വാല്മീകി രാമായണം · സർഗം 7.32
हिन्दी · தமிழ் · తెలుగు · ಕನ್ನಡ · മലയാളം · বাংলা · मराठी · ગુજરાતી · ਪੰਜਾਬੀ · ଓଡ଼ିଆ · اردو · English · Español · Français · Deutsch · Português · Русский · 中文 · 日本語 · العربية · Bahasa Indonesia · ไทย
7.32.1
नर्मदापुलिने यत्र राक्षसेन्द्रः सुदारुणः ।
पुष्पोपहारं कुरुते तस्माद्देशाददूरतः ॥ ७.३२.१ ॥
നർമ്മദാതീരത്ത്, അതിഭയങ്കരനായ രാക്ഷസരാജാവ് പുഷ്പോപഹാരം അർപ്പിക്കുന്നു; ആ സ്ഥലത്തുനിന്ന് അധികം ദൂരെയല്ല.
7.32.2
अर्जुनो जयतां श्रेष्ठो माहिष्मत्याः पतिः प्रभुः ।
क्रीडते सह नारीभिर्नर्मदातोयमाश्रितः ॥ ७.३२.२ ॥
ജയിക്കുന്നവരിൽ ശ്രേഷ്ഠനായ അർജ്ജുനൻ, മാഹിഷ്മതിയുടെ പതിയും പ്രഭുവുമായവൻ, നർമ്മദാജലത്തെ ആശ്രയിച്ച് സ്ത്രീകളോടൊപ്പം ക്രീഡിക്കുന്നു.
7.32.3
तासां मध्यगतो राजा रराज च तदार्जुनः ।
करेणूनां सहस्रस्य मध्यस्थ इव कुञ्जरः ॥ ७.३२.३ ॥
അവർക്കിടയിൽ നിന്ന രാജാവായ അർജ്ജുനൻ, ആയിരം പിടിയാനകൾക്കിടയിൽ നിൽക്കുന്ന ഗജരാജനെപ്പോലെ ശോഭിച്ചു.
7.32.4
जिज्ञासुः स तु बाहूनां सहस्रस्योत्तमं बलम् ।
रुरोध नर्मदावेगं बाहुभिर्बहुभिर्वृतः ॥ ७.३२.४ ॥
തന്റെ ആയിരം കൈകളുടെ ഉത്തമബലം പരീക്ഷിക്കുവാൻ ആഗ്രഹിച്ച് അവൻ, അനേകം കൈകളാൽ ചുറ്റപ്പെട്ടുകൊണ്ട്, നർമ്മദയുടെ വേഗത്തെ തടഞ്ഞു.
7.32.5
कार्तवीर्यभुजासक्तं तज्जलं प्राप्य निर्मलम् ।
कूलोपहारं कुर्वाणं प्रतिस्रोतः प्रधावति ॥ ७.३२.५ ॥
കാർത്തവീര്യന്റെ കൈകളിൽ ബന്ധിക്കപ്പെട്ട ആ നിർമ്മലജലം, കരയ്ക്ക് ഉപഹാരം അർപ്പിച്ചുകൊണ്ട്, പ്രവാഹത്തിന് എതിരായി പാഞ്ഞു.
7.32.6
समीननक्रमकरः सपुष्पकुशसंस्तरः ।
स नर्मदाम्भसो वेगः प्रावृट्काल इवाबभौ ॥ ७.३२.६ ॥
മത്സ്യങ്ങളും മുതലകളും മകരങ്ങളും നിറഞ്ഞ്, പുഷ്പങ്ങളും കുശപ്പുല്ലും വിരിച്ച ആ നർമ്മദാജലപ്രവാഹം മഴക്കാലത്തെപ്പോലെ ശോഭിച്ചു.
7.32.7
स वेगः कार्तवीर्येण सम्प्रेषित इवाम्भसः ।
पुष्पोपहारं सकलं रावणस्य जहार ह ॥ ७.३२.७ ॥
കാർത്തവീര്യൻ അയച്ചതുപോലെ ആ ജലവേഗം രാവണന്റെ പുഷ്പോപഹാരം മുഴുവനും ഒഴുക്കിക്കൊണ്ടുപോയി.
7.32.8
रावणो ऽर्धसमाप्तं तमुत्सृज्य नियमं तदा ।
नर्मदां पश्यते कान्तां प्रतिकूलां यथा प्रियाम् ॥ ७.३२.८ ॥
രാവണൻ അപ്പോൾ പാതിതീർന്ന നിയമം ഉപേക്ഷിച്ച് പിണങ്ങിനിൽക്കുന്ന പ്രിയയെപ്പോലെ നർമ്മദയെ നോക്കി.
7.32.9
पश्चिमेन तु तं दृष्ट्वा सागरोद्गारसन्निभम् ।
वर्धन्तमम्भसो वेगं पूर्वामाशां प्रविश्य तु ॥ ७.३२.९ ॥
പടിഞ്ഞാറുനിന്ന് കടലിന്റെ ഉയർച്ചപോലെ പെരുകുന്ന ആ ജലവേഗം കണ്ട്, അവൻ കിഴക്കൻ ദിക്കിലേക്ക് കടന്നു.
7.32.10
ततो ऽनुभ्रान्तशकुनां स्वभावोपरमे स्थिताम् ।
निर्विकाराङ्गनाभासामपश्यद्रावणो नदीम् ॥ ७.३२.१० ॥
പിന്നെ രാവണൻ പക്ഷികൾ പരിഭ്രമിച്ചു പറക്കുന്ന, സ്വാഭാവികശാന്തിയിൽ നിലകൊള്ളുന്ന, വികാരമില്ലാത്ത സ്ത്രീയെപ്പോലെ ഇരുന്ന ആ നദിയെ കണ്ടു.
7.32.11
सव्येतरकराङ्गुल्या सशब्दं च दशाननः ।
वेगप्रभावमन्वेष्टुं सो ऽदिशच्छुकसारणौ ॥ ७.३२.११ ॥
ദശാനനൻ ഇടംകൈ വിരൽകൊണ്ട് ശബ്ദമുണ്ടാക്കി, ജലവേഗത്തിന്റെ ശക്തി അന്വേഷിക്കാൻ ശുകനെയും സാരണനെയും അയച്ചു.
7.32.12
तौ तु रावणसन्दिष्टौ भ्रातरौ शुकसारणौ ।
व्योमान्तरगतौ वीरौ प्रस्थितौ पश्चिमामुखौ ॥ ७.३२.१२ ॥
രാവണൻ അയച്ച ആ വീര സഹോദരന്മാരായ ശുകനും സാരണനും ആകാശമാർഗ്ഗത്തിലൂടെ പടിഞ്ഞാറോട്ട് തിരിഞ്ഞ് പുറപ്പെട്ടു.
7.32.13
अर्धयोजनमात्रं तु गत्वा तौ रजनीचरौ ।
पश्येतां पुरुषं तोये क्रीडन्तं सहयोषितम् ॥ ७.३२.१३ ॥
അര യോജന ദൂരം ചെന്ന ആ രണ്ടു രാത്രിചരന്മാർ സ്ത്രീകളോടൊപ്പം വെള്ളത്തിൽ ക്രീഡിക്കുന്ന ഒരു പുരുഷനെ കണ്ടു.
7.32.14
बृहत्सालप्रतीकाशं तोयव्याकुलमूर्धजम् ।
मदरक्तान्तनयनं मदव्याकुलतेजसम् ॥ ७.३२.१४ ॥
ഒരു വലിയ സാലവൃക്ഷംപോലെയുള്ള അവന്റെ മുടി വെള്ളത്തിൽ അലങ്കോലപ്പെട്ടിരുന്നു; മദം കൊണ്ട് കണ്ണിന്റെ കോണുകൾ ചുവന്നിരുന്നു; മദം കൊണ്ട് അവന്റെ തേജസ്സ് കലങ്ങിയിരുന്നു.
7.32.15
नदीं बाहुसहस्रेण रुन्धन्तमरिमर्दनम् ।
गिरिं पादसहस्रेण रुन्धन्तमिव मेदिनीम् ॥ ७.३२.१५ ॥
ശത്രുക്കളെ മർദ്ദിക്കുന്നവൻ ആയിരം കൈകളാൽ നദിയെ തടഞ്ഞുനിർത്തിയിരുന്നു; ആയിരം കാലുകളാൽ ഭൂമിയെ തടയുന്ന പർവതംപോലെ.
7.32.16
बालानां वरनारीणां सहस्रेण समावृतम् ।
समदानां करेणूनां सहस्रेणेव कुञ्जरम् ॥ ७.३२.१६ ॥
ശ്രേഷ്ഠരായ യുവതികൾ ആയിരംപേർ അവനെ വളഞ്ഞിരുന്നു; മദമുള്ള ആയിരം പിടിയാനകളാൽ ചുറ്റപ്പെട്ട കൊമ്പനെപ്പോലെ.
7.32.17
तमद्भुततमं दृष्ट्वा राक्षसौ शुकसारणौ ।
सन्निवृत्तावुपागम्य रावणं तमथोचतुः ॥ ७.३२.१७ ॥
ആ അത്ഭുതകരമായ കാഴ്ച കണ്ട ശുകനും സാരണനുമായ രണ്ടു രാക്ഷസന്മാർ മടങ്ങിവന്ന് രാവണന്റെ അടുത്തെത്തി അവനോട് പറഞ്ഞു.
7.32.18
बृहत्सालप्रतीकाशः को ऽप्यसौ राक्षसेश्वर ।
नर्मदां रोधवद्रुद्ध्वा क्रीडापयति योषितः ॥ ७.३२.१८ ॥
രാക്ഷസേശ്വരാ, വലിയ സാലവൃക്ഷംപോലെയുള്ള ആ മനുഷ്യൻ ആരാണ്? അണകെട്ടുപോലെ നർമ്മദയെ തടഞ്ഞ് സ്ത്രീകളെ ക്രീഡിപ്പിക്കുന്നു.
7.32.19
तेन बाहुसहस्रेण सन्निरुद्धजला नदी ।
सागरोद्गारसङ्काशानुद्गारान्सृजते मुहुः ॥ ७.३२.१९ ॥
ആയിരം കൈകളാൽ തടഞ്ഞുനിർത്തപ്പെട്ട ജലമുള്ള ആ നദി, കടലിന്റെ ഉയർച്ചപോലെ വീണ്ടുംവീണ്ടും തിരകളെ ഉയർത്തുന്നു.
7.32.20
इत्येवं भाषमाणौ तौ निशाम्य शुकसारणौ ।
रावणो ऽर्जुन इत्युक्त्वा प्रययौ युद्धलालसः ॥ ७.३२.२० ॥
ഇങ്ങനെ സംസാരിച്ച ആ ശുകനെയും സാരണനെയും കേട്ട്, 'ഇവൻ അർജുനൻ' എന്ന് പറഞ്ഞ്, യുദ്ധമോഹമുള്ള രാവണൻ പുറപ്പെട്ടു.
7.32.21
अर्जुनाभिमुखे तस्मिन्रावणे राक्षसाधिपे ।
चण्डः प्रवाति पवनः सनादः सुरजास्तथा ॥ ७.३२.२१ ॥
അർജുനനെ അഭിമുഖീകരിച്ചു നീങ്ങിയ ആ രാക്ഷസാധിപതിയായ രാവണന്റെ മുന്നിൽ ഭയങ്കരമായ കാറ്റ് ഇരമ്പലോടെ വീശി; ദേവപുഷ്പങ്ങളും അങ്ങനെതന്നെ.
7.32.22
सकृदेव कृतो रावः सरक्तः प्रेषितो घनैः ।
महोदरमहापार्श्वधूम्राक्षशुकसारणैः ॥ ७.३२.२२ ॥
മഹോദരൻ, മഹാപാർശ്വൻ, ധൂമ്രാക്ഷൻ, ശുകൻ, സാരണൻ എന്നിവരാൽ ചുറ്റപ്പെട്ട രാവണൻ ഒരിക്കൽമാത്രം രക്തവർണ്ണമായ ഘോഷം മുഴക്കി; അത് മേഘങ്ങൾ അയച്ചതുപോലെ തോന്നി.
7.32.23
संवृतो राक्षसेन्द्रस्तु तत्रागाद्यत्र चार्जुनः ।
अदीर्घेणैव कालेन स तदा राक्षसो बली ।
तं नर्मदाह्रदं भीममाजगामाञ्जनप्रभः ॥ ७.३२.२३ ॥
ചുറ്റപ്പെട്ട രാക്ഷസേന്ദ്രൻ അർജുനൻ ഉള്ളിടത്തേക്ക് ചെന്നു; അധികം വൈകാതെ ആ ബലവാനായ രാക്ഷസൻ, അഞ്ജനംപോലെ കാന്തിയുള്ളവൻ, ആ ഭയങ്കരമായ നർമ്മദാ ഹ്രദത്തിൽ എത്തി.
7.32.24
स तत्र स्त्रीपरिवृतं वाशिताभिरिव द्विपम् ।
नरेन्द्रं पश्यते राजा राक्षसानां तदार्जुनम् ॥ ७.३२.२४ ॥
അവിടെ അവൻ സ്ത്രീകളാൽ ചുറ്റപ്പെട്ട ആ നരേന്ദ്രനെ, മദയാനകളായ പിടിയാനകൾക്കിടയിലെ കൊമ്പനെപ്പോലെ കണ്ടു; രാക്ഷസരാജാവ് അപ്പോൾ അർജുനനെ കണ്ടു.
7.32.25
स रोषाद्रक्तनयनो राक्षसेन्द्रो बलोद्धतः ॥ ७.३२.२५ ॥
ക്രോധത്താൽ ചുവന്ന കണ്ണുകളുള്ള, ബലാഹങ്കാരം പൂണ്ട ആ രാക്ഷസേന്ദ്രൻ.
7.32.26
इत्येवमर्जुनामात्यनाह गम्भीरया गिरा ।
अमात्याः क्षिप्रमाख्यात हैहयस्य नृपस्य वै ॥ ७.३२.२६ ॥
ഇങ്ങനെ അവൻ ഗംഭീരമായ സ്വരത്തിൽ അർജ്ജുനന്റെ അമാത്യന്മാരോട് പറഞ്ഞു: "ഹൈഹയ രാജാവിന്റെ അമാത്യരേ, വേഗം ചെന്ന് അറിയിക്കുക."
7.32.27
युद्धार्थी समनुप्राप्तो रावणो नाम राक्षसः ।
रावणस्य वचः श्रुत्वा मन्त्रिणो ऽथार्जुनस्य ते ।
उत्तस्थुः सायुधास्त्राश्च रावणं वाक्यमब्रुवन् ॥ ७.३२.२७ ॥
"യുദ്ധമോഹത്താൽ രാവണൻ എന്ന രാക്ഷസൻ എത്തിയിരിക്കുന്നു." രാവണന്റെ വാക്കുകൾ കേട്ട് അർജ്ജുനന്റെ മന്ത്രിമാർ ആയുധങ്ങളോടെ എഴുന്നേറ്റ് രാവണനോട് പറഞ്ഞു.
7.32.28
युद्धस्य कालो विज्ञेयः साधु भोः साधु रावण ॥ ७.३२.२८ ॥
"യുദ്ധത്തിന്റെ കാലം അറിയേണ്ടതാണ്. നന്ന്, ഓ രാവണാ, നന്ന്."
7.32.29
चः श्रुत्वा मन्त्रिणो ऽथार्जुनस्य ते ।
यः क्षीबं स्त्रीवृतं चैव योद्धुमुत्सहते नृपम् ।
स्त्रीसमक्षं कथं यत्तद्योद्धुमुत्सहसे ऽर्जुनम् ।
वाशितामध्यगं मत्तं शार्दूल इव कुञ्जरम् ॥ ७.३२.२९ ॥
"മദോന്മത്തനായി സ്ത്രീകളാൽ ചുറ്റപ്പെട്ട രാജാവിനോട് യുദ്ധം ചെയ്യാൻ തുനിയുന്ന നീ, സ്ത്രീകളുടെ മുന്നിൽ അർജ്ജുനനോട് എങ്ങനെ യുദ്ധം ചെയ്യും? പെൺയാനകൾക്കിടയിലെ മദയാനയെ പുലി എന്നപോലെ."
7.32.30
क्षमस्वाद्य दशग्रीव चोष्यतां रजनी त्वया ।
युद्धे श्रद्धा च यद्यस्ति श्वस्तात समरे ऽर्जुनम् ॥ ७.३२.३० ॥
"ഹേ ദശഗ്രീവാ, ഇന്ന് ക്ഷമിക്കുക, ഈ രാത്രി നീ ഇവിടെ കഴിക്കുക. യുദ്ധത്തിൽ നിനക്ക് വിശ്വാസമുണ്ടെങ്കിൽ നാളെ രണഭൂമിയിൽ അർജ്ജുനനോട് പോരാടുക."
7.32.31
यद्यद्यास्ति मतिर्योद्धुं युद्धतृष्णासमावृता ।
निहत्यास्मांस्ततो युद्धमर्जुनेनोपयास्यसि ॥ ७.३२.३१ ॥
നിനക്ക് യുദ്ധം ചെയ്യാൻ ഇച്ഛയുണ്ടെങ്കിലും യുദ്ധതൃഷ്ണയാൽ നീ മൂടപ്പെട്ടിരിക്കുന്നുവെങ്കിൽ, ആദ്യം ഞങ്ങളെ വധിച്ചിട്ടു പിന്നീട് അർജുനനോടു യുദ്ധത്തിന് നീ പോകും.
7.32.32
ततस्ते रावणामात्यैरमात्याः पार्थिवस्य तु ।
सूदिताश्चापि ते युद्धे भक्षिताश्च बुभुक्षितैः ॥ ७.३२.३२ ॥
അപ്പോൾ ആ രാജാവിന്റെ അമാത്യന്മാരെ രാവണന്റെ അമാത്യന്മാർ യുദ്ധത്തിൽ വധിച്ചു; വിശന്നവർ അവരെ ഭക്ഷിച്ചു.
7.32.33
ततो हलहलाशब्दो नर्मदातीर आबभौ ।
अर्जुनस्यानुयातऽणां रावणस्य च मन्त्रिणाम् ॥ ७.३२.३३ ॥
അപ്പോൾ നർമ്മദാതീരത്ത് അർജുനന്റെ അനുചരന്മാരുടെയും രാവണന്റെ മന്ത്രിമാരുടെയും കോലാഹലശബ്ദം ഉയർന്നു.
7.32.34
इषुभिस्तोमरैः शूलैस्त्रिशूलैर्वज्रकर्षणैः ।
सरावणानर्दयन्तः समन्तात्समभिद्रुताः ॥ ७.३२.३४ ॥
അമ്പുകൾ, തോമരങ്ങൾ, ശൂലങ്ങൾ, ത്രിശൂലങ്ങൾ, വജ്രസമാനമായ ആയുധങ്ങൾ എന്നിവകൊണ്ട് രാവണനോടൊപ്പം അവരെ പീഡിപ്പിച്ചുകൊണ്ട് എല്ലാ ഭാഗത്തുനിന്നും ആക്രമിച്ചു.
7.32.35
हैहयाधिपयोधानां वेग आसीत्सुदारुणः ।
सनक्रमीनमकरसमुद्रस्येव निःस्वनः ॥ ७.३२.३५ ॥
ഹൈഹയാധിപന്റെ യോദ്ധാക്കളുടെ വേഗം അതിഭയങ്കരമായിരുന്നു; മുതലകളും മത്സ്യങ്ങളും മകരങ്ങളുമുള്ള സമുദ്രത്തിന്റെ ഇരമ്പൽ പോലെ.
7.32.36
रावणस्य तु ते ऽमात्याः प्रहस्तशुकसारणाः ।
कार्तवीर्यबलं क्रुद्धा निर्दहन्ति स्म तेजसा ॥ ७.३२.३६ ॥
രാവണന്റെ ആ മന്ത്രിമാർ — പ്രഹസ്തനും ശുകനും സാരണനും — കോപത്തോടെ തങ്ങളുടെ തേജസ്സാൽ കാർത്തവീര്യന്റെ സേനയെ ദഹിപ്പിച്ചു.
7.32.37
अर्जुनाय तु तत्कर्म रावणस्य समन्त्रिणः ।
क्रीडमानाय कथितं पुरुषैर्द्वाररक्षिभिः ॥ ७.३२.३७ ॥
രാവണന്റെ മന്ത്രിമാർ ആ പ്രവൃത്തി കളിച്ചുകൊണ്ടിരുന്ന അർജുനനോട് കവാടരക്ഷകരായ പുരുഷന്മാർ മുഖേന അറിയിച്ചു.
7.32.38
श्रुत्वा न भेतव्यमिति स्त्रीजनं तं ततो ऽर्जुनः ।
उत्ततार जलात्तस्माद्गङ्गातोयादिवाञ्जनः ॥ ७.३२.३८ ॥
"ഭയപ്പെടേണ്ട" എന്ന് ആ സ്ത്രീകളോട് പറഞ്ഞ അർജുനൻ, ഗംഗാജലത്തിൽ നിന്ന് അഞ്ജനനെപ്പോലെ കരയ്ക്ക് കയറി.
7.32.39
क्रोधदूषितनेत्रस्तु स ततो ऽर्जुनपावकः ।
प्रजज्वाल महाघोरो युगान्त इव पावकः ॥ ७.३२.३९ ॥
കോപത്താൽ കലുഷിതമായ കണ്ണുകളോടെ ആ അർജുനൻ അഗ്നിപോലെ, യുഗാന്ത്യാഗ്നിപോലെ, അത്യന്തം ഭയങ്കരനായി ജ്വലിച്ചു.
7.32.40
स तूर्णतरमादाय वरहेमाङ्गदो गदाम् ।
अभिदुद्राव रक्षांसि तमांसीव दिवाकरः ॥ ७.३२.४० ॥
ശ്രേഷ്ഠമായ സ്വർണ്ണ തോൾവളകൾ ധരിച്ച അവൻ വേഗത്തിൽ ഗദയെടുത്ത്, ഇരുട്ടിനെ സൂര്യനെന്നപോലെ രാക്ഷസന്മാരുടെ നേർക്ക് പാഞ്ഞു.
7.32.41
बाहुविक्षेपकरणां समुद्यम्य महागदाम् ।
गारुडं वेगमास्थाय चापपातैव सो ऽर्जुनः ॥ ७.३२.४१ ॥
കൈകൾകൊണ്ട് വീശാവുന്ന ആ മഹാഗദ ഉയർത്തി, ഗരുഡവേഗം സ്വീകരിച്ച്, അമ്പെയ്ത്തിന്റെ വേഗത്തിൽ അർജുനൻ പാഞ്ഞു.
7.32.42
तस्य मार्गं समारुद्ध्य विन्ध्यो ऽर्कस्येव पर्वतः ।
स्थितो विन्ध्य इवाकम्प्यः प्रहस्तो मुसलायुधः ॥ ७.३२.४२ ॥
അവന്റെ വഴി തടഞ്ഞ്, സൂര്യന് മുന്നിൽ വിന്ധ്യപർവതംപോലെ, ഇളകാത്ത വിന്ധ്യംപോലെ, മുസലായുധനായ പ്രഹസ്തൻ നിലകൊണ്ടു.
7.32.43
ततो ऽस्य मुसलं घोरं लोहबद्धं महोद्धतः ।
प्रहस्तः प्रेषयन्क्रुद्धो ररास च यथाम्बुदः ॥ ७.३२.४३ ॥
അപ്പോൾ മഹാകോപിയായ പ്രഹസ്തൻ ഇരുമ്പുകെട്ടിയ തന്റെ ഭയങ്കരമായ മുസലം എറിഞ്ഞുകൊണ്ട് മേഘംപോലെ ഗർജ്ജിച്ചു.
7.32.44
तस्याग्रे मुसलस्याग्निरशोकापीडसन्निभः ।
प्रहस्तकरमुक्तस्य बभूव प्रदहन्निव ॥ ७.३२.४४ ॥
പ്രഹസ്തന്റെ കയ്യിൽനിന്ന് വിട്ട ആ മുസലത്തിന്റെ അഗ്രത്തിൽ അശോകപ്പൂങ്കുലപോലെ അഗ്നി ഉയർന്ന് ദഹിപ്പിക്കുന്നതുപോലെയായി.
7.32.45
अथायान्तं तु मुसलं कार्तवीर्यस्तदार्जुनः ।
निपुणं वञ्चयामास सगदो ऽगदविक्रमः ॥ ७.३२.४५ ॥
അപ്പോൾ വന്നുകൊണ്ടിരുന്ന മുസലത്തെ കാർത്തവീര്യാർജ്ജുനൻ തന്റെ ഗദയോടെ നിപുണമായി വഞ്ചിച്ചു; അവൻ അമോഘ പരാക്രമിയായിരുന്നു.
7.32.46
ततस्तमभिदुद्राव प्रहस्तं हैहयाधिपः ।
भ्रामयानो गदां गुर्वीं पञ्चबाहुशतोच्छ्रयाम् ॥ ७.३२.४६ ॥
അപ്പോൾ ഹൈഹയാധിപൻ പ്രഹസ്തന്റെ നേരെ ചാടി; അഞ്ഞൂറ് കൈ ഉയരമുള്ള ഭാരമേറിയ ഗദ ചുഴറ്റിക്കൊണ്ട്.
7.32.47
तथा हतो ऽतिवेगेन प्रहस्तो गदया तदा ।
निपपात स्थितः शैलो वज्रिवज्रहतो यथा ॥ ७.३२.४७ ॥
അതിവേഗത്തിൽ ഗദകൊണ്ട് അടിയേറ്റ പ്രഹസ്തൻ, ഇന്ദ്രവജ്രമേറ്റ പർവതംപോലെ അപ്പോൾ വീണു.
7.32.48
प्रहस्तं पतितं दृष्ट्वा मारीचशुकसारणाः ।
समहोदरधूम्राक्षा ह्यपसृष्टा रणाजिरात् ॥ ७.३२.४८ ॥
പ്രഹസ്തൻ വീണുകിടക്കുന്നത് കണ്ട് മാരീചൻ, ശുകൻ, സാരണൻ, മഹോദരൻ, ധൂമ്രാക്ഷൻ എന്നിവർ യുദ്ധഭൂമിയിൽനിന്ന് പിൻവാങ്ങി.
7.32.49
अपक्रान्तेष्वमात्येषु प्रहस्ते वै निपातिते ।
रावणो ऽभ्यद्रवत्तूर्णमर्जुनं नृपसत्तमम् ॥ ७.३२.४९ ॥
മന്ത്രിമാർ പിൻവാങ്ങുകയും പ്രഹസ്തൻ വീഴുകയും ചെയ്തപ്പോൾ, രാവണൻ വേഗത്തിൽ രാജശ്രേഷ്ഠനായ അർജുനന്റെ നേർക്ക് പാഞ്ഞു.
7.32.50
सहस्रबाहोस्तद्युद्धं विंशद्बाहोश्च दारुणम् ।
नृपराक्षसयोस्तत्र चारब्धं रोमहर्षणम् ॥ ७.३२.५० ॥
സഹസ്രബാഹുവും വിംശതിബാഹുവും തമ്മിലുള്ള ആ ഭയങ്കരയുദ്ധം അവിടെ ആരംഭിച്ചു; രാജാവും രാക്ഷസനും തമ്മിൽ നടന്ന അത് രോമാഞ്ചജനകമായിരുന്നു.
7.32.51
सागराविव संरब्धौ चलन्मूलाविवाचलौ ।
तेजोयुक्ताविवादित्यौ प्रदहन्ताविवानलौ ॥ ७.३२.५१ ॥
അവർ ഇരുവരും കോപംകൊണ്ട് തിളയ്ക്കുന്ന രണ്ടു സമുദ്രങ്ങളെപ്പോലെയും, വേരുകൾ ഇളകുന്ന രണ്ടു പർവതങ്ങളെപ്പോലെയും, തേജസ്സോടെ പ്രകാശിക്കുന്ന രണ്ടു സൂര്യന്മാരെപ്പോലെയും, ദഹിപ്പിക്കുന്ന രണ്ട് അഗ്നികളെപ്പോലെയും ആയിരുന്നു.
7.32.52
बलोद्धतौ यथा नागौ वाशितार्थे यथा वृषौ ।
मेघाविव विनर्दन्तौ सिंहाविव बलोत्कटौ ॥ ७.३२.५२ ॥
ബലത്താൽ അഹങ്കരിക്കുന്ന രണ്ട് ആനകളെപ്പോലെയും, ആഗ്രഹിച്ചതിനായി പോരാടുന്ന രണ്ട് കാളകളെപ്പോലെയും, ഗർജ്ജിക്കുന്ന രണ്ട് മേഘങ്ങളെപ്പോലെയും, ബലവത്തായ രണ്ട് സിംഹങ്ങളെപ്പോലെയും ആയിരുന്നു.
7.32.53
रुद्रकालाविव क्रुद्धौ तदा तौ राक्षसार्जुनौ ।
परस्परं गदाभ्यां तौ ताडयामासतुर्भृशम् ॥ ७.३२.५३ ॥
അപ്പോൾ രുദ്രനും കാലനും പോലെ കോപിച്ച ആ ഇരുവരും — രാക്ഷസനും അർജുനനും — പരസ്പരം ഗദകൾകൊണ്ട് ഭയങ്കരമായി പ്രഹരിച്ചു.
7.32.54
वज्रप्रहारानचला यथा घोरान्विषेहिरे ।
गदाप्रहारांस्तौ तत्र सेहाते नरराक्षसौ ॥ ७.३२.५४ ॥
വജ്രത്തിന്റെ ഭയങ്കരമായ പ്രഹരങ്ങൾ പർവതങ്ങൾ സഹിക്കുന്നതുപോലെ, അവിടെ ആ മനുഷ്യനും രാക്ഷസനും ഗദാപ്രഹാരങ്ങൾ സഹിച്ചു.
7.32.55
यथा ऽ शनिरवेभ्यस्तु जायते ऽथ प्रतिश्रुतिः ।
तथा तयोर्गदापोथैर्दिशः सर्वाः प्रतिश्रुताः ॥ ७.३२.५५ ॥
മലകളിൽനിന്ന് ഇടിമുഴക്കം ഉയർന്ന് പ്രതിധ്വനിക്കുന്നതുപോലെ, അവരുടെ ഗദാപ്രഹാരങ്ങളാൽ എല്ലാ ദിക്കുകളും പ്രതിധ്വനിച്ചു.
7.32.56
अर्जुनस्य गदा सा तु पात्यमाना ऽहितोरसि ।
काञ्चनाभं नभश्चक्रे विद्युत्सौदामिनी यथा ॥ ७.३२.५६ ॥
അർജ്ജുനന്റെ ആ ഗദ ശത്രുവിന്റെ മാറത്തു വീണപ്പോൾ, മിന്നൽ പോലെ സ്വർണ്ണപ്രഭകൊണ്ട് ആകാശം നിറഞ്ഞു.
7.32.57
तथैव रावणेनापि पात्यमाना मुहुर्मुहुः ।
अर्जुनोरसि निर्भाति गदोल्केव महागिरौ ॥ ७.३२.५७ ॥
അതുപോലെ രാവണൻ ആവർത്തിച്ച് അർജ്ജുനന്റെ മാറത്ത് പ്രഹരിച്ച ഗദ, വലിയ പർവതത്തിൽ വീണ ഉൽക്കപോലെ പ്രകാശിച്ചു.
7.32.58
नार्जुनः खेदमायाति न राक्षसगणेश्वरः ।
इदमासीत्तयोर्युद्धं यथा पूर्वं बलीन्द्रयोः ॥ ७.३२.५८ ॥
അർജ്ജുനൻ ക്ഷീണിച്ചില്ല, രാക്ഷസഗണങ്ങളുടെ നാഥനും ക്ഷീണിച്ചില്ല; അവരുടെ ഈ യുദ്ധം പണ്ടത്തെ രണ്ടു ബലശാലികളായ ഇന്ദ്രന്മാരുടെ യുദ്ധംപോലെ ആയിരുന്നു.
7.32.59
शृङ्गैरिव वृषायुध्यन्दन्ताग्रैरिव कुञ्जरौ ।
परस्परं तौ निघ्नन्तौ नरराक्षससत्तमौ ॥ ७.३२.५९ ॥
രണ്ടു കാളകൾ കൊമ്പുകൊണ്ടും രണ്ടു ആനകൾ കൊമ്പിന്റെ അഗ്രംകൊണ്ടും പോരാടുന്നതുപോലെ, പരസ്പരം പ്രഹരിച്ച മനുഷ്യരിലും രാക്ഷസരിലും ശ്രേഷ്ഠരായ ആ ഇരുവർ.
7.32.60
ततो ऽर्जुनेन क्रुद्धेन सर्वप्राणेन सा गदा ।
स्तनयोरन्तरे मुक्ता रावणस्य महोरसि ॥ ७.३२.६० ॥
അപ്പോൾ കോപിച്ച അർജ്ജുനൻ തന്റെ സർവ്വപ്രാണശക്തിയോടെ ആ ഗദ രാവണന്റെ വിശാലമായ മാറത്ത്, ഇരു മുലകൾക്കിടയിൽ, എറിഞ്ഞു.
7.32.61
वरदानकृतत्राणे सा गदा रावणोरसि ।
दुर्बलेव यथावेगं द्विधाभूत्वा ऽपतत्क्षितौ ॥ ७.३२.६१ ॥
വരദാനത്താൽ സംരക്ഷിതനായ രാവണന്റെ മാർവിൽ ആ ഗദ ദുർബലയെപ്പോലെ, തന്റെ വേഗത്തിനൊത്ത് രണ്ടായി പിളർന്ന് നിലത്തു വീണു.
7.32.62
स त्वर्जुनप्रमुक्तेन गदापातेन रावणः ।
अपासर्पद्धनुर्मात्रं निषसाद च निष्टनन् ॥ ७.३२.६२ ॥
അർജുനൻ എറിഞ്ഞ ഗദയുടെ അടിയേറ്റ് രാവണൻ ഒരു വില്ലിന്റെ നീളം പിന്നോട്ടു മാറി, ഞരങ്ങിക്കൊണ്ട് ഇരുന്നു.
7.32.63
स विह्वलं तदालक्ष्य दशग्रीवं ततो ऽर्जुनः ।
सहसोत्पत्य जग्राह गरुत्मानिव पन्नगम् ॥ ७.३२.६३ ॥
രാവണൻ വിഹ്വലനായതു കണ്ട് അർജുനൻ പെട്ടെന്ന് ചാടി, ഗരുഡൻ സർപ്പത്തെ പിടിക്കുന്നതുപോലെ അവനെ പിടികൂടി.
7.32.64
स तु बाहुसहस्रेण बलाद्गृह्य दशाननम् ।
बबन्ध बलवान्राजा बलिं नारायणो यथा ॥ ७.३२.६४ ॥
ആ ശക്തനായ രാജാവ് ആയിരം ബാഹുക്കളാൽ ബലമായി ദശമുഖനെ പിടിച്ച്, നാരായണൻ ബലിയെ ബന്ധിച്ചതുപോലെ ബന്ധിച്ചു.
7.32.65
बध्यमाने दशग्रीवे सिद्धचारणदेवताः ।
साध्वीतिवादिनः पुष्पैः किरन्त्यर्जुनमूर्धनि ॥ ७.३२.६५ ॥
ദശഗ്രീവൻ ബന്ധിക്കപ്പെടുമ്പോൾ, സിദ്ധരും ചാരണരും ദേവന്മാരും "സാധു, സാധു" എന്നു പറഞ്ഞ് അർജുനന്റെ തലയിൽ പൂക്കൾ വിതറി.
7.32.66
व्याघ्रो मृगमिवादाय मृगराडिव दन्तिनम् ।
ननाद हैहयो राजा हर्षादम्बुदवन्मुहुः ॥ ७.३२.६६ ॥
കടുവ മാനിനെയും സിംഹം ആനയെയും പിടിക്കുന്നതുപോലെ, ഹൈഹയ രാജാവ് സന്തോഷത്താൽ മേഘം പോലെ വീണ്ടും വീണ്ടും ഗർജ്ജിച്ചു.
7.32.67
प्रहस्तस्तु समाश्वस्तो दृष्ट्वा बद्धं दशाननम् ।
सह तै राक्षसैः क्रुद्धश्चाभिदुद्राव पार्थिवम् ॥ ७.३२.६७ ॥
പ്രഹസ്തൻ ആശ്വാസം വീണ്ടെടുത്ത് ബന്ധിതനായ ദശാനനനെ കണ്ടു. കോപത്തോടെ ആ രാക്ഷസന്മാരോടൊപ്പം ആ രാജാവിന്റെ നേരെ പാഞ്ഞടുത്തു.
7.32.68
नक्तञ्चराणां वेगस्तु तेषामापततां बभौ ।
उद्भूत आतपापाये पयोदानामिवाम्बुधौ ॥ ७.३२.६८ ॥
രാത്രിസഞ്ചാരികളായ ആ രാക്ഷസന്മാരുടെ പാച്ചിൽ, വെയിൽ മാറിയശേഷം കടലിനു മീതെ ഉയർന്ന മേഘങ്ങൾപോലെ പ്രകാശിച്ചു.
7.32.69
मुञ्च मुञ्चेति भाषन्तस्तिष्ठतिष्ठेति चासकृत् ।
मुसलानि सशूलानि सोत्ससर्ज तदार्जुने ॥ ७.३२.६९ ॥
'വിടൂ, വിടൂ' എന്നും 'നില്ക്കൂ, നില്ക്കൂ' എന്നും പലവട്ടം വിളിച്ചുകൊണ്ട് അന്നേരം അർജ്ജുനന്റെ നേരെ മുസലങ്ങളും ശൂലങ്ങളും എറിഞ്ഞു.
7.32.70
अप्राप्तान्येव तान्याशु असम्भ्रान्तस्तदार्जुनः ।
आयुधान्यमरारीणां जग्राहारिनिषूदनः ॥ ७.३२.७० ॥
അവ ഇതുവരെ എത്തുംമുമ്പേ, ഭ്രമമില്ലാത്ത അർജ്ജുനൻ, ശത്രുസംഹാരകനായി, ദേവശത്രുക്കളുടെ ആ ആയുധങ്ങൾ വേഗത്തിൽ പിടിച്ചെടുത്തു.
7.32.71
ततस्तैरेव रक्षांसि दुर्धरैः प्रवरायुधैः ।
भित्त्वा विद्रावयामास वायुरम्बुधरानिव ॥ ७.३२.७१ ॥
പിന്നീട് അതേ ദുർധരമായ ശ്രേഷ്ഠായുധങ്ങൾകൊണ്ടുതന്നെ രാക്ഷസന്മാരെ തുളച്ച് ഓടിച്ചു, കാറ്റ് മേഘങ്ങളെ ഓടിക്കുന്നതുപോലെ.
7.32.72
राक्षसांस्त्रासयित्वा तु कार्तवीर्यो ऽर्जुनस्तदा ।
रावणं गृह्य नगरं प्रविवेश सुहृद्वृतः ॥ ७.३२.७२ ॥
രാക്ഷസന്മാരെ ഭയപ്പെടുത്തിയശേഷം, അന്നേരം കാർത്തവീര്യാർജ്ജുനൻ രാവണനെ പിടിച്ച്, സുഹൃത്തുക്കളാൽ ചുറ്റപ്പെട്ട് നഗരത്തിൽ പ്രവേശിച്ചു.
7.32.73
स कीर्यमाणः कुसुमाक्षतोत्करैर्द्विजैः सपौरैः पुरुहूतसन्निभः ।
तदा ऽर्जुनः सम्प्रविवेश तां पुरीं बलिं निगृह्येव सहस्रलोचनः ॥ ७.३२.७३ ॥
അപ്പോൾ പുഷ്പങ്ങളും അക്ഷതങ്ങളും കൂമ്പാരമായി ബ്രാഹ്മണരും പൗരന്മാരും വർഷിക്കുമ്പോൾ ഇന്ദ്രസദൃശനായ അർജുനൻ ആ പുരിയിൽ പ്രവേശിച്ചു; ബലിയെ നിഗ്രഹിച്ച സഹസ്രനേത്രനെപ്പോലെ.