മഹാഭാരതം महाभारत

ഇത് എന്താണ്

"ഭരതവംശത്തിന്റെ മഹത്തായ കഥ" എന്നർത്ഥം വരുന്ന മഹാഭാരതം ലോകത്തിലെ ഏറ്റവും ദൈർഘ്യമേറിയ കാവ്യങ്ങളിലൊന്നാണ്. അനുബന്ധഗ്രന്ഥമായ ഹരിവംശം ഉൾപ്പെടെ ഏകദേശം 100,000 ശ്ലോകങ്ങൾ ഇതിലുണ്ട്. ഒരേ രാജകുടുംബത്തിലെ രണ്ടു ശാഖകൾ — അഞ്ചു പാണ്ഡവസഹോദരന്മാരും അവരുടെ നൂറു കൗരവ ബന്ധുക്കളും — തമ്മിലുള്ള മത്സരമാണ് ഇതിന്റെ കഥ. അത് കുരുക്ഷേത്രഭൂമിയിലെ പതിനെട്ടു ദിവസത്തെ യുദ്ധത്തിൽ അവസാനിക്കുന്നു. ഈ കഥയ്ക്കു ചുറ്റും പുരാണങ്ങളും ഉപദേശങ്ങളും എണ്ണമറ്റ മറ്റു കഥകളും ഇത് ഒരുമിച്ചുചേർക്കുന്നു; ഭഗവദ്ഗീതയും ഇതിന്റെ ഭാഗമാണ്.

ഇത് എങ്ങനെ ക്രമീകരിച്ചിരിക്കുന്നു

ഈ ഇതിഹാസം പതിനെട്ടു പർവങ്ങളായി (ഗ്രന്ഥഭാഗങ്ങൾ) വിഭജിച്ചിരിക്കുന്നു — "ആരംഭം" ആയ ആദിപർവം മുതൽ അവസാനത്തെ സ്വർഗാരോഹണം വരെ. യുദ്ധം തന്നെ 6 മുതൽ 10 വരെയുള്ള പർവങ്ങളിലാണ്; അവയ്ക്ക് സേനാനായകരായ ഭീഷ്മർ, ദ്രോണർ, കർണൻ, ശല്യർ എന്നിവരുടെയും തുടർന്നുണ്ടായ രാത്രിയാക്രമണത്തിന്റെയും പേരുകളാണ്. കഥയ്ക്കുള്ളിലെ കഥയായാണ് ഇത് പറയപ്പെടുന്നത്: പാണ്ഡവരുടെ പിൻഗാമിയായ ജനമേജയ രാജാവിന്റെ സർപ്പയജ്ഞത്തിൽ വെച്ച്, തന്റെ ഗുരുവായ വ്യാസനിൽനിന്ന് പഠിച്ചതുപോലെ വൈശമ്പായനൻ ഇത് ചൊല്ലിക്കേൾപ്പിക്കുന്നു. വ്യാസൻ പറഞ്ഞുകൊടുത്തതനുസരിച്ച് ഗണപതി ഇത് എഴുതിയെടുത്തു എന്ന് പ്രസിദ്ധമായ ഒരു ഐതിഹ്യമുണ്ട്.

ഇത് എന്തു പഠിപ്പിക്കുന്നു

ധർമം, അഥവാ ശരിയായ കർമം, യഥാർത്ഥത്തിൽ എന്താണെന്ന് മഹാഭാരതം വീണ്ടും വീണ്ടും ചോദിക്കുന്നു; അതിന്റെ സത്യം സൂക്ഷ്മവും കാണാൻ പ്രയാസമുള്ളതുമാണെന്ന് സമ്മതിക്കുകയും ചെയ്യുന്നു. അസൂയയും അത്യാഗ്രഹവും അഹങ്കാരവും ഒരു ചൂതുകളിയും എങ്ങനെ ദ്രൗപദിയുടെ അപമാനത്തിലേക്കും വനവാസത്തിലേക്കും ഒടുവിൽ മിക്കവാറും എല്ലാവരെയും നശിപ്പിക്കുന്ന ഒരു യുദ്ധത്തിലേക്കും നയിക്കുന്നുവെന്ന് ഇത് കാണിക്കുന്നു. ഇതിലെ കഥാപാത്രങ്ങൾ അപൂർവമായേ കേവലം നല്ലവരോ ദുഷ്ടരോ ആകുന്നുള്ളൂ: കർണന്റെ കൂറ്, ഭീഷ്മരുടെ പ്രതിജ്ഞ, യുധിഷ്ഠിരന്റെ സത്യസന്ധതയും ദൗർബല്യവും — ഇവയ്ക്കെല്ലാം വില നൽകേണ്ടിവരുന്നു. ഭാരതത്തിലെ ഏറ്റവും പ്രസിദ്ധമായ ചില ഉപദേശങ്ങൾ ഇതിലുണ്ട്: ഗീത, ശരശയ്യയിൽ കിടന്നുകൊണ്ട് ഭീഷ്മർ നൽകുന്ന ഉപദേശങ്ങൾ, വിദുരന്റെ ഉപദേശം, യക്ഷന്റെ ചോദ്യങ്ങൾ.

നിങ്ങളുടെ ജീവിതത്തിൽ ഇതിന് എന്ത് അർത്ഥമുണ്ടാകാം

കഠിനമായ തിരഞ്ഞെടുപ്പുകൾക്കുള്ള ഒരു കണ്ണാടിയാണ് മഹാഭാരതം. നല്ല മനുഷ്യർ തെറ്റായ തീരുമാനങ്ങൾ എടുക്കുന്നതും തെറ്റായ തീരുമാനങ്ങൾ തലമുറകളോളം ഫലം നൽകുന്നതും ഇത് കാണിക്കുന്നു; അങ്ങനെ നമ്മുടെ പ്രവൃത്തികളുടെ അനന്തരഫലങ്ങളോടുള്ള ഉത്തരവാദിത്തം ഇത് പഠിപ്പിക്കുന്നു. കൂറും അതിന്റെ പരിധികളും, അഭിമന്യുവിനെയും ദ്രൗപദിയെയും പോലുള്ളവരുടെ ധൈര്യം, ഓരോ യുദ്ധത്തിനും പിന്നാലെ വരുന്ന ദുഃഖം, ക്ഷമയുടെ ആവശ്യം എന്നിവയെല്ലാം ഇത് ആഴത്തിൽ അന്വേഷിക്കുന്നു. ലോകത്തിൽ കാണുന്നതെല്ലാം മഹാഭാരതത്തിലുണ്ട് എന്ന് ഭാരതത്തിൽ ആളുകൾ പലപ്പോഴും പറയാറുണ്ട്.

എവിടെ തുടങ്ങണം

മുഴുവനായും വായിക്കുന്നതിനു പകരം ചില പ്രസിദ്ധ ഭാഗങ്ങളിൽനിന്ന് തുടങ്ങുക: സഭാപർവത്തിലെ ചൂതുകളി; വനപർവത്തിൽ യക്ഷൻ യുധിഷ്ഠിരനോട് ചോദിക്കുന്ന ചോദ്യങ്ങൾ; ഭീഷ്മപർവത്തിലെ ഭഗവദ്ഗീത; ദ്രോണപർവത്തിൽ ചക്രവ്യൂഹത്തിലകപ്പെടുന്ന അഭിമന്യു; സ്ത്രീപർവത്തിലെ സ്ത്രീകളുടെ വിലാപം. Vedyatra-യിലെ ചിത്രീകരിച്ച കഥകൾ ചക്രവ്യൂഹത്തോടെയാണ് ആരംഭിക്കുന്നത്.

ഉത്ഭവവും കാലനിർണ്ണയവും

കഥയിൽത്തന്നെ പ്രത്യക്ഷപ്പെടുന്ന വ്യാസമഹർഷിയാണ് ഇതിന്റെ രചയിതാവ് എന്ന് പാരമ്പര്യം പറയുന്നു. ഏകദേശം ക്രി.മു. 400-നും ക്രി.വ. 400-നും ഇടയിൽ, നിരവധി നൂറ്റാണ്ടുകളിലായി രചിക്കപ്പെടുകയും വികസിപ്പിക്കപ്പെടുകയും ചെയ്ത ഒരു കാവ്യമായാണ് ചരിത്രകാരന്മാർ ഇതിനെ കാണുന്നത്. എല്ലാ ഭാരതീയ ഭാഷകളിലും, ലോകമെമ്പാടുമുള്ള അരങ്ങുകളിലും സിനിമയിലും ഇത് വീണ്ടും വീണ്ടും പുനരാഖ്യാനം ചെയ്യപ്പെട്ടിട്ടുണ്ട്.

Vedyatra-യിലെ പാഠം

ഇവിടെയുള്ള സംസ്കൃതപാഠം സംസ്കൃത വിക്കിഗ്രന്ഥശാലയിൽ നിന്ന് എടുത്തതാണ്. അവിടെ ഓരോ അധ്യായത്തിനും ഓരോ താൾ ഉണ്ട്. ഓരോ ശ്ലോകവും അത് എടുത്ത താളിന്റെ കൃത്യമായ നാൾപ്പതിപ്പിലേക്ക് കണ്ണിചേർത്തിരിക്കുന്നു. വിക്കിഗ്രന്ഥശാലയിലെ താളുകൾ ഇതിഹാസത്തിന്റെ ഒരു ദക്ഷിണേന്ത്യൻ അച്ചടിപ്പതിപ്പിനെയാണ് പിന്തുടരുന്നത്. അവയിലെ അധ്യായസംഖ്യകളും (ആദിപർവത്തിൽ 260 അധ്യായങ്ങൾ, ശാന്തിപർവത്തിൽ 375) കുറിപ്പുകളിലെ കൈയെഴുത്തുപ്രതി പാഠഭേദങ്ങളും 1906 മുതൽ 1910 വരെ പുറത്തിറങ്ങിയ കുംഭകോണം പതിപ്പുമായി യോജിക്കുന്നതായി കാണുന്നു. അത് ദൈർഘ്യമേറിയ ഒരു ദക്ഷിണപാഠമാണ്. അതനുസരിച്ച് ഇവിടെ പതിനെട്ടു പർവങ്ങളിലായി 2,311 അധ്യായങ്ങളിൽ ഏകദേശം 96,000 ശ്ലോകങ്ങളുണ്ട്. കൃഷ്ണന്റെ കുലത്തെക്കുറിച്ചുള്ള ഇതിഹാസത്തിന്റെ അനുബന്ധമായ ഹരിവംശം ഇതുവരെ ഉൾപ്പെടുത്തിയിട്ടില്ല.

പല സന്നദ്ധപ്രവർത്തകർ ചേർന്നാണ് ഈ താളുകൾ ടൈപ്പ് ചെയ്തത്. അതിനാൽ Vedyatra അവ ശുദ്ധീകരിച്ചു. പാഠത്തിനുള്ളിൽ ടൈപ്പ് ചെയ്തുചേർത്ത ശ്ലോകസംഖ്യകളും സൂചനകളും, അടിക്കുറിപ്പുകളുടെ അക്കങ്ങൾ, ബ്രാക്കറ്റിലെ വിശദീകരണങ്ങൾ, അനാവശ്യ ചിഹ്നങ്ങൾ എന്നിവ നീക്കം ചെയ്തു. ഇതിനുള്ള ഓരോ നിയമവും ഓപ്പൺ സോഴ്സ് ഇറക്കുമതി ഉപകരണത്തിൽ ആർക്കും കാണാവുന്ന വിധത്തിലുണ്ട്. വായിക്കാൻ കഴിയാത്ത അക്ഷരങ്ങൾ ഒരു താളിൽ അടയാളപ്പെടുത്തിയിട്ടുള്ളിടത്ത്, ശ്ലോകത്തിൽ അവയുടെ സ്ഥാനത്ത് "…" കാണിക്കുന്നു. ദ്രോണപർവത്തിന്റെ താളുകളിൽ ശ്ലോകങ്ങൾക്ക് ഉദ്യോഗപർവത്തിന്റേതെന്ന പോലെയാണ് നമ്പറിട്ടിരിക്കുന്നത്. അതിനാൽ Vedyatra ഓരോ ശ്ലോകത്തിനും അത് ഉൾപ്പെടുന്ന താളനുസരിച്ച് നമ്പർ നൽകുന്നു. വിക്കിഗ്രന്ഥശാലയിൽ പാഠം നഷ്ടപ്പെട്ടതിനാൽ ഒരു ശ്ലോകം (ശാന്തി 257.1) ഒഴിവാക്കിയിരിക്കുന്നു. ഒരു താൾ (ശാന്തി 290) അവിടെ ശൂന്യമാണ്.

പുണെ വിമർശനാത്മക പതിപ്പ് (ഭണ്ഡാർക്കർ ഓറിയന്റൽ റിസർച്ച് ഇൻസ്റ്റിറ്റ്യൂട്ട്, 1933 മുതൽ 1966 വരെ) ഇന്ത്യയുടെ പല ഭാഗങ്ങളിൽ നിന്നുള്ള കൈയെഴുത്തുപ്രതികൾ താരതമ്യം ചെയ്ത്, അവയ്ക്കെല്ലാം പൊതുവായ ഏറ്റവും പഴയ പാഠം പുനർനിർമ്മിച്ചു. അതിന് ഏകദേശം നാലിലൊന്ന് നീളം കുറവാണ്, ഏകദേശം 75,000 ശ്ലോകങ്ങൾ. ചില കൈയെഴുത്തുപ്രതികളിൽ മാത്രം കാണുന്ന ഭാഗങ്ങൾ അതിന്റെ കുറിപ്പുകളിലേക്കും അനുബന്ധങ്ങളിലേക്കും മാറ്റിയിരിക്കുന്നു. അവയിൽ പലതും ദക്ഷിണേന്ത്യൻ പ്രതികളിൽ നിന്നുള്ളവയാണ്. അതിനാൽ അതിലെ അധ്യായ, ശ്ലോക നമ്പറുകൾ ഇവിടത്തേതിൽ നിന്ന് വ്യത്യസ്തമാണ്. ഉദാഹരണത്തിന്, ഭഗവദ്ഗീത ഇവിടെ ഭീഷ്മപർവം 25 മുതൽ 42 വരെയും വിമർശനാത്മക പതിപ്പിൽ 23 മുതൽ 40 വരെയുമാണ്. ഇവിടെ ഗീതയിലെ ശ്ലോകങ്ങളോടൊപ്പം, സ്വതന്ത്രഗ്രന്ഥമായി പ്രസിദ്ധീകരിച്ചിരിക്കുന്ന ഗീതയിലേക്ക് വഴികാട്ടുന്ന ഒരു കുറിപ്പുണ്ട്. ഇവിടെയുള്ള ഒരു ഭാഗം വിമർശനാത്മക പതിപ്പിൽ ഇല്ലാത്തിടത്തോ അവിടെ മറ്റൊരു രീതിയിൽ കാണുന്നിടത്തോ, ഭാഗങ്ങൾ പരിശോധിക്കുന്നതിനനുസരിച്ച്, അക്കാര്യം ആ ഭാഗത്തെക്കുറിച്ചുള്ള ഒരു കുറിപ്പിൽ പാഠത്തിൽ നിന്ന് വേറിട്ട് വിശദീകരിക്കുന്നു.

തുടങ്ങാൻ പറ്റിയ ഭാഗങ്ങൾ

• സഭാപർവം: ചൂതുകളിയും ദ്രൗപദിയുടെ അപമാനവും.
• വനപർവം, യക്ഷന്റെ ചോദ്യങ്ങൾ: തന്റെ സഹോദരന്മാരെ രക്ഷിക്കാൻ യുധിഷ്ഠിരൻ ഒരു യക്ഷന്റെ ചോദ്യങ്ങൾക്ക് ഉത്തരം നൽകുന്നു.
• ഭീഷ്മപർവം: ഭഗവദ്ഗീത: ഗീത ആറാം പർവത്തിന്റെ ഭാഗമാണ്.
• ദ്രോണപർവം: അഭിമന്യു ചക്രവ്യൂഹത്തിൽ പ്രവേശിക്കുന്നു.
• സ്ത്രീപർവം: ഇരുപക്ഷത്തെയും സ്ത്രീകൾ മരിച്ചവരെ ഓർത്ത് വിലപിക്കുന്നു.