മഹാഭാരതം · അധ്യായം 13.110
हिन्दी · தமிழ் · తెలుగు · ಕನ್ನಡ · മലയാളം · বাংলা · मराठी · ગુજરાતી · ਪੰਜਾਬੀ · ଓଡ଼ିଆ · اردو · English · Español · Français · Deutsch · Português · Русский · 中文 · 日本語 · العربية · Bahasa Indonesia · ไทย
13.110.1
विस्रम्भितोऽहं भवता धर्मान्प्रवदता विभो ।
प्रवक्ष्यामि तु संदेहं तन्मे ब्रूहि पितामह ॥ १३.११०.१ ॥
ഹേ പ്രഭോ, ധർമ്മങ്ങളെ ഉപദേശിച്ചുകൊണ്ട് അങ്ങ് എനിക്ക് വിശ്വാസം നൽകി. ഇപ്പോൾ എന്റെ ഒരു സംശയം ഞാൻ പറയാം; പിതാമഹാ, അത് എനിക്ക് പറഞ്ഞുതരൂ.
13.110.2
व्रतानां किं फलं प्रोक्तं कीदृशं वा महाद्युते ।
नियमानां फलं किं च स्वधीतस्य च किं फलम् ॥ १३.११०.२ ॥
ഹേ മഹാതേജസ്വീ, വ്രതങ്ങളുടെ ഫലം എന്താണെന്ന് പറയപ്പെട്ടിട്ടുണ്ട്, അല്ലെങ്കിൽ അത് എങ്ങനെയുള്ളതാണ്? നിയമങ്ങളുടെ ഫലം എന്താണ്, നന്നായി പഠിച്ചതിന്റെ ഫലം എന്താണ്?
13.110.3
दमस्येह फलं किं च वेदानां धारणे च किम् ।
अध्यापने फलं किं च सर्वमिच्छामि वेदितुम् ॥ १३.११०.३ ॥
ഇവിടെ ദമത്തിന്റെ (ഇന്ദ്രിയനിഗ്രഹത്തിന്റെ) ഫലം എന്താണ്? വേദങ്ങൾ ധരിക്കുന്നതിന്റെ ഫലം എന്താണ്? അധ്യാപനത്തിന്റെ ഫലം എന്താണ്? ഇതെല്ലാം അറിയാൻ ഞാൻ ആഗ്രഹിക്കുന്നു.
13.110.4
अप्रतिग्राहके किं च फलं लोके पितामह ।
तस्य किञ्च फलं दृष्टं श्रुतं यस्तु प्रयच्छति ॥ १३.११०.४ ॥
പിതാമഹാ, ലോകത്ത് ദാനം സ്വീകരിക്കാതിരിക്കുന്നതിന്റെ ഫലം എന്താണ്? ദാനം നൽകുന്നവന് എന്ത് ഫലം കണ്ടു, കേട്ടു?
13.110.5
स्वकर्मनिरतानां च शूराणां चापि किं फलम् ।
सत्ये च किं फलं प्रोक्तं ब्रह्मचर्ये च किं फलम्। ॥ १३.११०.५ ॥
സ്വകർമ്മത്തിൽ നിരതരായവർക്കും ശൂരന്മാർക്കും ഫലം എന്താണ്? സത്യത്തിന്റെ ഫലം എന്താണെന്ന് പറയപ്പെട്ടിട്ടുണ്ട്? ബ്രഹ്മചര്യത്തിന്റെ ഫലം എന്താണ്?
13.110.6
पितृशुश्रूषणे किञ्च मातृशुश्रूषणे तथा ।
आचार्यगुरुशुश्रूषा स्वनुक्रोशानुकम्पने ॥ १३.११०.६ ॥
പിതാവിനെ ശുശ്രൂഷിക്കുന്നതിന്റെ ഫലം എന്താണ്, അതുപോലെ മാതാവിനെ ശുശ്രൂഷിക്കുന്നതിന്റെ ഫലം എന്താണ്? ആചാര്യനെയും ഗുരുവിനെയും ശുശ്രൂഷിക്കുന്നതിന്റെയും സ്വന്തം അനുകമ്പയുടെയും ഫലം എന്താണ്?
13.110.7
एतत्सर्वमशेषेण पितामह यथातथम् ।
वेतुमिच्छामि धर्मज्ञ परं कौतूहलं हि मे ॥ १३.११०.७ ॥
പിതാമഹാ, ഇതെല്ലാം കുറവില്ലാതെ, യഥാർത്ഥത്തിൽ ഉള്ളതുപോലെ അറിയാൻ ഞാൻ ആഗ്രഹിക്കുന്നു. ധർമ്മജ്ഞാ, ഇതിൽ എനിക്ക് വലിയ കൗതുകമുണ്ട്.
13.110.8
यो व्रतं वै यथोद्दिष्टं तथा सम्प्रतिपद्यते ।
अखण्डं सम्यगारभ्य तस्य लोकाः सनातनाः ॥ १३.११०.८ ॥
നിർദ്ദേശിക്കപ്പെട്ടതുപോലെ വ്രതത്തെ ആരാണോ അഖണ്ഡമായി, ശരിയായി ആരംഭിച്ച് പൂർണ്ണമായി സ്വീകരിക്കുന്നത്, അവന് ശാശ്വതലോകങ്ങളുണ്ട്.
13.110.9
नियमानां फलं राजन्प्रत्यक्षमिह दृश्यते ।
नियमानां क्रतूनां च त्वयाऽवाप्तमिदं फलम् ॥ १३.११०.९ ॥
രാജാവേ, ഇവിടെ നിയമങ്ങളുടെ ഫലം പ്രത്യക്ഷമായി കാണുന്നു. നിയമങ്ങളുടെയും യജ്ഞങ്ങളുടെയും ഈ ഫലം നീ തന്നെ നേടിയിരിക്കുന്നു.
13.110.10
स्वधीतस्यापि च फलं दृश्यतेऽमुत्र चेह च ।
इह लोकेऽर्थवान्नित्यं ब्रह्मलोके च मोदते ॥ १३.११०.१० ॥
നന്നായി പഠിച്ച വേദത്തിന്റെ ഫലം ഇവിടെയും അവിടെയും കാണപ്പെടുന്നു. ഈ ലോകത്തിൽ അവൻ എപ്പോഴും സമ്പന്നനാണ്; ബ്രഹ്മലോകത്തിൽ അവൻ ആനന്ദിക്കുന്നു.
13.110.11
दमस्य तु फलं राजञ्शृणु त्वं विस्तरेण मे ।
दान्ताः सर्वत्र सुखिनो दान्ताः सर्वत्र निर्वृताः।
यत्रेच्छागामिनो दान्ताः सर्वशत्रुनिषूदनाः ॥ १३.११०.११ ॥
രാജാവേ, ഇനി ദമത്തിന്റെ ഫലം എന്നിൽനിന്ന് വിസ്തരിച്ച് കേൾക്കുക. ദാന്തന്മാർ എല്ലായിടത്തും സുഖികളാണ്; ദാന്തന്മാർ എല്ലായിടത്തും ശാന്തരാണ്. യഥേഷ്ടം സഞ്ചരിക്കുന്ന, എല്ലാ ശത്രുക്കളെയും സംഹരിക്കുന്ന ദാന്തന്മാരുണ്ട്.
13.110.12
प्रार्थयन्ति च यद्दान्ता लभन्ते तन्न संशयः ।
युज्यन्ते सर्वकामैर्हि दान्ताः सर्वत्र पाण्डव ॥ १३.११०.१२ ॥
ദാന്തന്മാർ എന്തെല്ലാം ആഗ്രഹിക്കുന്നുവോ അതെല്ലാം അവർ നേടുന്നു; ഇതിൽ സംശയമില്ല. പാണ്ഡവാ, ദാന്തന്മാർ എല്ലായിടത്തും എല്ലാ കാമനകളോടും ചേർന്നിരിക്കുന്നു.
13.110.13
स्वर्गे यथा प्रमोदन्ते तपसा विक्रमेण च ।
दानैर्यज्ञैश्च विविधैस्तथा दान्ताः क्षमान्विताः ॥ १३.११०.१३ ॥
സ്വർഗ്ഗത്തിൽ തപസ്സിനാലും വിക്രമത്താലും വിവിധ ദാനങ്ങളാലും യജ്ഞങ്ങളാലും ആനന്ദിക്കുന്നതുപോലെ, ക്ഷമയുള്ള ദാന്തന്മാരും ആനന്ദിക്കുന്നു.
13.110.14
दानाद्दमो विशिष्टो हि ददत्किञ्चिद्द्विजातये ।
दाता कुप्यति नो दान्तस्तस्माद्दानात्परंदमः ॥ १३.११०.१४ ॥
ദാനത്തേക്കാൾ ദമം വിശിഷ്ടമാണ്; ദ്വിജന് എന്തെങ്കിലും നൽകുമ്പോൾ ദാതാവ് കോപിക്കുന്നു, എന്നാൽ ദാന്തൻ കോപിക്കുന്നില്ല. അതിനാൽ ദാനത്തേക്കാൾ ഉത്തമം ദമമാണ്.
13.110.15
यस्तु दद्यादकुप्यन्हि तस्य लोकाः सनातनाः ।
क्रोधो हन्ति हि यद्दानं तस्माद्दानाद्वरो दमः ॥ १३.११०.१५ ॥
എന്നാൽ കോപമില്ലാതെ ദാനം ചെയ്യുന്നവന് സനാതന ലോകങ്ങൾ ലഭിക്കുന്നു; കോപം ആ ദാനത്തെ നശിപ്പിക്കുന്നു. അതിനാൽ ദാനത്തേക്കാൾ ദമമാണ് ശ്രേഷ്ഠം.
13.110.16
अदृश्यानि महाराज स्थानान्ययुतशो दिवि ।
ऋषीणां सर्वलोकषु यानि ते यान्ति देवताः ॥ १३.११०.१६ ॥
മഹാരാജാവേ, സ്വർഗ്ഗത്തിൽ ഋഷിമാർക്ക് അദൃശ്യമായ പതിനായിരക്കണക്കിന് സ്ഥാനങ്ങളുണ്ട്; സകല ലോകങ്ങളിലുമുള്ള, ദേവന്മാർ പോകുന്ന സ്ഥാനങ്ങളാണവ.
13.110.17
दमेन यानि नृपते गच्छन्ति परमर्षयः ।
कामयाना महत्स्थानं तस्माद्दानात्परं दमः ॥ १३.११०.१७ ॥
രാജാവേ, ദമത്താൽ പരമഋഷിമാർ ഏതു സ്ഥാനങ്ങളിൽ പോകുന്നുവോ, മഹത്തായ സ്ഥാനം ആഗ്രഹിക്കുന്നവരും അവിടേക്കു പോകുന്നു; അതിനാൽ ദാനത്തേക്കാൾ ദമം ഉത്തമമാണ്.
13.110.18
विद्यादानाद्वरं नास्ति वेदविद्या महाफलाः ।
अध्यापकः परिक्लेशादक्षयं फलमश्नुते ॥ १३.११०.१८ ॥
വിദ്യാദാനത്തേക്കാൾ ശ്രേഷ്ഠമായി ഒന്നുമില്ല; വേദവിദ്യകൾ മഹാഫലം നൽകുന്നു. അധ്യാപകൻ പരിശ്രമത്താൽ അക്ഷയമായ ഫലം പ്രാപിക്കുന്നു.
13.110.19
विधिवत्पावकं हुत्वा ब्रह्मलोके नराधिप ।
अधीत्यापि हि यो वेदान्न्यायविद्भ्यः प्रयच्छति।
गुरुकर्मप्रशंसी तु सोपि स्वर्गे महीयते ॥ १३.११०.१९ ॥
ഹേ രാജാവേ, വിധിപ്രകാരം അഗ്നിയിൽ ഹോമം ചെയ്ത്, വേദങ്ങൾ പഠിച്ച്, ന്യായം അറിയുന്നവർക്ക് അവ പകർന്നുനൽകി, ഗുരുകർമ്മത്തെ പ്രശംസിക്കുന്നവനും സ്വർഗ്ഗത്തിൽ ബഹുമാനിക്കപ്പെടുന്നു.
13.110.20
क्षत्रियोऽध्ययने युक्तो यजने दानकर्मणि ।
युद्धे यश्च परित्राता सोपि स्वर्गे महीयते ॥ १३.११०.२० ॥
പഠനത്തിലും യജ്ഞത്തിലും ദാനകർമ്മത്തിലും മുഴുകിയ ക്ഷത്രിയനും, യുദ്ധത്തിൽ രക്ഷകനായവനും സ്വർഗ്ഗത്തിൽ ബഹുമാനിക്കപ്പെടുന്നു.
13.110.21
वैश्यः स्वकर्मनिरतः प्रदानाल्लभते महत् ।
शूद्रः स्वकर्मनिरतः स्वर्गं शुश्रूषयाऽऽर्च्छति ॥ १३.११०.२१ ॥
സ്വകർമ്മത്തിൽ മുഴുകിയ വൈശ്യൻ ദാനത്താൽ മഹത്തായ ഫലം നേടുന്നു; സ്വകർമ്മത്തിൽ മുഴുകിയ ശൂദ്രൻ സേവയാൽ സ്വർഗ്ഗം പ്രാപിക്കുന്നു.
13.110.22
शूरा बहुविधाः प्रोक्तास्तेषामर्थास्तु मे शृणु ।
शूरान्वयानां निर्दिष्टं फलं शूरस्य चैव हि ॥ १३.११०.२२ ॥
ശൂരന്മാർ പലവിധമെന്ന് പറയപ്പെട്ടിരിക്കുന്നു; അവരുടെ അർത്ഥങ്ങൾ എന്നോട് കേൾക്കുക. ശൂരവംശക്കാർക്കും ശൂരനും നിശ്ചയിക്കപ്പെട്ട ഫലവും കേൾക്കുക.
13.110.23
यज्ञशूरा दमे शूराः सत्यशूरास्तथा परे ।
युद्धशूरास्तथैवोक्ता दानशूराश्च मानवाः ॥ १३.११०.२३ ॥
യജ്ഞത്തിൽ ശൂരന്മാർ, ദമത്തിൽ (ആത്മനിയന്ത്രണത്തിൽ) ശൂരന്മാർ, സത്യത്തിൽ ശൂരന്മാർ, മറ്റുള്ളവരും; യുദ്ധത്തിൽ ശൂരന്മാരും അങ്ങനെതന്നെ പറയപ്പെടുന്നു, ദാനത്തിൽ ശൂരരായ മനുഷ്യരും.
13.110.24
बुद्धिशूरास्तथैवान्ये क्षमाशूरास्तथा परे ।
साङ्ख्यशूराश्च बहवो योगशूरास्तथा परे।
अरण्ये गृहवासे च त्यागे शूरास्तथा परे ॥ १३.११०.२४ ॥
ബുദ്ധിയിൽ ശൂരന്മാരും മറ്റുള്ളവരും അങ്ങനെതന്നെ; ക്ഷമയിൽ ശൂരന്മാരും മറ്റുള്ളവരും അങ്ങനെതന്നെ; സാംഖ്യത്തിൽ ധാരാളം ശൂരന്മാർ, യോഗത്തിൽ ശൂരന്മാരും മറ്റുള്ളവരും അങ്ങനെതന്നെ; അരണ്യത്തിലും ഗൃഹവാസത്തിലും ത്യാഗത്തിലും ശൂരന്മാരും മറ്റുള്ളവരും അങ്ങനെതന്നെ.
13.110.25
आर्जवे च तथा शूराः शमे वर्तन्ति मानवाः ।
तैस्तैश्च नियमैः शूरा बहवः सन्ति चापरे।
वेदाध्ययनशूराश्च शूराश्चाध्यापने रताः ॥ १३.११०.२५ ॥
ഋജുത്വത്തിലും ശമത്തിലും മനുഷ്യർ ശൂരന്മാരായി നിലകൊള്ളുന്നു. ആ ആ നിയമങ്ങളാൽ ബഹുവിധ ശൂരന്മാരുണ്ട്, മറ്റുള്ളവരുമുണ്ട്. വേദാധ്യയനത്തിൽ ശൂരന്മാരും, അധ്യാപനത്തിൽ ആസക്തരായ ശൂരന്മാരും ഉണ്ട്.
13.110.26
गुरुशुश्रूषया शूराः पितृशुश्रूषया परे ।
मातृशुश्रूषया शूरा भैक्ष्यशूरास्तथा परे ॥ १३.११०.२६ ॥
ഗുരുശുശ്രൂഷയാൽ ശൂരന്മാർ, പിതൃശുശ്രൂഷയാൽ മറ്റുള്ളവർ ശൂരന്മാർ. മാതൃശുശ്രൂഷയാൽ ശൂരന്മാർ, ഭിക്ഷയിൽ ശൂരന്മാരും മറ്റുള്ളവരുമുണ്ട്.
13.110.27
अरण्ये गृहवासे च शूराश्चातिथिपूजने ।
सर्वे यान्ति पराँल्लोकान्स्वकर्मफलनिर्जितान् ॥ १३.११०.२७ ॥
കാട്ടിലും ഗൃഹജീവിതത്തിലും അതിഥിപൂജയിലും ശൂരന്മാരുണ്ട്. അവരെല്ലാം സ്വകർമഫലത്താൽ നേടിയ ഉന്നത ലോകങ്ങളിലേക്ക് പോകുന്നു.
13.110.28
धारणं सर्ववेदानां सर्वतीर्थावगाहनम् ।
सत्यं च ब्रुवतो नित्यं समं वा स्यान्नवा समम् ॥ १३.११०.२८ ॥
സകല വേദങ്ങളും ധരിക്കുന്നതും സകല തീർത്ഥങ്ങളിലും സ്നാനം ചെയ്യുന്നതും സദാ സത്യം പറയുന്നവന് സമമായിരിക്കാം, അല്ലെങ്കിൽ സമമാകാതിരിക്കാം.
13.110.29
अश्वमेधसहस्रं च सत्यं च तुलया धृतम् ।
अश्वमेधसहस्राद्धि सत्यमेव विशिष्यते ॥ १३.११०.२९ ॥
ആയിരം അശ്വമേധങ്ങളും സത്യവും തുലാസിൽ തൂക്കപ്പെട്ടു. ആയിരം അശ്വമേധങ്ങളെക്കാൾ സത്യം തന്നെയാണ് നിശ്ചയമായും ശ്രേഷ്ഠം.
13.110.30
सत्येन सूर्यस्तपति सत्येनाग्निः प्रदीप्यते ।
सत्येन मरुतो वान्ति सर्वं सत्ये प्रतिष्ठितम् ॥ १३.११०.३० ॥
സത്യത്താൽ സൂര്യൻ ജ്വലിക്കുന്നു, സത്യത്താൽ അഗ്നി പ്രകാശിക്കുന്നു. സത്യത്താൽ മരുത്തുക്കൾ വീശുന്നു, എല്ലാം സത്യത്തിൽ പ്രതിഷ്ഠിതമാണ്.
13.110.31
सत्येन देवाः प्रीयन्ते पितरो ब्राह्मणास्तथा ।
सत्यमाहुः परो धर्मस्तस्मात्सत्यं न लोपयेत् ॥ १३.११०.३१ ॥
സത്യത്താൽ ദേവന്മാരും പിതൃക്കളും ബ്രാഹ്മണരും പ്രസന്നരാകുന്നു. സത്യമാണ് പരമധർമ്മമെന്ന് പറയപ്പെടുന്നു; അതിനാൽ സത്യത്തെ ലംഘിക്കരുത്.
13.110.32
मुनयः सत्यनिरता मुनयः सत्यविक्रमाः ।
मुनयः सत्यशपथास्तस्मात्सत्यं विशिष्यते ॥ १३.११०.३२ ॥
മുനിമാർ സത്യത്തിൽ നിരതരാണ്; മുനിമാർ സത്യബലമുള്ളവരാണ്; മുനിമാർ സത്യത്തിൽ ശപഥം ചെയ്യുന്നവരാണ്. അതിനാൽ സത്യം തന്നെ ഉത്തമം.
13.110.33
सत्यवन्तः सत्यलोके मोदन्ते भरतर्षभ ।
दमः सत्यफलावाप्तिरुक्ता सर्वात्मना मया ॥ १३.११०.३३ ॥
ഭരതശ്രേഷ്ഠാ, സത്യവാന്മാർ സത്യലോകത്തിൽ ആനന്ദിക്കുന്നു. ദമത്താൽ (ആത്മനിയന്ത്രണം) സത്യഫലപ്രാപ്തി ഉണ്ടാകുന്നു എന്ന് ഞാൻ പൂർണ്ണമായി പറഞ്ഞിട്ടുണ്ട്.
13.110.34
असंशयं विनीतात्मा स वै स्वर्गे महीयते ।
ब्रह्मचर्यस्य च गुणं शृणु त्वं वसुधाधिप ॥ १३.११०.३४ ॥
സംശയമില്ല, വിനീതാത്മാവായവൻ സ്വർഗ്ഗത്തിൽ ബഹുമാനിക്കപ്പെടുന്നു. വസുധാധിപാ, ബ്രഹ്മചര്യത്തിന്റെ ഗുണം ഇനി കേൾക്കുക.
13.110.35
आजन्ममरणाद्यस्तु ब्रह्मचारी भवेदिह ।
न तस्य किञ्चिदप्राप्यमिति विद्धि नराधिप ॥ १३.११०.३५ ॥
ജനനം മുതൽ മരണം വരെ ഇവിടെ ബ്രഹ്മചാരിയായിരിക്കുന്നവന് ഒന്നും അപ്രാപ്യമല്ല എന്നറിയുക, നരാധിപാ.
13.110.36
बह्व्यः कोट्यस्त्वषीणां तु ब्रह्मलोके वसन्त्युत ।
सत्ये रतानां सततं दान्तानामूर्ध्वरेतसाम् ॥ १३.११०.३६ ॥
ബ്രഹ്മലോകത്തിൽ കോടിക്കണക്കിന് ഋഷിമാർ വസിക്കുന്നു—സത്യത്തിൽ നിരന്തരം നിരതരും ദാന്തരും ഊർദ്ധ്വരേതസ്സുള്ളവരുമായവർ.
13.110.37
ब्रह्मचर्यं दहेद्राजन्सर्वपापान्युपासितम् ।
ब्राह्मणेन विशेषेण ब्राह्ममो ह्यग्निरुच्यते ॥ १३.११०.३७ ॥
ഹേ രാജാവേ, അനുഷ്ഠിക്കപ്പെട്ട ബ്രഹ്മചര്യം സകല പാപങ്ങളെയും ദഹിപ്പിക്കുന്നു. വിശേഷിച്ച് ബ്രാഹ്മണന് അത് ബ്രാഹ്മ അഗ്നി എന്ന് പറയപ്പെടുന്നു.
13.110.38
प्रत्यक्षं हि तथा ह्येतद्ब्राह्मणेषु तपस्विषु ।
बिभेति हि यथा शक्रो ब्रह्मचारिप्रधर्षितः ॥ १३.११०.३८ ॥
ഇത് ബ്രാഹ്മണരിലും തപസ്വികളിലും പ്രത്യക്ഷമായി കാണുന്നു. ബ്രഹ്മചാരിയാൽ പീഡിതനായ ഇന്ദ്രൻ ഭയപ്പെടുന്നതുപോലെ.
13.110.39
तद्ब्रह्मचर्यस्य फलमृषीणामिह दृश्यते ।
मातापित्रोः पूजने यो धर्मस्तमपि मे शृणु ॥ १३.११०.३९ ॥
ബ്രഹ്മചര്യത്തിന്റെ ഈ ഫലം ഇവിടെ ഋഷിമാരിൽ കാണുന്നു. മാതാപിതാക്കളെ പൂജിക്കുന്നതിലെ ധർമ്മവും എന്നിൽ നിന്ന് കേൾക്കുക.
13.110.40
शुश्रूषते यः पितरं न चासूयेत्कदाचन ।
मातरं भ्रातरं वाऽपि गुरुमाचार्यमेव च ॥ १३.११०.४० ॥
പിതാവിനെ ശുശ്രൂഷിക്കുകയും ഒരിക്കലും അസൂയപ്പെടാതിരിക്കുകയും ചെയ്യുന്നവൻ; മാതാവ്, സഹോദരൻ, ഗുരു, ആചാര്യൻ എന്നിവരോടും അങ്ങനെതന്നെ.
13.110.41
तस्य राजन्फलं विद्धि स्वर्लोके स्थानमर्चितम् ।
न च पश्येत नरकं गुरुशुश्रूषयाऽऽत्मवान् ॥ १३.११०.४१ ॥
ഹേ രാജാവേ, അവന്റെ ഫലം അറിയുക: സ്വർഗലോകത്തിലെ ആദരണീയമായ സ്ഥാനം. ഗുരുശുശ്രൂഷയാൽ ആത്മസംയമമുള്ളവൻ നരകം കാണുന്നില്ല.