മഹാഭാരതം · അധ്യായം 13.183
हिन्दी · தமிழ் · తెలుగు · ಕನ್ನಡ · മലയാളം · বাংলা · मराठी · ગુજરાતી · ਪੰਜਾਬੀ · ଓଡ଼ିଆ · اردو · English · Español · Français · Deutsch · Português · Русский · 中文 · 日本語 · العربية · Bahasa Indonesia · ไทย
13.183.1
एवमुक्तः प्रत्युवाच मैत्रेयः कर्मपूर्वकः ।
अत्यन्तं श्रीमति कुले जातः प्राज्ञो बहुश्रुतः ॥ १३.१८३.१ ॥
ഇപ്രകാരം പറയപ്പെട്ടപ്പോൾ കർമ്മപൂർവകനായ മൈത്രേയൻ മറുപടി പറഞ്ഞു; അത്യന്തം സമൃദ്ധമായ കുലത്തിൽ ജനിച്ച, പ്രാജ്ഞനും ബഹുശ്രുതനുമായവൻ.
13.183.2
असंशयं महाप्राज्ञ यथैवात्थ तथैव तत् ।
अनुज्ञातश्च भवता किञ्चिद्ब्रूयामहं विभो ॥ १३.१८३.२ ॥
സംശയമില്ല, മഹാപ്രാജ്ഞാ, നീ പറഞ്ഞതുപോലെ തന്നെ അത്. നിന്റെ അനുമതി ലഭിച്ച് ഞാൻ എന്തെങ്കിലും പറയാം, ഓ വിഭോ.
13.183.3
यद्यदिच्छसि मैत्रेय यावद्यावद्यथायथा ।
ब्रूहि तत्वं महाप्राज्ञ शुश्रुषे वचनं तव ॥ १३.१८३.३ ॥
ഓ മൈത്രേയാ, നീ ഇച്ഛിക്കുന്നതെന്തും, എത്രയെത്ര, എങ്ങനെയെങ്ങനെയോ അങ്ങനെ പറയൂ; ഓ മഹാപ്രാജ്ഞാ, ആ തത്ത്വം പറയൂ; നിന്റെ വാക്ക് കേൾക്കാൻ ആഗ്രഹിക്കുന്നു.
13.183.4
निर्दोषं निर्मलं चैव वचनं सत्यसंहितम् ।
विद्यातपोभ्यां हि भवान्भावितात्मा न संशयः ॥ १३.१८३.४ ॥
നിന്റെ വാക്ക് നിർദോഷവും നിർമ്മലവും സത്യസംഹിതവുമാണ്. വിദ്യയാലും തപസ്സാലും നീ ഭാവിതാത്മാവാണ്; സംശയമില്ല.
13.183.5
भवतो भावितात्मत्वाल्लाभोऽयं सुमहान्मम ।
भूयो बुद्ध्याऽनुपश्यामि सुसमृद्धतपा इव ॥ १३.१८३.५ ॥
നീ ഭാവിതാത്മാവായതിനാൽ ഇത് എനിക്ക് വലിയ നേട്ടമാണ്; ബുദ്ധിയാൽ വീണ്ടും കാണുന്നു, നീ സമൃദ്ധമായ തപസ്സുള്ളവനെപ്പോലെ.
13.183.6
अपि मे दर्शनादेव भवतोऽभ्युदयो महान् ।
मन्ये भवत्प्रसादोऽयं बुद्धिकर्मस्वभावतः ॥ १३.१८३.६ ॥
നിന്റെ ദർശനം മൂലം തന്നെ എനിക്ക് മഹത്തായ ഉയർച്ചയുണ്ടാകുന്നു; ബുദ്ധിയുടെയും കർമ്മത്തിന്റെയും സ്വഭാവത്താൽ ഇത് നിന്റെ പ്രസാദമെന്ന് ഞാൻ കരുതുന്നു.
13.183.7
तपः श्रुतं च योनिश्चाप्येतद्ब्राह्मण्यकारणम् ।
त्रिभिर्गुणैः समुदितः स्नातो भवति वै द्विजः ॥ १३.१८३.७ ॥
തപസ്സ്, ശ്രുതം, ജന്മം — ഇവയാണ് ബ്രാഹ്മണ്യത്തിന്റെ കാരണം. മൂന്നു ഗുണങ്ങളാൽ സമ്പന്നനായവനാണ് ദ്വിജൻ സ്നാതകനാകുന്നത്.
13.183.8
अस्मिंस्तृप्ते च तृप्यन्ति पितरो दैवतानि च ।
न हि श्रुतवतां किञ्चिदधिकं ब्राह्मणादृते ॥ १३.१८३.८ ॥
ഇവൻ തൃപ്തനായാൽ പിതൃക്കളും ദേവന്മാരും തൃപ്തരാകുന്നു. ബ്രാഹ്മണനല്ലാതെ വേദജ്ഞർക്ക് മറ്റൊന്നും അധികമല്ല.
13.183.9
असंस्कारात्क्षत्रवैश्यौ नश्येते ब्राह्मणादृते ।
शूद्रो नश्यत्यशुश्रूषुराश्रमाणां यथार्हतः ॥ १३.१८३.९ ॥
ബ്രാഹ്മണനില്ലാതെ സംസ്കാരങ്ങൾ മുടങ്ങി ക്ഷത്രിയനും വൈശ്യനും നശിക്കുന്നു. ആശ്രമങ്ങളെ യഥായോഗ്യം ശുശ്രൂഷിക്കാത്ത ശൂദ്രനും നശിക്കുന്നു.
13.183.10
अन्धं स्यात्तम एवेदं न प्रज्ञायेत किञ्चन ।
चातुर्वर्ण्यं न वर्तेत धर्माधर्मावृतानृते ॥ १३.१८३.१० ॥
ഇത് അന്ധകാരമായി, ഒന്നും അറിയപ്പെടാതെയാകും. ധർമ്മാധർമ്മങ്ങളും സത്യാസത്യങ്ങളും മറഞ്ഞാൽ ചാതുർവർണ്യം നിലനിൽക്കില്ല.
13.183.11
यथाहि सुकृते क्षेत्रे फलं विन्दति मानवः ।
एवं दत्त्वा श्रुतवते फलं दाता समश्नुते ॥ १३.१८३.११ ॥
നന്നായി ഒരുക്കിയ നിലത്തിൽ മനുഷ്യൻ ഫലം നേടുന്നതുപോലെ, വേദജ്ഞന് ദാനം നൽകുന്നവൻ ഫലം അനുഭവിക്കുന്നു.
13.183.12
ब्राह्मणश्चेन्न विन्देत श्रुतवृत्तोपसंहितः ।
प्रतिग्रहीता दानस्य मोघं स्याद्धनिनां धनम् ॥ १३.१८३.१२ ॥
വേദജ്ഞാനവും സദാചാരവുമുള്ള ബ്രാഹ്മണൻ കിട്ടിയില്ലെങ്കിൽ, ദാനം സ്വീകരിക്കുന്നവനില്ലാതെ ധനവാന്മാരുടെ ധനം വ്യർഥമാകും.
13.183.13
अन्नं ह्यविद्वान्हन्त्येवमविद्वांसं च हन्ति तत् ।
तच्चान्यं हन्ति यच्चान्यत्स भुक्त्वा हन्यतेऽबुधः ॥ १३.१८३.१३ ॥
അറിവില്ലാത്തവൻ അന്നം ഭക്ഷിച്ചാൽ ഇങ്ങനെ നശിക്കുന്നു; ആ അന്നം അറിവില്ലാത്തവനെയും നശിപ്പിക്കുന്നു. അത് മറ്റൊരാളെയും, മറ്റൊന്നിനെയും നശിപ്പിക്കുന്നു; ഭക്ഷിച്ചിട്ട് മൂഢൻ നശിക്കുന്നു.
13.183.14
प्राहुर्ह्यन्नमदन्विद्वान्पुनर्जनयतीश्वरः ।
स चान्नाज्जायते तस्मात्सूक्ष्म एष व्यतिक्रमः ॥ १३.१८३.१४ ॥
അന്നം ഭക്ഷിക്കുന്ന വിദ്വാൻ വീണ്ടും ഈശ്വരനാൽ ജനിപ്പിക്കപ്പെടുന്നു എന്ന് പറയുന്നു; അവൻ അന്നത്തിൽ നിന്നാണ് ജനിക്കുന്നത്. അതുകൊണ്ട് ഈ ലംഘനം സൂക്ഷ്മമാണ്.
13.183.15
ब्राह्मं ह्यनुपयोगी यो ददंश्चान्नमसंशयम् ।
यस्तारयति वै विद्वान्पितॄन्देवान्सदाऽमृतान् ॥ १३.१८३.१५ ॥
ബ്രാഹ്മണ കർമ്മത്തിന് ഉപകാരപ്പെടാത്തവനായിരുന്നാലും സംശയമില്ലാതെ അന്നം നൽകുന്നവൻ; വിദ്വാനായി എപ്പോഴും പിതൃക്കളെയും അമരദേവന്മാരെയും രക്ഷിക്കുന്നവൻ.
13.183.16
यदेव ददतः पुण्यं तदेव प्रतिगृह्णतः ।
न ह्येकचक्रं वर्तेत इत्येवमृषयो विदुः ॥ १३.१८३.१६ ॥
കൊടുക്കുന്നവന് എന്ത് പുണ്യമുണ്ടോ അതുതന്നെ വാങ്ങുന്നവനും ഉണ്ട്. ഒരൊറ്റ ചക്രംകൊണ്ട് രഥം ഓടില്ല എന്ന് ഋഷിമാർ ഇപ്രകാരം അറിയുന്നു.
13.183.17
यत्र वै ब्राह्मणाः सन्ति श्रुतवृत्तोपसंहिताः ।
तत्र दानफलं पुण्यमिह चामुत्र चाश्नुते ॥ १३.१८३.१७ ॥
ശ്രുതിയും സദാചാരവും ഉള്ള ബ്രാഹ്മണർ എവിടെയുണ്ടോ, അവിടെ ദാനഫലവും പുണ്യവും ഇവിടെയും പരലോകത്തും ലഭിക്കുന്നു.
13.183.18
ये योनिशुद्धाः सततं तपस्यभिरता भृशम् ।
दानाध्ययनसम्पन्नास्ते वै पूज्यतमाः सदा ॥ १३.१८३.१८ ॥
ജന്മത്താൽ ശുദ്ധരായി, എപ്പോഴും തപസ്സിൽ മുഴുകി, ദാനവും അധ്യയനവും ഉള്ളവരാണ് എപ്പോഴും ഏറ്റവും പൂജ്യർ.
13.183.19
तैर्हि सद्भिः कृतः पन्था देवयानो न मुह्यते ।
ते हि स्वर्गस्य नेतारो यज्ञवाहाः सनातनाः ॥ १३.१८३.१९ ॥
ആ സജ്ജനങ്ങൾ തെളിച്ച ദേവയാനപഥം തെറ്റിപ്പോകുന്നില്ല. അവർതന്നെയാണ് സ്വർഗത്തിലേക്കുള്ള വഴികാട്ടികൾ, യജ്ഞം വഹിക്കുന്ന സനാതനന്മാർ.