മഹാഭാരതം · അധ്യായം 14.38
हिन्दी · தமிழ் · తెలుగు · ಕನ್ನಡ · മലയാളം · বাংলা · मराठी · ગુજરાતી · ਪੰਜਾਬੀ · ଓଡ଼ିଆ · اردو · English · Español · Français · Deutsch · Português · Русский · 中文 · 日本語 · العربية · Bahasa Indonesia · ไทย
14.38.1
रजोऽहं वः प्रवक्ष्यामि याथातथ्येन सत्तमाः ।
निबोधत महाभागा गुणवृत्तं च राजसम् ॥ १४.३८.१ ॥
ഉത്തമന്മാരേ, രജോഗുണത്തെ നിങ്ങളോട് യഥാർത്ഥമായി ഞാൻ പറയാം. മഹാഭാഗ്യവാന്മാരേ, ഗുണവൃത്തമായ രാജസത്തെ കേൾക്കുവിൻ.
14.38.2
संतापो रूपमायासः सुखदुःखे हिमातपौ ।
ऐश्वर्यं विग्रहः सिद्धिर्हेतुवादोऽरतिः क्षमा ॥ १४.३८.२ ॥
സന്താപം, ആയാസം, സുഖദുഃഖങ്ങൾ, ശീതോഷ്ണങ്ങൾ, ഐശ്വര്യം, വിഗ്രഹം, സിദ്ധി, ഹേതുവാദം, അരതി, ക്ഷമ — ഇവയാണ് അതിന്റെ രൂപങ്ങൾ.
14.38.3
बलं शौर्यं मदो रोषो व्यायामकलहावपि ।
ईर्ष्येप्सा पैशुनं युद्धं ममत्वं परिपालनम् ॥ १४.३८.३ ॥
ബലം, ശൗര്യം, മദം, രോഷം, വ്യായാമം, കലഹവും, ഈർഷ്യ, ആഗ്രഹം, പൈശുന്യം, യുദ്ധം, മമത്വം, പരിപാലനം.
14.38.4
वधबन्धपरिक्लेशाः क्रयो विक्रय एव च ।
निकृन्त च्छिन्धि भिन्धीति परवर्मावकर्तनम् ॥ १४.३८.४ ॥
വധം, ബന്ധനം, ക്ലേശങ്ങൾ, വാങ്ങലും വിൽക്കലും; 'വെട്ടൂ, പിളർക്കൂ, തുളയ്ക്കൂ' എന്ന് വിളിക്കലും; ശത്രുവിന്റെ കവചം വെട്ടിമുറിക്കലും.
14.38.5
उग्रं दारुणमाक्रोशः परवित्तानुरागिता ।
लोकचिन्ताऽनुचिन्ता च मत्सरः परिभाषणम् ॥ १४.३८.५ ॥
ഉഗ്രത, ദാരുണത, ആക്രോശം, പരധനാനുരാഗം, ലോകചിന്ത, അനുചിന്ത, മത്സരം, പരുഷഭാഷണം.
14.38.6
वृथाशास्त्रं मृषावादो विकल्पपरिभाषणम् ।
निन्दा स्तुतिः प्रशंसा च प्रतापः परिधर्षणम् ॥ १४.३८.६ ॥
വ്യർത്ഥശാസ്ത്രം, മൃഷാവാദം, വികൽപഭാഷണം, നിന്ദ, സ്തുതി, പ്രശംസ, പ്രതാപം, പരിധർഷണം.
14.38.7
परिचर्या च शुश्रूषा सेवा तृष्णा व्यपाश्रयः ।
व्यूहो नयः प्रमादश्च परिवादः परिग्रहः ॥ १४.३८.७ ॥
പരിചര്യ, ശുശ്രൂഷ, സേവ, തൃഷ്ണ, ആശ്രയം, വ്യൂഹം, നീതി, പ്രമാദം, പരിവാദം, പരിഗ്രഹം.
14.38.8
संस्कारा ये च लोकेषु प्रवर्तन्ते पृथक्पृथक् ।
नृषु नारीषु भूतेषु द्रव्येषु शरणेषु च ॥ १४.३८.८ ॥
ലോകങ്ങളിൽ വെവ്വേറെ പ്രവർത്തിക്കുന്ന സംസ്കാരങ്ങൾ; മനുഷ്യരിലും സ്ത്രീകളിലും ജീവികളിലും ദ്രവ്യങ്ങളിലും ശരണങ്ങളിലും.
14.38.9
संतापोऽप्रत्ययश्चैव व्रतानि नियमाश्च ये ।
प्रधानमाशीर्युक्तं च सततं मे भवत्विति ॥ १४.३८.९ ॥
സന്താപം, അവിശ്വാസം, വ്രതങ്ങളും നിയമങ്ങളും; മുഖ്യമായ ആശീർവാദത്തോടു കൂടിയതും "ഇത് എനിക്കെന്നും ഉണ്ടാകട്ടെ" എന്നതും.
14.38.10
स्वाहाकारो नमस्कारः स्वधाकारो वषट्क्रिया ।
याजनाध्यापने चोभे यजनाध्ययने अपि ॥ १४.३८.१० ॥
സ്വാഹാകാരം, നമസ്കാരം, സ്വധാകാരം, വഷട്ക്രിയ; യാജനവും അധ്യാപനവും ഇവ രണ്ടും; യജനവും അധ്യയനവും കൂടി.
14.38.11
दानं प्रतिग्रहश्चैव प्रायश्चित्तानि मङ्गलम् ।
इदं मे स्यादिदं मे स्यात्स्नेहो गुणसमुद्भवः ॥ १४.३८.११ ॥
ദാനവും പ്രതിഗ്രഹവും, പ്രായശ്ചിത്തങ്ങളും മംഗളകർമ്മങ്ങളും; "ഇത് എനിക്കാകട്ടെ, ഇത് എനിക്കാകട്ടെ" എന്ന, ഗുണങ്ങളിൽ നിന്നുയരുന്ന സ്നേഹം.
14.38.12
अभिद्रोहस्तथा माया निकृतिर्मान एव च ।
स्तैन्यं हिंसा जुगुप्सा च परितापः प्रजागरः ॥ १४.३८.१२ ॥
ദ്രോഹം, മായ, വഞ്ചന, മാനം, മോഷണം, ഹിംസ, ജുഗുപ്സ, പരിതാപം, ഉറക്കമില്ലായ്മ.
14.38.13
दम्भो दर्पोऽथ रागश्च भक्तिः प्रीतिः प्रमोदनम् ।
द्यूतं च जनवादश्च सम्बन्धाः स्त्रीकृताश्च ये ॥ १४.३८.१३ ॥
ദംഭം, ദർപ്പം, രാഗം, ഭക്തി, പ്രീതി, പ്രമോദം, ചൂതുകളി, ലോകാപവാദം, സ്ത്രീകളാൽ ഉണ്ടാകുന്ന ബന്ധങ്ങൾ എന്നിവയും.
14.38.14
नृत्यवादित्रगीतानां प्रसङ्गा ये च केचन ।
सर्व एते गुणा विप्रा राजसाः सम्प्रकीर्तिताः ॥ १४.३८.१४ ॥
നൃത്തം, വാദ്യം, ഗീതം എന്നിവയോടുള്ള ആസക്തികൾ — ഹേ വിപ്രരേ, ഇവയെല്ലാം രാജസഗുണങ്ങളെന്ന് പറയപ്പെട്ടിരിക്കുന്നു.
14.38.15
भूतभव्यभविष्याणां भावानां भुवि भावनाः ।
त्रिवर्गनिरता नित्यं धर्मोऽर्थः काम इत्यपि ॥ १४.३८.१५ ॥
ഭൂത, ഭവ്യ, ഭവിഷ്യ ജീവികളുടെ ഭാവങ്ങളെക്കുറിച്ചുള്ള ഭാവനകൾ ഭൂമിയിൽ സദാ ത്രിവർഗത്തിൽ മുഴുകിയിരിക്കുന്നു — ധർമം, അർഥം, കാമം എന്നിവയും.
14.38.16
कामवृत्ताः प्रमोदन्ते सर्वकामसमृद्धिभिः ।
अर्वाक्स्रोतस इत्येते मनुष्या रजसा वृताः ॥ १४.३८.१६ ॥
കാമവൃത്തിയുള്ളവർ എല്ലാ കാമങ്ങളുടെയും സമൃദ്ധിയിൽ സന്തോഷിക്കുന്നു; കീഴ്‌പ്പോട്ടൊഴുകുന്ന ഈ മനുഷ്യർ രജസ്സിനാൽ മൂടപ്പെട്ടവരാണ്.
14.38.17
अस्मिँलोके प्रमोदन्ते जायमानाः पुनःपनः ।
प्रेत्यभाविकमीहन्ते हलौकिकमेव च।
ददति प्रतिगृह्णन्ति तर्पयन्त्यथ जुह्वति ॥ १४.३८.१७ ॥
ഈ ലോകത്തിൽ ജനിച്ച് വീണ്ടുംവീണ്ടും സന്തോഷിക്കുന്നു; മരണശേഷമുള്ള ഭാവിഫലങ്ങളും അലൗകികഫലങ്ങളും ആഗ്രഹിക്കുന്നു; നൽകുന്നു, സ്വീകരിക്കുന്നു, തൃപ്തിപ്പെടുത്തുന്നു, പിന്നെ ഹോമം ചെയ്യുന്നു.
14.38.18
रजोगुणा वो बहुधानुकीर्तिता ।
यथावदुक्तं गुणवृत्तमेव च।
नरोपि यो वेद गुणानिमान्सदा ।
स राजसैः सर्वगुणैर्विमुच्यते ॥ १४.३८.१८ ॥
നിങ്ങൾക്ക് രജോഗുണങ്ങൾ പലവിധത്തിൽ പറയപ്പെട്ടു; ഗുണങ്ങളുടെ വൃത്തവും പറഞ്ഞതുപോലെതന്നെ. ഈ ഗുണങ്ങളെ സദാ യഥാർഥമായി അറിയുന്ന മനുഷ്യൻ രാജസമായ സർവ ഗുണങ്ങളിൽ നിന്നും മുക്തനാകുന്നു.