Vedyatra वेदयात्रा
ਖੋਜੋ

ਉਪਨਿਸ਼ਦ · Chāndogya 7.15

हिन्दी · தமிழ் · తెలుగు · ಕನ್ನಡ · മലയാളം · বাংলা · मराठी · ગુજરાતી · ਪੰਜਾਬੀ · ଓଡ଼ିଆ · اردو · English · Español · Français · Deutsch · Português · Русский · 中文 · 日本語 · العربية · Bahasa Indonesia · ไทย

ਸ਼ਬਦ-ਅਰਥਾਂ ਨਾਲ ਪੜ੍ਹੋ

Chāndogya 7.15.1

प्राणो वा आशाया भूयान्यथा वा अरा नाभौ समर्पिता एवमस्मिन्प्राणे सर्वँ समर्पितं प्राणः प्राणेन याति प्राणः प्राणं ददाति प्राणाय ददाति प्राणो ह पिता प्राणो माता प्राणो भ्राता प्राणः स्वसा प्राण आचार्यः प्राणो ब्राह्मणः ॥ ७.१५.१ ॥

ਪ੍ਰਾਣ ਆਸ ਤੋਂ ਵੱਡਾ ਹੈ। ਜਿਵੇਂ ਰਥ ਦੇ ਪਹੀਏ ਦੀਆਂ ਤੀਲੀਆਂ ਨਾਭੀ ਵਿੱਚ ਜੁੜੀਆਂ ਹੁੰਦੀਆਂ ਹਨ, ਤਿਵੇਂ ਹੀ ਇਸ ਪ੍ਰਾਣ ਵਿੱਚ ਸਭ ਕੁਝ ਜੁੜਿਆ ਹੋਇਆ ਹੈ। ਪ੍ਰਾਣ ਪ੍ਰਾਣ ਨਾਲ ਚਲਦਾ ਹੈ, ਪ੍ਰਾਣ ਪ੍ਰਾਣ ਨੂੰ ਦਿੰਦਾ ਹੈ, ਪ੍ਰਾਣ ਨੂੰ ਹੀ ਦਿੰਦਾ ਹੈ। ਪ੍ਰਾਣ ਹੀ ਪਿਤਾ, ਪ੍ਰਾਣ ਹੀ ਮਾਤਾ, ਪ੍ਰਾਣ ਹੀ ਭਰਾ, ਪ੍ਰਾਣ ਹੀ ਭੈਣ, ਪ੍ਰਾਣ ਹੀ ਆਚਾਰੀਆ, ਪ੍ਰਾਣ ਹੀ ਬ੍ਰਾਹਮਣ ਹੈ।

Chāndogya 7.15.2

स यदि पितरं वा मातरं वा भ्रातरं वा स्वसारं वाचार्यं वा ब्राह्मणं वा किञ्चिद्भृशमिव प्रत्याह धिक्त्वास्त्वित्येवैनमाहुः पितृहा वै त्वमसि मातृहा वै त्वमसि भ्रातृहा वै त्वमसि स्वसृहा वै त्वमस्याचार्यहा वै त्वमसि ब्राह्मणहा वै त्वमसीति ॥ ७.१५.२ ॥

ਜੇ ਉਹ ਪਿਤਾ, ਮਾਤਾ, ਭਰਾ, ਭੈਣ, ਆਚਾਰੀਆ ਜਾਂ ਬ੍ਰਾਹਮਣ ਨੂੰ ਕਠੋਰਤਾ ਨਾਲ ਕੁਝ ਕਹੇ, ਤਾਂ ਲੋਕ ਉਸ ਨੂੰ ਕਹਿੰਦੇ ਹਨ: 'ਤੈਨੂੰ ਧਿੱਕਾਰ ਹੈ, ਇਸ ਤਰ੍ਹਾਂ ਹੀ ਹੋਵੇ।' 'ਤੂੰ ਜ਼ਰੂਰ ਪਿਤਾ-ਹੰਤਾ ਹੈਂ, ਤੂੰ ਜ਼ਰੂਰ ਮਾਤਾ-ਹੰਤਾ ਹੈਂ, ਤੂੰ ਜ਼ਰੂਰ ਭਰਾ-ਹੰਤਾ ਹੈਂ, ਤੂੰ ਜ਼ਰੂਰ ਭੈਣ-ਹੰਤਾ ਹੈਂ, ਤੂੰ ਜ਼ਰੂਰ ਆਚਾਰੀਆ-ਹੰਤਾ ਹੈਂ, ਤੂੰ ਜ਼ਰੂਰ ਬ੍ਰਾਹਮਣ-ਹੰਤਾ ਹੈਂ।'

Chāndogya 7.15.3

अथ यद्यप्येनानुत्क्रान्तप्राणाञ्छूलेन समासं व्यतिषंदहेन्नैवैनं ब्रूयुः पितृहासीति न मातृहासीति न भ्रातृहासीति न स्वसृहासीति नाचार्यहासीति न ब्राह्मणहासीति ॥ ७.१५.३ ॥

ਜੇ ਕਿਸੇ ਦੇ ਪ੍ਰਾਣ ਨਿਕਲ ਗਏ ਹੋਣ ਅਤੇ ਉਸ ਨੂੰ ਸ਼ੂਲੀ 'ਤੇ ਚੜ੍ਹਾ ਕੇ ਪੂਰੀ ਤਰ੍ਹਾਂ ਸਾੜ ਦਿੱਤਾ ਜਾਵੇ, ਤਾਂ ਵੀ ਲੋਕ ਉਸ ਨੂੰ ਇਹ ਨਹੀਂ ਕਹਿਣਗੇ ਕਿ 'ਤੂੰ ਪਿਤਾ-ਹੰਤਾ ਹੈਂ', 'ਤੂੰ ਮਾਤਾ-ਹੰਤਾ ਹੈਂ', 'ਤੂੰ ਭਰਾ-ਹੰਤਾ ਹੈਂ', 'ਤੂੰ ਭੈਣ-ਹੰਤਾ ਹੈਂ', 'ਤੂੰ ਆਚਾਰੀਆ-ਹੰਤਾ ਹੈਂ', 'ਤੂੰ ਬ੍ਰਾਹਮਣ-ਹੰਤਾ ਹੈਂ'।

Chāndogya 7.15.4

प्राणो ह्येवैतानि सर्वाणि भवति स वा एष एवं पश्यन्नेवं मन्वान एवं विजानन्नतिवादी भवति तं चेद्ब्रूयुरतिवाद्यसीत्यतिवाद्यस्मीति ब्रूयान्नापह्नुवीत ॥ ७.१५.४ ॥

ਪ੍ਰਾਣ ਹੀ ਨਿਸ਼ਚੇ ਹੀ ਇਹ ਸਭ ਕੁਝ ਬਣ ਜਾਂਦਾ ਹੈ। ਇਸ ਤਰ੍ਹਾਂ ਵੇਖਣ ਵਾਲਾ, ਇਸ ਤਰ੍ਹਾਂ ਮਨਨ ਕਰਨ ਵਾਲਾ, ਇਸ ਤਰ੍ਹਾਂ ਜਾਣਨ ਵਾਲਾ ਅਤਿਵਾਦੀ ਬਣ ਜਾਂਦਾ ਹੈ। ਜੇ ਲੋਕ ਉਸ ਨੂੰ ਕਹਿਣ 'ਤੂੰ ਅਤਿਵਾਦੀ ਹੈਂ', ਤਾਂ ਉਸ ਨੂੰ ਕਹਿਣਾ ਚਾਹੀਦਾ ਹੈ 'ਹਾਂ, ਮੈਂ ਅਤਿਵਾਦੀ ਹਾਂ'; ਉਸ ਨੂੰ ਲੁਕਾਉਣਾ ਨਹੀਂ ਚਾਹੀਦਾ।