മഹാഭാരതം · അധ്യായം 14.45
हिन्दी · தமிழ் · తెలుగు · ಕನ್ನಡ · മലയാളം · বাংলা · मराठी · ગુજરાતી · ਪੰਜਾਬੀ · ଓଡ଼ିଆ · اردو · English · Español · Français · Deutsch · Português · Русский · 中文 · 日本語 · العربية · Bahasa Indonesia · ไทย
14.45.1
बुद्धिसारं मनस्तम्भमिन्द्रियग्रामबन्धनम् ।
महाभूतारविष्कम्भं निमेषपरिवेष्टनम् ॥ १४.४५.१ ॥
അത് ബുദ്ധിയുടെ സാരം, മനസ്സിന്റെ സ്തംഭം, ഇന്ദ്രിയഗണത്തെ ബന്ധിക്കുന്നത്, മഹാഭൂതങ്ങളുടെ ആരങ്ങൾക്ക് ആധാരം, നിമേഷത്താൽ ചുറ്റപ്പെട്ടത്.
14.45.2
जराशोकसमाविष्टं व्याधिव्यसनसञ्चरम् ।
देशकालविचारीदं श्रमव्यायामनिःस्वनम् ॥ १४.४५.२ ॥
വാർദ്ധക്യവും ശോകവും ചൂഴ്ന്നത്, രോഗത്തിലും വിപത്തിലും സഞ്ചരിക്കുന്നത്, ദേശകാലങ്ങളെ വിചാരിക്കുന്ന ഇത്, അധ്വാനത്തിന്റെയും വ്യായാമത്തിന്റെയും ശബ്ദമുള്ളത്.
14.45.3
अहोरात्रपरिक्षेपं शीतोष्णपरिमण्डलम् ।
सुखदुःखान्तसंश्लेषं क्षुत्पिपासावकीलकम् ॥ १४.४५.३ ॥
പകലും രാത്രിയും ചുറ്റിയത്, ശീതോഷ്ണങ്ങളാൽ വലയിതമായത്, സുഖദുഃഖങ്ങളുടെ അറ്റങ്ങളോട് ചേർന്നത്, വിശപ്പും ദാഹവുമാകുന്ന ആണിയാൽ ഉറപ്പിച്ചത്.
14.45.4
छायातपविलेखं च निमेषोन्मेषविह्वलम् ।
शोकमोहजराकीर्णं वर्तमानमचेतनम् ॥ १४.४५.४ ॥
നിഴലും വെയിലും വരച്ച രേഖകളുള്ളത്, കണ്ണടയ്ക്കലിലും തുറക്കലിലും വിഭ്രാന്തമായത്, ശോകം മോഹം വാർദ്ധക്യം എന്നിവ നിറഞ്ഞത്, വർത്തമാനമായതും അചേതനവുമായത്.
14.45.5
मासार्धमासगुणितं विषमं लोकसञ्चरम् ।
तमोनिचयपङ्कं च रजोवेगप्रवर्तकम् ॥ १४.४५.५ ॥
മാസങ്ങളാലും പക്ഷങ്ങളാലും ഗുണിക്കപ്പെട്ടത്, വിഷമമായത്, ലോകങ്ങളിൽ സഞ്ചരിക്കുന്നത്, തമസ്സിന്റെ കൂമ്പാരമാകുന്ന ചേറ്, രജസ്സിന്റെ വേഗം പ്രവർത്തിപ്പിക്കുന്നത്.
14.45.6
सत्त्वालङ्कारदीप्तं च गुणसंघातमण्डलम् ।
विरतिग्रहणाभीकं शोकसंहारवर्तनम् ॥ १४.४५.६ ॥
സത്ത്വത്തിന്റെ അലങ്കാരത്താൽ തിളങ്ങുന്നത്, ഗുണസമൂഹത്തിന്റെ മണ്ഡലം, വിരതിയെയും ഗ്രഹണത്തെയും ഭയപ്പെടുന്നത്, ശോകസംഹാരത്തിന്റെ പ്രവർത്തനം.
14.45.8
भयमोहपरीवारं भूतसंमोहकारकम् ।
आनन्दप्रीतिचारं च कामक्रोधपरिग्रहम् ॥ १४.४५.८ ॥
ഭയമോഹങ്ങളാൽ ചുറ്റപ്പെട്ടതും ജീവികളിൽ മോഹം ഉണ്ടാക്കുന്നതും ആനന്ദപ്രീതികളിൽ സഞ്ചരിക്കുന്നതും കാമക്രോധങ്ങളെ സ്വീകരിച്ചതുമായത്.
14.45.9
महदादिविशेषान्तमव्यक्तं प्रभवाप्ययम् ।
मनोजवनमश्रान्तं कालचक्रं प्रवर्तते ॥ १४.४५.९ ॥
മഹത്തുമുതലായ വിശേഷങ്ങളോളം വ്യാപിച്ച അവ്യക്തം, ഉത്പത്തിയും ലയവുമായത്, മനസ്സുപോലെ വേഗമുള്ളത്, ക്ഷീണമില്ലാത്തത് — കാലചക്രം തിരിയുന്നു.
14.45.10
एतद्द्वन्द्वसमायुक्तं कालचक्रमचेतनम् ।
विसृजेत्संक्षिपेच्चापि बोधयेत्स्वापयेज्जगम् ॥ १४.४५.१० ॥
ഈ ദ്വന്ദ്വങ്ങളോടു കൂടിയ, ബോധമില്ലാത്ത ഈ കാലചക്രം സൃഷ്ടിക്കുന്നു, സംഹരിക്കുന്നു, ലോകത്തെ ഉണർത്തുകയും ഉറക്കുകയും ചെയ്യുന്നു.
14.45.11
कालचक्रप्रवृत्तिं च निवृत्तिं चैव तत्त्वतः ।
यस्तु वेद नरो नित्यं न स भूतेषु मुह्यति ॥ १४.४५.११ ॥
കാലചക്രത്തിന്റെ പ്രവൃത്തിയും നിവൃത്തിയും തത്ത്വത്തിൽ എപ്പോഴും അറിയുന്ന മനുഷ്യൻ ജീവികളിൽ മോഹിക്കുന്നില്ല.
14.45.12
विमुक्तः सर्वसङ्क्लेशैः सर्वद्वन्द्वातिगो मुनिः ।
विमुक्तः सर्वपापेभ्यः प्राप्नोति परमां गतिम् ॥ १४.४५.१२ ॥
എല്ലാ ക്ലേശങ്ങളിൽനിന്നും മുക്തനായി, എല്ലാ ദ്വന്ദ്വങ്ങളെയും കടന്ന മുനി, എല്ലാ പാപങ്ങളിൽനിന്നും മുക്തനായി പരമഗതി പ്രാപിക്കുന്നു.
14.45.13
गृहस्थो ब्रह्मचारी च वानप्रस्थोऽथ भिक्षुकः ।
चत्वार आश्रमाः प्रोक्ताः सर्वे गार्हस्थ्यमूलकाः ॥ १४.४५.१३ ॥
ഗൃഹസ്ഥൻ, ബ്രഹ്മചാരി, വാനപ്രസ്ഥൻ, പിന്നെ ഭിക്ഷു — നാല് ആശ്രമങ്ങൾ പറയപ്പെട്ടിരിക്കുന്നു; അവയെല്ലാം ഗാർഹസ്ഥ്യത്തെ മൂലമാക്കിയവയാണ്.
14.45.14
क्रियाकारणसंयुक्तं रागविस्तारमायतम् ।
लोभेप्सापरिविक्षोभं विविक्तज्ञानसम्भवम्
यः कश्चिदिह लोकेऽस्मिन्नाश्रमः परिकीर्तितः ।
तस्यान्तगमनं श्रेयः कीर्तिरेषा सनातनी ॥ १४.४५.१४ ॥
ഈ ലോകത്തിൽ ഏത് ആശ്രമമാണോ പറയപ്പെട്ടത്, അത് കർമ്മവും കാരണവും ചേർന്നതും, ആസക്തിയുടെ വിസ്താരത്താൽ വ്യാപിച്ചതും, ലോഭേച്ഛയുടെ ഇളക്കം നിറഞ്ഞതും, ശുദ്ധജ്ഞാനത്തിൽ നിന്ന് ജനിച്ചതുമാണ്; അതിന്റെ അവസാനത്തിലേക്ക് പോകുന്നതാണ് ശ്രേഷ്ഠം; ഇതാണ് ശാശ്വത കീർത്തി.
14.45.15
संस्कारैः संस्कृतः पूर्वं यथावच्चरितव्रतः ।
जातौ गुणविशिष्टायां समावर्तेत वेदवित् ॥ १४.४५.१५ ॥
മുമ്പ് സംസ്കാരങ്ങളാൽ യഥാവിധി സംസ്കരിക്കപ്പെട്ട്, വ്രതങ്ങൾ ശരിയായി പാലിച്ച്, ഗുണവിശിഷ്ടമായ ജാതിയിൽ ജനിച്ച വേദജ്ഞൻ മടങ്ങി വരണം.
14.45.16
स्वदारनिरतो नित्यं शिष्टाचारो जितेन्द्रियः ।
पञ्चभिश्च महायज्ञैः श्रद्दधानो यजेदिह ॥ १४.४५.१६ ॥
സ്വന്തം ഭാര്യയിൽ എപ്പോഴും മുഴുകിയവനും, ശിഷ്ടരുടെ ആചാരമുള്ളവനും, ഇന്ദ്രിയങ്ങളെ ജയിച്ചവനുമായി, ശ്രദ്ധയോടെ ഇവിടെ അഞ്ചു മഹായജ്ഞങ്ങളാൽ യജനം ചെയ്യണം.
14.45.17
देवतातिथिशिष्टाशी निरतो वेदकर्मसु ।
इज्याप्रदानयुक्तश्च यथाशक्ति यथाविधि ॥ १४.४५.१७ ॥
ദേവന്മാർക്കും അതിഥികൾക്കും ശേഷം ശേഷിച്ചതു ഭക്ഷിക്കുന്നവനും, വേദകർമ്മങ്ങളിൽ നിരതനും, യജ്ഞത്തിലും ദാനത്തിലും മുഴുകിയവനും, യഥാശക്തി യഥാവിധി (ചെയ്യണം).
14.45.18
न पाणिपादचपलो न नेत्रचपलो मुनिः ।
न च वागङ्गचपल इति शिष्टस्य गोचरः ॥ १४.४५.१८ ॥
മുനി കൈകാലുകളിൽ ചപലനല്ല, കണ്ണുകളിൽ ചപലനല്ല, വാക്കിലും അംഗങ്ങളിലും ചപലനല്ല; ഇതാണ് ശിഷ്ടരുടെ വഴി.
14.45.19
नित्यं यज्ञोपवीती स्याच्छुक्लवासाः शुचिव्रतः ।
नियतो यमदानाभ्यां सदा शिष्टैश्च संविशेत् ॥ १४.४५.१९ ॥
എപ്പോഴും യജ്ഞോപവീതം ധരിച്ചിരിക്കണം, വെള്ളവസ്ത്രം ധരിച്ച്, ശുദ്ധവ്രതമുള്ളവനായി, യമത്താലും ദാനത്താലും നിയന്ത്രിതനായി, എപ്പോഴും ശിഷ്ടരോടൊപ്പം ചേർന്നിരിക്കണം.
14.45.20
जितशिश्नोदरो मैत्रः शिष्टाचारसमन्वितः ।
वैणवीं धारयेद्यष्टिं सोदकं च कमण्डलुम् ॥ १४.४५.२० ॥
കാമത്തെയും വയറിനെയും ജയിച്ചവനും സൗഹൃദമുള്ളവനും ശിഷ്ടാചാരമുള്ളവനും മുളകൊണ്ടുള്ള ദണ്ഡും വെള്ളമുള്ള കമണ്ഡലുവും ധരിക്കണം.
14.45.21
त्रीणि धारयते नित्यं कमण्डलुमतन्द्रितः ।
एकमाचमनार्थाय एकं वै पादधावनम्।
एकं शौचविधानार्थमित्येतत्त्रितयं तथा ॥ १४.४५.२१ ॥
മടിയില്ലാത്തവൻ എപ്പോഴും മൂന്ന് കമണ്ഡലുക്കൾ സൂക്ഷിക്കണം — ഒന്ന് ആചമനത്തിന്, ഒന്ന് കാൽ കഴുകാൻ, ഒന്ന് ശൗചവിധിക്ക്; ഇങ്ങനെ ഈ മൂന്ന്.
14.45.22
अधीत्याध्यापनं कुर्यात्तथा यजनयाजने ।
दानं प्रतिग्रहं वाऽपि षङ्गुणां वृत्तिमाचरेत् ॥ १४.४५.२२ ॥
പഠിച്ച് പഠിപ്പിക്കണം; അതുപോലെ യജനവും യാജനവും ചെയ്യണം; ദാനം നൽകലും സ്വീകരിക്കലും — ഇങ്ങനെ ആറു ഗുണങ്ങളുള്ള വൃത്തി പാലിക്കണം.
14.45.23
त्रीणि कर्माणि जानीत ब्राह्मणानां तु जीविकाः ।
याजनाध्यापने चोभे शुद्धाच्चापि प्रतिग्रहः ॥ १४.४५.२३ ॥
ബ്രാഹ്മണരുടെ ജീവനോപാധിയായ മൂന്ന് കർമ്മങ്ങൾ അറിയുക — യാജനവും അധ്യാപനവും ഇരുവയും, ശുദ്ധരിൽനിന്ന് ദാനം സ്വീകരിക്കലും.
14.45.24
अथ शेषाणि चान्यानि त्रीणि कर्माणि यानि तु ।
दानमध्ययनं यज्ञो धर्मयुक्तानि तानि तु ॥ १४.४५.२४ ॥
ഇനി ശേഷിച്ച മൂന്ന് കർമ്മങ്ങൾ — ദാനം, അധ്യയനം, യജ്ഞം — അവ ധർമ്മയുക്തങ്ങളാണ്.
14.45.25
तेष्वप्रमादं कुर्वीत त्रिषु कर्मसु धर्मवित् ।
दान्तो मैत्रः क्षमायुक्तः सर्वभूतसमो मुनिः ॥ १४.४५.२५ ॥
ധർമ്മജ്ഞൻ ആ മൂന്ന് കർമ്മങ്ങളിലും ജാഗ്രത പാലിക്കണം; ഇന്ദ്രിയനിയന്ത്രണവും സൗഹൃദവും ക്ഷമയും സർവഭൂതങ്ങളോട് സമഭാവവുമുള്ള മുനിയായി.
14.45.26
सर्वमेतद्यथाशक्ति विप्रो निर्वर्तयञ्शुचिः ।
एवं युक्तो जयेत्स्वर्गं गृहस्थः संशितव्रतः ॥ १४.४५.२६ ॥
ശുദ്ധിയോടെ തന്റെ ശക്തിക്കനുസരിച്ച് ഇതെല്ലാം നിർവഹിക്കുന്ന ബ്രാഹ്മണൻ, ഇപ്രകാരം യുക്തനായി, ദൃഢവ്രതനായ ഗൃഹസ്ഥൻ സ്വർഗ്ഗം നേടുന്നു.