வால்மீகி ராமாயணம் · சர்க்கம் 6.89
हिन्दी · தமிழ் · తెలుగు · ಕನ್ನಡ · മലയാളം · বাংলা · मराठी · ગુજરાતી · ਪੰਜਾਬੀ · ଓଡ଼ିଆ · اردو · English · Español · Français · Deutsch · Português · Русский · 中文 · 日本語 · العربية · Bahasa Indonesia · ไทย
6.89.1
युध्यमानौ ततो दृष्ट्वा प्रसक्तौ नरराक्षसौ।
प्रभिन्नाविव मातङ्गौ परस्परजयैषिणौ ॥ ६.८९.१ ॥
அப்போது போரிடும் அந்த இருவரான மனிதனையும் அரக்கனையும் கண்டு, மதம் பிடித்த இரு யானைகள் போல் ஒருவரை ஒருவர் வெல்ல விரும்பி பிணைந்திருந்தனர்.
6.89.2
तयोर्युद्धं द्रष्टुकामो वरचापधरो बली।
शूरः स रावणभ्राता तस्थौ संग्राममूर्धनि ॥ ६.८९.२ ॥
அவ்விருவரின் போரைக் காண விரும்பி, சிறந்த வில்லை ஏந்திய வலிமையும் வீரமும் கொண்ட அந்த ராவணனின் சகோதரன் போர்முனையில் நின்றான்.
6.89.3
ततो विस्फारयामास महद् धनुरवस्थितः।
उत्ससर्ज च तीक्ष्णाग्रान् राक्षसेषु महाशरान् ॥ ६.८९.३ ॥
அப்போது நிலையாக நின்று அவன் தன் பெரிய வில்லை வளைத்து, அரக்கர்கள் மீது கூரிய முனை கொண்ட பெரும் அம்புகளை ஏவினான்.
6.89.4
ते शराः शिखिसंस्पर्शा निपतन्तः समाहिताः।
राक्षसान् द्रावयामासुर्वज्राणीव महागिरीन् ॥ ६.८९.४ ॥
நெருப்பைத் தொட்டவை போல் ஒளிரும் அந்த அம்புகள், ஒருமுகமாக விழுந்து, பெரும் மலைகளை வஜ்ரங்கள் தாக்குவது போல் அரக்கர்களை ஓடச்செய்தன.
6.89.5
विभीषणस्यानुचरास्तेऽपि शूलासिपट्टिशैः।
चिच्छिदुः समरे वीरान् राक्षसान् राक्षसोत्तमाः ॥ ६.८९.५ ॥
விபீடணனின் அந்தத் தொண்டர்களான சிறந்த அரக்கர்களும் சூலம், வாள், பட்டிசம் கொண்டு போரில் வீர அரக்கர்களை வெட்டினர்.
6.89.6
राक्षसैस्तैः परिवृतः स तदा तु विभीषणः।
बभौ मध्ये प्रधृष्टानां कलभानामिव द्विपः ॥ ६.८९.६ ॥
அந்த அரக்கர்களால் சூழப்பட்ட விபீடணன், துணிவுமிக்க இளம் யானைக்குட்டிகளின் நடுவே நிற்கும் யானை போல் அப்போது ஒளிர்ந்தான்.
6.89.7
ततः संचोदमानो वै हरीन् रक्षोवधप्रियान्।
उवाच वचनं काले कालज्ञो रक्षसां वरः ॥ ६.८९.७ ॥
அப்போது அரக்கர்களைக் கொல்வதில் விருப்பமுடைய குரங்குகளை ஊக்குவித்தவராய், காலத்தை அறிந்த அரக்கர்களில் சிறந்தவர் உரிய நேரத்தில் இவ்வாறு கூறினார்.
6.89.8
एकोऽयं राक्षसेन्द्रस्य परायणमवस्थितः।
एतच्छेषं बलं तस्य किं तिष्ठत हरीश्वराः ॥ ६.८९.८ ॥
அரக்கர் அரசனின் கடைசி புகலிடமாக இவன் ஒருவனே நிற்கிறான்; இதுவே அவனது மீதமுள்ள படை. வானரத் தலைவர்களே, ஏன் தயங்கி நிற்கிறீர்கள்?
6.89.9
अस्मिंश्च निहते पापे राक्षसे रणमूर्धनि।
रावणं वर्जयित्वा तु शेषमस्य बलं हतम् ॥ ६.८९.९ ॥
போர்முனையில் இந்தப் பாவியான அரக்கன் கொல்லப்பட்டால், ராவணனைத் தவிர அவனது மீதமுள்ள படையும் அழிந்ததாகும்.
6.89.10
प्रहस्तो निहतो वीरो निकुम्भश्च महाबलः।
कुम्भकर्णश्च कुम्भश्च धूम्राक्षश्च निशाचरः ॥ ६.८९.१० ॥
வீரன் பிரஹஸ்தன் கொல்லப்பட்டான்; மகா பலசாலி நிகும்பனும், கும்பகர்ணனும், கும்பனும், இரவுஞ்சரன் தூம்ராக்ஷனும் கொல்லப்பட்டனர்.
6.89.11
जम्बुमाली महामाली तीक्ष्णवेगोऽशनिप्रभः।
सुप्तघ्नो यज्ञकोपश्च वज्रदंष्ट्रश्च राक्षसः ॥ ६.८९.११ ॥
ஜம்புமாலி, மகாமாலி, கூரிய வேகமுடையவன், இடி போன்ற ஒளியுடையவன், சுப்தக்னன், யக்ஞகோபன், அரக்கன் வஜ்ரதம்ஷ்ட்ரன் ஆகியோரும் கொல்லப்பட்டனர்.
6.89.12
संह्रादी विकटोऽरिघ्नस्तपनो मन्द एव च।
प्रघासः प्रघसश्चैव प्रजङ्घो जङ्घ एव च ॥ ६.८९.१२ ॥
சம்ஹ்ராதி, விகடன், அரிக்னன், தபனன், மந்தன், பிரகாசன், பிரகசன், பிரஜங்கன், ஜங்கன் ஆகியோரும் கொல்லப்பட்டனர்.
6.89.13
अग्निकेतुश्च दुर्धर्षो रश्मिकेतुश्च वीर्यवान्।
विद्युज्जिह्वो द्विजिह्वश्च सूर्यशत्रुश्च राक्षसः ॥ ६.८९.१३ ॥
அக்னிகேது, துர்த்தர்ஷன், வீர்யவான் ரச்மிகேது, வித்யுஜ்ஜிஹ்வன், த்விஜிஹ்வன் மற்றும் சூர்யசத்ரு என்ற அரக்கர்கள்.
6.89.14
अकम्पनः सुपार्श्वश्च चक्रमाली च राक्षसः।
कम्पनः सत्त्ववन्तौ तौ देवान्तकनरान्तकौ ॥ ६.८९.१४ ॥
அகம்பனன், சுபார்ஸ்வன், சக்ரமாலி என்ற அரக்கர்கள்; கம்பனன், வலிமைமிக்க அவ்விருவர் தேவாந்தகனும் நராந்தகனும்.
6.89.15
एतान् निहत्यातिबलान् बहून् राक्षससत्तमान्।
बाहुभ्यां सागरं तीर्त्वा लङ्घ्यतां गोष्पदं लघु ॥ ६.८९.१५ ॥
இந்த மிக வலிமையான அரக்கத் தலைவர்கள் பலரையும் கொன்று, புயங்களால் கடலைக் கடந்து, பசுவின் குளம்படி அளவுள்ள சிறு தூரத்தைக் கடந்து விடு.
6.89.16
एतावदेव शेषं वो जेतव्यमिति वानराः।
हताः सर्वे समागम्य राक्षसा बलदर्पिताः ॥ ६.८९.१६ ॥
வானரரே, உங்களில் எஞ்சியவர்கள் இவ்வளவுதான் வெல்லப்பட வேண்டியவர்கள்; இவ்வாறு கூறி, பலத்தால் செருக்குற்ற அரக்கர்கள் ஒன்றுகூடி அனைவரும் கொல்லப்பட்டனர்.
6.89.17
अयुक्तं निधनं कर्तुं पुत्रस्य जनितुर्मम।
घृणामपास्य रामार्थे निहन्यां भ्रातुरात्मजम् ॥ ६.८९.१७ ॥
என் தந்தையின் மகனுடைய மகனுக்கு மரணம் விளைவிப்பது தகாது; ஆயினும் ராமனுக்காக இரக்கத்தை விட்டு என் சகோதரனின் மகனை நான் கொல்வேன்.
6.89.18
हन्तुकामस्य मे बाष्पं चक्षुश्चैव निरुध्यति।
तमेवैष महाबाहुर्लक्ष्मणः शमयिष्यति ॥ ६.८९.१८ ॥
கொல்ல விரும்பும் என் கண்களிலும் கண்ணீர் தடுக்கப்படுகிறது; அதை இந்த மஹாபாகுவான லக்ஷ்மணனே சமாதானப்படுத்துவான்.
6.89.20
वानरा घ्नत सम्भूय भृत्यानस्य समीपगान्।
वानरेन्द्रा जहृषिरे लाङ्गूलानि च विव्यधुः।
ततस्तु कपिशार्दूलाः क्ष्वेडन्तश्च पुनः पुनः।
मुमुचुर्विविधान् नादान् मेघान् दृष्ट्वेव बर्हिणः ॥ ६.८९.२० ॥
குரங்குகள் ஒன்றுசேர்ந்து அவனுக்கு அருகிலிருந்த ஏவலர்களை (அரக்கர்களை) தாக்கின. வானரத் தலைவர்கள் மகிழ்ந்து தங்கள் வால்களை சுழற்றினர். பின்னர் புலி போன்ற அந்த வானரர்கள் மீண்டும் மீண்டும் கர்ஜித்து, மேகங்களைக் கண்ட மயில்களைப் போல பலவகையான ஒலிகளை எழுப்பினர்.
6.89.21
जाम्बवानपि तैः सर्वैः स्वयूथ्यैरभिसंवृतः।
तेऽश्मभिस्ताडयामासुर्नखैर्दन्तैश्च राक्षसान् ॥ ६.८९.२१ ॥
ஜாம்பவானும் தன் சொந்தக் கூட்டத்தினருடன் சூழப்பட்டு இருந்தான். அவர்கள் கற்களாலும், நகங்களாலும், பற்களாலும் அரக்கர்களைத் தாக்கினர்.
6.89.22
निघ्नन्तमृक्षाधिपतिं राक्षसास्ते महाबलाः।
परिवव्रुर्भयं त्यक्त्वा तमनेकविधायुधाः ॥ ६.८९.२२ ॥
கரடிகளின் தலைவனை தாக்கிக்கொண்டிருந்த அவனை, அந்த வலிமையான அரக்கர்கள் அச்சத்தைக் கைவிட்டு பலவகை ஆயுதங்களுடன் சூழ்ந்தனர்.
6.89.23
शरैः परशुभिस्तीक्ष्णैः पट्टिशैर्यष्टितोमरैः।
जाम्बवन्तं मृधे जघ्नुर्निघ्नन्तं राक्षसीं चमूम् ॥ ६.८९.२३ ॥
அம்புகள், கூர்மையான கோடாரிகள், பட்டிசங்கள், தடிகள், தோமரங்கள் ஆகியவற்றால் போரில் அரக்கர் படையை அழித்துக்கொண்டிருந்த ஜாம்பவானை அவர்கள் தாக்கினர்.
6.89.24
स सम्प्रहारस्तुमुलः संजज्ञे कपिरक्षसाम्।
देवासुराणां क्रुद्धानां यथा भीमो महास्वनः ॥ ६.८९.२४ ॥
வானரர்களுக்கும் அரக்கர்களுக்கும் இடையே அந்த மோதல் பெரும் கலக்கமாக நிகழ்ந்தது; கோபம் கொண்ட தேவர்களுக்கும் அசுரர்களுக்கும் இடையேயான பயங்கர பேரொலி போல அது இருந்தது.
6.89.25
हनूमानपि संक्रुद्धः सालमुत्पाट्य पर्वतात्।
स लक्ष्मणं स्वयं पृष्ठादवरोप्य महामनाः ॥ ६.८९.२५ ॥
ஹனுமானும் மிகுந்த கோபமடைந்து மலையிலிருந்து ஒரு சால மரத்தைப் பிடுங்கினான். அந்த மகாமனமுள்ளவன் லக்ஷ்மணனைத் தன் முதுகிலிருந்து இறக்கிவைத்தான்.
6.89.26
रक्षसां कदनं चक्रे दुरासादः सहस्रशः।
स दत्त्वा तुमुलं युद्धं पितृव्यस्येन्द्रजिद् बली ॥ ६.८९.२६ ॥
அடைய முடியாத இந்திரஜித் ஆயிரக்கணக்கில் ராட்சதர்களை அழித்தான். வலிமையான அவன் தன் பெரியப்பாவுடன் கடும் போரிட்டான்.
6.89.27
लक्ष्मणं परवीरघ्नः पुनरेवाभ्यधावत।
तौ प्रयुद्धौ तदा वीरौ मृधे लक्ष्मणराक्षसौ ॥ ६.८९.२७ ॥
எதிரி வீரர்களை அழிப்பவன் மீண்டும் லக்ஷ்மணனை நோக்கிப் பாய்ந்தான். அப்போது அவ்விரு வீரர்களான லக்ஷ்மணனும் ராட்சதனும் போரில் கடுமையாக மோதினர்.
6.89.28
शरौघानभिवर्षन्तौ जघ्नतुस्तौ परस्परम्।
अभीक्ष्णमन्तर्दधतुः शरजालैर्महाबलौ ॥ ६.८९.२८ ॥
அம்புமழை பொழிந்தபடி அவ்விருவரும் ஒருவரையொருவர் தாக்கினர். அந்த மகாபலசாலிகள் அம்பு வலைகளால் அடிக்கடி தங்களை மறைத்துக் கொண்டனர்.
6.89.29
चन्द्रादित्याविवोष्णान्ते यथा मेघैस्तरस्विनौ।
नह्यादानं न संधानं धनुषो वा परिग्रहः ॥ ६.८९.२९ ॥
அவ்விருவரும் விரைவானவர்கள்; வெயில் முடிவில் சந்திரனும் சூரியனும் மேகங்களால் மறைக்கப்பட்டது போல் இருந்தனர். வில்லை எடுப்பதும், நாண் பூட்டுவதும், பிடிப்பதும் தெரியவில்லை.
6.89.30
न विप्रमोक्षो बाणानां न विकर्षो न विग्रहः।
न मुष्टिप्रतिसंधानं न लक्ष्यप्रतिपादनम् ॥ ६.८९.३० ॥
அம்புகள் விடுவதும், இழுப்பதும், குறி வைப்பதும் தெரியவில்லை. கை பிடிக்கும் நிலையும், இலக்கில் நிலைநிறுத்துவதும் தெரியவில்லை.
6.89.31
अदृश्यत तयोस्तत्र युध्यतोः पाणिलाघवात्।
चापवेगप्रयुक्तैश्च बाणजालैः समन्ततः ॥ ६.८९.३१ ॥
அங்கே போரிட்ட அவ்விருவரின் கைவேகத்தால், வில்லின் வேகத்தில் எய்யப்பட்ட அம்புவலைகள் மட்டுமே நாலாபுறமும் தெரிந்தன.
6.89.32
अन्तरिक्षेऽभिसम्पन्ने न रूपाणि चकाशिरे।
लक्ष्मणो रावणिं प्राप्य रावणिश्चापि लक्ष्मणम् ॥ ६.८९.३२ ॥
ஆகாயம் நிறைந்து மூடிக்கொண்டபோது அங்கு உருவங்கள் எதுவும் தெரியவில்லை. லட்சுமணன் ராவணியை எதிர்கொண்டான்; ராவணியும் லட்சுமணனை எதிர்கொண்டான்.
6.89.33
अव्यवस्था भवत्युग्रा ताभ्यामन्योन्यविग्रहे।
ताभ्यामुभाभ्यां तरसा प्रसृष्टैर्विशिखैः शितैः ॥ ६.८९.३३ ॥
அவ்விருவரின் கடும் போரில் பெரும் குழப்பம் உண்டானது. அவ்விருவரும் வேகமாக எய்த கூர்மையான அம்புகளால் (அனைத்தும் கலங்கியது).
6.89.34
निरन्तरमिवाकाशं बभूव तमसा वृतम्।
तैः पतद्भिश्च बहुभिस्तयोः शरशतैः शितैः ॥ ६.८९.३४ ॥
ஆகாயம் இடைவெளியின்றி இருளால் மூடப்பட்டது போலாயிற்று. அவ்விருவரின் கூர்மையான நூற்றுக்கணக்கான அம்புகள் விழுந்துகொண்டிருக்க (இருள் மேலும் அடர்ந்தது).
6.89.35
दिशश्च प्रदिशश्चैव बभूवुः शरसंकुलाः।
तमसा पिहितं सर्वमासीत् प्रतिभयं महत् ॥ ६.८९.३५ ॥
திசைகளும் துணைத்திசைகளும் அம்புகளால் நிறைந்தன. இருளால் எல்லாம் மூடப்பட்டிருந்தது; அது மிகவும் அச்சமூட்டுவதாக இருந்தது.
6.89.36
अस्तं गते सहस्रांशौ संवृते तमसा च वै।
रुधिरौघा महानद्यः प्रावर्तन्त सहस्रशः ॥ ६.८९.३६ ॥
ஆயிரம் கதிரோன் அஸ்தமித்து இருள் சூழ்ந்தபோது, இரத்தப் பெருக்குகள் ஆயிரக்கணக்கில் பெரிய ஆறுகளைப் போல் ஓடத் தொடங்கின.
6.89.37
क्रव्यादा दारुणा वाग्भिश्चिक्षिपुर्भीमनिःस्वनान्।
न तदानीं ववौ वायुर्न च जज्वाल पावकः ॥ ६.८९.३७ ॥
கொடிய ஊன் உண்ணும் உயிரினங்கள் தங்கள் குரல்களால் பயங்கர முழக்கங்களை எழுப்பின. அப்போது காற்று வீசவில்லை, நெருப்பும் எரியவில்லை.
6.89.38
स्वस्त्यस्तु लोकेभ्य इति जजल्पुस्ते महर्षयः।
सम्पेतुश्चात्र संतप्ता गन्धर्वाः सह चारणैः ॥ ६.८९.३८ ॥
"உலகங்களுக்கு நலம் உண்டாகட்டும்" என்று அம்மகரிஷிகள் முணுமுணுத்தனர்; துன்புற்ற கந்தர்வர்களும் சாரணர்களுடன் அங்கே கூடினர்.
6.89.39
अथ राक्षससिंहस्य कृष्णान् कनकभूषणान्।
शरैश्चतुर्भिः सौमित्रिर्विव्याध चतुरो हयान् ॥ ६.८९.३९ ॥
பின்னர் சௌமித்திரி ராட்சச சிங்கத்தின் பொன்னணி பூண்ட கரிய நான்கு குதிரைகளை நான்கு அம்புகளால் துளைத்தான்.
6.89.40
ततोऽपरेण भल्लेन पीतेन निशितेन च।
सम्पूर्णायतमुक्तेन सुपत्रेण सुवर्चसा ॥ ६.८९.४० ॥
பின்னர் மற்றொரு பல்லத்தால் — மஞ்சள் நிறமும் கூர்மையும் கொண்டதாய், முழுமையாக இழுத்து விடப்பட்டதாய், அழகிய சிறகுகளும் ஒளியும் உடையதாய் இருந்த அம்பால்.
6.89.41
महेन्द्राशनिकल्पेन सूतस्य विचरिष्यतः।
स तेन बाणाशनिना तलशब्दानुनादिना ॥ ६.८९.४१ ॥
இந்திரனின் வஜ்ரம் போன்ற, சாரதி சுற்றித் திரியும்போது — கை ஒலி போல் முழங்கிய அந்த அம்பு-வஜ்ரத்தால் அவன் தாக்கினான்.
6.89.42
लाघवाद् राघवः श्रीमान् शिरः कायादपाहरत्।
स यन्तरि महातेजा हते मन्दोदरीसुतः ॥ ६.८९.४२ ॥
விரைவினால் ஸ்ரீமான் ராகவன் சாரதியின் தலையை உடலிலிருந்து துண்டித்தான். அப்போது மகாதேஜஸ்வியான மண்டோதரியின் மகன் (மேகநாதன்) சாரதி கொல்லப்பட்டதும் —
6.89.43
स्वयं सारथ्यमकरोत् पुनश्च धनुरस्पृशत्।
तदद्भुतमभूत् तत्र सारथ्यं पश्यतां युधि ॥ ६.८९.४३ ॥
அவனே தேரோட்டினான்; பின்னர் வில்லைப் பற்றினான். போரில் பார்த்தவர்களுக்கு அங்கு அந்தத் தேரோட்டம் அற்புதமாய் இருந்தது.
6.89.44
हयेषु व्यग्रहस्तं तं विव्याध निशितैः शरैः।
धनुष्यथ पुनर्व्यग्रं हयेषु मुमुचे शरान् ॥ ६.८९.४४ ॥
குதிரைகளில் கைகள் பிசியாக இருந்தவனை அவன் கூர்மையான அம்புகளால் துளைத்தான். பின்னர் வில்லில் (அம்பு பூட்டி) மீண்டும் குதிரைகள் மீது அம்புகளை விடுத்தான்.
6.89.45
छिद्रेषु तेषु बाणौघैर्विचरन्तमभीतवत्।
अर्दयामास समरे सौमित्रिः शीघ्रकृत्तमः ॥ ६.८९.४५ ॥
அந்த இடைவெளிகளில், அஞ்சாதவன்போல் திரிந்துகொண்டிருந்தவனை, அம்புப் பெருக்குகளால் போரில் சௌமித்ரி வருத்தினான் — விரைவாக வெட்டுவதில் மிகச் சிறந்தவன் அவன்.
6.89.46
निहतं सारथिं दृष्ट्वा समरे रावणात्मजः।
प्रजहौ समरोद्धर्षं विषण्णः स बभूव ह ॥ ६.८९.४६ ॥
போரில் தேரோட்டி கொல்லப்பட்டதைக் கண்ட ராவணனின் மகன், போர்க்களிப்பைக் கைவிட்டான்; அவன் உண்மையிலேயே மனம் தளர்ந்தான்.
6.89.47
विषण्णवदनं दृष्ट्वा राक्षसं हरियूथपाः।
ततः परमसंहृष्टा लक्ष्मणं चाभ्यपूजयन् ॥ ६.८९.४७ ॥
முகம் வாடிய அந்த ராட்சசனைக் கண்ட குரங்குக் கூட்டத் தலைவர்கள் மிகவும் மகிழ்ந்து, இலக்குவனைப் போற்றினர்.
6.89.48
ततः प्रमाथी रभसः शरभो गन्धमादनः।
अमृष्यमाणाश्चत्वारश्चक्रुर्वेगं हरीश्वराः ॥ ६.८९.४८ ॥
அதன்பின் பிரமாதி, ரபசன், சரபன், கந்தமாதனன் ஆகிய நான்கு குரங்குத் தலைவர்களும், பொறுக்க முடியாதவர்களாய் வேகமாகப் பாய்ந்தனர்.
6.89.49
ते चास्य हयमुख्येषु तूर्णमुत्पत्य वानराः।
चतुर्षु सुमहावीर्या निपेतुर्भीमविक्रमाः ॥ ६.८९.४९ ॥
அந்தக் குரங்குகள், மிகுந்த வீரியமும் அச்சமூட்டும் பராக்கிரமமும் கொண்டவர்கள், விரைவாகத் தாவி அவனுடைய நான்கு முதன்மைக் குதிரைகள் மீது பாய்ந்தனர்.
6.89.50
तेषामधिष्ठितानां तैर्वानरैः पर्वतोपमैः।
मुखेभ्यो रुधिरं व्यक्तं हयानां समवर्तत ॥ ६.८९.५० ॥
மலைகள் போன்ற அந்த வானரர்கள் அவற்றின் மேல் ஏறி நின்றபோது, குதிரைகளின் வாய்களிலிருந்து இரத்தம் தெளிவாக வழிந்தது.
6.89.51
ते हया मथिता भग्ना व्यसवो धरणीं गताः।
ते निहत्य हयांस्तस्य प्रमथ्य च महारथम्।
पुनरुत्पत्य वेगेन तस्थुर्लक्ष्मणपार्श्वतः ॥ ६.८९.५१ ॥
அந்தக் குதிரைகள் நசுக்கப்பட்டு உடைந்து உயிரற்று நிலத்தில் வீழ்ந்தன. அவர்கள் அவற்றைக் கொன்று, அவனது மகாரதனையும் நசுக்கி, மீண்டும் வேகமாகக் குதித்து லக்ஷ்மணனின் பக்கத்தில் நின்றனர்.
6.89.52
स हताश्वादवप्लुत्य रथान्मथितसारथिः।
शरवर्षेण सौमित्रिमभ्यधावत रावणिः ॥ ६.८९.५२ ॥
குதிரைகள் கொல்லப்பட்டு சாரதி நசுக்கப்பட்ட நிலையில், அந்த ராவணன் மகன் தேரிலிருந்து குதித்து அம்பு மழையைப் பொழிந்தபடி சௌமித்ரியை நோக்கி விரைந்தான்.
6.89.53
ततो महेन्द्रप्रतिमः स लक्ष्मणः
पदातिनं तं निहतैर्हयोत्तमैः।
सृजन्तमाजौ निशितान् शरोत्तमान्
भृशं तदा बाणगणैर्व्यदारयत् ॥ ६.८९.५३ ॥
அப்போது இந்திரனுக்கு நிகரான அந்த லக்ஷ்மணன், சிறந்த குதிரைகள் கொல்லப்பட்ட நிலையில் போரில் கூர்மையான சிறந்த அம்புகளை எய்துகொண்டிருந்த அந்தக் காலாளை அம்புக் கூட்டங்களால் கடுமையாகத் துளைத்தான்.