വാല്മീകി രാമായണം · സർഗം 6.93
हिन्दी · தமிழ் · తెలుగు · ಕನ್ನಡ · മലയാളം · বাংলা · मराठी · ગુજરાતી · ਪੰਜਾਬੀ · ଓଡ଼ିଆ · اردو · English · Español · Français · Deutsch · Português · Русский · 中文 · 日本語 · العربية · Bahasa Indonesia · ไทย
6.93.1
स प्रविश्य सभां राजा दीनः परमदुःखितः।
निषसादासने मुख्ये सिंहः क्रुद्ध इव श्वसन् ॥ ६.९३.१ ॥
ദീനനും അത്യന്തം ദുഃഖിതനുമായ ആ രാജാവ് സഭയിൽ പ്രവേശിച്ച് ശ്രേഷ്ഠമായ ആസനത്തിൽ ഇരുന്നു; കോപിച്ച സിംഹത്തെപ്പോലെ നെടുവീർപ്പിട്ടുകൊണ്ട്.
6.93.2
अब्रवीच्च स तान् सर्वान् बलमुख्यान् महाबलः।
रावणः प्राञ्जलिर्वाक्यं पुत्रव्यसनकर्शितः ॥ ६.९३.२ ॥
പുത്രന്റെ മരണത്താൽ ക്ഷീണിതനായ ആ മഹാബലൻ രാവണൻ കൈകൂപ്പിക്കൊണ്ട് ആ പ്രധാന സേനാനായകരോടെല്ലാം ഈ വാക്കുകൾ പറഞ്ഞു.
6.93.3
सर्वे भवन्तः सर्वेण हस्त्यश्वेन समावृताः।
निर्यान्तु रथसङ्घैश्च पादातैश्चोपशोभिताः ॥ ६.९३.३ ॥
നിങ്ങളെല്ലാവരും എല്ലാ ആനകളാലും കുതിരകളാലും ചുറ്റപ്പെട്ട്, രഥസംഘങ്ങളാലും കാലാളുകളാലും ശോഭിച്ചുകൊണ്ട് പുറപ്പെടുവിൻ.
6.93.4
एकं रामं परिक्षिप्य समरे हन्तुमर्हथ।
वर्षन्तः शरवर्षाणि प्रावृट्काल इवाम्बुदाः ॥ ६.९३.४ ॥
യുദ്ധത്തിൽ ഒറ്റയ്ക്കുള്ള രാമനെ വളഞ്ഞ് കൊല്ലണം; വർഷകാലത്തെ മേഘങ്ങൾ പോലെ അമ്പുമഴ ചൊരിഞ്ഞുകൊണ്ട്.
6.93.5
अथवाहं शरैस्तीक्ष्णैर्भिन्नगात्रं महाहवे।
भवद्भिः श्वो निहन्तास्मि रामं लोकस्य पश्यतः ॥ ६.९३.५ ॥
അല്ലെങ്കിൽ, മൂർച്ചയുള്ള അമ്പുകളാൽ ശരീരം തുളയ്ക്കപ്പെട്ട രാമനെ നാളെ മഹായുദ്ധത്തിൽ നിങ്ങളോടൊപ്പം ചേർന്ന് ലോകം കാൺകെ ഞാൻ തന്നെ കൊല്ലും.
6.93.6
इत्येतद् वाक्यमादाय राक्षसेन्द्रस्य राक्षसाः।
निर्ययुस्ते रथैः शीघ्रैर्नानानीकैश्च संयुताः ॥ ६.९३.६ ॥
ഇങ്ങനെ രാക്ഷസരാജന്റെ ഈ വാക്കുകൾ കേട്ട്, ആ രാക്ഷസന്മാർ വേഗമേറിയ രഥങ്ങളോടും വിവിധ സേനാവിഭാഗങ്ങളോടും കൂടി പുറപ്പെട്ടു.
6.93.7
परिघान् पट्टिशांश्चैव शरखड्गपरश्वधान्।
शरीरान्तकरान् सर्वे चिक्षिपुर्वानरान् प्रति ॥ ६.९३.७ ॥
ഇരുമ്പു ഗദകളും ഇരുവായ്ത്തല വാളുകളും അമ്പുകളും കത്തികളും കോടാലികളും—ശരീരത്തെ നശിപ്പിക്കുന്ന എല്ലാ ആയുധങ്ങളും—രാക്ഷസർ വാനരന്മാർക്കെതിരെ എറിഞ്ഞു.
6.93.8
वानराश्च द्रुमान् शैलान् राक्षसान् प्रति चिक्षिपुः।
स संग्रामो महाभीमः सूर्यस्योदयनं प्रति ॥ ६.९३.८ ॥
വാനരന്മാരും മരങ്ങളും പർവതശിഖരങ്ങളും രാക്ഷസന്മാർക്കെതിരെ എറിഞ്ഞു. ആ യുദ്ധം അതിഭയങ്കരമായിരുന്നു, സൂര്യോദയം വരെ തുടർന്നു.
6.93.9
रक्षसां वानराणां च तुमुलः समपद्यत।
ते गदाभिश्च चित्राभिः प्रासैः खड्गैः परश्वधैः ॥ ६.९३.९ ॥
രാക്ഷസന്മാരുടെയും വാനരന്മാരുടെയും ഇടയിൽ കനത്ത ആരവം ഉയർന്നു. അവർ വിവിധ ഗദകൾ, കുന്തങ്ങൾ, വാളുകൾ, കോടാലികൾ എന്നിവകൊണ്ട് പൊരുതി.
6.93.10
अन्योन्यं समरे जघ्नुस्तदा वानरराक्षसाः।
एवं प्रवृत्ते संग्रामे ह्यद्भुतं सुमहद्रजः ॥ ६.९३.१० ॥
അപ്പോൾ വാനരന്മാരും രാക്ഷസന്മാരും യുദ്ധക്കളത്തിൽ പരസ്പരം പ്രഹരിച്ചു. ഇങ്ങനെ യുദ്ധം ആരംഭിച്ചപ്പോൾ അത്ഭുതകരവും അതിവിപുലവുമായ പൊടി ഉയർന്നു.
6.93.11
रक्षसां वानराणां च शान्तं शोणितविस्रवैः।
मातंगरथकूलाश्च शरमत्स्या ध्वजद्रुमाः ॥ ६.९३.११ ॥
രാക്ഷസന്മാരുടെയും വാനരന്മാരുടെയും ആ പൊടി രക്തപ്രവാഹത്താൽ അടങ്ങി. ആനകളും രഥങ്ങളും അതിന്റെ തീരങ്ങളായി; അമ്പുകൾ അതിലെ മീനുകളായി; കൊടികൾ അതിലെ വൃക്ഷങ്ങളായി.
6.93.12
शरीरसंघाटवहाः प्रसस्रुः शोणितापगाः।
ततस्ते वानराः सर्वे शोणितौघपरिप्लुताः ॥ ६.९३.१२ ॥
ശരീരക്കൂമ്പാരങ്ങളെ വഹിച്ചുകൊണ്ട് രക്തനദികൾ ഒഴുകി. അപ്പോൾ വാനരന്മാരെല്ലാവരും രക്തപ്രവാഹത്തിൽ മുങ്ങിയിരുന്നു.
6.93.13
ध्वजवर्मरथानश्वान् नानाप्रहरणानि च।
आप्लुत्याप्लुत्य समरे वानरेन्द्रा बभञ्जिरे ॥ ६.९३.१३ ॥
കൊടികളും കവചങ്ങളും രഥങ്ങളും കുതിരകളും പലവിധ ആയുധങ്ങളും വാനരശ്രേഷ്ഠന്മാർ യുദ്ധത്തിൽ വീണ്ടുംവീണ്ടും ചാടിക്കയറി തകർത്തു.
6.93.14
केशान् कर्णललाटं च नासिकाश्च प्लवंगमाः।
रक्षसां दशनैस्तीक्ष्णैर्नखैश्चापि व्यकर्तयन् ॥ ६.९३.१४ ॥
വാനരന്മാർ തങ്ങളുടെ മൂർച്ചയുള്ള പല്ലുകളും നഖങ്ങളും കൊണ്ട് രാക്ഷസന്മാരുടെ മുടിയും ചെവിയും നെറ്റിയും മൂക്കും കീറിമുറിച്ചു.
6.93.15
एकैकं राक्षसं संख्ये शतं वानरपुंगवाः।
अभ्यधावन्त फलिनं वृक्षं शकुनयो यथा ॥ ६.९३.१५ ॥
യുദ്ധത്തിൽ വാനരശ്രേഷ്ഠന്മാർ ഓരോ രാക്ഷസന്റെയും മേൽ നൂറു പേരായി ചാടിവീണു; ഫലങ്ങൾ നിറഞ്ഞ മരത്തിൽ പക്ഷികൾ പായുന്നതുപോലെ.
6.93.16
तदा गदाभिर्गुर्वीभिः प्रासैः खड्गैः परश्वधैः।
निर्जघ्नुर्वानरान् घोरान् राक्षसाः पर्वतोपमाः ॥ ६.९३.१६ ॥
അപ്പോൾ പർവതസമാനരായ രാക്ഷസന്മാർ കനത്ത ഗദകൾ, കുന്തങ്ങൾ, വാളുകൾ, മഴുകൾ എന്നിവകൊണ്ട് ഭയങ്കരരായ വാനരന്മാരെ വധിച്ചു.
6.93.17
राक्षसैर्वध्यमानानां वानराणां महाचमूः।
शरण्यं शरणं याता रामं दशरथात्मजम् ॥ ६.९३.१७ ॥
രാക്ഷസന്മാരാൽ വധിക്കപ്പെട്ടുകൊണ്ടിരുന്ന വാനരസേന അഭയം നൽകാൻ യോഗ്യനായ ദശരഥപുത്രൻ രാമനെ ശരണം പ്രാപിച്ചു.
6.93.18
ततो रामो महातेजा धनुरादाय वीर्यवान्।
प्रविश्य राक्षसं सैन्यं शरवर्षं ववर्ष च ॥ ६.९३.१८ ॥
അപ്പോൾ മഹാതേജസ്വിയും വീര്യവാനുമായ രാമൻ വില്ലെടുത്ത് രാക്ഷസസേനയിലേക്ക് കടന്ന് ശരവർഷം ചൊരിഞ്ഞു.
6.93.19
प्रविष्टं तु तदा रामं मेघाः सूर्यमिवाम्बरे।
नाधिजग्मुर्महाघोरा निर्दहन्तं शराग्निना ॥ ६.९३.१९ ॥
അപ്പോൾ രാമൻ പ്രവേശിച്ചപ്പോൾ, ആകാശത്തിൽ മേഘങ്ങൾ സൂര്യനെ സമീപിക്കാത്തതുപോലെ, ഭയങ്കരരായ ശത്രുക്കൾ അമ്പുകളുടെ അഗ്നിയാൽ ദഹിപ്പിച്ചുകൊണ്ടിരുന്ന അവനെ സമീപിച്ചില്ല.
6.93.20
कृतान्येव सुघोराणि रामेण रजनीचराः।
रणे रामस्य ददृशुः कर्माण्यसुकराणि ते ॥ ६.९३.२० ॥
രാത്രിഞ്ചരന്മാരായ രാക്ഷസന്മാർ യുദ്ധത്തിൽ രാമൻ ചെയ്ത അതിഭയങ്കരവും അസാധ്യവുമായ കർമ്മങ്ങൾ കണ്ടു.
6.93.21
चालयन्तं महासैन्यं विधमन्तं महारथान्।
ददृशुस्ते न वै रामं वातं वनगतं यथा ॥ ६.९३.२१ ॥
വലിയ സേനയെ ഇളക്കി മഹാരഥന്മാരെ ചിതറിക്കുന്ന രാമനെ അവർ കണ്ടില്ല; അവൻ കാട്ടിലൂടെ വീശുന്ന കാറ്റുപോലെയായിരുന്നു.
6.93.22
छिन्नं भिन्नं शरैर्दग्धं प्रभग्नं शस्त्रपीडितम्।
बलं रामेण ददृशुर्न रामं शीघ्रकारिणम् ॥ ६.९३.२२ ॥
രാമനാൽ ഛിന്നഭിന്നമായി, അമ്പുകളാൽ ദഹിപ്പിക്കപ്പെട്ട്, പരാജയപ്പെട്ട്, ആയുധങ്ങളാൽ പീഡിതമായ സേനയെ അവർ കണ്ടു; എന്നാൽ വേഗത്തിൽ പ്രവർത്തിക്കുന്ന രാമനെ കണ്ടില്ല.
6.93.23
प्रहरन्तं शरीरेषु न ते पश्यन्ति राघवम्।
इन्द्रियार्थेषु तिष्ठन्तं भूतात्मानमिव प्रजाः ॥ ६.९३.२३ ॥
ശരീരങ്ങളിൽ പ്രഹരിച്ചുകൊണ്ടിരുന്ന രാഘവനെ അവർ കണ്ടില്ല; ഇന്ദ്രിയവിഷയങ്ങളിൽ നിലകൊള്ളുന്ന ഭൂതാത്മാവിനെ ജീവികൾ കാണാത്തതുപോലെ.
6.93.24
एष हन्ति गजानीकमेष हन्ति महारथान्।
एष हन्ति शरैस्तीक्ष्णैः पदातीन् वाजिभिः सह ॥ ६.९३.२४ ॥
ഇവൻ ആനപ്പടയെ വധിക്കുന്നു; ഇവൻ മഹാരഥന്മാരെ വധിക്കുന്നു; ഇവൻ മൂർച്ചയുള്ള അമ്പുകളാൽ കാലാളുകളെയും കുതിരപ്പടയാളികളെയും ഒരുമിച്ചു വധിക്കുന്നു.
6.93.25
अन्योन्यं कुपिता जघ्नुः सादृश्याद् राघवस्य तु ॥ ६.९३.२५ ॥
കോപിച്ച് അവർ പരസ്പരം പ്രഹരിച്ചു; രാഘവന്റെ സാദൃശ്യമാണ് അതിന് കാരണം.
6.93.26
न ते ददृशिरे रामं दहन्तमपि वाहिनीम्।
मोहिताः परमास्त्रेण गान्धर्वेण महात्मना ॥ ६.९३.२६ ॥
സൈന്യത്തെ ദഹിപ്പിക്കുമ്പോഴും അവർക്ക് രാമനെ കാണാനായില്ല; മഹാത്മാവിന്റെ ഗാന്ധർവ പരമാസ്ത്രത്താൽ അവർ മോഹിതരായി.
6.93.27
ते तु रामसहस्राणि रणे पश्यन्ति राक्षसाः।
पुनः पश्यन्ति काकुत्स्थमेकमेव महाहवे ॥ ६.९३.२७ ॥
ആ രാക്ഷസർ യുദ്ധത്തിൽ ആയിരം രാമന്മാരെ കാണുന്നു; വീണ്ടും ആ മഹായുദ്ധത്തിൽ ഒരേ ഒരു കാകുത്സ്ഥനെ കാണുന്നു.
6.93.28
भ्रमन्तीं काञ्चनीं कोटिं कार्मुकस्य महात्मनः।
अलातचक्रप्रतिमां ददृशुस्ते न राघवम् ॥ ६.९३.२८ ॥
മഹാത്മാവിന്റെ വില്ലിന്റെ കറങ്ങുന്ന സ്വർണ്ണ അഗ്രം അലാതചക്രംപോലെയായിരുന്നു; എങ്കിലും അവർ രാഘവനെ കണ്ടില്ല.
6.93.29
शरीरनाभि सत्त्वार्चिः शरारं नेमिकार्मुकम्।
ज्याघोषतलनिर्घोषं तेजोबुद्धिगुणप्रभम् ॥ ६.९३.२९ ॥
അതിന്റെ ശരീരം നാഭി, സത്ത്വം ജ്വാല; ശരാരം (ആരക്കാലുകൾ), നേമിക്കാർമുകം (ചക്രവില്ല്); ഞാണൊലിയും കൈത്തലശബ്ദവുമാണ് അതിന്റെ ഘോഷം; തേജസ്സ്, ബുദ്ധി, ഗുണങ്ങൾ എന്നിവയാൽ അത് പ്രകാശിച്ചു.
6.93.30
दिव्यास्त्रगुणपर्यन्तं निघ्नन्तं युधि राक्षसान्।
ददृशू रामचक्रं तत् कालचक्रमिव प्रजाः ॥ ६.९३.३० ॥
യുദ്ധത്തിൽ രാക്ഷസരെ സംഹരിക്കുന്ന, ദിവ്യാസ്ത്രങ്ങളുടെ ഞാണിന്റെ അറ്റത്തുള്ള ആ രാമചക്രം അവർ കണ്ടു; പ്രജകൾ കാലചക്രത്തെ കാണുന്നതുപോലെ.
6.93.31
अनीकं दशसाहस्रं रथानां वातरंहसाम्।
अष्टादश सहस्राणि कुञ्जराणां तरस्विनाम् ॥ ६.९३.३१ ॥
കാറ്റിന്റെ വേഗമുള്ള പതിനായിരം രഥങ്ങളുടെ സേനയും ചുറുചുറുക്കുള്ള പതിനെട്ടായിരം ആനകളും.
6.93.32
चतुर्दश सहस्राणि सारोहाणां च वाजिनाम्।
पूर्णे शतसहस्रे द्वे राक्षसानां पदातिनाम् ॥ ६.९३.३२ ॥
പതിന്നാലായിരം കുതിരപ്പടയാളികളും രാക്ഷസരുടെ രണ്ടു ലക്ഷം കാലാൾപ്പടയാളികളും.
6.93.33
दिवसस्याष्टभागेन शरैरग्निशिखोपमैः।
हतान्येकेन रामेण रक्षसां कामरूपिणाम् ॥ ६.९३.३३ ॥
ഒരു ദിവസത്തിന്റെ എട്ടിലൊന്ന് സമയംകൊണ്ട്, അഗ്നിജ്വാലകൾ പോലുള്ള അമ്പുകളാൽ, ഒറ്റയ്ക്ക് രാമൻ ഇച്ഛാനുസാരം രൂപം മാറ്റുന്ന രാക്ഷസരെ വധിച്ചു.
6.93.34
ते हताश्वा हतरथाः शान्ता विमथितध्वजाः।
अभिपेतुः पुरीं लङ्कां हतशेषा निशाचराः ॥ ६.९३.३४ ॥
കുതിരകൾ ചത്തും രഥങ്ങൾ തകർന്നും കൊടികൾ ഒടിഞ്ഞും ശാന്തരായ ശേഷിച്ച നിശാചരർ ലങ്കാനഗരിയിലേക്ക് ഓടിക്കയറി.
6.93.35
हतैर्गजपदात्यश्वैस्तद् बभूव रणाजिरम्।
आक्रीडभूमिः क्रुद्धस्य रुद्रस्येव महात्मनः ॥ ६.९३.३५ ॥
ചത്തുവീണ ആനകളും കാലാൾപ്പടയാളികളും കുതിരകളും കൊണ്ട് ആ യുദ്ധഭൂമി കോപിച്ച മഹാത്മാവായ രുദ്രന്റെ കളിക്കളംപോലെയായി.
6.93.36
ततो देवाः सगन्धर्वाः सिद्धाश्च परमर्षयः।
साधु साध्विति रामस्य तत् कर्म समपूजयन् ॥ ६.९३.३६ ॥
അപ്പോൾ ഗന്ധർവന്മാരോടുകൂടിയ ദേവന്മാരും സിദ്ധന്മാരും മഹർഷിമാരും "സാധു, സാധു" എന്നുപറഞ്ഞ് രാമന്റെ ആ കർമ്മത്തെ പൂർണ്ണമായി പുകഴ്ത്തി.
6.93.37
अब्रवीच्च तदा रामः सुग्रीवं प्रत्यनन्तरम्।
विभीषणं च धर्मात्मा हनूमन्तं च वानरम् ॥ ६.९३.३७ ॥
അപ്പോൾ ധർമ്മാത്മാവായ രാമൻ അടുത്തുനിന്ന സുഗ്രീവനോടും വിഭീഷണനോടും വാനരനായ ഹനുമാനോടും പറഞ്ഞു.
6.93.38
जाम्बवन्तं हरिश्रेष्ठं मैन्दं द्विविदमेव च।
एतदस्त्रबलं दिव्यं मम वा त्र्यम्बकस्य वा ॥ ६.९३.३८ ॥
ജാംബവാനും വാനരശ്രേഷ്ഠനായ മൈന്ദനും ദ്വിവിദനും ഇതു കാണുക; ഈ ദിവ്യാസ്ത്രബലം എന്റേതോ ത്ര്യംബകന്റേതോ.
6.93.39
निहत्य तां राक्षसराजवाहिनीं
रामस्तदा शक्रसमो महात्मा।
अस्त्रेषु शस्त्रेषु जितक्लमश्च
संस्तूयते देवगणैः प्रहृष्टैः ॥ ६.९३.३९ ॥
രാക്ഷസരാജാവിന്റെ ആ സേനയെ നശിപ്പിച്ച, ഇന്ദ്രസമനായ മഹാത്മാവായ രാമൻ, അസ്ത്രശസ്ത്രങ്ങളിൽ ക്ഷീണം ജയിച്ചവനായി, സന്തുഷ്ടരായ ദേവഗണങ്ങളാൽ സ്തുതിക്കപ്പെടുന്നു.