മഹാഭാരതം · അധ്യായം 12.194
हिन्दी · தமிழ் · తెలుగు · ಕನ್ನಡ · മലയാളം · বাংলা · मराठी · ગુજરાતી · ਪੰਜਾਬੀ · ଓଡ଼ିଆ · اردو · English · Español · Français · Deutsch · Português · Русский · 中文 · 日本語 · العربية · Bahasa Indonesia · ไทย
12.194.1
चातुरात्रस्यनुक्तं ते राजधर्मास्तथैव च ।
नानाश्रयाश्च भगवन्नितिहासाः पृथग्विधाः ॥ १२.१९४.१ ॥
ഭഗവാനേ, നാലു രാത്രി യാഗത്തെയും രാജധർമ്മങ്ങളെയും അങ്ങ് ഇനിയും പറഞ്ഞിട്ടില്ല; പല ഉറവിടങ്ങളുള്ള പലതരം ഇതിഹാസങ്ങളും പറഞ്ഞിട്ടില്ല.
12.194.2
श्रुतास्त्वत्तः कथाश्चैव धर्मयुक्ता महामते ।
संदेहोऽस्ति तु कश्चिन्मे तद्भवान्वक्तुमर्हति ॥ १२.१९४.२ ॥
മഹാമതേ, അങ്ങയിൽനിന്ന് ധർമ്മയുക്തമായ കഥകൾ ഞാൻ കേട്ടിട്ടുണ്ട്; എങ്കിലും എനിക്ക് ഒരു സംശയമുണ്ട്; അത് അങ്ങുതന്നെ പറയണം.
12.194.3
जापकानां फलावाप्तिं श्रोतुमिच्छामि भारत ।
किं फलं जपतामुक्तं क्व वा तिष्ठन्ति जापकाः ॥ १२.१९४.३ ॥
ഭാരതാ, ജപം ചെയ്യുന്നവർക്ക് ലഭിക്കുന്ന ഫലം കേൾക്കാൻ ഞാൻ ആഗ്രഹിക്കുന്നു. ജപിക്കുന്നവർക്ക് എന്ത് ഫലം പറയപ്പെട്ടു, ജപിക്കുന്നവർ എവിടെ വസിക്കുന്നു?
12.194.4
जपस्य च विधिं कृत्स्नं वक्तुमर्हसि सेऽनघ ।
जापका इति किंचैतत्साङ्ख्ययोगक्रियाविधिः ॥ १२.१९४.४ ॥
നിർമ്മലനേ, ജപത്തിന്റെ സമ്പൂർണ്ണ വിധി അങ്ങ് എനിക്ക് പറയണം. 'ജാപകർ' എന്നത് എന്താണ്, ഇത് സാംഖ്യ-യോഗ ക്രിയാവിധിയാണോ?
12.194.5
किं यज्ञविधिरेवैष किमेतज्जप्यमुच्यते ।
एतन्मे सर्वमाचक्ष्व सर्वज्ञो ह्यसि मे मतः ॥ १२.१९४.५ ॥
ഇത് യജ്ഞവിധി മാത്രമാണോ, അതോ ഇതിനെ ജപം എന്നു വിളിക്കുന്നുവോ? ഇതെല്ലാം എനിക്ക് വിവരിച്ചു തരൂ; എന്റെ അഭിപ്രായത്തിൽ അങ്ങ് സർവ്വജ്ഞനാണ്.
12.194.6
अत्राप्युदाहरन्तीममितिहासं पुरातनम् ।
यमस्य यत्पुरा वृत्तं कालस्य ब्राह्मणस्य च ॥ १२.१९४.६ ॥
ഇവിടെയും ആളുകൾ യമന്റെയും കാലന്റെയും ഒരു ബ്രാഹ്മണന്റെയും മുൻപ് നടന്ന ആ പുരാതന ഇതിഹാസം ഉദാഹരണമായി പറയാറുണ്ട്.
12.194.7
इक्ष्वाकोश्चैव मृत्योश्च विवादे धर्मकारणात् ।
संन्यास एव वेदान्ते वर्तते जपनं प्रति।
वेदवादाङ्गनिर्वृत्ताः शान्ता ब्रह्मण्यवस्थिताः ॥ १२.१९४.७ ॥
ഇക്ഷ്വാകുവും മൃത്യുവും ധർമകാരണത്താൽ തർക്കിച്ചപ്പോൾ, വേദാന്തത്തിൽ ജപത്തെക്കുറിച്ച് സംന്യാസമാണ് നിലനിൽക്കുന്നത്. വേദവാദാംഗങ്ങളിൽ പൂർണരായി, ശാന്തരായി, ബ്രഹ്മത്തിൽ സ്ഥിതരായവർ.
12.194.8
साङ्ख्ययोगौ तु यावुक्तौ मुनिभिः समदर्शिभिः ।
मार्गौ तावप्युभावेतौ संश्रितौ न च संश्रितौ ॥ १२.१९४.८ ॥
സമദർശികളായ മുനിമാർ പറഞ്ഞ സാംഖ്യവും യോഗവും — ഈ രണ്ടു മാർഗങ്ങളും ആശ്രയിക്കപ്പെട്ടവയും അല്ലാത്തവയുമാണ്.
12.194.9
यथा संश्रूयते राजन्कारणं चात्र वक्ष्यते ।
क्रमेण चैव विहितो जपयज्ञविधिर्नृप ॥ १२.१९४.९ ॥
രാജാവേ, കേട്ടതുപോലെ അതിന്റെ കാരണവും ഇവിടെ പറയും. നൃപാ, ക്രമപ്രകാരം ജപയജ്ഞവിധി നിശ്ചയിച്ചിരിക്കുന്നു.
12.194.10
सालम्बनमिति ज्ञेयं जपयज्ञात्मकं शुभम् ।
मनः समाधिरेवात्र तथेन्द्रियजयः स्मृतः ॥ १२.१९४.१० ॥
ഇത് സാലംബനമാണെന്ന് അറിയണം — ജപയജ്ഞസ്വരൂപമായ ശുഭം. ഇവിടെ മനസ്സിന്റെ സമാധി തന്നെയാണ്; അതുപോലെ ഇന്ദ്രിയജയവും സ്മരിക്കപ്പെടുന്നു.
12.194.11
सत्यमग्निपरीचारो विविक्तानां च सेवनम् ।
ध्यानं तपो दमः क्षान्तिरनसूया मिताशनम् ॥ १२.१९४.११ ॥
സത്യം, അഗ്നിപരിചരണം, ഏകാന്തവാസികളുടെ സേവനം, ധ്യാനം, തപസ്സ്, ദമം, ക്ഷമ, അസൂയയില്ലായ്മ, മിതാഹാരം.
12.194.12
विषयप्रतिसंहारो मितजल्पस्तथा शमः ।
एष प्रवर्तको धर्मो निवर्तकमथो शृणु ॥ १२.१९४.१२ ॥
വിഷയങ്ങളിൽ നിന്നുള്ള പിൻവലിവ്, മിതഭാഷണം, അതുപോലെ ശമം — ഇതാണ് പ്രവർത്തകധർമം. ഇനി നിവർത്തകധർമം കേൾക്കുക.
12.194.13
यथा निवर्तते धर्मो जपतो ब्रह्मचारिणः ।
न जपो न च वै ध्यानं नेच्छा न द्वेषहर्षणौ।
युज्यते नृपशार्दूल सुसंवेद्यं हि तत्किल ॥ १२.१९४.१३ ॥
ജപം ചെയ്യുന്ന ബ്രഹ്മചാരിയുടെ ധർമ്മം എങ്ങനെ പിന്മാറുന്നുവോ, അവിടെ ജപവുമില്ല, ധ്യാനവുമില്ല, ആഗ്രഹവുമില്ല, ദ്വേഷവും ഹർഷവുമില്ല; നൃപശാർദൂലാ, അത് എളുപ്പത്തിൽ അറിയപ്പെടേണ്ടതാണ്.
12.194.14
जपमावर्तयन्नित्यं जपन्वै ब्रह्मचारिकम् ।
तदर्थबुद्ध्या संयाति मनसा जापकः परम् ॥ १२.१९४.१४ ॥
ജപം എന്നും ആവർത്തിച്ചും, ബ്രഹ്മചാരിയെപ്പോലെ ജപിച്ചും, അതിന്റെ അർത്ഥത്തിൽ ബുദ്ധിയുറപ്പിച്ചും, ജപിക്കുന്നവൻ മനസ്സുകൊണ്ട് പരമത്തെ പ്രാപിക്കുന്നു.
12.194.15
यथा संश्रूयते जापो येन वै जापको भवेत् ।
संहिताप्रणवेनैव सावित्री च परा मता ॥ १२.१९४.१५ ॥
ജപം എങ്ങനെ കേൾക്കപ്പെടുന്നുവോ, ഏതിനാൽ ജപിക്കുന്നവനാകുന്നുവോ, സംഹിതയാലും പ്രണവത്താലും മാത്രം, സാവിത്രിയും പരമമായി കരുതപ്പെടുന്നു.
12.194.16
यदन्यदुचितं शुद्धं वेदस्मृत्युपपादितम् ।
एतत्सर्वमशेषेण यथोक्तं परिवर्तयेत् ॥ १२.१९४.१६ ॥
വേദവും സ്മൃതിയും സ്ഥാപിച്ച, ഉചിതവും ശുദ്ധവുമായ മറ്റെന്തുമാകട്ടെ, ഇവയെല്ലാം ശേഷിക്കാതെ, പറഞ്ഞതുപോലെ ആവർത്തിച്ച് ഓതണം.
12.194.17
द्विविदं मार्गमासाद्य व्यक्ताव्यक्तमनामयम् ।
कुशोच्चयनिषष्णः सन्कुशहस्तः कुशैः शिख।
कुशैः परिवृतस्तस्मिन्मध्ये छन्नः कुशैस्तथा ॥ १२.१९४.१७ ॥
രണ്ടുവിധമായ മാർഗ്ഗത്തിലെത്തി, വ്യക്തവും അവ്യക്തവുമായ, രോഗരഹിതമായ; കുശപ്പുല്ലിന്റെ കൂമ്പാരത്തിൽ ഇരുന്ന്, കയ്യിൽ കുശം പിടിച്ച്, ശിഖയിൽ കുശങ്ങളാൽ ചുറ്റപ്പെട്ട്, അതിന്റെ മധ്യത്തിൽ കുശങ്ങളാൽ മറഞ്ഞ്.
12.194.18
विषयेभ्यो नमस्कुर्याद्विषयान्न च भावयेत् ।
साम्यमुत्पाद्य मनसा मनस्येव मनो दधत् ॥ १२.१९४.१८ ॥
വിഷയങ്ങളിൽനിന്ന് പിന്മാറണം, വിഷയങ്ങളെ ധ്യാനിക്കരുത്; മനസ്സുകൊണ്ട് സമത്വം ഉണ്ടാക്കി, മനസ്സിൽത്തന്നെ മനസ്സിനെ ഉറപ്പിച്ചുകൊണ്ട്.
12.194.19
तद्धिया ध्यायति ब्रह्म जपन्वै संहितां हिताम् ।
संन्यस्यत्यथवा तां वै समाधौ पर्यवस्थितः ॥ १२.१९४.१९ ॥
ആ ബുദ്ധിയാൽ അവൻ ബ്രഹ്മത്തെ ധ്യാനിക്കുന്നു, ഹിതകരമായ സംഹിത ജപിച്ചുകൊണ്ട്. അല്ലെങ്കിൽ അതിനെ ഉപേക്ഷിച്ച് സമാധിയിൽ സ്ഥിരനാകുന്നു.
12.194.20
ध्यानमुत्पादयत्यत्र संहिताबलसंश्रयात् ।
अथाभिमतमन्त्रेण प्रणवाद्यं जपेत्कृती ॥ १२.१९४.२० ॥
ഇവിടെ സംഹിതയുടെ ബലത്തെ ആശ്രയിച്ച് അവൻ ധ്യാനം ഉണ്ടാക്കുന്നു. പിന്നെ തനിക്കിഷ്ടമുള്ള മന്ത്രത്താൽ, പ്രണവത്തിൽ തുടങ്ങി, കൃതി ജപിക്കണം.
12.194.21
यस्मिन्नेवाभिपतितं मनस्तत्र निवेशयेत् ।
समाधौ स हि मन्त्रे तु संहितां वा यथाविधि।
शुद्धात्मा तपसा दान्तो निवृत्तद्वेषकामवान् ॥ १२.१९४.२१ ॥
മനസ്സ് എവിടെ പതിക്കുന്നുവോ അവിടെത്തന്നെ അത് ഉറപ്പിക്കണം. സമാധിയിൽ അവൻ മന്ത്രത്തിലോ, വിധിപ്രകാരം സംഹിതയിലോ മുഴുകുന്നു. ശുദ്ധാത്മാവും തപസ്സാൽ അടക്കമുള്ളവനും, വെറുപ്പും കാമവും വിട്ടവനും.
12.194.22
अरागमोहो निर्द्वन्द्वो न शोचति न सज्जते ।
न कर्ता करणीयानां नाकार्याणामिति स्थितिः ॥ १२.१९४.२२ ॥
രാഗമോഹങ്ങളില്ലാത്തവൻ, ദ്വന്ദ്വങ്ങളിൽ നിന്ന് മുക്തൻ, ശോകിക്കുന്നില്ല, പറ്റിപ്പിടിക്കുന്നില്ല. ചെയ്യേണ്ടവയുടെ കർത്താവുമല്ല, ചെയ്യരുതാത്തവയുടെ കർത്താവുമല്ല; ഇതാണ് അവന്റെ നില.
12.194.23
न चाहंकारयोगेन मनः प्रस्थाफ्येत्क्वचित् ।
न चार्थग्रहणे युक्तो नावमानी न चाक्रियः ॥ १२.१९४.२३ ॥
അഹങ്കാരബന്ധത്താൽ മനസ്സ് ഒരിക്കലും വ്യതിചലിക്കരുത്. വസ്തുക്കളെ പിടിക്കുന്നതിൽ മുഴുകുന്നവനും, അവമതിക്കുന്നവനും, നിഷ്ക്രിയനും ആകരുത്.
12.194.24
ध्यानक्रियापरो युक्तो ध्यानवान्ध्याननिश्चयः ।
ध्याने समाधिमुत्पाद्य तदपि त्यजति क्रमात् ॥ १२.१९४.२४ ॥
ധ്യാനക്രിയയിൽ തത്പരനും, യോഗയുക്തനും, ധ്യാനമുള്ളവനും, ധ്യാനത്തിൽ ഉറച്ച നിശ്ചയമുള്ളവനും, ധ്യാനത്തിൽ സമാധി ഉണ്ടാക്കി, ക്രമേണ അതും ഉപേക്ഷിക്കുന്നു.
12.194.25
स वै तस्यामवस्थायां सर्वत्यागकृतः सुखी ।
निरिच्छस्त्यजति प्राणान्ब्राह्मीं संश्रयते तनुम् ॥ १२.१९४.२५ ॥
ആ അവസ്ഥയിൽ, സർവത്യാഗം ചെയ്തവൻ സുഖിയാകുന്നു. ആഗ്രഹമില്ലാത്തവനായി അവൻ പ്രാണങ്ങളെ ത്യജിച്ച് ബ്രാഹ്മീ തനുവിനെ ആശ്രയിക്കുന്നു.
12.194.26
निरालम्बो भवेत्स्मृत्वा मरणाय समाधिमान् ।
सर्वाल्लोँकान्समाक्रम्य क्रमात्प्राप्नोति वै परम् ॥ १२.१९४.२६ ॥
സമാധിയിൽ നിലകൊള്ളുന്നവൻ, ആശ്രയമില്ലാതെ, മരണത്തെ ഓർത്ത് ഇരിക്കണം. എല്ലാ ലോകങ്ങളെയും കടന്ന് ക്രമേണ അവൻ പരമത്തെ പ്രാപിക്കുന്നു.
12.194.27
अथवा नेच्छते तत्र ब्रह्मकायनिषेवणम् ।
उत्क्रामति च मार्गस्थो नैव क्वचन जायते ॥ १२.१९४.२७ ॥
അല്ലെങ്കിൽ അവിടെ ബ്രഹ്മകായസേവനം ആഗ്രഹിക്കാത്തവൻ, മാർഗത്തിൽ നിന്ന് പ്രാണൻ വെടിയുന്നു; അവൻ ഒരിടത്തും വീണ്ടും ജനിക്കുന്നില്ല.
12.194.28
आत्मबुद्धिं समास्थाय शान्तीभूतो निरामयः ।
अमृतं विरजाः शुद्धमात्मानं प्रतिपद्यते ॥ १२.१९४.२८ ॥
ആത്മബുദ്ധിയെ ഉറപ്പായി ആശ്രയിച്ച്, ശാന്തനും നിർദോഷനുമായി, അവൻ അമൃതവും രജസ്സില്ലാത്തതും ശുദ്ധവുമായ ആത്മാവിനെ പ്രാപിക്കുന്നു.