ਵਾਲਮੀਕਿ ਰਾਮਾਇਣ · ਸਰਗ 6.99
हिन्दी · தமிழ் · తెలుగు · ಕನ್ನಡ · മലയാളം · বাংলা · मराठी · ગુજરાતી · ਪੰਜਾਬੀ · ଓଡ଼ିଆ · اردو · English · Español · Français · Deutsch · Português · Русский · 中文 · 日本語 · العربية · Bahasa Indonesia · ไทย
6.99.1
महोदरमहापार्श्वौ हतौ दृष्ट्वा स रावणः।
तस्मिंश्च निहते वीरे विरूपाक्षे महाबले ॥ ६.९९.१ ॥
ਮਹੋਦਰ ਅਤੇ ਮਹਾਪਾਰਸ਼੍ਵ ਮਾਰੇ ਗਏ ਵੇਖ ਕੇ, ਅਤੇ ਉਸ ਵੀਰ ਵਿਰੂਪਾਕਸ਼ ਦੇ ਮਾਰੇ ਜਾਣ ਤੇ, ਮਹਾਬਲੀ ਰਾਵਣ...
6.99.2
आविवेश महान् क्रोधो रावणं तु महामृधे।
सूतं संचोदयामास वाक्यं चेदमुवाच ह ॥ ६.९९.२ ॥
ਮਹਾਯੁੱਧ ਵਿੱਚ ਰਾਵਣ ਦੇ ਅੰਦਰ ਮਹਾਨ ਕ੍ਰੋਧ ਸਮਾ ਗਿਆ। ਉਸ ਨੇ ਸਾਰਥੀ ਨੂੰ ਅੱਗੇ ਵਧਾਉਣ ਲਈ ਪ੍ਰੇਰਿਆ ਅਤੇ ਇਹ ਬਚਨ ਕਹੇ।
6.99.3
निहतानाममात्यानां रुद्धस्य नगरस्य च।
दुःखमेवापनेष्यामि हत्वा तौ रामलक्ष्मणौ ॥ ६.९९.३ ॥
ਮਾਰੇ ਗਏ ਮੰਤਰੀਆਂ ਅਤੇ ਘੇਰੇ ਗਏ ਨਗਰ ਦਾ ਦੁੱਖ, ਉਨ੍ਹਾਂ ਰਾਮ ਲਕਸ਼ਮਣ ਨੂੰ ਮਾਰ ਕੇ ਮੈਂ ਜ਼ਰੂਰ ਦੂਰ ਕਰਾਂਗਾ।
6.99.4
रामवृक्षं रणे हन्मि सीतापुष्पफलप्रदम्।
प्रशाखा यस्य सुग्रीवो जाम्बवान् कुमुदो नलः ॥ ६.९९.४ ॥
ਰਣ ਵਿੱਚ ਮੈਂ ਰਾਮ-ਰੁੱਖ ਨੂੰ ਵੱਢਾਂਗਾ, ਜੋ ਸੀਤਾ ਰੂਪੀ ਫੁੱਲ ਤੇ ਫਲ ਦਿੰਦਾ ਹੈ; ਉਸ ਦੀਆਂ ਟਹਿਣੀਆਂ ਸੁਗ੍ਰੀਵ, ਜਾਂਬਵਾਨ, ਕੁਮੁਦ, ਨਲ ਹਨ।
6.99.5
द्विविदश्चैव मैन्दश्च अङ्गदो गन्धमादनः।
हनूमांश्च सुषेणश्च सर्वे च हरियूथपाः ॥ ६.९९.५ ॥
ਦ੍ਵਿਵਿਦ ਤੇ ਮੈਂਦ, ਅੰਗਦ ਤੇ ਗੰਧਮਾਦਨ, ਹਨੂਮਾਨ ਤੇ ਸੁਸ਼ੇਣ, ਅਤੇ ਸਾਰੇ ਵਾਨਰ-ਯੂਥਪਤੀ।
6.99.6
स दिशो दश घोषेण रथस्यातिरथो महान्।
नादयन् प्रययौ तूर्णं राघवं चाभ्यधावत ॥ ६.९९.६ ॥
ਉਹ ਮਹਾਰਥੀ ਰਥ ਦੀ ਘੂੰਕਾਰ ਨਾਲ ਦਸਾਂ ਦਿਸ਼ਾਵਾਂ ਨੂੰ ਗੂੰਜਾਉਂਦਾ ਛੇਤੀ ਅੱਗੇ ਵਧਿਆ ਤੇ ਰਾਘਵ ਵੱਲ ਦੌੜਿਆ।
6.99.7
पूरिता तेन शब्देन सनदीगिरिकानना।
संचचाल मही सर्वा त्रस्तसिंहमृगद्विजा ॥ ६.९९.७ ॥
ਉਸ ਆਵਾਜ਼ ਨਾਲ ਨਦੀਆਂ, ਪਰਬਤਾਂ ਅਤੇ ਜੰਗਲਾਂ ਸਮੇਤ ਸਾਰੀ ਧਰਤੀ ਭਰ ਗਈ; ਸ਼ੇਰ, ਹਿਰਨ ਅਤੇ ਪੰਛੀ ਡਰ ਗਏ, ਸਾਰੀ ਧਰਤੀ ਕੰਬ ਉੱਠੀ।
6.99.8
तामसं सुमहाघोरं चकारास्त्रं सुदारुणम्।
निर्ददाह कपीन् सर्वांस्ते प्रपेतुः समन्ततः ॥ ६.९९.८ ॥
ਉਸ ਨੇ ਬਹੁਤ ਭਿਆਨਕ ਤਾਮਸ ਅਸਤ੍ਰ ਚਲਾਇਆ; ਉਹ ਸਾਰੇ ਬਾਂਦਰਾਂ ਨੂੰ ਸਾੜ ਗਿਆ, ਉਹ ਚਾਰੇ ਪਾਸੇ ਡਿੱਗ ਪਏ।
6.99.9
उत्पपात रजो भूमौ तैर्भग्नैः सम्प्रधावितैः।
नहि तत् सहितुं शेकुर्ब्रह्मणा निर्मितं स्वयम् ॥ ६.९९.९ ॥
ਖਿੰਡ ਕੇ ਭੱਜਦੇ ਉਨ੍ਹਾਂ ਕਾਰਨ ਧਰਤੀ ਤੋਂ ਧੂੜ ਉੱਠੀ; ਬ੍ਰਹਮਾ ਦੀ ਆਪਣੀ ਰਚੀ ਹੋਈ ਉਹ ਧੂੜ ਉਹ ਸਹਿ ਨਾ ਸਕੇ।
6.99.10
तान्यनीकान्यनेकानि रावणस्य शरोत्तमैः।
दृष्ट्वा भग्नानि शतशो राघवः पर्यवस्थितः ॥ ६.९९.१० ॥
ਰਾਵਣ ਦੀਆਂ ਉਨ੍ਹਾਂ ਅਨੇਕ ਫ਼ੌਜਾਂ ਨੂੰ ਉੱਤਮ ਤੀਰਾਂ ਨਾਲ ਸੈਂਕੜਿਆਂ ਵਿੱਚ ਟੁੱਟਦਾ ਵੇਖ ਕੇ ਰਾਘਵ ਦ੍ਰਿੜ੍ਹਤਾ ਨਾਲ ਖੜ੍ਹਾ ਰਿਹਾ।
6.99.11
ततो राक्षसशार्दूलो विद्राव्य हरिवाहिनीम्।
स ददर्श ततो रामं तिष्ठन्तमपराजितम् ॥ ६.९९.११ ॥
ਫਿਰ ਰਾਖ਼ਸ਼ਾਂ ਵਿੱਚ ਸ਼ੇਰ ਵਰਗੇ ਉਸ ਨੇ ਬਾਂਦਰਾਂ ਦੀ ਸੈਨਾ ਨੂੰ ਭਜਾ ਕੇ ਉੱਥੇ ਅਪਰਾਜਿਤ ਰਾਮ ਨੂੰ ਖੜ੍ਹਾ ਵੇਖਿਆ।
6.99.12
लक्ष्मणेन सह भ्रात्रा विष्णुना वासवं यथा।
आलिखन्तमिवाकाशमवष्टभ्य महद् धनुः ॥ ६.९९.१२ ॥
ਭਰਾ ਲਕਸ਼ਮਣ ਨਾਲ, ਜਿਵੇਂ ਇੰਦਰ ਨਾਲ ਵਿਸ਼ਨੂੰ, ਵੱਡਾ ਧਨੁਸ਼ ਫੜ ਕੇ ਅਕਾਸ਼ ਨੂੰ ਜਿਵੇਂ ਚਿੱਤਰਦੇ ਹੋਏ ਖੜ੍ਹੇ ਸਨ।
6.99.13
पद्मपत्रविशालाक्षं दीर्घबाहुमरिंदमम्।
ततो रामो महातेजाः सौमित्रिसहितो बली ॥ ६.९९.१३ ॥
ਕਮਲ ਦੀ ਪੱਤੀ ਵਰਗੀਆਂ ਵਿਸ਼ਾਲ ਅੱਖਾਂ ਵਾਲੇ, ਲੰਬੀਆਂ ਬਾਹਾਂ ਵਾਲੇ, ਵੈਰੀਆਂ ਦਾ ਦਮਨ ਕਰਨ ਵਾਲੇ, ਮਹਾਤੇਜਸਵੀ, ਬਲਵਾਨ ਰਾਮ ਉਦੋਂ ਸੌਮਿਤ੍ਰਿ ਨਾਲ ਸਨ।
6.99.14
वानरांश्च रणे भग्नानापतन्तं च रावणम्।
समीक्ष्य राघवो हृष्टो मध्ये जग्राह कार्मुकम् ॥ ६.९९.१४ ॥
ਰਣ ਵਿੱਚ ਵਾਨਰਾਂ ਨੂੰ ਭੱਜਦੇ ਅਤੇ ਰਾਵਣ ਨੂੰ ਅੱਗੇ ਵਧਦੇ ਵੇਖ ਕੇ ਰਾਘਵ ਖੁਸ਼ ਹੋਏ ਅਤੇ ਵਿਚਕਾਰੋਂ ਧਨੁਸ਼ ਚੁੱਕ ਲਿਆ।
6.99.15
विस्फारयितुमारेभे ततः स धनुरुत्तमम्।
महावेगं महानादं निर्भिन्दन्निव मेदिनीम् ॥ ६.९९.१५ ॥
ਫਿਰ ਉਨ੍ਹਾਂ ਨੇ ਉਸ ਉੱਤਮ ਧਨੁਸ਼ ਨੂੰ ਖਿੱਚਣਾ ਸ਼ੁਰੂ ਕੀਤਾ; ਉਸ ਦਾ ਵੇਗ ਅਤੇ ਨਾਦ ਐਸਾ ਸੀ ਜਿਵੇਂ ਧਰਤੀ ਨੂੰ ਪਾੜ ਰਿਹਾ ਹੋਵੇ।
6.99.16
रावणस्य च बाणौघै रामविस्फारितेन च।
शब्देन राक्षसास्तेन पेतुश्च शतशस्तदा ॥ ६.९९.१६ ॥
ਰਾਵਣ ਦੇ ਤੀਰਾਂ ਦੀ ਬੌਛਾਰ ਅਤੇ ਰਾਮ ਦੇ ਧਨੁਸ਼ ਖਿੱਚਣ ਦੀ ਆਵਾਜ਼ ਨਾਲ ਉਸ ਵੇਲੇ ਸੈਂਕੜੇ ਰਾਖਸ਼ ਡਿੱਗ ਪਏ।
6.99.17
तयोः शरपथं प्राप्य रावणो राजपुत्रयोः।
स बभौ च यथा राहुः समीपे शशिसूर्ययोः ॥ ६.९९.१७ ॥
ਉਨ੍ਹਾਂ ਦੋਵਾਂ ਰਾਜਕੁਮਾਰਾਂ ਦੇ ਤੀਰਾਂ ਦੇ ਰਾਹ ਵਿੱਚ ਪਹੁੰਚ ਕੇ ਰਾਵਣ ਚੰਦਰਮਾ ਤੇ ਸੂਰਜ ਦੇ ਨੇੜੇ ਰਾਹੂ ਵਾਂਗ ਸ਼ੋਭਿਤ ਹੋਇਆ।
6.99.18
तमिच्छन् प्रथमं योद्धुं लक्ष्मणो निशितैः शरैः।
मुमोच धनुरायम्य शरानग्निशिखोपमान् ॥ ६.९९.१८ ॥
ਉਸ ਨਾਲ ਪਹਿਲਾਂ ਲੜਨ ਦੀ ਇੱਛਾ ਨਾਲ ਲਕਸ਼ਮਣ ਨੇ ਧਨੁਸ਼ ਖਿੱਚ ਕੇ ਅੱਗ ਦੀਆਂ ਲਾਟਾਂ ਵਰਗੇ ਤਿੱਖੇ ਤੀਰ ਛੱਡੇ।
6.99.19
तान् मुक्तमात्रानाकाशे लक्ष्मणेन धनुष्मता।
बाणान् बाणैर्महातेजा रावणः प्रत्यवारयत् ॥ ६.९९.१९ ॥
ਧਨੁੱਖਧਾਰੀ ਲਕਸ਼ਮਣ ਵੱਲੋਂ ਅਕਾਸ਼ ਵਿੱਚ ਛੱਡੇ ਗਏ ਉਨ੍ਹਾਂ ਬਾਣਾਂ ਨੂੰ ਮਹਾਤੇਜਸਵੀ ਰਾਵਣ ਨੇ ਆਪਣੇ ਬਾਣਾਂ ਨਾਲ ਹੀ ਰੋਕ ਦਿੱਤਾ।
6.99.20
एकमेकेन बाणेन त्रिभिस्त्रीन् दशभिर्दश।
लक्ष्मणस्य प्रचिच्छेद दर्शयन् पाणिलाघवम् ॥ ६.९९.२० ॥
ਇੱਕ-ਇੱਕ ਬਾਣ ਨਾਲ, ਤਿੰਨਾਂ ਨਾਲ ਤਿੰਨ ਅਤੇ ਦਸਾਂ ਨਾਲ ਦਸ ਨੂੰ ਕੱਟਦਿਆਂ, ਰਾਵਣ ਨੇ ਲਕਸ਼ਮਣ ਦੇ ਬਾਣ ਕੱਟੇ ਅਤੇ ਆਪਣੀ ਹੱਥ-ਫੁਰਤੀ ਦਿਖਾਈ।
6.99.21
अभ्यतिक्रम्य सौमित्रिं रावणः समितिंजयः।
आससाद रणे रामं स्थितं शैलमिवापरम् ॥ ६.९९.२१ ॥
ਲਕਸ਼ਮਣ ਨੂੰ ਪਿੱਛੇ ਛੱਡ ਕੇ ਯੁੱਧਵਿਜੇਤਾ ਰਾਵਣ ਰਣ-ਭੂਮੀ ਵਿੱਚ ਦੂਜੇ ਪਰਬਤ ਵਾਂਗ ਖੜ੍ਹੇ ਰਾਮ ਕੋਲ ਪਹੁੰਚਿਆ।
6.99.22
स राघवं समासाद्य क्रोधसंरक्तलोचनः।
व्यसृजच्छरवर्षाणि रावणो राक्षसेश्वरः ॥ ६.९९.२२ ॥
ਕ੍ਰੋਧ ਨਾਲ ਲਾਲ ਅੱਖਾਂ ਵਾਲਾ ਰਾਕਸ਼ਸਰਾਜ ਰਾਵਣ ਰਾਘਵ ਕੋਲ ਪਹੁੰਚਿਆ ਅਤੇ ਬਾਣਾਂ ਦੀ ਵਰਖਾ ਕਰਨ ਲੱਗਾ।
6.99.23
शरधारास्ततो रामो रावणस्य धनुश्च्युताः।
दृष्ट्वैवापतिताः शीघ्रं भल्लाञ्जग्राह सत्वरम् ॥ ६.९९.२३ ॥
ਤਦ ਰਾਮ ਨੇ ਰਾਵਣ ਦੇ ਧਨੁੱਖ ਤੋਂ ਛੁੱਟੀਆਂ ਬਾਣਾਂ ਦੀਆਂ ਧਾਰਾਵਾਂ ਨੂੰ ਤੇਜ਼ੀ ਨਾਲ ਆਉਂਦਿਆਂ ਦੇਖਿਆ ਅਤੇ ਝੱਟ ਭੱਲ ਬਾਣ ਫੜ ਲਏ।
6.99.24
ताञ्छरौघांस्ततो भल्लैस्तीक्ष्णैश्चिच्छेद राघवः।
दीप्यमानान् महाघोराञ्छरानाशीविषोपमान् ॥ ६.९९.२४ ॥
ਫਿਰ ਰਾਘਵ ਨੇ ਤਿੱਖੇ ਭੱਲ ਬਾਣਾਂ ਨਾਲ ਉਨ੍ਹਾਂ ਬਾਣਾਂ ਦੇ ਪ੍ਰਵਾਹ ਨੂੰ ਕੱਟ ਦਿੱਤਾ; ਉਹ ਦਮਕਦੇ, ਬਹੁਤ ਭਿਆਨਕ ਅਤੇ ਜ਼ਹਿਰੀਲੇ ਸੱਪਾਂ ਵਰਗੇ ਸਨ।
6.99.25
राघवो रावणं तूर्णं रावणो राघवं तथा।
अन्योन्यं विविधैस्तीक्ष्णैः शरवर्षैर्ववर्षतुः ॥ ६.९९.२५ ॥
ਰਾਘਵ ਨੇ ਛੇਤੀ ਰਾਵਣ ਉੱਤੇ ਅਤੇ ਰਾਵਣ ਨੇ ਰਾਘਵ ਉੱਤੇ, ਇੱਕ-ਦੂਜੇ ਉੱਤੇ ਕਈ ਤਿੱਖੇ ਬਾਣਾਂ ਦੀ ਵਰਖਾ ਕੀਤੀ।
6.99.26
चेरतुश्च चिरं चित्रं मण्डलं सव्यदक्षिणम्।
बाणवेगात् समुत्क्षिप्तावन्योन्यमपराजितौ ॥ ६.९९.२६ ॥
ਉਹ ਦੋਵੇਂ ਬਹੁਤ ਦੇਰ ਅਜੀਬ ਢੰਗ ਨਾਲ ਖੱਬੇ-ਸੱਜੇ ਚੱਕਰਾਕਾਰ ਘੁੰਮਦੇ ਰਹੇ; ਬਾਣਾਂ ਦੇ ਵੇਗ ਨਾਲ ਉਛਲੇ ਹੋਏ, ਇੱਕ-ਦੂਜੇ ਤੋਂ ਅਜੇਤੂ।
6.99.27
तयोर्भूतानि वित्रेसुर्युगपत् सम्प्रयुध्यतोः।
रौद्रयोः सायकमुचोर्यमान्तकनिकाशयोः ॥ ६.९९.२७ ॥
ਇਕੱਠੇ ਲੜ ਰਹੇ ਉਨ੍ਹਾਂ ਦੋਹਾਂ ਨੂੰ ਵੇਖ ਕੇ ਜੀਵ ਡਰ ਗਏ; ਬਾਣ ਛੱਡਦੇ ਉਹ ਭਿਆਨਕ ਦੋਵੇਂ ਯਮ ਅਤੇ ਅੰਤਕ ਵਰਗੇ ਸਨ।
6.99.28
सततं विविधैर्बाणैर्बभूव गगनं तदा।
घनैरिवातपापाये विद्युन्मालासमाकुलैः ॥ ६.९९.२८ ॥
ਫਿਰ ਅਕਾਸ਼ ਲਗਾਤਾਰ ਕਈ ਤਰ੍ਹਾਂ ਦੇ ਬਾਣਾਂ ਨਾਲ ਭਰ ਗਿਆ, ਜਿਵੇਂ ਗਰਮੀ ਦੇ ਅੰਤ ਵਿੱਚ ਬਿਜਲੀ ਦੀਆਂ ਮਾਲਾਵਾਂ ਨਾਲ ਭਰੇ ਬੱਦਲ।
6.99.29
गवाक्षितमिवाकाशं बभूव शरवृष्टिभिः।
महावेगैः सुतीक्ष्णाग्रैर्गृध्रपत्रैः सुवाजितैः ॥ ६.९९.२९ ॥
ਬਾਣਾਂ ਦੀ ਵਰਖਾ ਨਾਲ ਅਕਾਸ਼ ਝਰੋਖਿਆਂ ਵਾਂਗ ਵਿੰਨ੍ਹਿਆ ਗਿਆ; ਵੇਗਵਾਨ, ਬਹੁਤ ਤਿੱਖੇ ਸਿਰਿਆਂ ਵਾਲੇ, ਗਿੱਧ ਦੇ ਖੰਭਾਂ ਵਾਲੇ ਬਾਣਾਂ ਨਾਲ।
6.99.30
शरान्धकारमाकाशं चक्रतुः परमं तदा।
गतेऽस्तं तपने चापि महामेघाविवोत्थितौ ॥ ६.९९.३० ॥
ਫਿਰ ਉਨ੍ਹਾਂ ਦੋਹਾਂ ਨੇ ਅਕਾਸ਼ ਨੂੰ ਬਾਣਾਂ ਦੇ ਘਨੇ ਹਨੇਰੇ ਨਾਲ ਭਰ ਦਿੱਤਾ; ਸੂਰਜ ਡੁੱਬਣ ਮਗਰੋਂ ਉੱਠੇ ਦੋ ਮਹਾਂ ਬੱਦਲਾਂ ਵਾਂਗ।
6.99.31
तयोरभून्महायुद्धमन्योन्यवधकांक्षिणोः।
अनासाद्यमचिन्त्यं च वृत्रवासवयोरिव ॥ ६.९९.३१ ॥
ਇੱਕ-ਦੂਜੇ ਦਾ ਵਧ ਕਰਨ ਦੀ ਇੱਛਾ ਰੱਖਣ ਵਾਲੇ ਉਹਨਾਂ ਦੋਹਾਂ ਵਿਚਕਾਰ ਮਹਾਨ ਯੁੱਧ ਛਿੜ ਪਿਆ; ਇਹ ਵ੍ਰਿਤਰ ਅਤੇ ਵਾਸਵ (ਇੰਦਰ) ਦੇ ਯੁੱਧ ਵਾਂਗ ਅਦੁੱਤੀ ਅਤੇ ਅਕਲਪਨੀਯ ਸੀ।
6.99.32
उभौ हि परमेष्वासावुभौ युद्धविशारदौ।
उभावस्त्रविदां मुख्यावुभौ युद्धे विचेरतुः ॥ ६.९९.३२ ॥
ਦੋਵੇਂ ਮਹਾਨ ਧਨੁੱਖਧਾਰੀ ਸਨ, ਦੋਵੇਂ ਯੁੱਧ ਵਿੱਚ ਨਿਪੁੰਨ ਸਨ, ਦੋਵੇਂ ਅਸਤ੍ਰ-ਵਿਦਿਆ ਜਾਣਨ ਵਾਲਿਆਂ ਵਿੱਚ ਸ੍ਰੇਸ਼ਠ ਸਨ; ਦੋਵੇਂ ਯੁੱਧ ਵਿੱਚ ਵਿਚਰ ਰਹੇ ਸਨ।
6.99.33
उभौ हि येन व्रजतस्तेन तेन शरोर्मयः।
ऊर्मयो वायुना विद्धा जग्मुः सागरयोरिव ॥ ६.९९.३३ ॥
ਦੋਵੇਂ ਜਿੱਧਰ ਵੀ ਜਾਂਦੇ, ਉੱਧਰ ਹੀ ਬਾਣਾਂ ਦੀਆਂ ਲਹਿਰਾਂ ਉੱਠਦੀਆਂ; ਹਵਾ ਨਾਲ ਟਕਰਾਈਆਂ ਦੋ ਸਮੁੰਦਰਾਂ ਦੀਆਂ ਲਹਿਰਾਂ ਵਾਂਗ ਉਹ ਅੱਗੇ ਵਧਦੀਆਂ।
6.99.34
ततः संसक्तहस्तस्तु रावणो लोकरावणः।
नाराचमालां रामस्य ललाटे प्रत्यमुञ्चत ॥ ६.९९.३४ ॥
ਫਿਰ ਸਾਰੇ ਲੋਕਾਂ ਨੂੰ ਡਰਾਉਣ ਵਾਲੇ ਰਾਵਣ ਨੇ ਹੱਥ ਵਿੱਚ ਬਾਣ ਚਾੜ੍ਹ ਕੇ ਰਾਮ ਦੇ ਮੱਥੇ ਉੱਤੇ ਲੋਹੇ ਦੇ ਬਾਣਾਂ ਦੀ ਮਾਲਾ ਛੱਡੀ।
6.99.35
रौद्रचापप्रयुक्तां तां नीलोत्पलदलप्रभाम्।
शिरसाधारयद् रामो न व्यथामभ्यपद्यत ॥ ६.९९.३५ ॥
ਭਿਆਨਕ ਧਨੁੱਖ ਤੋਂ ਛੱਡੀ ਗਈ, ਨੀਲੇ ਕਮਲ ਦੀਆਂ ਪੱਤੀਆਂ ਵਰਗੀ ਆਭਾ ਵਾਲੀ ਉਸ ਮਾਲਾ ਨੂੰ ਰਾਮ ਨੇ ਸਿਰ ਉੱਤੇ ਧਾਰਿਆ; ਉਹਨਾਂ ਨੂੰ ਕੋਈ ਪੀੜ ਨਾ ਹੋਈ।
6.99.36
अथ मन्त्रानपि जपन् रौद्रमस्त्रमुदीरयन्।
शरान् भूयः समादाय रामः क्रोधसमन्वितः ॥ ६.९९.३६ ॥
ਫਿਰ ਰਾਮ ਨੇ ਮੰਤਰਾਂ ਦਾ ਜਾਪ ਕਰਦਿਆਂ ਭਿਆਨਕ ਅਸਤ੍ਰ ਦਾ ਪ੍ਰਯੋਗ ਕੀਤਾ ਅਤੇ ਕ੍ਰੋਧ ਨਾਲ ਭਰ ਕੇ ਫਿਰ ਬਾਣ ਚੁੱਕੇ।
6.99.37
मुमोच च महातेजाश्चापमायम्य वीर्यवान्।
तान् शरान् राक्षसेन्द्राय चिक्षेपाच्छिन्नसायकः ॥ ६.९९.३७ ॥
ਮਹਾਤੇਜਸਵੀ ਅਤੇ ਵੀਰਜਵਾਨ ਰਾਮ ਨੇ ਧਨੁਸ਼ ਖਿੱਚ ਕੇ ਉਹ ਬਾਣ ਛੱਡੇ; ਅਟੁੱਟ ਬਾਣ ਰਾਕਸ਼ਸਰਾਜ ਵੱਲ ਚਲਾਏ।
6.99.38
ते महामेघसंकाशे कवचे पतिताः शराः।
अवध्ये राक्षसेन्द्रस्य न व्यथां जनयंस्तदा ॥ ६.९९.३८ ॥
ਮਹਾਮੇਘ ਵਰਗੇ ਕਵਚ ਉੱਤੇ ਡਿੱਗੇ ਉਹ ਬਾਣ ਅਵੱਧ ਰਾਕਸ਼ਸੇਂਦਰ ਨੂੰ ਉਸ ਵੇਲੇ ਕੋਈ ਪੀੜ ਨਾ ਦੇ ਸਕੇ।
6.99.39
पुनरेवाथ तं रामो रथस्थं राक्षसाधिपम्।
ललाटे परमास्त्रेण सर्वास्त्रकुशलोऽभिनत् ॥ ६.९९.३९ ॥
ਫਿਰ ਸਾਰੇ ਅਸਤ੍ਰਾਂ ਵਿੱਚ ਨਿਪੁੰਨ ਰਾਮ ਨੇ ਰਥ ਉੱਤੇ ਖੜ੍ਹੇ ਉਸ ਰਾਕਸ਼ਸਾਧਿਪ ਦੇ ਮੱਥੇ ਉੱਤੇ ਪਰਮ ਅਸਤ੍ਰ ਨਾਲ ਵਾਰ ਕੀਤਾ।
6.99.40
ते भित्त्वा बाणरूपाणि पञ्चशीर्षा इवोरगाः।
श्वसन्तो विविशुर्भूमिं रावणप्रतिकूलिताः ॥ ६.९९.४० ॥
ਬਾਣ-ਰੂਪ ਉਹ ਸੱਪ ਪੰਜ ਸਿਰਾਂ ਵਾਲੇ ਨਾਗਾਂ ਵਾਂਗ ਫੁੰਕਾਰਦੇ, ਰਾਵਣ ਦੁਆਰਾ ਰੋਕੇ ਜਾ ਕੇ, ਵਿੰਨ੍ਹ ਕੇ ਧਰਤੀ ਵਿੱਚ ਜਾ ਵੜੇ।
6.99.41
निहत्य राघवस्यास्त्रं रावणः क्रोधमूर्च्छितः।
आसुरं सुमहाघोरमस्त्रं प्रादुश्चकार सः ॥ ६.९९.४१ ॥
ਰਾਘਵ ਦੇ ਅਸਤ੍ਰ ਨੂੰ ਨਸ਼ਟ ਕਰਕੇ, ਕ੍ਰੋਧ ਨਾਲ ਮੂਰਛਿਤ ਰਾਵਣ ਨੇ ਅਤਿ ਭਿਆਨਕ ਆਸੁਰ ਅਸਤ੍ਰ ਪ੍ਰਗਟ ਕੀਤਾ।
6.99.42
सिंहव्याघ्रमुखांश्चापि कङ्ककोकमुखानपि।
गृध्रश्येनमुखांश्चापि शृगालवदनांस्तथा ॥ ६.९९.४२ ॥
ਸ਼ੇਰ ਤੇ ਬਾਘ ਦੇ ਮੂੰਹਾਂ ਵਾਲੇ, ਬਗਲੇ ਤੇ ਚਕਵੇ ਦੇ ਮੂੰਹਾਂ ਵਾਲੇ, ਗਿਰਝ ਤੇ ਬਾਜ਼ ਦੇ ਮੂੰਹਾਂ ਵਾਲੇ, ਅਤੇ ਗਿੱਦੜ ਦੇ ਮੂੰਹਾਂ ਵਾਲੇ (ਪ੍ਰਗਟ ਹੋਏ)।
6.99.43
ईहामृगमुखांश्चापि व्यादितास्यान् भयावहान्।
पञ्चास्याँल्लेलिहानांश्च ससर्ज निशितान् शरान् ॥ ६.९९.४३ ॥
ਬਘਿਆੜ ਦੇ ਮੂੰਹ ਵਾਲੇ, ਖੁੱਲ੍ਹੇ ਮੂੰਹ ਵਾਲੇ ਭਿਆਨਕ, ਪੰਜ ਮੂੰਹਾਂ ਵਾਲੇ ਅਤੇ ਜੀਭ ਚੱਟਦੇ ਤਿੱਖੇ ਬਾਣ ਵੀ ਉਸ ਨੇ ਛੱਡੇ।
6.99.44
शरान् खरमुखांश्चान्यान् वराहमुखसंश्रितान्।
श्वानकुक्कुटवक्त्रांश्च मकराशीविषाननान् ॥ ६.९९.४४ ॥
ਖੋਤੇ ਦੇ ਮੂੰਹ ਵਾਲੇ, ਸੂਰ ਦਾ ਮੂੰਹ ਧਾਰਨ ਕਰਨ ਵਾਲੇ ਹੋਰ, ਕੁੱਤੇ ਅਤੇ ਕੁੱਕੜ ਦੇ ਮੂੰਹ ਵਾਲੇ, ਮਗਰਮੱਛ ਅਤੇ ਸੱਪ ਦੇ ਮੂੰਹ ਵਾਲੇ ਬਾਣ ਵੀ ਉਸ ਨੇ ਛੱਡੇ।
6.99.45
एतांश्चान्यांश्च मायाभिः ससर्ज निशिताञ्छरान्।
रामं प्रति महातेजाः क्रुद्धः सर्प इव श्वसन् ॥ ६.९९.४५ ॥
ਇਹਨਾਂ ਅਤੇ ਹੋਰਾਂ ਨੂੰ ਵੀ ਮਾਇਆ ਨਾਲ ਉਸ ਮਹਾਤੇਜਸਵੀ ਨੇ ਰਾਮ ਵੱਲ ਤਿੱਖੇ ਬਾਣਾਂ ਵਜੋਂ ਛੱਡਿਆ; ਕ੍ਰੋਧ ਵਿੱਚ ਸੱਪ ਵਾਂਗ ਫੁੰਕਾਰੇ ਮਾਰਦਾ।
6.99.46
आसुरेण समाविष्टः सोऽस्त्रेण रघुपुङ्गवः।
ससर्जास्त्रं महोत्साहं पावकं पावकोपमः ॥ ६.९९.४६ ॥
ਅਸੁਰ ਅਸਤਰ ਨਾਲ ਘਿਰਿਆ ਹੋਇਆ ਉਹ ਰਘੁਸ਼੍ਰੇਸ਼ਠ, ਅਗਨੀ ਵਰਗਾ, ਵੱਡੇ ਉਤਸ਼ਾਹ ਨਾਲ ਪਾਵਕ ਅਸਤਰ ਛੱਡਦਾ ਹੈ।
6.99.47
अग्निदीप्तमुखान् बाणांस्तत्र सूर्यमुखानपि।
चन्द्रार्धचन्द्रवक्त्रांश्च धूमकेतुमुखानपि।
ग्रहनक्षत्रवर्णांश्च महोल्कामुखसंस्थितान् ॥ ६.९९.४७ ॥
ਉੱਥੇ ਅਗਨੀ ਵਰਗੇ ਦੀਪਤ ਮੂੰਹ ਵਾਲੇ ਬਾਣ, ਸੂਰਜ-ਮੂੰਹ ਵਾਲੇ, ਚੰਦ ਅਤੇ ਅੱਧੇ ਚੰਦ ਦੇ ਮੂੰਹ ਵਾਲੇ, ਧੂਮਕੇਤੂ ਮੂੰਹ ਵਾਲੇ, ਗ੍ਰਹਿ-ਨਛੱਤਰਾਂ ਦੇ ਰੰਗ ਵਾਲੇ ਅਤੇ ਮਹਾ-ਉਲਕਾ ਮੂੰਹਾਂ ਉੱਤੇ ਟਿਕੇ ਬਾਣ ਵੀ ਛੱਡੇ।
6.99.48
विद्युज्जिह्वोपमांश्चापि ससर्ज विविधाञ्छरान्।
ते रावणशरा घोरा राघवास्त्रसमाहताः ॥ ६.९९.४८ ॥
ਬਿਜਲੀ-ਜੀਭ ਵਰਗੇ ਅਤੇ ਕਈ ਕਿਸਮਾਂ ਦੇ ਬਾਣ ਵੀ ਉਸ ਨੇ ਛੱਡੇ; ਉਹ ਰਾਵਣ ਦੇ ਭਿਆਨਕ ਬਾਣ ਰਾਘਵ ਦੇ ਅਸਤਰਾਂ ਨਾਲ ਹਣੇ ਗਏ।
6.99.49
विलयं जग्मुराकाशे जघ्नुश्चैव सहस्रशः।
तदस्त्रं निहतं दृष्ट्वा रामेणाक्लिष्टकर्मणा ॥ ६.९९.४९ ॥
ਅਸਮਾਨ ਵਿੱਚ ਉਹ ਸਭ ਵਿਲੀਨ ਹੋ ਗਏ; ਹਜ਼ਾਰਾਂ ਵਾਰ ਉਨ੍ਹਾਂ ਨੇ ਵਾਰ ਕੀਤਾ। ਅਕਲਿਸ਼ਟਕਰਮਾ ਰਾਮ ਦੁਆਰਾ ਉਸ ਅਸਤਰ ਨੂੰ ਨਸ਼ਟ ਹੁੰਦਾ ਵੇਖ ਕੇ (ਉਹ ਵਿਲੀਨ ਹੋ ਗਏ)।
6.99.50
हृष्टा नेदुस्ततः सर्वे कपयः कामरूपिणः।
सुग्रीवाभिमुखा वीराः सम्परिक्षिप्य राघवम् ॥ ६.९९.५० ॥
ਤਦ ਖ਼ੁਸ਼ ਹੋਏ ਸਾਰੇ ਕਾਮਰੂਪੀ ਬਾਂਦਰਾਂ ਨੇ, ਸੁਗ੍ਰੀਵ ਦੇ ਸਾਹਮਣੇ ਖੜ੍ਹੇ ਵੀਰਾਂ ਨੇ ਰਾਘਵ ਨੂੰ ਚਾਰੇ ਪਾਸਿਓਂ ਘੇਰ ਕੇ ਗਰਜਨਾ ਕੀਤੀ।
6.99.51
ततस्तदस्त्रं विनिहत्य राघवः
प्रसह्य तद् रावणबाहुनिःसृतम्।
मुदान्वितो दाशरथिर्महात्मा
विनेदुरुच्चैर्मुदिताः कपीश्वराः ॥ ६.९९.५१ ॥
ਤਦ ਰਾਵਣ ਦੀ ਬਾਂਹ ਤੋਂ ਛੱਡੇ ਹੋਏ ਉਸ ਅਸਤਰ ਨੂੰ ਰਾਘਵ ਨੇ ਜ਼ੋਰ ਨਾਲ ਪੂਰੀ ਤਰ੍ਹਾਂ ਨਸ਼ਟ ਕਰ ਦਿੱਤਾ। ਖ਼ੁਸ਼ੀ ਨਾਲ ਭਰੇ ਮਹਾਤਮਾ ਦਾਸ਼ਰਥੀ (ਰਾਮ), ਹਰਸ਼ਿਤ ਕਪੀਸ਼ਵਰ ਉੱਚੀ ਗਰਜੇ।