Mahābhārata · Adhyāya 14.104
हिन्दी · தமிழ் · తెలుగు · ಕನ್ನಡ · മലയാളം · বাংলা · मराठी · ગુજરાતી · ਪੰਜਾਬੀ · ଓଡ଼ିଆ · اردو · English · Español · Français · Deutsch · Português · Русский · 中文 · 日本語 · العربية · Bahasa Indonesia · ไทย
14.104.1
विप्रयोगे शरीरस्य सेन्द्रियस्य विशेषतः ।
अन्तरा वर्तमानस्य गतिः प्राणस्य कीदृशी ॥ १४.१०४.१ ॥
Wie verläuft beim Scheiden des Körpers, besonders mit den Sinnen, der Weg des Lebensatems (prāṇa), der dazwischen verweilt?
14.104.2
शुभाशुभकृतं सर्वं प्राप्नोतीह फलं नरः ।
न तु सर्वस्य भूतस्य पञ्चत्वं विद्यते नृप ॥ १४.१०४.२ ॥
Hier empfängt der Mensch die Frucht alles dessen, was er getan hat, gut oder böse; doch, o König, nicht jedes Wesen unterliegt dem Zustand pañcatva (dem Tod).
14.104.3
पञ्चत्वं पाण्डवश्रेष्ठ भूरिभूतिकरं नृणाम् ।
तेषां पञ्च महायज्ञान्ये कुर्वन्ति द्विजोत्तम ॥ १४.१०४.३ ॥
O Bester der Pāṇḍava, pañcatva (der Tod) bringt den Menschen große Wohlfahrt; o Bester der Zweimalgeborenen, so ist es für jene, die die fünf großen Opfer vollziehen.
14.104.4
पञ्चत्वं पञ्चभिर्भूतैर्वियोगं संप्रचक्षते ।
न जायते न म्रियते पुरुषः शाश्वतः सदा ॥ १४.१०४.४ ॥
Pañcatva nennt man die Trennung der fünf Elemente; der puruṣa wird nicht geboren und stirbt nicht, denn er ist ewig, immerdar.
14.104.5
प्रायेण मरणं नाम पापिनामेव पाण्डव ।
येषां तु न गतिः पुण्या तेषां मरणमुच्यते ॥ १४.१०४.५ ॥
Im Allgemeinen heißt es, der Tod gehöre nur den Sündern an, o Pāṇḍava; für jene, deren Weg nicht verdienstvoll ist, wird vom Tod gesagt, dass er kommt.
14.104.6
प्रायेणाकृतकृत्यस्तु मृत्योरुद्विजते जनः ।
कृतकृत्याः प्रतीक्षन्ते मृत्युं प्रियमिवातिथिम् ॥ १४.१०४.६ ॥
Im Allgemeinen schreckt der vor dem Tod zurück, dessen Pflichten unvollendet sind; doch die, deren Pflichten vollbracht sind, erwarten den Tod wie einen lieben Gast.
14.104.7
पञ्च यज्ञाः कथं देव क्रियन्तेऽत्र द्विजातिभिः ।
तेषां नाम च देवेश वक्तुमर्हस्यशेषतः ॥ १४.१०४.७ ॥
O Gott, wie vollziehen hier die Zweimalgeborenen die fünf Opfer? O Herr der Götter, du solltest ihre Namen vollständig nennen.
14.104.8
शृणु पञ्च महायज्ञान्कीर्त्यमानान्युधिष्ठिर ।
यैरेव ब्रह्मसालोक्यं लभ्यते गृहमेधिना ॥ १४.१०४.८ ॥
Höre, Yudhiṣṭhira, von den fünf großen Opfern, die verkündet werden, durch die der Hausvater allein die Gemeinschaft mit der Welt Brahmās erlangt.
14.104.9
ऋभुजज्ञं ब्रह्मयज्ञं भूतयज्ञं च पाण्डव ।
नृयज्ञं पितृयज्ञं च पञ्च यज्ञान्प्रचक्षते ॥ १४.१०४.९ ॥
O Sohn Pāṇḍus, man verkündet fünf Opfer: das Ṛbhu-Opfer, das Brahma-Opfer, das Opfer an die Wesen, das Opfer an die Menschen und das Opfer an die Ahnen.
14.104.10
तर्पणं ऋभुयज्ञः स्यात्स्वाध्यायो ब्रह्मयज्ञकः ।
भूतयज्ञो बलिर्यज्ञो नृयज्ञोऽतिथिपूजनम्।
पितॄनुद्दिश्य यत्कर्म पितृयज्ञः प्रकीर्तितः ॥ १४.१०४.१० ॥
Das Trankopfer ist das Ṛbhu-Opfer; das Rezitieren der Schriften ist das Brahma-Opfer. Die Gabe ist das Opfer an die Wesen; die Verehrung der Gäste ist das Opfer an die Menschen. Das Ritual, das auf die Ahnen gerichtet ist, wird als Ahnenopfer verkündet.
14.104.11
हुतं चाप्यहुतं चैव तथा प्रहुतमेव च ।
प्राशितं बलिदानं च पाकयज्ञान्प्रचक्षते ॥ १४.१०४.११ ॥
Das ins Feuer Geopferte, das nicht Geopferte, das als Gabe Ausgegossene, das als Rest Verzehrte und das Darbringen von Gaben — diese nennt man die Opfer gekochter Speise.
14.104.12
वैश्वदेवादयो होमा हुतमित्युच्यते बुधैः ।
अहुतं च भवेद्दत्तं प्रहुतं ब्राह्मणाशितम् ॥ १४.१०४.१२ ॥
Die Weisen nennen die Opferspenden, beginnend mit dem Vaiśvadeva, 'dargebracht' (huta). Was gegeben wird, ist 'nicht dargebracht' (ahuta), und 'ausgegossen' (prahuta) ist, was ein Brahmane gegessen hat.
14.104.13
प्राणाग्निहोत्रहोमं च प्राशितं विधिवद्विदुः ।
बलिकर्म च राजेन्द्र पाकयज्ञाः प्रकीर्तिताः ॥ १४.१०४.१३ ॥
Das prāṇāgnihotra-Opfer und das Essen des geweihten Anteils kennt man nach Vorschrift. O Herr der Könige, das Bali-Opfer und die Kochopfer werden verkündet.
14.104.14
केचित्पञ्च महायज्ञान्पाकयज्ञान्प्रचक्षते ।
अपरे ब्रह्मयज्ञादीन्महायज्ञविदो विदुः ॥ १४.१०४.१४ ॥
Manche nennen die fünf großen Opfer Kochopfer, andere nennen so das Brahma-Opfer und die übrigen; die Kenner der großen Opfer wissen es so.
14.104.15
सर्व एते महायज्ञाः सर्वथा परिकीर्तिताः ।
बुभुक्षितान्ब्राह्मणांस्तु यथाशक्ति न हापयेत् ॥ १४.१०४.१५ ॥
Alle diese großen Opfer sind vollständig verkündet. Die hungrigen Brahmanen soll man nach Vermögen nicht übergehen.
14.104.16
अहन्यहनि ये त्वेतानकृत्वा भुञ्जते स्वयम् ।
केवलं मलमश्नन्ति ते नार न च संशयः ॥ १४.१०४.१६ ॥
Wer jeden Tag selbst isst, ohne diese zu vollziehen, isst nur Unrat; sie sind keine Menschen, daran ist kein Zweifel.
14.104.17
तस्मात्स्नात्वा द्विजो विद्वान्कुर्यादेतान्दिनेदिने ।
अतोऽन्यथा तु भुञ्जन्वै प्रायश्चित्ती भवेद्द्विजः ॥ १४.१०४.१७ ॥
Deshalb soll der gelehrte Zweimalgeborene nach dem Bad diese jeden Tag vollziehen; wer anders isst, wird ein Sühnepflichtiger.
14.104.18
देवदेवेशक दैत्यघ्न त्वद्भक्तस्य जनार्दन ।
वक्तुमर्हसि देवेश स्नानस्य च विधिं मम ॥ १४.१०४.१८ ॥
O Gott der Götter, Herr, Töter der Daityas, Janārdana, du solltest mir, deinem Verehrer, o Herr der Götter, die Vorschrift des Bades verkünden.
14.104.19
शृणु पाण्डव तत्सर्व पवित्रं पापनाशनम् ।
स्नात्वा येन विधानेन मुच्यन्ते किल्बिषाद्द्विजाः ॥ १४.१०४.१९ ॥
Höre, Pāṇḍava, all dies, das reinigt und die Sünde vernichtet: die Vorschrift, nach der die Zweimalgeborenen, nachdem sie gebadet haben, von Schuld befreit werden.
14.104.20
मृदं च गोमयं चैव तिलं दर्भांस्तथैव च ।
पुष्पाण्यपि यथान्यायमादाय तु जलं व्रजेत् ॥ १४.१०४.२० ॥
Nachdem man Lehm, Kuhdung, Sesam, Kuśa-Gras und ebenso Blumen gemäß der Vorschrift genommen hat, soll man dann zum Wasser gehen.
14.104.21
नद्यां स्नात्वा न च स्नायदन्यत्र द्विजसत्तम ।
सति प्रभूते पयसि नाल्पे स्नायात्कदाचन ॥ १४.१०४.२१ ॥
O Bester der Zweimalgeborenen, wer in einem Fluss gebadet hat, soll nicht anderswo baden; wenn Wasser reichlich vorhanden ist, soll man niemals in wenig Wasser baden.
14.104.22
गत्वोदकसमीपं तु शुचौ देशे मनोरमे ।
ततो मृद्गोमयादीनि तत्र विप्रो विनिक्षिपेत् ॥ १४.१०४.२२ ॥
Nachdem er zum Wasser an einen reinen, lieblichen Ort gegangen ist, soll der Brahmane dort Lehm, Kuhdung und dergleichen niederlegen.
14.104.23
बहिः प्रक्षाल्य पादौ च द्विराचम्य प्रयत्नतः ।
प्रदक्षिणं समावृत्य नमस्कुर्यात्तु तज्जलम् ॥ १४.१०४.२३ ॥
Nachdem er die Füße außerhalb gewaschen und zweimal mit Sorgfalt Wasser geschlürft hat, soll er, rechts herumgehend, diesem Wasser Ehrerbietung erweisen.
14.104.24
न च प्रक्षालयेद्विद्वांस्तीर्थमद्भिः कदाचन ।
न च पादेन वा हन्याद्धस्तेनान्येन तज्जलम् ॥ १४.१०४.२४ ॥
Ein Weiser soll die heilige Furt niemals mit Wasser waschen, und jenes Wasser weder mit dem Fuß noch mit der Hand oder mit irgendetwas anderem schlagen.
14.104.25
सर्वदेवमया ह्यापो मन्मयाः पाण्डुनन्दन ।
तस्मात्तास्तु न हन्तव्यास्त्वद्भिः प्रक्षालयेत्स्थलं ॥ १४.१०४.२५ ॥
Sohn Pāṇḍus, die Gewässer sind voller aller Götter und voller mir. Darum soll man sie niemals schlagen; mit Wasser soll der Ort gewaschen werden.
14.104.26
केवलं प्रथमं मज्जेन्नाङ्गानि विमृशेद्बुधः ।
तत्तु तीर्थं समासाद्य कुर्यादाचमनं पुनः ॥ १४.१०४.२६ ॥
Der Weise soll zuerst nur untertauchen, ohne die Glieder zu berühren. Hat er jene Furt erreicht, soll er erneut die Ācamana vollziehen.
14.104.27
गोकर्णाकृतिवत्कृत्वा करं त्रिः प्रपिबेज्जलम् ।
द्विस्तत्परिमृजेद्वक्त्रं पादावभ्युक्ष्य चात्मनः।
शीर्षण्यांस्तु ततः प्राणान्सकृदेवतु संस्पृशेन ॥ १४.१०४.२७ ॥
Die Hand in Form eines Kuhohres haltend, soll man dreimal Wasser trinken. Dann soll man zweimal den Mund abwischen, die Füße mit Wasser besprengen und die Atemzüge am Kopf einmal berühren.
14.104.28
बाहू द्वौ च ततः स्पृष्ट्वा हृदयं नाभिमेव च ।
प्रत्यङ्गमुदकं स्पृष्ट्वा मूर्धानं तु पुनः स्पृशेत् ॥ १४.१०४.२८ ॥
Danach, nachdem man beide Arme, das Herz und den Nabel berührt und jedes Glied mit Wasser berührt hat, soll man den Kopf erneut berühren.
14.104.29
आपः पुनन्त्वित्युक्त्वा च पुनराचमनं चरेत् ।
सोङ्कारव्याहृतीर्वाऽपि सदसस्पतिमित्यृचम् ॥ १४.१०४.२९ ॥
Nachdem man gesprochen hat »Die Wasser mögen reinigen«, soll man erneut die Ācamana vollziehen; oder mit der Silbe Oṃ die Vyāhṛti sprechen oder den Ṛc »sadasaspatim« rezitieren.
14.104.30
आचम्य मृत्तिकाः पश्चात्त्रिधा कृत्वा समालभेत् ।
ऋचेदं विष्णुरित्यङ्गमुत्तमाधममध्यमम्।
आलभ्य वारुणैः सूक्तैर्नमस्कृत्य जलं ततः ॥ १४.१०४.३० ॥
Nachdem man ācamana vollzogen hat, teile man danach den Lehm in drei Teile und berühre mit dem Vers "idaṃ viṣṇuḥ" die höheren, niederen und mittleren Glieder; dann, nachdem man mit den Varuṇa-Hymnen berührt und sich verneigt hat, nehme man Wasser.
14.104.31
स्रवन्ती चेत्प्रतिस्रोतः प्रत्यर्कं चान्यवारिषु ।
मज्जेदोमित्युदाहृत्य न च विक्षोभयेज्जलम् ॥ १४.१०४.३१ ॥
Fließt das Wasser, tauche man gegen die Strömung ein oder dem Sonnenlicht zugewandt oder in anderem Wasser unter, indem man "oṃ" ausspricht; und man soll das Wasser nicht aufwühlen.
14.104.32
गोमयं च त्रिधा कृत्वा जले पूर्वं समालभेत् ।
सव्याहृतीकां सप्रणवां गायत्रीं च जपेत्पुनः ॥ १४.१०४.३२ ॥
Nachdem man den Kuhdung in drei Teile geteilt hat, berühre man ihn zuerst im Wasser; dann rezitiere man erneut die Gāyatrī zusammen mit den vyāhṛti und dem praṇava.
14.104.33
पुनराचमनं कृत्वा मद्गतेनान्तरात्मना ।
आपोहिष्ठेति तिसृभिर्ऋग्भिः पूतेन वारिणा।
तथा तरत्समन्दीभिः सिञ्चेच्चतसृभिः क्रमात् ॥ १४.१०४.३३ ॥
Nachdem man erneut ācamana vollzogen hat, mit dem inneren Selbst auf mich gerichtet, besprenge man sich mit reinem Wasser mit den drei Versen beginnend mit "Āpo hiṣṭhā", und ebenso mit den vier "taratsamandī"-Versen der Reihe nach.
14.104.34
गोसूक्तेनाश्वसूक्तेन शुद्धवर्गेणि चात्मनः ।
वैष्णवैर्वारुणैः सूक्तैः सावित्रैरिन्द्रदेवतैः ॥ १४.१०४.३४ ॥
Mit dem Go-sūkta und dem Aśva-sūkta und mit der eigenen reinen Gruppe; und mit den vaiṣṇava-, vāruṇa-, sāvitra- und Indra-Gottheits-Hymnen soll man sich weihen.
14.104.35
वामदैव्येन चात्मानमन्यैर्मन्मयसामभिः ।
स्थित्वाऽन्तःसलिले सूक्तं जपेद्वाचाऽघमर्षणं ॥ १४.१०४.३५ ॥
Mit dem Vāmadevya-Hymnus und den anderen Sāmans, die aus mir bestehen, soll man sich reinigen; im Wasser stehend soll man den Aghamarṣaṇa-Hymnus laut rezitieren.
14.104.36
सव्याहृतीकां सप्रणवां गायत्रीं वा ततो जपेत् ।
आश्वासमोक्षात्प्रणवं जपेद्वा मामनुस्मरन् ॥ १४.१०४.३६ ॥
Oder er rezitiere die Gāyatrī mit den Vyāhṛti und der Silbe Oṃ; oder er rezitiere Oṃ, bis der Atem entweicht, und gedenke meiner.
14.104.37
उत्प्लुत्य तीर्थमासाद्य धौते शुक्ले च वाससी ।
शुद्धे चाच्छादयेत्कक्षे न कुर्यात्परिपाशके ॥ १४.१०४.३७ ॥
Nachdem er hinaufgesprungen und zur heiligen Badestelle gelangt ist, bedecke er seine Hüfte mit zwei gewaschenen, weißen, reinen Gewändern und knüpfe keinen Knoten am Gürtel.
14.104.38
पाशेन बद्ध्वा कक्षे यत्कुरुते कर्म वैदिकम् ।
राक्षसा दानवा दैत्यास्तद्विलुंपन्ति हर्षिताः।
तस्मत्सर्वप्रयत्नेन कक्ष्यापाशं न धारयेत् ॥ १४.१०४.३८ ॥
Jedes vedische Ritual, das mit einer um die Hüfte geknüpften Schlinge vollzogen wird, zerstören die Rākṣasas, Dānavas und Daityas mit Freude. Daher trage man mit aller Sorgfalt keine Hüftschlinge.
14.104.39
ततः प्रक्षाल्य पादौ च हस्तौ चैव मृदा शनैः ।
आचम्य पुनराचामेत्पुनः सावित्रिया द्विजः ॥ १४.१०४.३९ ॥
Danach wasche er langsam Füße und Hände mit Lehm, und nehme Āchamana vor; der Zweimalgeborene nehme mit der Sāvitrī erneut Āchamana vor.
14.104.40
प्राङ्मुखोदङ्मुखो वाऽपि ध्यायन्वेदान्समाहितः ।
जले जलगतः शुद्धः स्थल एव स्थलस्थितः।
उभयत्र स्थितस्तस्मादाचामेदात्मशुद्धये ॥ १४.१०४.४० ॥
Nach Osten oder Norden gewandt, die Veden meditierend, mit gesammeltem Geist: wer im Wasser ist, wird rein, wenn er im Wasser steht; wer auf dem Land ist, wenn er auf dem Land steht. Im einen wie im anderen Ort stehend, nehme er Āchamana vor zur Reinigung des Selbst.
14.104.41
दर्भेषु दर्भपाणिः सन्प्राङ्मुखः सुसमाहितः ।
प्राणायामांस्ततः कुर्यान्मद्गतेनान्तरात्मना ॥ १४.१०४.४१ ॥
Auf Kuśa-Gras sitzend, Kuśa-Gras in der Hand, nach Osten gewandt und wohl gesammelt, übe er dann die Atemkontrollen, sein inneres Selbst auf mich gerichtet.
14.104.42
सहस्रकृत्वः सावित्रीं शतकृत्वस्तु वा जपेत् ॥ १४.१०४.४२ ॥
Tausendmal oder hundertmal soll man das Sāvitrī rezitieren.
14.104.43
समाहितो जपेत्तस्मात्सावित्र्या चाभिमन्त्र्य च ।
मन्देहानां विनाशाय रक्षसां विक्षिपेज्जलम् ॥ १४.१०४.४३ ॥
Daher soll er gesammelt rezitieren und, das Wasser mit dem Sāvitrī geweiht, es versprengen, um die törichten Rākṣasas zu vernichten.
14.104.44
उद्वर्गोसीत्यथा चान्तःप्रायश्चित्तजलं क्षिपेत् ॥ १४.१०४.४४ ॥
Indem er spricht: »Du bist der Udvarga«, soll er dann von innen das Sühnewasser ausgießen.
14.104.45
अथादाय सुपुष्पाणि तोयमञ्जलिना द्विजः ।
प्रक्षिप्य प्रतिसूर्यं च व्योममुद्रां प्रकल्पयेत् ॥ १४.१०४.४५ ॥
Dann soll der Zweimalgeborene, schöne Blumen und Wasser in der hohlen Hand nehmend, sie der Sonne entgegen werfen und die Himmelsgeste bilden.
14.104.46
ततो द्वादशकृत्वस्तु सूर्यस्येकाक्षरं जपेत् ।
ततः षडक्षरादीनि षट्कृत्वः परिवर्तयेत् ॥ १४.१०४.४६ ॥
Dann soll er das einsilbige Mantra der Sonne zwölfmal rezitieren; danach soll er das sechssilbige und die übrigen je sechsmal wechselnd wiederholen.
14.104.47
प्रदक्षिणं परामृश्य मुद्रया स्वमुखान्तरे ।
ऊर्ध्वबाहुस्ततो भूत्वा सूर्यमीक्षेत्समाहितः ॥ १४.१०४.४७ ॥
Nachdem er rechtsherum umschritten und mit der Geste den Mund innen berührt hat, soll er dann mit erhobenen Armen gesammelt zur Sonne blicken.
14.104.48
तन्मण्डलस्थं मां ध्यायंस्तोजोमूर्तिं चतुर्भुजम् ।
उदुत्यं च जपेन्मन्त्रं चित्रं तच्चक्षुरित्यपि ॥ १४.१०४.४८ ॥
Indem er mich meditiert, der ich in jener Scheibe stehe, die Gestalt des Glanzes mit vier Armen, soll er das Mantra »udutyaṃ« und auch »citraṃ tac cakṣuḥ« rezitieren.
14.104.49
सावित्रीं च यथाशत्ति जप्त्वा सूक्तं च मामकम् ।
मन्मयानि च सामानि पुरुषव्रतमेव च ॥ १४.१०४.४९ ॥
Nachdem er nach seinen Kräften die Sāvitrī und mein eigenes Lied rezitiert hat, ebenso die aus mir bestehenden Sāman-Gesänge und auch das Puruṣa-Gelübde.
14.104.50
ततश्चालोकयेदर्कं हंसः शुचिषदित्यपि ।
प्रदक्षिणं समावृत्य नमस्कृत्य दिवाकरम् ॥ १४.१०४.५० ॥
Danach soll er die Sonne betrachten und auch »haṃsaḥ śuciṣad« rezitieren. Nachdem er sie umkreist und sich verneigt hat, soll er dem Tagmacher, der Sonne, Ehrerbietung erweisen.
14.104.51
ततस्तु तर्पयेदद्भिर्ब्रह्म्णां मां च शङ्करम् ।
प्रजापतिं च देवांश्च तथा देवमुनीनपि ॥ १४.१०४.५१ ॥
Dann soll er mit Wasser Spenden darbringen für die Brahmanen, für mich, für Śaṅkara, für Prajāpati, für die Götter und ebenso für die göttlichen Weisen.
14.104.52
साङ्गानपि तथा वेदानितिहासान्क्रतूनपि ।
पुराणानि च सर्वाणि कुलान्यप्सरसां तथा ॥ १४.१०४.५२ ॥
Ebenso die Veden mit ihren Gliedern, die Geschichten, die Opfer, alle Purāṇas und die Geschlechter der Apsarasen.
14.104.53
क्रतून्संवत्सरं चैव कलाकाष्ठात्मकं तथा ।
भूतग्रामांश्च भूतानि सरितः सागरांस्तथा।
शैलाञ्शैलस्थितान्देवानोषधीः सवनस्पतीः ॥ १४.१०४.५३ ॥
Die Opfer, das Jahr und die Zeit in Gestalt von Kalā und Kāṣṭhā; die Scharen der Wesen und die Wesen selbst; die Flüsse, die Meere, die Berge, die auf den Bergen wohnenden Götter, die Kräuter und die Bäume.
14.104.54
तर्पयेदुपवीती च प्रत्येकं तृप्यतामिति ।
अन्वारभ्य च सव्येन पाणिना दक्षिणेन तु ॥ १४.१०४.५४ ॥
Mit der heiligen Schnur sollte man jedem Trankopfer darbringen und "mögen sie zufrieden sein" sprechen, nachdem man mit der linken und der rechten Hand berührt hat.
14.104.55
निवीती तर्पयेद्विद्वानृषीन्मन्त्रकृतस्तथा ।
मरीच्यादीनृषींश्चैव नारदाद्यान्समाहितः ॥ १४.१०४.५५ ॥
Mit der Schnur um den Hals sollte der Weise den Weisen, den Schöpfern der Mantras, und ebenso Marīci und den anderen Weisen sowie Nārada und den anderen mit gesammeltem Geist Trankopfer darbringen.
14.104.56
प्राचीनावीत्यथैतास्तु तर्पयेद्देवताः पितॄत् ।
ततस्तु कव्यवाडग्निं सों वैवस्वतं तथा ॥ १४.१०४.५६ ॥
Dann sollte man mit der Schnur über der rechten Schulter diesen Göttern und den Ahnen Trankopfer darbringen; danach auch dem Kavyavāṭ-Agni, dem Soma und ebenso Yama, dem Sohn des Vivasvat.
14.104.57
ततश्चार्यमणं चापि ह्यग्निष्वात्तांस्तथैव च ।
सोमपांश्चैव दर्भेषु सतिलैरेव वारिभिः।
तृप्यतामिति पश्चात्तु स पितॄंस्तर्पयेत्ततः ॥ १४.१०४.५७ ॥
Danach auch Aryaman, ebenso den Agniṣvāttas und den Somapas, mit Wasser und Sesam auf Kuśa-Gras, indem er "mögen sie zufrieden sein" spricht; danach soll er den Ahnen Trankopfer darbringen.
14.104.58
पितॄन्पितामहांश्चैव तथैव प्रपितामहान् ।
पितामहीस्तता चापि तथैव प्रपितामहीः ॥ १४.१०४.५८ ॥
Die Väter, die Großväter und ebenso die Urgroßväter; die Großmütter und ebenso die Urgroßmütter.
14.104.59
मातरं चात्मनश्चैव गुरुमाचार्यमेव च ।
पितृमातृष्वसारौ च तथा मातामहीमपि ॥ १४.१०४.५९ ॥
Die Mutter, die eigene Mutter, den Lehrer und den Ācārya ebenso; die Schwestern des Vaters und der Mutter sowie die Großmutter mütterlicherseits.
14.104.60
उपाध्यायान्सखीन्बन्धूञ्शिष्यर्त्विग्ज्ञातिबांधवान् ।
प्रमीतानानृशंस्यार्थं तर्पयेत्तानमत्सरः ॥ १४.१०४.६० ॥
Lehrer, Freunde, Verwandte, Schüler, Priester, Sippenangehörige und die Verstorbenen soll man aus Mitgefühl und ohne Neid mit Spendenopfern (tarpaṇa) zufriedenstellen.
14.104.61
तर्पयित्वा तथाऽऽचम्य स्नानवस्त्रं प्रपीडयेत् ।
वृत्तिं भृत्यजनस्याहुः स्नानं पानं च तद्विदः ॥ १४.१०४.६१ ॥
Nachdem man sie mit Spenden zufriedengestellt und sich ebenso durch Schlucken von Wasser gereinigt hat, soll man das Badetuch auswringen; die Kundigen sagen, Bad und Trank seien der Lebensunterhalt der Diener.
14.104.62
अतर्पयित्वा तान्पूर्वं स्नानवस्त्रं न पीडयेत् ।
पीडयेच्चेत्पुरा मोहाद्देवाः सर्पिगणास्तथा।
पितरस्तु निराशास्ते शप्त्वा यान्ति यथागतं ॥ १४.१०४.६२ ॥
Man soll das Badetuch nicht auswringen, ohne sie zuvor mit Spenden zufriedengestellt zu haben; wenn man es aus Verblendung vorher auswrigt, ziehen die Götter, die Schlangenscharen und ebenso die Ahnen enttäuscht fluchend davon, den Weg zurück, den sie gekommen sind.
14.104.63
प्रक्षाल्य तु मृदा पादावाचम्य प्रयतः पुनः ।
दर्भेषु दर्भपाणिः सन्स्वाध्यायं तु समारभेत् ॥ १४.१०४.६३ ॥
Dann soll man, nachdem man die Füße mit Erde gewaschen und sich erneut durch Schlucken von Wasser gereinigt hat, beherrscht, mit Kuśa-Gras in der Hand auf Kuśa-Gras sitzend, mit dem Veda-Studium (svādhyāya) beginnen.
14.104.64
वेदमादौ समारभ्य ततोपर्युपरि क्रमात् ।
यदधीतेऽन्वहं शक्त्या तत्स्वाध्यायं प्रचक्षते ॥ १४.१०४.६४ ॥
Beginnend mit dem Anfang des Veda und stufenweise immer weiter voranschreitend, nennt man das, was man täglich nach seinen Kräften rezitiert, svādhyāya.
14.104.65
ऋचो वाऽपि यजुर्वाऽपि सामगायमथापि च ।
इतिहासपुराणानि यथाशक्ति न हापयेत् ॥ १४.१०४.६५ ॥
Die Verse des Ṛg, die Formeln des Yajus oder die Gesänge des Sāman sowie die Geschichten und Purāṇas soll man nach seinen Kräften nicht vernachlässigen.
14.104.66
उत्थाय तु नमस्कृत्य दिशो दिग्देवता अपि ।
ब्रह्मणं च ततश्चाग्निं पृथिवीमोषधीस्तथा ॥ १४.१०४.६६ ॥
Aufgestanden und sich verneigend, soll man die Himmelsrichtungen und ihre Gottheiten ehren, dann Brahmā und Agni, ebenso die Erde und die Kräuter.
14.104.67
वाचं वाचस्पतिं चैव मां चैव सरितस्तथा ।
नमस्कृत्य तथाऽद्भिस्तु प्रणवादि च पूर्ववत् ॥ १४.१०४.६७ ॥
Nachdem man die Rede, Vācaspati, mich und ebenso die Flüsse verehrt hat, auch mit Wasser, zusammen mit der Silbe praṇava und dem Übrigen, wie zuvor.
14.104.68
ततो नमोऽद्भ्य इत्युक्त्वा नमस्कुर्यात्तु तज्जलम् ।
घृणिः सूर्यस्तथाऽऽदित्यस्तं प्रणम्य स्वमूर्धनि ॥ १४.१०४.६८ ॥
Dann, mit den Worten »Verehrung den Wassern«, soll man jenes Wasser ehren; nachdem man sich vor dem strahlenden Sonnengott und Āditya verneigt hat, auf dem eigenen Haupt.
14.104.69
ततस्त्वालोकयन्नर्कं प्रणवेन समाहितः ।
ततो मामर्चयेत्पुष्पैर्मत्प्रियैरेव नित्यशः ॥ १४.१०४.६९ ॥
Dann, auf die Sonne blickend und mit der Silbe praṇava gesammelt, soll man mich täglich mit den mir lieben Blumen verehren.
14.104.70
त्वत्प्रियाणि प्रसूनानि त्वदधिष्ठानि माधव ।
सर्वाण्याचक्ष्व देवेश त्वद्भक्तस्य ममाच्युत ॥ १४.१०४.७० ॥
Nenne mir alle Blumen, die dir lieb sind und in denen du weilst, o Mādhava; o Herr der Götter, o Acyuta, mir, deinem Verehrer.
14.104.71
शृणुष्वावहितो राजन्पुष्पाणि प्रियकृन्ति मे ।
कुमुदं करवीरं च चणकं चंपकं तथा ॥ १४.१०४.७१ ॥
Höre aufmerksam, o König, auf die Blumen, die mich erfreuen: die Wasserlilie (kumuda), den Oleander (karavīra), die Kichererbsenblüte (caṇaka), den Champaka und dergleichen.
14.104.72
मल्लिकाजातिपुष्पं च नन्द्यावर्तं च नन्दिकम् ।
पलाशपुष्पपत्राणि दूर्वा भृङ्गकमेव च ॥ १४.१०४.७२ ॥
Mallikā- und Jāti-Blüten, nandyāvarta und nandika, palāśa-Blüten und -Blätter, dūrvā-Gras und ebenso bhṛṅgaka.
14.104.73
वनमाला च राजेन्द्र मत्प्रियाणि विशेषतः ।
सर्वेषामपि पुष्पाणां सहस्रगुणमुत्पलम् ॥ १४.१०४.७३ ॥
O Herr der Könige, die Waldgirlande ist mir besonders lieb; und unter allen Blumen ist der blaue Lotus tausendfach vorzüglicher.
14.104.74
तस्मात्पद्मं तथा राजन्पद्मात्तु सतपत्रकम् ।
तस्मात्सहस्रपत्रं तु पुण्डरीकं ततः परम् ॥ १४.१०४.७४ ॥
Danach, o König, der Lotus; über dem Lotus steht die hundertblättrige Blüte; danach die tausendblättrige; und darüber hinaus die weiße Lotusblüte.
14.104.75
पुण्डरीकसहस्रात्तु तुलसी गुणतोऽधिका ।
बकपुष्पं ततस्तस्मात्सौवर्णं तु ततोऽधिकम्।
सौवर्णात्तु प्रसूनाच्च मत्प्रियं नास्ति पाण्डव ॥ १४.१०४.७५ ॥
Die tulasī übertrifft an Tugend tausend weiße Lotusblüten; danach die baka-Blüte; darüber hinaus die goldene Blüte; und, o Pāṇḍava, nichts ist mir lieber als die goldene Blüte.
14.104.76
पुष्पाभावे तुलस्यास्तु पत्रैर्मामर्चयेत्पुनः ।
पत्रालाभे तु शाखाभिः शाकालाभे शिफालवैः।
शिफाभावे मृदा तत्र भक्तिमानर्चयेत माम् ॥ १४.१०४.७६ ॥
Wenn keine tulasī-Blüten da sind, soll er mich mit ihren Blättern verehren; fehlen die Blätter, mit Zweigen; fehlt das Grün, mit Trieben und Ranken; fehlen die Wurzeln, soll der Hingegebene mich mit Erde verehren.
14.104.77
वर्जनीयानि पुष्पाणि शृणु राजन्समाहितः ।
किङ्किणी मुनिपुष्पं च धुर्धूरं पाटलं तथा ॥ १४.१०४.७७ ॥
Höre aufmerksam, o König, auf die Blumen, die zu meiden sind: kiṅkiṇī, die muni-Blüte, dhurdhūra und ebenso pāṭala.
14.104.78
तथाऽतिमुक्तकं चैव पुन्नागं नक्तमालिकम् ।
यौधिकं क्षीरिकापुष्पं निर्गुण्डी लाङ्गुली जपा ॥ १४.१०४.७८ ॥
Ebenso die atimuktaka-, punnāga-, naktamālikā-, yaudhika-, kṣīrikā-Blüte, nirguṇḍī, lāṅgulī und japā.
14.104.79
कर्णिकारं तथाऽशोकं शल्मलीपुष्पमेव च ।
ककुभाः कोविदाराश्च वैभीतकमथापि च ॥ १४.१०४.७९ ॥
Ebenso die karṇikāra, aśoka, die śalmalī-Blüte, die kakubha, kovidāra und vaibhītaka.
14.104.80
कुरण्टकप्रसूनं च कल्पकं कालकं तथा ।
अङ्केलं गिरिकर्णी च नीलान्येव च सर्वशः।
एकपर्णानि चान्यानि सर्वाण्येव विवर्जयेत् ॥ १४.१०४.८० ॥
Die kuraṇṭaka-Blüte, kalpaka, kālaka, aṅkela, giri-karṇī, alle blauen Blüten, die einblättrigen und alle übrigen soll man meiden.
14.104.81
अर्कपुष्पाणि वर्ज्यानि अर्कपत्रस्तितानि च ।
व्याघृताः पिचुमन्दानि सर्वाण्येव विवर्जयेत् ॥ १४.१०४.८१ ॥
Arka-Blüten sind zu meiden, ebenso arka-Blätter; vyāghṛtā und picumanda, all dies soll man meiden.
14.104.82
अन्यैस्तु शुक्लपत्रैस्तु गन्धवद्भिर्नराधिप ।
अवर्ज्यैस्तैर्यथालाभं मद्भक्तो मां समर्चयेत् ॥ १४.१०४.८२ ॥
O Herr der Menschen, mit anderen duftenden weißen Blättern, die nicht zu meiden sind, mit dem, was zur Verfügung steht, soll mich mein Verehrer verehren.
14.104.83
कथं त्वमर्चनीयोसि मूर्तयः कीदृशास्तु ते ।
वैखानसाः कथं ब्रुयूः कथं वा पाञ्चरात्रिकाः ॥ १४.१०४.८३ ॥
Wie bist du zu verehren? Wie sehen deine Bilder aus? Wie sollen die Vaikhānasas sprechen, oder wie die Pāñcarātrikas?
14.104.84
शृणु पाण्डव तत्सर्वमर्चनाक्रममात्मनः ।
स्थण्डिले पद्मकं कृत्वा चाष्टपत्रं सकर्णिकम् ॥ १४.१०४.८४ ॥
Höre, Pāṇḍava, die ganze Ordnung meiner Verehrung: Auf ebenem Boden einen Lotos mit acht Blütenblättern und Samenkapsel gezeichnet,
14.104.85
अष्टाक्षरविधानेन ह्यथवा द्वादशाक्षरैः ।
वैदिकैरथ मन्त्रैश्च मम सूक्तेन वा पुनः ॥ १४.१०४.८५ ॥
nach dem Ritus des achtsilbigen Mantras, oder mit dem zwölfsilbigen, mit vedischen Mantras oder wiederum mit meinem Hymnus.
14.104.86
स्थापितं मां ततस्तस्मिन्नर्ययित्वा विचक्षणः ।
पुरुषं च ततः सत्यमत्युतं च युधिष्टिर ॥ १४.१०४.८६ ॥
Nachdem er mich dort aufgestellt und verehrt hat, wie der Weise es soll, dann auch Puruṣa, Satya und Acyuta, o Yudhiṣṭhira.
14.104.87
अनिरुद्धं च मां प्राहुर्वैखानसविदो जनाः ।
अन्ये त्वेवं विजानन्ति मां राजन्पाञ्चरात्रिकाः। ॥ १४.१०४.८७ ॥
Die Kenner der Vaikhānasa nennen mich Aniruddha; andere aber, die Pāñcarātrika, o König, erkennen mich so.
14.104.88
वासुदेवं च राजेन्द्र संकर्षणमथापि वा ।
प्रद्युम्नं चानिरुद्धं च चतुर्मूर्तिं प्रचक्षते ॥ १४.१०४.८८ ॥
O Herr der Könige, Vāsudeva und Saṃkarṣaṇa, oder auch Pradyumna und Aniruddha: den Vierfach-Gestalteten nennt man mich.
14.104.89
एताश्चान्याश्च राजेन्द्र संज्ञाभेदेन मूर्तयः ।
विद्ध्यार्थान्तरा एवं मामेवं चार्चयेद्भुधः ॥ १४.१०४.८९ ॥
O Herr der Könige, diese und die anderen sind Gestalten, unterschieden durch den Namen; wisse, dass sie verschiedene Bedeutungen haben. So soll der Weise mich verehren.
14.104.90
त्वद्भक्ताः कीदृसा देव कानि तेषं व्रतानि च ।
एतत्कथय देवेश त्वद्भक्तस्य ममाच्युत ॥ १४.१०४.९० ॥
O Gott, wie sind deine Verehrer, und welche Gelübde haben sie? Sage mir dies, o Herr der Götter, o Acyuta, mir, deinem Verehrer.
14.104.91
अनन्यदेवताभक्ता चे मद्भक्तजनप्रियाः ।
मामेव शरणं प्राप्ता मद्भक्तास्ते प्रकीर्तिताः ॥ १४.१०४.९१ ॥
Jene, die keinem anderen Gott ergeben sind, die meinen Verehrern lieb sind und die allein bei mir Zuflucht gefunden haben — sie werden als meine Verehrer verkündet.
14.104.92
स्वर्ग्याण्यपि यशस्यानि मत्प्रियाणि विशेषतः ।
मद्भक्तः पाण्डवश्रेष्ठ व्रतानीमानि धारयेत् ॥ १४.१०४.९२ ॥
O Bester der Pāṇḍava, diese Gelübde, die Himmel und Ruhm bringen und mir besonders lieb sind, soll mein Verehrer halten.
14.104.93
नान्यदाच्छादयेद्वस्त्रं मद्भक्तो जलतारणे ।
स्वस्थस्तु न दिवा स्वप्येन्मधुमांसानि वर्जयेत् ॥ १४.१०४.९३ ॥
Beim Überqueren des Wassers soll mein Verehrer sich mit keinem anderen Tuch bedecken; bei guter Gesundheit soll er tagsüber nicht schlafen und Honig und Fleisch meiden.
14.104.94
प्रदक्षिणं व्रजेद्विप्रान्गामश्वत्थं हुताशनम् ।
न धावेत्पतिते वर्षे नाग्नभिक्षां च लोपयेत् ॥ १४.१०४.९४ ॥
Er soll die Brahmanen, die Kuh, den Feigenbaum und das Feuer umkreisen; er soll nicht laufen, wenn der Regen fällt, und die Feuer-Gabe nicht auslassen.
14.104.95
प्रत्यक्षलवणं नाद्यत्सौभाञ्जनकरञ्जनौ ।
ग्रासमुष्टिं गवपे दद्याद्धान्याम्लं चैव वर्जयेत् ॥ १४.१०४.९५ ॥
Er soll kein sichtbares Salz essen, auch nicht Saubhāñjana und Karañja; er soll der Kuh eine Handvoll Futter geben und saure Getreidebrühe meiden.
14.104.96
तथा पर्युषितं चापि पक्वं परगृहागतम् ।
अनिवेदितं च यद्द्रव्यं तत्प्रयत्नेन वर्जयेत् ॥ १४.१०४.९६ ॥
Ebenso soll man Abgestandenes, Gekochtes aus fremdem Haus und jede nicht dargebrachte Speise sorgfältig meiden.
14.104.97
विभितककरञ्जानां छायां दूरे विवर्जयेत् ।
पिप्रदेवपरीवादान्न वदेत्पीडितोपि सन् ॥ १४.१०४.९७ ॥
Den Schatten der Vibhītaka- und Karañja-Bäume soll man weit meiden, und auch im Leid soll man nicht schlecht über die Brahmanen reden.
14.104.98
सात्विका राजसाश्चापि तामसाश्चापि पाण्डव ।
मामर्चयन्ति मद्भक्तास्तेषामीदृग्विदा गतिः ॥ १४.१०४.९८ ॥
O Pāṇḍava, auch die Sāttvischen, Rājasischen und Tāmasischen, die mich als meine Verehrer anbeten — ihr Ziel ist das solcher Wissender.
14.104.99
तामसास्तिमिरं यान्ति राजसा रज एव तत् ।
सात्विकाः सत्वसंपन्नाः सत्वमेव प्रयान्ति ते ॥ १४.१०४.९९ ॥
Die Tāmasischen gehen in die Finsternis, die Rājasischen in die Leidenschaft; die Sāttvischen aber, mit Sattva begabt, erlangen allein das Sattva.
14.104.100
ये सिद्धाः सन्ति साङ्ख्येन योगसत्वबलेन च ।
नभस्यादित्यचन्द्राभ्यां पश्यन्ति पदविस्तरम् ॥ १४.१०४.१०० ॥
Jene Vollendeten, die durch das Sāṅkhya und die Kraft von Yoga und Sattva sind, sehen am Himmel durch Sonne und Mond die weite Ausdehnung des Pfades.
14.104.101
एकस्तंभे नवद्वारे त्रिस्थूणे पञ्चसाक्षिके ।
एतस्मिन्देहनगरे राजसस्तु सदा भवेत् ॥ १४.१०४.१०१ ॥
In dieser Stadt des Körpers mit einer Säule, neun Toren, drei Stützen und fünf Zeugen ist stets die rājasische Eigenschaft gegenwärtig.
14.104.102
उदिते सवितर्याप्य क्रियायुक्तस्य धीमतः ।
चतुर्वेदविदश्चापि देहे षड्वृषलाः स्मृताः ॥ १४.१०४.१०२ ॥
Wenn die Sonne aufgegangen ist, heißt es, im Körper des weisen, den Riten ergebenen Kenners der vier Veden seien sechs vṛṣalas.
14.104.103
क्षत्रियाः सप्त विज्ञेया वैश्यास्त्वष्टौ प्रकीर्तिताः ।
नियताः पाण्डवश्रेष्ठ शूद्राणामेकविंशतिः ॥ १४.१०४.१०३ ॥
Sieben kṣatriyas sind zu erkennen, acht vaiśyas werden genannt. Einundzwanzig śūdras sind festgelegt, o Bester der Pāṇḍavas.
14.104.104
कामः क्रोधश्च लोभश्च मोहश्च मद एव च ।
महामोहश्च इत्येते देहे षड्वृषलाः स्मृताः ॥ १४.१०४.१०४ ॥
Begierde, Zorn, Gier, Verblendung, Rausch und große Verblendung – diese heißen die sechs vṛṣalas im Körper.
14.104.105
गर्वः स्तंभो ह्यहङ्कार ईर्ष्या च द्रोह एव च ।
पारुष्यं क्रूरता चैव सप्तैत क्षत्रियाः स्मृताः ॥ १४.१०४.१०५ ॥
Hochmut, Starrsinn, Eigendünkel, Neid, Tücke, Härte und Grausamkeit – diese sieben heißen kṣatriyas.
14.104.106
तीक्ष्णता निकृतिर्माया शाठ्यं डंभो ह्यनार्जवम् ।
पैशुन्यमनृतं चैव वेश्यास्त्वष्टौ प्रकीर्तिताः ॥ १४.१०४.१०६ ॥
Schärfe, Betrug, Täuschung, Falschheit, Heuchelei, Krummheit, Verleumdung und Lüge – diese acht werden vaiśyas genannt.
14.104.107
तृष्णा बुभुक्षा निद्रा च ह्यालस्यं चाघृणादयः ।
आधिश्चापि विषादश्च प्रमादो हीनसत्वता ॥ १४.१०४.१०७ ॥
Durst, Hunger, Schlaf, Trägheit, Unbarmherzigkeit und ähnliches, seelische Qual, Niedergeschlagenheit, Nachlässigkeit und Schwäche des Gemüts.
14.104.108
भयं विक्लबता जाड्यं पापकं मन्युरेव च ।
आशा चाश्रद्दधानत्वमनवस्थाप्यमन्त्रणम् ॥ १४.१०४.१०८ ॥
Furcht, Verwirrung, Trägheit, sündhafte Taten und Zorn, Hoffnung, Mangel an Vertrauen, Unbeständigkeit und üble Beratung.
14.104.109
आशौचं मलिनत्वं च शूद्रा ह्येते प्रकीर्तिताः ।
यस्मिन्नेते न दृश्यन्ते स वै ब्राह्मण उच्यते ॥ १४.१०४.१०९ ॥
Unreinheit und Schmutz, diese gelten als das Kennzeichen des Śūdra. Wer diese nicht an sich zeigt, der heißt Brāhmaṇa.
14.104.110
येषुयेषु हि भावेषु यत्कालं वर्तते द्विजः ।
तत्कालं वै स विज्ञेयो ब्राह्मणो ज्ञानदुर्बलः ॥ १४.१०४.११० ॥
In welchem Zustand ein Dvija zu einer Zeit verweilt, zu dieser Zeit ist er als Brāhmaṇa zu erkennen — schwach an Wissen.
14.104.111
प्राणानायम्य यत्कालं येन मां चापि चिन्तयेत् ।
तत्कालो वै द्विजो ज्ञेयः शेषकालो ह्यथेतरः ॥ १४.१०४.१११ ॥
Wenn jemand, nachdem er den Atem gebändigt hat, an mich denkt, dann ist er in jener Zeit als Dvija zu erkennen; die übrige Zeit ist anders.
14.104.112
तस्मात्तु सात्विको भूत्वा शुचिः क्रोधविवर्जितः ।
मामर्चयेत्तु सततं मत्प्रियत्वं यदीच्छति ॥ १४.१०४.११२ ॥
Darum soll, wer mir lieb sein will, sattvisch, rein und frei von Zorn werden und mich beständig verehren.
14.104.113
अलोलजिह्वः समुपस्थितो धृतिं ।
निधाय चक्षुर्युगमात्रमेव तत।
मनश्च वाचं च निगृह्य चञ्चलं ।
भयान्निवृत्तो मम भक्त उच्यते ॥ १४.१०४.११३ ॥
Wessen Zunge nicht unruhig ist, wer mit Festigkeit gegenwärtig steht, wer den Blick nicht weiter als eine Jochlänge richtet, wer Geist und unstete Rede bezähmt und sich von der Furcht abgewandt hat — der heißt mein Verehrer.
14.104.114
ईदृशाध्यात्मिनो ये तु ब्राह्मणा नियतेन्द्रियाः ।
तेषां श्राद्धेषु तृप्यन्ति तेन तृप्ताः पितामहाः ॥ १४.१०४.११४ ॥
Solche Brahmanen, die im Selbst bewandert sind und deren Sinne gezügelt sind, sind es, bei deren Śrāddha-Riten die Ahnen gesättigt werden; durch dies gesättigt, sind die Ahnen erfreut.
14.104.115
धर्मो जयति नाधर्मः सत्यं जयति नानृतम् ।
क्षमा जयति न क्रोधः क्षमावान्ब्राह्मणो भवेत् ॥ १४.१०४.११५ ॥
Dharma siegt, nicht Adharma; Wahrheit siegt, nicht Lüge; Vergebung siegt, nicht Zorn. Wer vergebend ist, der soll ein Brahmane sein.