननाद च तदा तत्र वसुधा शल्यपीडिता।
तस्माद् व्रणमुखात् तोयमुत्पपात रसातलात् ॥ ६.२२.३७ ॥
അപ്പോൾ അമ്പേറ്റ് വേദനിച്ച ഭൂമി അവിടെ നിലവിളിച്ചു; ആ മുറിവിന്റെ വായിൽ നിന്ന് രസാതലത്തിൽ നിന്ന് വെള്ളം ചാടിപ്പുറപ്പെട്ടു.
6.22.38
स बभूव तदा कूपो व्रण इत्येव विश्रुतः।
सततं चोत्थितं तोयं समुद्रस्येव दृश्यते ॥ ६.२२.३८ ॥
അന്ന് അത് 'വ്രണം' എന്ന പേരിൽത്തന്നെ പ്രസിദ്ധമായ കിണറായി; അതിൽ നിന്ന് നിരന്തരം ഉയരുന്ന വെള്ളം സമുദ്രംപോലെ കാണപ്പെടുന്നു.
6.22.39
अवदारणशब्दश्च दारुणः समपद्यत।
तस्मात् तद् बाणपातेन अपः कुक्षिष्वशोषयत् ॥ ६.२२.३९ ॥
അമ്പു വീണതിനാൽ ഭൂമിയെ പിളർക്കുന്ന ഭയങ്കര ശബ്ദം ഉയർന്നു; അതിനാൽ അത് അതിന്റെ കുക്ഷികളിലെ വെള്ളം വറ്റിച്ചു.
6.22.40
विख्यातं त्रिषु लोकेषु मरुकान्तारमेव च।
शोषयित्वा तु तं कुक्षिं रामो दशरथात्मजः ॥ ६.२२.४० ॥
മൂന്നു ലോകങ്ങളിലും പ്രസിദ്ധമായ മരു-കാന്താരം തന്നെയായി; ആ കുക്ഷിയെ വറ്റിച്ചശേഷം ദശരഥപുത്രനായ രാമൻ...
6.22.41
वरं तस्मै ददौ विद्वान् मरवेऽमरविक्रमः ॥ ६.२२.४१ ॥
വിദ്വാനും അമരവിക്രമനുമായ അദ്ദേഹം ആ മരുഭൂമിക്ക് വരം നൽകി.
6.22.42
पशव्यश्चाल्परोगश्च फलमूलरसायुतः।
बहुस्नेहो बहुक्षीरः सुगन्धिर्विविधौषधिः ॥ ६.२२.४२ ॥
അത് കന്നുകാലികൾക്ക് നല്ലതും കുറഞ്ഞ രോഗങ്ങളുള്ളതും പഴങ്ങൾ, കിഴങ്ങുകൾ, നീരുകൾ എന്നിവയോടു കൂടിയതും ഏറെ സ്നേഹം (എണ്ണ/സത്ത്), ഏറെ പാൽ, സുഗന്ധം, പലതരം ഔഷധികൾ എന്നിവയുള്ളതുമായിരിക്കും.
6.22.43
एवमेतैश्च संयुक्तो बहुभिः संयुतो मरुः।
रामस्य वरदानाच्च शिवः पन्था बभूव ह ॥ ६.२२.४३ ॥
ഇങ്ങനെ ഇവയാലും പലതിനാലും സമ്പന്നമായ ആ മരുഭൂമി, രാമന്റെ വരദാനത്താൽ ശുഭകരമായ വഴിയായിത്തീർന്നു.
6.22.44
तस्मिन् दग्धे तदा कुक्षौ समुद्रः सरितां पतिः।
राघवं सर्वशास्त्रज्ञमिदं वचनमब्रवीत् ॥ ६.२२.४४ ॥
ആ പ്രദേശം ദഹിച്ചപ്പോൾ നദികളുടെ നാഥനായ സമുദ്രം സർവശാസ്ത്രജ്ഞനായ രാഘവനോട് ഈ വാക്കുകൾ പറഞ്ഞു.
6.22.45
अयं सौम्य नलो नाम तनयो विश्वकर्मणः।
पित्रा दत्तवरः श्रीमान् प्रीतिमान् विश्वकर्मणः ॥ ६.२२.४५ ॥
സൗമ്യാ! ഇവൻ നളൻ എന്ന പേരുള്ള വിശ്വകർമ്മാവിന്റെ പുത്രനാണ്. പിതാവ് വരം നൽകിയവൻ; തേജസ്വിയും വിശ്വകർമ്മാവിന് പ്രിയനും.
6.22.46
एष सेतुं महोत्साहः करोतु मयि वानरः।
तमहं धारयिष्यामि यथा ह्येष पिता तथा ॥ ६.२२.४६ ॥
ഈ മഹോത്സാഹിയായ വാനരൻ എന്റെ മേൽ പാലം നിർമ്മിക്കട്ടെ; അവന്റെ പിതാവ് താങ്ങിയതുപോലെ ഞാൻ അതിനെ താങ്ങും.
6.22.47
एवमुक्त्वोदधिर्नष्टः समुत्थाय नलस्ततः।
अब्रवीद् वानरश्रेष्ठो वाक्यं रामं महाबलम् ॥ ६.२२.४७ ॥
ഇങ്ങനെ പറഞ്ഞിട്ട് സമുദ്രം മറഞ്ഞു; പിന്നെ വാനരശ്രേഷ്ഠനായ നളൻ എഴുന്നേറ്റ് മഹാബലനായ രാമനോട് പറഞ്ഞു.
6.22.48
अहं सेतुं करिष्यामि विस्तीर्णे मकरालये।
पितुः सामर्थ्यमासाद्य तत्त्वमाह महोदधिः ॥ ६.२२.४८ ॥
ഞാൻ ഈ വിശാലമായ മകരാലയത്തിൽ (സമുദ്രത്തിൽ) പാലം നിർമ്മിക്കും. പിതാവിന്റെ സാമർത്ഥ്യം ലഭിച്ച് മഹോദധി ഈ സത്യം പറഞ്ഞു.
6.22.49
दण्ड एव वरो लोके पुरुषस्येति मे मतिः।
धिक् क्षमामकृतज्ञेषु सान्त्वं दानमथापि वा ॥ ६.२२.४९ ॥
ലോകത്തിൽ പുരുഷന് ദണ്ഡമാണ് ശ്രേഷ്ഠമെന്നാണ് എന്റെ അഭിപ്രായം. കൃതഘ്നരോടുള്ള ക്ഷമയ്ക്ക് ധിക്കാരം; സാന്ത്വനവും ദാനവും പോലും (അവരോട് വ്യർഥം).
6.22.50
अयं हि सागरो भीमः सेतुकर्मदिदृक्षया।
ददौ दण्डभयाद् गाधं राघवाय महोदधिः ॥ ६.२२.५० ॥
ഈ ഭയങ്കര സാഗരം സേതുനിർമ്മാണം കാണാനുള്ള ആഗ്രഹത്താലും ദണ്ഡഭയത്താലും രാഘവന് (രാമന്) കരവഴി നൽകി — ആ മഹാസമുദ്രം.
6.22.51
मम मातुर्वरो दत्तो मन्दरे विश्वकर्मणा।
मया तु सदृशः पुत्रस्तव देवि भविष्यति ॥ ६.२२.५१ ॥
മന്ദരപർവതത്തിൽ വിശ്വകർമ്മാവ് എന്റെ മാതാവിന് വരം നൽകി; "എന്നെപ്പോലെ ഒരു പുത്രൻ നിനക്കുണ്ടാകും" എന്ന്. ദേവീ, നിന്റെ പുത്രൻ (എന്നെപ്പോലെ) ആയിരിക്കും.
6.22.52
औरसस्तस्य पुत्रोऽहं सदृशो विश्वकर्मणा।
स्मारितोऽस्म्यहमेतेन तत्त्वमाह महोदधिः।
न चाप्यहमनुक्तो वः प्रब्रूयामात्मनो गुणान् ॥ ६.२२.५२ ॥
ഞാൻ അദ്ദേഹത്തിന്റെ ഔരസ പുത്രനാണ്, വിശ്വകർമ്മാവിന് തുല്യനാണ്. ഇതിനാൽ ഓർമ്മിപ്പിക്കപ്പെട്ടു — ഈ സത്യം മഹാസമുദ്രം പറഞ്ഞു. നിങ്ങൾ ചോദിക്കാതെ ഞാൻ എന്റെ ഗുണങ്ങൾ പറയുകയില്ല.
6.22.53
समर्थश्चाप्यहं सेतुं कर्तुं वै वरुणालये।
तस्मादद्यैव बध्नन्तु सेतुं वानरपुङ्गवाः ॥ ६.२२.५३ ॥
വരുണാലയത്തിൽ (സമുദ്രത്തിൽ) സേതു നിർമ്മിക്കാൻ ഞാനും സമർത്ഥനാണ്. അതിനാൽ ഇന്നുതന്നെ ശ്രേഷ്ഠരായ വാനരന്മാർ സേതു ബന്ധിക്കട്ടെ.
6.22.54
ततो विसृष्टा रामेण सर्वतो हरिपुङ्गवाः।
उत्पेततुर्महारण्यं हृष्टाः शतसहस्रशः ॥ ६.२२.५४ ॥
അപ്പോൾ രാമൻ എല്ലാ ദിക്കിലേക്കും അയച്ച ശ്രേഷ്ഠ വാനരന്മാർ സന്തോഷത്തോടെ ലക്ഷക്കണക്കിന് പേരായി മഹാവനത്തിലേക്ക് കുതിച്ചു.
6.22.55
ते नगान् नगसंकाशाः शाखामृगगणर्षभाः।
बभञ्जुः पादपांस्तत्र प्रचकर्षुश्च सागरम् ॥ ६.२२.५५ ॥
പർവതസമാനരായ ആ വാനരയൂഥശ്രേഷ്ഠന്മാർ അവിടെയുള്ള മരങ്ങൾ ഒടിച്ച് കടലിലേക്ക് വലിച്ചുകൊണ്ടുപോയി.
6.22.56
ते सालैश्चाश्वकर्णैश्च धवैर्वंशैश्च वानराः।
कुटजैरर्जुनैस्तालैस्तिलकैस्तिनिशैरपि ॥ ६.२२.५६ ॥
ആ വാനരന്മാർ സാല, അശ്വകർണ, ധവ, മുള, കുടജ, അർജുന, താല, തിലക, തിനിശ മരങ്ങളാലും (കടൽ നിറച്ചു).
6.22.57
बिल्वकैः सप्तपर्णैश्च कर्णिकारैश्च पुष्पितैः।
चूतैश्चाशोकवृक्षैश्च सागरं समपूरयन् ॥ ६.२२.५७ ॥
ബിൽവ, സപ്തപർണ, പൂത്ത കർണികാര, മാവ്, അശോകം എന്നീ മരങ്ങളാൽ അവർ കടൽ പൂർണമായി നിറച്ചു.
6.22.58
समूलांश्च विमूलांश्च पादपान् हरिसत्तमाः।
इन्द्रकेतूनिवोद्यम्य प्रजह्रुर्वानरास्तरून् ॥ ६.२२.५८ ॥
ശ്രേഷ്ഠരായ വാനരന്മാർ വേരോടെയും വേരറ്റും നിന്ന മരങ്ങളെ ഇന്ദ്രധ്വജങ്ങൾ പോലെ ഉയർത്തിക്കൊണ്ടുപോയി.
6.22.59
तालान् दाडिमगुल्मांश्च नारिकेलविभीतकान्।
करीरान् बकुलान् निम्बान् समाजह्रुरितस्ततः ॥ ६.२२.५९ ॥
പന, മാതളച്ചെടികൾ, തെങ്ങ്, താന്നി, കരീരം, ബകുളം, വേപ്പ് എന്നിവ ഇവിടെയും അവിടെയുമായി ശേഖരിച്ചു.
6.22.60
हस्तिमात्रान् महाकायाः पाषाणांश्च महाबलाः।
पर्वतांश्च समुत्पाट्य यन्त्रैः परिवहन्ति च ॥ ६.२२.६० ॥
മഹാകായരും മഹാബലരുമായ വാനരന്മാർ ആനയോളം വലിയ പാറകളും പർവതങ്ങളും പിഴുത് യന്ത്രങ്ങളാൽ വഹിച്ചുകൊണ്ടുപോയി.
6.22.61
प्रक्षिप्यमाणैरचलैः सहसा जलमुद्धृतम्।
समुत्ससर्प चाकाशमवासर्पत् ततः पुनः ॥ ६.२२.६१ ॥
പർവതങ്ങൾ എറിയപ്പെട്ടപ്പോൾ പെട്ടെന്ന് വെള്ളം ഉയർന്ന് ആകാശത്തേക്ക് കുതിച്ചു, പിന്നെ വീണ്ടും താഴേക്ക് വീണു.
6.22.62
समुद्रं क्षोभयामासुर्निपतन्तः समन्ततः।
सूत्राण्यन्ये प्रगृह्णन्ति ह्यायतं शतयोजनम् ॥ ६.२२.६२ ॥
വീണുകൊണ്ട് അവർ എല്ലാ ഭാഗത്തുനിന്നും സമുദ്രത്തെ ഇളക്കി; മറ്റുള്ളവർ നൂറു യോജന നീളമുള്ള അളവുചരട് പിടിച്ചു.
6.22.63
नलश्चक्रे महासेतुं मध्ये नदनदीपतेः।
स तदा क्रियते सेतुर्वानरैर्घोरकर्मभिः ॥ ६.२२.६३ ॥
നളൻ സമുദ്രമധ്യത്തിൽ ഒരു മഹാസേതു നിർമിച്ചു; അപ്പോൾ ആ സേതു ഭയങ്കരകർമ്മികളായ വാനരന്മാരാൽ നിർമിക്കപ്പെടുകയായിരുന്നു.
6.22.64
दण्डानन्ये प्रगृह्णन्ति विचिन्वन्ति तथापरे।
वानरैः शतशस्तत्र रामस्याज्ञापुरःसरैः ॥ ६.२२.६४ ॥
ചിലർ അളവുദണ്ഡുകൾ പിടിച്ചു, മറ്റുചിലർ അവ തിരഞ്ഞു; അവിടെ രാമന്റെ ആജ്ഞ മുന്നിൽ വെച്ച് നൂറുകണക്കിന് വാനരന്മാർ ഇങ്ങനെ ചെയ്തു.
6.22.65
मेघाभैः पर्वताभैश्च तृणैः काष्ठैर्बबन्धिरे।
पुष्पिताग्रैश्च तरुभिः सेतुं बघ्नन्ति वानराः ॥ ६.२२.६५ ॥
മേഘങ്ങൾ പോലെയും പർവതങ്ങൾ പോലെയും ഉള്ള വാനരന്മാർ പുല്ലും മരക്കഷ്ണങ്ങളും കൊണ്ട് ബന്ധിച്ചു; പൂത്ത അഗ്രങ്ങളുള്ള മരങ്ങൾകൊണ്ടും അവർ സേതു കെട്ടി.
6.22.66
पाषाणांश्च गिरिप्रख्यान् गिरीणां शिखराणि च।
दृश्यन्ते परिधावन्तो गृह्य दानवसंनिभाः ॥ ६.२२.६६ ॥
പർവതസദൃശമായ പാറകളും പർവതശിഖരങ്ങളും എടുത്ത്, ദാനവന്മാർ പോലെ ഓടിനടക്കുന്ന വാനരന്മാരെ കാണാമായിരുന്നു.
6.22.67
शिलानां क्षिप्यमाणानां शैलानां तत्र पात्यताम्।
बभूव तुमुलः शब्दस्तदा तस्मिन् महोदधौ ॥ ६.२२.६७ ॥
അവിടെ പാറകൾ എറിയപ്പെടുകയും പർവതങ്ങൾ തള്ളിയിടപ്പെടുകയും ചെയ്യുമ്പോൾ ആ മഹാസമുദ്രത്തിൽ ഭയങ്കരമായ ആരവം ഉയർന്നു.
6.22.68
कृतानि प्रथमेनाह्ना योजनानि चतुर्दश।
प्रहृष्टैर्गजसंकाशैस्त्वरमाणैः प्लवङ्गमैः ॥ ६.२२.६८ ॥
ആദ്യദിവസം സന്തോഷത്തോടെ ആനകൾക്ക് സമാനരായ, ധൃതിയിൽ പ്രവർത്തിച്ച വാനരന്മാർ പതിനാല് യോജന ദൂരം നിർമ്മിച്ചു.
6.22.69
द्वितीयेन तथैवाह्ना योजनानि तु विंशतिः।
कृतानि प्लवगैस्तूर्णं भीमकायैर्महाबलैः ॥ ६.२२.६९ ॥
രണ്ടാംദിവസവും അതുപോലെ, ഭയങ്കരശരീരരും മഹാബലരുമായ വാനരന്മാർ വേഗത്തിൽ ഇരുപത് യോജന നിർമ്മിച്ചു.
6.22.70
अह्ना तृतीयेन तथा योजनानि तु सागरे।
त्वरमाणैर्महाकायैरेकविंशतिरेव च ॥ ६.२२.७० ॥
മൂന്നാംദിവസവും അതുപോലെ, ധൃതിയിൽ പ്രവർത്തിച്ച മഹാകായരായ വാനരന്മാർ കടലിൽ ഇരുപത്തിയൊന്ന് യോജന നിർമ്മിച്ചു.
6.22.71
चतुर्थेन तथा चाह्ना द्वाविंशतिरथापि वा।
योजनानि महावेगैः कृतानि त्वरितैस्ततः ॥ ६.२२.७१ ॥
നാലാംദിവസവും അതുപോലെ, മഹാവേഗമുള്ള ത്വരിതരായ വാനരന്മാർ ഇരുപത്തിരണ്ട് യോജന നിർമ്മിച്ചു.
6.22.72
पञ्चमेन तथा चाह्ना प्लवगैः क्षिप्रकारिभिः।
योजनानि त्रयोविंशत् सुवेलमधिकृत्य वै ॥ ६.२२.७२ ॥
അഞ്ചാംദിവസവും അതുപോലെ, വേഗത്തിൽ പ്രവർത്തിക്കുന്ന വാനരന്മാർ സുവേല പർവതം വരെ ഇരുപത്തിമൂന്ന് യോജന നിർമ്മിച്ചു.
6.22.73
स वानरवरः श्रीमान् विश्वकर्मात्मजो बली।
बबन्ध सागरे सेतुं यथा चास्य पिता तथा ॥ ६.२२.७३ ॥
ആ ശ്രീമാനും വിശ്വകർമ്മാവിന്റെ പുത്രനും ബലവാനുമായ വാനരശ്രേഷ്ഠൻ കടലിൽ സേതു നിർമ്മിച്ചു; അവന്റെ പിതാവ് നിർമ്മിച്ചതുപോലെ.
6.22.74
स नलेन कृतः सेतुः सागरे मकरालये।
शुशुभे सुभगः श्रीमान् स्वातीपथ इवाम्बरे ॥ ६.२२.७४ ॥
മകരങ്ങളുടെ ആലയമായ സമുദ്രത്തിൽ നളൻ നിർമ്മിച്ച ആ സേതു, ആകാശത്ത് സ്വാതീപഥം പോലെ സുന്ദരമായും ശ്രീമത്തായും പ്രകാശിച്ചു.
6.22.75
ततो देवाः सगन्धर्वाः सिद्धाश्च परमर्षयः।
आगम्य गगने तस्थुर्द्रष्टुकामास्तदद्भुतम् ॥ ६.२२.७५ ॥
അതിനുശേഷം ദേവന്മാരും ഗന്ധർവന്മാരും സിദ്ധന്മാരും മഹർഷിമാരും ആ അത്ഭുതം കാണാനാഗ്രഹിച്ച് ആകാശത്ത് വന്നുനിന്നു.
6.22.76
दशयोजनविस्तीर्णं शतयोजनमायतम्।
ददृशुर्देवगन्धर्वा नलसेतुं सुदुष्करम् ॥ ६.२२.७६ ॥
പത്തു യോജന വീതിയും നൂറു യോജന നീളവുമുള്ള, അത്യന്തം ദുഷ്കരമായ നളസേതുവിനെ ദേവന്മാരും ഗന്ധർവന്മാരും കണ്ടു.
6.22.77
आप्लवन्तः प्लवन्तश्च गर्जन्तश्च प्लवंगमाः।
तमचिन्त्यमसह्यं च ह्यद्भुतं लोमहर्षणम् ॥ ६.२२.७७ ॥
ചാടിയും കുതിച്ചും ഗർജ്ജിച്ചും നിന്ന വാനരർ, ചിന്തിക്കാനാവാത്തതും താങ്ങാനാവാത്തതും അദ്ഭുതകരവും രോമാഞ്ചമുണർത്തുന്നതുമായ ആ കർമ്മം കണ്ടു.
6.22.78
ददृशुः सर्वभूतानि सागरे सेतुबन्धनम्।
तानि कोटिसहस्राणि वानराणां महौजसाम् ॥ ६.२२.७८ ॥
സർവ്വ ജീവജാലങ്ങളും കടലിൽ സേതുബന്ധനം കണ്ടു. ആ മഹാശക്തരായ വാനരർ ആയിരം കോടി എണ്ണമുള്ളവരായിരുന്നു.
6.22.79
बध्नन्तः सागरे सेतुं जग्मुः पारं महोदधेः।
विशालः सुकृतः श्रीमान् सुभूमिः सुसमाहितः ॥ ६.२२.७९ ॥
കടലിൽ പാലം കെട്ടിയവർ മഹാസമുദ്രത്തിന്റെ മറുകരയിലേക്ക് പോയി. വിശാലവും നന്നായി നിർമ്മിച്ചതും ശോഭയുള്ളതും ഉറച്ച അടിത്തറയുള്ളതും നന്നായി യോജിപ്പിക്കപ്പെട്ടതുമായിരുന്നു ആ പാലം.
6.22.80
अशोभत महान् सेतुः सीमन्त इव सागरे।
ततः पारे समुद्रस्य गदापाणिर्विभीषणः ॥ ६.२२.८० ॥
കടലിൽ ആ മഹാപാലം സീമന്തരേഖപോലെ ശോഭിച്ചു. അപ്പോൾ കടലിന്റെ മറുകരയിൽ കൈയിൽ ഗദയേന്തി വിഭീഷണൻ നിന്നു.
6.22.81
परेषामभिघातार्थमतिष्ठत् सचिवैः सह।
सुग्रीवस्तु ततः प्राह रामं सत्यपराक्रमम् ॥ ६.२२.८१ ॥
ശത്രുക്കളെ ആക്രമിക്കാനായി അവൻ മന്ത്രിമാരോടൊപ്പം നിന്നു. അപ്പോൾ സുഗ്രീവൻ സത്യപരാക്രമിയായ രാമനോട് പറഞ്ഞു.
6.22.82
हनूमन्तं त्वमारोह अङ्गदं त्वथ लक्ष्मणः।
अयं हि विपुलो वीर सागरो मकरालयः ॥ ६.२२.८२ ॥
ഹനുമാനേ, നീ കയറുക; അംഗദനും കയറട്ടെ; ലക്ഷ്മണനും കയറട്ടെ. വീരാ, മകരങ്ങളുടെ വാസസ്ഥാനമായ ഈ സമുദ്രം വളരെ വിശാലമാണ്.
6.22.83
वैहायसौ युवामेतौ वानरौ धारयिष्यतः।
अग्रतस्तस्य सैन्यस्य श्रीमान् रामः सलक्ष्मणः ॥ ६.२२.८३ ॥
ഈ രണ്ടു വാനരന്മാരും, നിങ്ങൾ രണ്ടുപേരും ആകാശത്തിൽ സഞ്ചരിക്കുന്നവരായി (അവരെ) വഹിക്കും. ആ സൈന്യത്തിന്റെ മുന്നിൽ ശ്രീമാനായ രാമൻ ലക്ഷ്മണനോടൊപ്പം.
6.22.84
जगाम धन्वी धर्मात्मा सुग्रीवेण समन्वितः।
अन्ये मध्येन गच्छन्ति पार्श्वतोऽन्ये प्लवंगमाः ॥ ६.२२.८४ ॥
വില്ലാളിയായ ധർമ്മാത്മാവായ രാമൻ സുഗ്രീവനോടൊപ്പം നീങ്ങി. ചില വാനരന്മാർ നടുവിലൂടെ പോകുന്നു; മറ്റു ചിലർ വശങ്ങളിലൂടെ പോകുന്നു.
6.22.85
सलिलं प्रपतन्त्यन्ये मार्गमन्ये प्रपेदिरे।
केचिद् वैहायसगताः सुपर्णा इव पुप्लुवुः ॥ ६.२२.८५ ॥
ചിലർ വെള്ളത്തിലേക്ക് വീണു, മറ്റു ചിലർ വേറൊരു വഴി സ്വീകരിച്ചു, ചിലർ ആകാശത്ത് പറക്കുന്ന ഗരുഡന്മാരെപ്പോലെ കുതിച്ചുചാടി മുന്നോട്ടുപോയി.
6.22.86
घोषेण महता घोषं सागरस्य समुच्छ्रितम्।
भीममन्तर्दधे भीमा तरन्ती हरिवाहिनी ॥ ६.२२.८६ ॥
ആ മഹാഘോഷത്താൽ കടലിന്റെ ഭയങ്കരമായ ഇരമ്പൽ മുങ്ങിപ്പോയി; ഭീകരമായ വാനരസേന കടന്നുകൊണ്ടിരുന്നു.
6.22.87
वानराणां हि सा तीर्णा वाहिनी नलसेतुना।
तीरे निविविशे राज्ञो बहुमूलफलोदके ॥ ६.२२.८७ ॥
വാനരസേന നളന്റെ പാലത്തിലൂടെ കടന്ന്, രാജാവിനായി കിഴങ്ങും പഴങ്ങളും വെള്ളവും സമൃദ്ധമായ തീരത്ത് പാളയമടിച്ചു.
6.22.88
तदद्भुतं राघवकर्म दुष्करं
समीक्ष्य देवाः सह सिद्धचारणैः।
उपेत्य रामं सहसा महर्षिभि-
स्तमभ्यषिञ्चन् सुशुभैर्जलैः पृथक् ॥ ६.२२.८८ ॥
രാഘവന്റെ ആ അദ്ഭുതകരവും ദുഷ്കരവുമായ കർമ്മം കണ്ട ദേവന്മാർ സിദ്ധചാരണന്മാരോടും മഹർഷിമാരോടുമൊപ്പം ഉടനെ രാമന്റെ അടുത്തെത്തി, വെവ്വേറെ പുണ്യജലങ്ങളാൽ അദ്ദേഹത്തെ അഭിഷേകം ചെയ്തു.
6.22.89
जयस्व शत्रून् नरदेव मेदिनीं
ससागरां पालय शाश्वतीः समाः।
इतीव रामं नरदेवसत्कृतं
शुभैर्वचोभिर्विविधैरपूजयन् ॥ ६.२२.८९ ॥
"ഹേ നരദേവാ! ശത്രുക്കളെ ജയിക്കുക; സമുദ്രങ്ങളോടുകൂടിയ ഈ ഭൂമിയെ ശാശ്വതമായ വർഷങ്ങളോളം പാലിക്കുക." ഇങ്ങനെ രാജാക്കന്മാരാൽ ആദരിക്കപ്പെട്ട രാമനെ ദേവന്മാർ പലവിധ മംഗളവചനങ്ങളാൽ പൂജിച്ചു.