Vedyatra वेदयात्रा
शोधा

ऋग्वेद · सूक्त 2.20

हिन्दी · தமிழ் · తెలుగు · ಕನ್ನಡ · മലയാളം · বাংলা · मराठी · ગુજરાતી · ਪੰਜਾਬੀ · ଓଡ଼ିଆ · اردو · English · Español · Français · Deutsch · Português · Русский · 中文 · 日本語 · العربية · Bahasa Indonesia · ไทย

शब्दार्थांसह वाचा

2.20.1

व॒यं ते॒ वय॑ इन्द्र वि॒द्धि षु णः॒ प्र भ॑रामहे वाज॒युर्न रथ॑म् ।
वि॒प॒न्यवो॒ दीध्य॑तो मनी॒षा सु॒म्नमिय॑क्षन्त॒स्त्वाव॑तो॒ नॄन् ॥

हे इंद्रा, आम्ही तुला चांगले जाणावे; विजय इच्छिणारा जसा रथ पुढे नेतो, तसे आम्ही तुझ्याकडे येतो. स्तुती करणारे, तेजस्वी होऊन, मनाने तुझ्यासारख्या नेत्यांची कृपा इच्छित आम्ही येतो.

2.20.2

त्वं न॑ इन्द्र॒ त्वाभि॑रू॒ती त्वा॑य॒तो अ॑भिष्टि॒पासि॒ जना॑न् ।
त्वमि॒नो दा॒शुषो॑ वरू॒तेत्थाधी॑र॒भि यो नक्ष॑ति त्वा ॥

हे इंद्रा, तू आमचा रक्षक आहेस; तुझ्या साहाय्याने तुला इच्छिणाऱ्यांसाठी माणसांच्या शत्रूंना तू पराभूत करतोस. दानशूर उपासकाचा रक्षक आणि लोकांचा स्वामी तू आहेस; जो तुझ्याकडे येतो, तो तुला मिळवतो.

2.20.3

स नो॒ युवेन्द्रो॑ जो॒हूत्रः॒ सखा॑ शि॒वो न॒राम॑स्तु पा॒ता ।
यः शंस॑न्तं॒ यः श॑शमा॒नमू॒ती पच॑न्तं च स्तु॒वन्तं॑ च प्र॒णेष॑त् ॥

तो तरुण, लवकर आवाहन केला जाणारा इंद्र आमचा मित्र आणि माणसांचा कल्याणकारी रक्षक होवो. स्तुती करणाऱ्याला, परिश्रम करणाऱ्याला, साहाय्याने शिजवणाऱ्याला आणि स्तुती करणाऱ्याला जो पुढे नेतो, तोच आम्हालाही पुढे नेवो.

2.20.4

तमु॑ स्तुष॒ इन्द्रं॒ तं गृ॑णीषे॒ यस्मि॑न्पु॒रा वा॑वृ॒धुः शा॑श॒दुश्च॑ ।
स वस्वः॒ कामं॑ पीपरदिया॒नो ब्र॑ह्मण्य॒तो नूत॑नस्या॒योः ॥

त्याच इंद्राची तू स्तुती कर; त्यालाच तू गातोस, ज्याच्या बळाने पूर्वी ते वाढले आणि सुखाने राहिले. तो संपत्तीची इच्छा पूर्ण करो; नव्या माणसाच्या, प्रार्थना करणाऱ्याकडे तो येतो.

2.20.5

सो अङ्गि॑रसामु॒चथा॑ जुजु॒ष्वान्ब्रह्मा॑ तूतो॒दिन्द्रो॑ गा॒तुमि॒ष्णन् ।
मु॒ष्णन्नु॒षसः॒ सूर्ये॑ण स्त॒वानश्न॑स्य चिच्छिश्नथत्पू॒र्व्याणि॑ ॥

तो इंद्रच अंगिरसांच्या उक्थांनी प्रसन्न होऊन प्रार्थनेला प्रेरित करतो आणि मार्ग शोधतो. उषांना लपवणाऱ्याला तो सूर्यासह शोधतो; आणि प्राचीन काळापासून दगडही तो फोडतो.

2.20.6

स ह॑ श्रु॒त इन्द्रो॒ नाम॑ दे॒व ऊ॒र्ध्वो भु॑व॒न्मनु॑षे द॒स्मत॑मः ।
अव॑ प्रि॒यम॑र्शसा॒नस्य॑ सा॒ह्वाञ्शिरो॑ भरद्दा॒सस्य॑ स्व॒धावा॑न् ॥

तो इंद्रच प्रसिद्ध नावाचा देव उंच होऊन माणसासाठी होवो; तो अत्यंत संहारक आहे. अर्शसान नावाच्या दासाच्या प्रियाला खाली पाडून, विजयी, बलवान होऊन, दासाचे मस्तक उचलून आणो.

2.20.7

स वृ॑त्र॒हेन्द्रः॑ कृ॒ष्णयो॑नीः पुरंद॒रो दासी॑रैरय॒द्वि ।
अज॑नय॒न्मन॑वे॒ क्षाम॒पश्च॑ स॒त्रा शंसं॒ यज॑मानस्य तूतोत् ॥

वृत्राचा वध करणाऱ्या इंद्राने काळ्या गर्भातून जन्मलेल्या दासींना विखुरले; तो किल्ले उद्ध्वस्त करणारा आहे. मनूसाठी त्याने पृथ्वी आणि जल निर्माण केले आणि यजमानाच्या स्तुतीला खरोखर वेग दिला.

2.20.8

तस्मै॑ तव॒स्य॑मनु॑ दायि स॒त्रेन्द्रा॑य दे॒वेभि॒रर्ण॑सातौ ।
प्रति॒ यद॑स्य॒ वज्रं॑ बा॒ह्वोर्धुर्ह॒त्वी दस्यू॒न्पुर॒ आय॑सी॒र्नि ता॑रीत् ॥

त्याला ते बळ खरोखर दिले गेले; इंद्रासाठी, देवांसह, जलमय स्थानी. त्याने दोन्ही बाहूंत वज्र धारण करून, दस्यूंना आणि लोखंडी किल्ल्यांना प्रहार करून खाली पाडले तेव्हा.

2.20.9

नू॒नं सा ते॒ प्रति॒ वरं॑ जरि॒त्रे दु॑ही॒यदि॑न्द्र॒ दक्षि॑णा म॒घोनी॑ ।
शिक्षा॑ स्तो॒तृभ्यो॒ माति॑ ध॒ग्भगो॑ नो बृ॒हद्व॑देम वि॒दथे॑ सु॒वीराः॑ ॥

खरोखर ती दक्षिणा तुझ्या वराने स्तोत्यासाठी दूध देवो; हे इंद्रा, ती दानशील दक्षिणा ऐश्वर्य देणारी होवो. स्तोत्यांना शिकव; भाग्य आम्हाला नष्ट न करो; चांगल्या वीरांसह सभेत मोठे शब्द बोलू.