उपनिषदे · Chāndogya 7.15
हिन्दी · தமிழ் · తెలుగు · ಕನ್ನಡ · മലയാളം · বাংলা · मराठी · ગુજરાતી · ਪੰਜਾਬੀ · ଓଡ଼ିଆ · اردو · English · Español · Français · Deutsch · Português · Русский · 中文 · 日本語 · العربية · Bahasa Indonesia · ไทย
Chāndogya 7.15.1
प्राणो वा आशाया भूयान्यथा वा अरा नाभौ समर्पिता एवमस्मिन्प्राणे सर्वँ समर्पितं प्राणः प्राणेन याति प्राणः प्राणं ददाति प्राणाय ददाति प्राणो ह पिता प्राणो माता प्राणो भ्राता प्राणः स्वसा प्राण आचार्यः प्राणो ब्राह्मणः ॥ ७.१५.१ ॥
प्राण आशेपेक्षा मोठा आहे. रथचक्राचे आरे जसे नाभीत जोडलेले असतात, तसे या प्राणात सर्व काही जोडलेले आहे. प्राण प्राणाने चालतो, प्राण प्राणाला देतो, प्राणालाच देतो. प्राणच पिता, प्राणच माता, प्राणच भाऊ, प्राणच बहीण, प्राणच आचार्य, प्राणच ब्राह्मण.
Chāndogya 7.15.2
स यदि पितरं वा मातरं वा भ्रातरं वा स्वसारं वाचार्यं वा ब्राह्मणं वा किञ्चिद्भृशमिव प्रत्याह धिक्त्वास्त्वित्येवैनमाहुः पितृहा वै त्वमसि मातृहा वै त्वमसि भ्रातृहा वै त्वमसि स्वसृहा वै त्वमस्याचार्यहा वै त्वमसि ब्राह्मणहा वै त्वमसीति ॥ ७.१५.२ ॥
तो वडील, आई, भाऊ, बहीण, आचार्य किंवा ब्राह्मणाशी कठोरपणे काही बोलला तर लोक त्याला म्हणतात: 'तुला धिक्कार असो, तसेच होवो.' 'तू खरोखर पितृहंता आहेस, तू खरोखर मातृहंता आहेस, तू खरोखर भ्रातृहंता आहेस, तू खरोखर भगिनीहंता आहेस, तू खरोखर आचार्यहंता आहेस, तू खरोखर ब्राह्मणहंता आहेस.'
Chāndogya 7.15.3
अथ यद्यप्येनानुत्क्रान्तप्राणाञ्छूलेन समासं व्यतिषंदहेन्नैवैनं ब्रूयुः पितृहासीति न मातृहासीति न भ्रातृहासीति न स्वसृहासीति नाचार्यहासीति न ब्राह्मणहासीति ॥ ७.१५.३ ॥
एखाद्याचे प्राण गेले असले आणि त्याला शुळावर चढवून पूर्णपणे जाळले तरीही, लोक त्याला 'तू पितृहंता आहेस', 'तू मातृहंता आहेस', 'तू भ्रातृहंता आहेस', 'तू भगिनीहंता आहेस', 'तू आचार्यहंता आहेस', 'तू ब्राह्मणहंता आहेस' असे म्हणणार नाहीत.
Chāndogya 7.15.4
प्राणो ह्येवैतानि सर्वाणि भवति स वा एष एवं पश्यन्नेवं मन्वान एवं विजानन्नतिवादी भवति तं चेद्ब्रूयुरतिवाद्यसीत्यतिवाद्यस्मीति ब्रूयान्नापह्नुवीत ॥ ७.१५.४ ॥
प्राणच खरोखर हे सर्व होतो. असे पाहणारा, असे मनन करणारा, असे जाणणारा अतिवादी होतो. लोक त्याला 'तू अतिवादी आहेस' म्हणाले, तर त्याने 'होय, मी अतिवादी आहे' असे म्हणावे; लपवू नये.