മഹാഭാരതം · അധ്യായം 6.121
हिन्दी · தமிழ் · తెలుగు · ಕನ್ನಡ · മലയാളം · বাংলা · मराठी · ગુજરાતી · ਪੰਜਾਬੀ · ଓଡ଼ିଆ · اردو · English · Español · Français · Deutsch · Português · Русский · 中文 · 日本語 · العربية · Bahasa Indonesia · ไทย
6.121.1
व्युष्टायां तु महाराज शर्वर्यां सर्वपार्थिवाः ।
पाण्डवा धार्तराष्ट्राश्च उपातिष्ठन्पितामहम् ॥ ६.१२१.१ ॥
മഹാരാജാവേ, രാത്രി കഴിഞ്ഞ് പുലർന്നപ്പോൾ എല്ലാ രാജാക്കന്മാരും പാണ്ഡവരും ധാർത്തരാഷ്ട്രരും പിതാമഹന്റെ അടുത്തെത്തി.
6.121.2
तं वीरशयने वीरं शयानं कुरुसत्तम ।
अभिवाद्योपतस्थुर्वै क्षत्रियाः क्षत्रियर्षभम् ॥ ६.१२१.२ ॥
കുരുശ്രേഷ്ഠാ, വീരശയ്യയിൽ കിടക്കുന്ന ആ വീരനെ വണങ്ങി ക്ഷത്രിയർ ആ ക്ഷത്രിയശ്രേഷ്ഠന്റെ അരികിൽ നിന്നു.
6.121.3
कन्याश्चन्दनचूर्णैश्च लाजैर्माल्यैश्च सर्वशः ।
अवाकिरञ्छान्तनवं तत्र गत्वा सहस्रशः ॥ ६.१२१.३ ॥
അവിടെ ആയിരക്കണക്കിന് കന്യകമാർ ചെന്ന് ചന്ദനപ്പൊടിയും ലാജയും മാലകളും കൊണ്ട് ശന്തനുപുത്രന്റെ മേൽ എല്ലായിടത്തും വിതറി.
6.121.4
स्त्रियो वृद्धास्तथा बालाः प्रेक्षकाश्च पृथग्जनाः ।
समभ्ययुः शान्तनवं भूतानीव तमोनुदम् ॥ ६.१२१.४ ॥
സ്ത്രീകളും വൃദ്ധരും കുട്ടികളും കാഴ്ചക്കാരായ സാധാരണ ജനങ്ങളും ഇരുട്ട് നീക്കുന്നവനെ സമീപിക്കുന്ന ജീവികളെപ്പോലെ ശന്തനുപുത്രന്റെ അടുത്തെത്തി.
6.121.5
तूर्याणि शतसङ्ख्यानि तथैव नटनर्तकाः ।
शिल्पिनश्च तथाऽऽजग्मुः कुरुवृद्धं पितामहम् ॥ ६.१२१.५ ॥
നൂറുകണക്കിന് വാദ്യോപകരണങ്ങളും നടന്മാരും നർത്തകരും ശിൽപികളും കുരുവൃദ്ധനായ പിതാമഹന്റെ അടുത്തെത്തി.
6.121.6
उपागम्य च राजेन्द्र सन्नहान्विप्रमुच्य ते ।
आयुधानि च निक्षिप्य सहिताः कुरुपाण्डवाः ॥ ६.१२१.६ ॥
രാജേന്ദ്രാ, അവർ കവചങ്ങൾ അഴിച്ചുവെച്ച് ആയുധങ്ങൾ താഴെ വെച്ച്, കുരുക്കളും പാണ്ഡവരും ഒന്നിച്ച് അടുത്തെത്തി.
6.121.7
अन्वासन्त दुराधर्षं देवव्रतमरिंदमम् ।
अन्योन्यं प्रीतिमन्तस्ते यथापूर्वं यथावयः ॥ ६.१२१.७ ॥
തോൽപ്പിക്കാനാവാത്ത ദേവവ്രതനെയും ശത്രുക്കളെ അടക്കുന്ന ഭീഷ്മനെയും അവർ ചുറ്റിയിരുന്നു; മുമ്പത്തെപ്പോലെ, തങ്ങളുടെ പ്രായത്തിനനുസരിച്ച്, പരസ്പരം സ്നേഹത്തോടെ.
6.121.8
सा पार्थिवशताकीर्णा समितिर्भीष्मशोभिता ।
शुशुभे भारती दीप्ता दिवीवादित्यमण्डलम् ॥ ६.१२१.८ ॥
നൂറുകണക്കിന് രാജാക്കന്മാരാൽ നിറഞ്ഞ ആ ഭാരത സഭ, ഭീഷ്മനാൽ ശോഭിതമായി, ആകാശത്ത് സൂര്യമണ്ഡലം പോലെ ദീപ്തമായി പ്രകാശിച്ചു.
6.121.9
विबभौ च नृपाणां सा गङ्गासुतमुपासताम् ।
देवानामिव देवेशं पितामहमुपासताम् ॥ ६.१२१.९ ॥
ഗംഗാപുത്രനായ ഭീഷ്മരുടെ അരികിലിരുന്ന ആ രാജസഭ, ദേവന്മാർ ദേവേശനായ പിതാമഹനെ ചുറ്റിയിരിക്കുന്നതുപോലെ പ്രകാശിച്ചു.
6.121.10
भीष्मस्तु वेदनां धैर्यान्निगृह्य भरतर्षभ ।
अभितप्तः शरैश्चैव नातिहृष्टमनाऽब्रवीत् ॥ ६.१२१.१० ॥
എന്നാൽ, ഭരതശ്രേഷ്ഠാ, ഭീഷ്മർ വേദന ധൈര്യത്താൽ അടക്കി, അമ്പുകളാൽ പീഡിതനായി, അധികം സന്തോഷമില്ലാത്ത മനസ്സോടെ ഇങ്ങനെ പറഞ്ഞു.
6.121.11
शराभितप्तकायो हि शस्त्रसंपातमूर्च्छितः ।
पानीयमित संप्रेक्ष्य राज्ञस्तान्प्रत्यभाषत ॥ ६.१२१.११ ॥
അമ്പുകളാൽ ശരീരം പീഡിതനും ആയുധങ്ങളുടെ പതനത്താൽ മൂർച്ഛിതനുമായ ഭീഷ്മർ വെള്ളം കണ്ട് ആ രാജാക്കന്മാരോട് മറുപടി പറഞ്ഞു.
6.121.12
ततस्ते क्षत्रिया राजन्नुपाजह्रुः समन्ततः ।
भक्ष्यानुच्चावचान्राजन्वारिकुम्भांश्च शीतलान् ॥ ६.१२१.१२ ॥
അപ്പോൾ ആ ക്ഷത്രിയർ, രാജാവേ, എല്ലാ ഭാഗങ്ങളിൽ നിന്നും പലതരം ഭക്ഷണങ്ങളും തണുത്ത ജലകുംഭങ്ങളും കൊണ്ടുവന്നു.
6.121.13
उपानीतं तु पानीयं दृष्ट्वा शान्तनवोऽब्रवीत् ।
न मेऽद्य सेवितुं योग्या भोगाः केवलमानुषाः ॥ ६.१२१.१३ ॥
കൊണ്ടുവന്ന വെള്ളം കണ്ടപ്പോൾ ശന്തനുവിന്റെ പുത്രൻ പറഞ്ഞു: ഇന്ന് കേവലം മനുഷ്യരുടെ ഭോഗങ്ങൾ എനിക്ക് അനുഭവിക്കാൻ യോഗ്യമല്ല.
6.121.14
अपक्रान्तो मनुष्येभ्यः शरशय्यां गतो ह्यहम् ।
प्रतीक्षमाणस्तिष्ठामि निवृत्तिं शशिसूर्ययोः ॥ ६.१२१.१४ ॥
മനുഷ്യരിൽനിന്ന് അകന്ന് ഞാൻ അമ്പുകളുടെ ശയ്യയിൽ കിടക്കുന്നു; ചന്ദ്രസൂര്യന്മാരുടെ മടക്കം വരെ ഞാൻ കാത്തിരിക്കുന്നു.
6.121.15
एवमुक्त्वा तदोवाच भीष्मः शरशतैश्चितः ।
पयः पास्यामि गोपाला गोमयं न तु गोमयम्।
गोपयेनाग्निवर्णेन गोमयं न तु गोमयम् ॥ ६.१२१.१५ ॥
ഇങ്ങനെ പറഞ്ഞ്, നൂറുകണക്കിന് അമ്പുകളാൽ തുളയ്ക്കപ്പെട്ട ഭീഷ്മർ പറഞ്ഞു: ഗോപാലന്മാരേ, ഞാൻ പാൽ കുടിക്കും, ചാണകമല്ല; തീയുടെ നിറമുള്ള പാൽ കുടിക്കും, ചാണകമല്ല.
6.121.16
एवमुक्त्वा शान्तनवो निन्दन्वाक्येन पार्थिवान् ।
अर्जुनं द्रष्टुमिच्छामीत्यभ्यभाषत भारत ॥ ६.१२१.१६ ॥
ഇങ്ങനെ പറഞ്ഞ്, ശന്തനുവിന്റെ പുത്രൻ രാജാക്കന്മാരെ വാക്കുകൊണ്ട് നിന്ദിച്ചു; 'ഭാരതാ, ഞാൻ അർജുനനെ കാണാൻ ആഗ്രഹിക്കുന്നു' എന്ന് പറഞ്ഞു.
6.121.17
अथोपेत्य महाबाहुरभिवाद्य पितामहम् ।
अतिष्ठत्प्राञ्जलिः प्रह्वः किं करोमीति चाब्रवीत् ॥ ६.१२१.१७ ॥
അപ്പോൾ മഹാബാഹുവായ അർജുനൻ അടുത്തെത്തി പിതാമഹനെ വണങ്ങി, കൈകൂപ്പി തലകുനിച്ചു നിന്നു, 'ഞാൻ എന്ത് ചെയ്യണം?' എന്ന് ചോദിച്ചു.
6.121.18
तं दृष्ट्वा पाण्डवं राजन्नभिवाद्याग्रतः स्थितम् ।
अभ्यभाषत धर्मात्मा भीष्मः प्रीतो धनंजयम् ॥ ६.१२१.१८ ॥
രാജാവേ, മുന്നിൽ നിന്ന് വണങ്ങുന്ന പാണ്ഡവനെ കണ്ട് ധർമ്മാത്മാവായ ഭീഷ്മർ സന്തോഷിച്ച് ധനഞ്ജയനോട് സംസാരിച്ചു.
6.121.19
दह्यतीव शरीर मे संवृतस्य तवेषुभिः ।
मर्माणि परिदूयन्ते मुखं च परिशुष्यति ॥ ६.१२१.१९ ॥
നിന്റെ അമ്പുകളാൽ മൂടപ്പെട്ട എന്റെ ശരീരം തീയിൽ എരിയുന്നതുപോലെയുണ്ട്; എന്റെ മർമ്മസ്ഥാനങ്ങൾ വേദനിക്കുന്നു, വായ വരളുന്നു.
6.121.20
वेदनार्तशरीरस्य प्रयच्छापो ममार्जुन ।
त्वं हि शक्तो महेष्वास दातुमम्भो यथाविधि ॥ ६.१२१.२० ॥
അർജ്ജുനാ, വേദനയാൽ പീഡിതമായ എന്റെ ശരീരത്തിന് വെള്ളം തരൂ; മഹാധനുർധരനേ, ചട്ടപ്രകാരം വെള്ളം തരാൻ നീ മാത്രമാണ് കഴിവുള്ളവൻ.
6.121.21
अर्जुनस्तु तथेत्युक्त्वा रथमारुह्य वीर्यवान् ।
अधिज्यं बलवत्कृत्वा गाण्डीवं व्याक्षिपद्धनुः ॥ ६.१२१.२१ ॥
അർജ്ജുനൻ 'അങ്ങനെ തന്നെ' എന്നു പറഞ്ഞ് വീരനായി രഥത്തിൽ കയറി, ഗാണ്ഡീവ വില്ലിൽ ഞാൺ ബലമായി കെട്ടി അതു വലിച്ചു.
6.121.22
तस्य ज्यातलनिर्घोषं विस्फूर्जितमिवाशनेः ।
वित्रेसुः सर्वभूतानि सर्वे श्रुत्वा च पार्थिवाः ॥ ६.१२१.२२ ॥
അവന്റെ വില്ലിന്റെ ഞാണൊലി ഇടിമിന്നലിന്റെ ഗർജ്ജനം പോലെയായിരുന്നു; അതു കേട്ട് സർവ്വ ജീവികളും എല്ലാ രാജാക്കന്മാരും വിറച്ചു.
6.121.23
ततः प्रदक्षिणं कृत्वा रथेन रथिनां वरः ।
शयानं भरतश्रेष्ठं सर्वशस्त्रभृतां वरम् ॥ ६.१२१.२३ ॥
പിന്നെ രഥികളിൽ ശ്രേഷ്ഠനായ അർജ്ജുനൻ രഥത്തിൽ പ്രദക്ഷിണം ചെയ്ത്, ഭരതവംശശ്രേഷ്ഠനും ശസ്ത്രധാരികളിൽ ഉത്തമനുമായി കിടന്നിരുന്ന ഭീഷ്മരെ സമീപിച്ചു.
6.121.24
संधाय च शरं दीप्तमभिमन्त्र्य स पाण्डवः ।
पर्जन्यास्त्रेण संयोज्य सर्वलोकस्य पश्यतः ॥ ६.१२१.२४ ॥
ആ പാണ്ഡവൻ ജ്വലിക്കുന്ന അമ്പു തൊടുത്ത്, മന്ത്രത്താൽ അഭിമന്ത്രിച്ച് സർവ്വലോകവും കാണെ പർജന്യാസ്ത്രത്തോടു ചേർത്തു.
6.121.25
अविध्यत्पृथिवीं पार्थः पार्श्वे भीष्मस्य दक्षिणे ।
उत्पपात ततो धारा वारिणो विमला शुभा ॥ ६.१२१.२५ ॥
പാർത്ഥൻ ഭീഷ്മന്റെ വലതുവശത്ത് ഭൂമിയെ തുളച്ചു; അപ്പോൾ ജലത്തിന്റെ ശുദ്ധവും ശുഭവുമായ ധാര ഉയർന്നു.
6.121.26
शीतस्यामृतकल्पस्य दिव्यगन्धरसस्य च ।
अतर्पयत्ततः पार्थः शीतया जलधारया ॥ ६.१२१.२६ ॥
അപ്പോൾ പാർത്ഥൻ അമൃതുതുല്യവും ദിവ്യഗന്ധരസമുള്ളതുമായ തണുത്ത ജലധാരകൊണ്ട് (ഭീഷ്മനെ) തൃപ്തനാക്കി.
6.121.27
भीष्मं कुरूणामृषभं दिव्यं दिव्यपराक्रमम् ।
कर्मणा तेन पार्थस्य शक्रस्येव विकुर्वतः ॥ ६.१२१.२७ ॥
കുരുക്കളിൽ ശ്രേഷ്ഠനായ, ദിവ്യനും ദിവ്യവീര്യനുമായ ഭീഷ്മനെ (കണ്ടു); ഇന്ദ്രനെപ്പോലെ അത്ഭുതം പ്രവർത്തിച്ച പാർത്ഥന്റെ ആ കർമ്മത്താൽ.
6.121.28
विस्मयं परमं जग्मुस्ततस्ते वसुधाधिपाः ।
तत्कर्म प्रेक्ष्य बीभत्सोरतिमानुषविक्रमम् ॥ ६.१२१.२८ ॥
അപ്പോൾ ആ രാജാക്കന്മാർ ബീഭത്സുവിന്റെ (അർജ്ജുനന്റെ) മനുഷ്യാതീതമായ ആ വീരകർമ്മം കണ്ട് വലിയ വിസ്മയം പൂണ്ടു.
6.121.29
संप्रावेपन्त कुरवो गावः शीतार्दिता इव ।
विस्मयाच्चोत्तरीयाणि व्याविध्यन्सर्वतो नृपाः ॥ ६.१२१.२९ ॥
കുരുക്കൾ തണുപ്പിനാൽ പീഡിതരായ പശുക്കളെപ്പോലെ വിറച്ചു; വിസ്മയത്താൽ രാജാക്കന്മാർ ചുറ്റും തങ്ങളുടെ ഉത്തരീയങ്ങൾ ഇളക്കി.
6.121.30
शङ्खदुन्दुभिनिर्घोषस्तुमुलः सर्वतोऽभवत् ।
तृप्तः शान्तनवश्चापि राजन्बीभत्सुमब्रवीत् ॥ ६.१२१.३० ॥
ശംഖ-ദുന്ദുഭി നിനാദം എല്ലായിടത്തും ഘോരമായ ആരവമായി ഉയർന്നു; ഹേ രാജാവേ, തൃപ്തനായ ശാന്തനവൻ (ഭീഷ്മൻ) ബീഭത്സുവിനോട് സംസാരിച്ചു.
6.121.31
सर्वपार्थिववीराणां सन्निधौ पूजयन्निव ।
नैतच्चित्रं महाबाहो त्वयि कौरवनन्दन ॥ ६.१२१.३१ ॥
എല്ലാ രാജവീരന്മാരുടെയും സന്നിധിയിൽ അവരെ ആദരിക്കുന്നതുപോലെ. മഹാബാഹുവേ, കൗരവനന്ദനാ, നിന്നെക്കുറിച്ച് ഇതിൽ അത്ഭുതമില്ല.
6.121.32
कथितो नारदेनासि पूर्वर्षिरमितद्युते ।
वासुदेवसहायस्त्वं महत्कर्म करिष्यसि ॥ ६.१२१.३२ ॥
അമിതദ്യുതേ, പൂർവഋഷിയായ നാരദൻ നിന്നെക്കുറിച്ച് പറഞ്ഞിട്ടുണ്ട്. വാസുദേവൻ സഹായിയായ നീ മഹത്തായ കർമം ചെയ്യും.
6.121.33
यन्नोत्सहति देवेन्द्रः सह देवैरपि ध्रुवम् ।
विदुस्त्वां निधनं पार्थ सर्वक्षत्रस्य तद्विदः ॥ ६.१२१.३३ ॥
ദേവന്മാരോടൊപ്പമുള്ള ദേവേന്ദ്രനും തീർച്ചയായും കഴിയാത്തത്, ഓ പാർത്ഥാ, സർവക്ഷത്രിയതത്ത്വമറിയുന്നവർ നിന്നെ അവരുടെ നാശമായി അറിയുന്നു.
6.121.34
धनुर्धराणामेकस्त्वं पृथिव्यां प्रवरो नृषु ॥ ६.१२१.३४ ॥
വില്ലാളികളിൽ ഭൂമിയിലെ മനുഷ്യരിൽ നീ ഒരുവൻ മാത്രമാണ് ശ്രേഷ്ഠൻ.
6.121.35
मनुष्या जगति श्रेष्ठाः पक्षिणां पतगेश्वरः ।
सरितं सागरः श्रेष्ठो गौर्वरिष्ठा चतुष्पदाम् ॥ ६.१२१.३५ ॥
ലോകത്തിൽ മനുഷ്യർ ശ്രേഷ്ഠർ; പക്ഷികളിൽ ഗരുഡൻ ശ്രേഷ്ഠൻ; നദികളിൽ സമുദ്രം ശ്രേഷ്ഠം; നാലുകാലികളിൽ പശു ശ്രേഷ്ഠം.
6.121.36
आदित्यस्तेजसां श्रेष्ठो गिरीणां हिमवान्वरः ।
जातीनां ब्राह्मणः श्रेष्ठः श्रेष्ठस्त्वमसि धन्विनां ॥ ६.१२१.३६ ॥
തേജസ്സുകളിൽ ആദിത്യൻ ശ്രേഷ്ഠൻ; പർവതങ്ങളിൽ ഹിമവാൻ ശ്രേഷ്ഠൻ; ജാതികളിൽ ബ്രാഹ്മണൻ ശ്രേഷ്ഠൻ; ധനുർധരന്മാരിൽ നീയാണ് ശ്രേഷ്ഠൻ.
6.121.37
न वै श्रुतं धार्तराष्ट्रेण वाक्यं ।
मयोच्यमानं विदुरेण चैव।
द्रोणेन रामेण जनार्दनेन ।
मुहुर्मुहुः सञ्जयेनापि चोक्तम् ॥ ६.१२१.३७ ॥
ധൃതരാഷ്ട്രപുത്രൻ വിദുരനും ദ്രോണനും രാമനും ജനാർദ്ദനനും പറഞ്ഞ ഈ വാക്കുകളും ഞാൻ പലതവണ പറഞ്ഞ വാക്കുകളും കേട്ടില്ല.
6.121.38
परीतबुद्धिर्हि विसंज्ञकल्पो ।
दुर्योधनो न च तच्छ्रद्दधाति।
स शेष्यते वै निहतश्चिराय ।
शास्त्रातिगो भीमबलाभिभूतः ॥ ६.१२१.३८ ॥
ദുര്യോധനന്റെ ബുദ്ധി ചഞ്ചലമായിരിക്കുന്നു; അവൻ അബോധനെപ്പോലെയാണ്, ഇതു വിശ്വസിക്കുന്നില്ല. ശാസ്ത്രം ലംഘിച്ചവൻ ഭീമബലത്താൽ തോറ്റു ദീർഘകാലം വധിക്കപ്പെട്ടു കിടക്കും.
6.121.39
एतच्छ्रुत्वा तद्वचः कौरवेन्द्रो ।
दुर्योधनो दीनमना बभूव।
तमब्रविच्छान्तनवोऽभिवीक्ष्य ।
निबोध राजन्भव वीतमन्युः ॥ ६.१२१.३९ ॥
ഈ വാക്കു കേട്ട് കൗരവേന്ദ്രനായ ദുര്യോധനൻ ദുഃഖിതമനസ്കനായി. ശന്തനുപുത്രൻ അവനെ നോക്കി പറഞ്ഞു, "രാജാവേ, ഗ്രഹിക്കൂ; കോപം വിട്ടൊഴിയൂ."
6.121.40
दृष्टं दुर्योधनैतत्ते यथा पार्थेन धीमता ।
जलस्य धारा जनिता शीतस्यामृतगन्धिनः ॥ ६.१२१.४० ॥
ദുര്യോധനാ, ബുദ്ധിമാനായ പാർത്ഥൻ കണ്ടതുപോലെ, അമൃതഗന്ധമുള്ള തണുത്ത ജലധാര ഉണ്ടായി.
6.121.41
एतस्य कर्ता लोकेऽस्मिन्नान्यः कश्चन विद्यते ।
आग्नेयं वारुणं सौम्यं वायव्यमथ वैष्णवम् ॥ ६.१२१.४१ ॥
ഈ ലോകത്ത് ഇതു ചെയ്യുന്നവൻ വേറെ ആരുമില്ല; ആഗ്നേയം, വാരുണം, സൗമ്യം, വായവ്യം, വൈഷ്ണവം (അസ്ത്രങ്ങൾ).
6.121.42
ऐन्द्रं पाशुपतं ब्रह्मं पारमेष्ठ्यं प्रजापतेः ।
धातुस्त्वष्टुश्च सवितुर्वैवस्वतमथापि वा ॥ ६.१२१.४२ ॥
ഐന്ദ്രം, പാശുപതം, ബ്രഹ്മം, പ്രജാപതിയുടെ പാരമേഷ്ട്യം, ധാതാവ്, ത്വഷ്ടാവ്, സവിതാവ്, വൈവസ്വതം (അസ്ത്രങ്ങൾ), അല്ലെങ്കിൽ മറ്റും.
6.121.43
सर्वस्मिन्मानुषे लोके वेत्त्येको हि धनञ्जयः ।
कृष्णो वा देवकीपुत्रो नान्यो वेदेह कश्चन ॥ ६.१२१.४३ ॥
ഈ മുഴുവൻ മനുഷ്യലോകത്തിലും ധനഞ്ജയൻ (അർജുനൻ) മാത്രമേ അറിയുന്നുള്ളൂ, അല്ലെങ്കിൽ ദേവകീപുത്രൻ കൃഷ്ണൻ; മറ്റാരും അറിയുന്നില്ല.
6.121.44
अशक्यः पाण्डवस्तात युद्धे जेतुं कथंचन ।
अमानुषाणि कर्माणि यस्यैतानि महात्मनः ॥ ६.१२१.४४ ॥
പ്രിയനേ, യുദ്ധത്തിൽ പാണ്ഡവനെ ഒരു വിധത്തിലും ജയിക്കുക അസാധ്യമാണ്; ആ മഹാത്മാവിന്റെ കർമ്മങ്ങൾ മാനുഷികമല്ല.
6.121.45
तेन सत्ववता सङ्ख्ये शूरेणाहवशोभिना ।
जिष्णुना समरे राजन्संधिर्भवतु मा चिरम् ॥ ६.१२१.४५ ॥
രാജാവേ, ആ ധൈര്യശാലിയും യുദ്ധത്തിൽ ശോഭിക്കുന്ന ശൂരനുമായ ജിഷ്ണുവുമായി (അർജുനനുമായി) യുദ്ധത്തിൽ വൈകാതെ സന്ധി ഉണ്ടാകട്ടെ.
6.121.46
यावत्कृष्णो महाबाहुः स्वाधीनः कुरुसत्तम ।
तावत्पार्थेन शूरेण संधिस्ते तात युज्यताम् ॥ ६.१२१.४६ ॥
കുരുക്കളിൽ ശ്രേഷ്ഠാ, മഹാബാഹുവായ കൃഷ്ണൻ സ്വാധീനനായിരിക്കുന്നിടത്തോളം, പ്രിയനേ, ശൂരനായ പാർത്ഥനുമായി നിന്റെ സന്ധി ഉണ്ടാകട്ടെ.
6.121.47
यावन्न ते चमूः सर्वाः शरैः सन्नतपर्वभिः ।
नाशयत्यर्जुनस्तावत्संधिस्ते तात य्रुज्यताम् ॥ ६.१२१.४७ ॥
അർജുനൻ നിന്റെ സർവ്വ സേനയെയും വളഞ്ഞ മുനയുള്ള ശരങ്ങളാൽ നശിപ്പിക്കാത്തിടത്തോളം, പ്രിയനേ, നിന്റെ സന്ധി ഉണ്ടാകട്ടെ.
6.121.48
यावत्तिष्ठन्ति समरे हतशेषाः सहोदराः ।
नृपाश्च बहवो राजंस्तावत्संधिः प्रयुज्यताम् ॥ ६.१२१.४८ ॥
രാജാവേ, യുദ്ധത്തിൽ നിന്റെ സഹോദരന്മാരും പല രാജാക്കന്മാരും ഹതശേഷരായി നിൽക്കുന്നിടത്തോളം സന്ധി ഏർപ്പെടുത്തട്ടെ.
6.121.49
न निर्दहति ते यावत्क्रोधदीप्तेक्षणश्चमूम् ।
युधिष्ठिरो रणे तावत्संधिस्ते तात युज्यताम् ॥ ६.१२१.४९ ॥
കോപത്താൽ ജ്വലിക്കുന്ന കണ്ണുകളുള്ള യുധിഷ്ഠിരൻ യുദ്ധത്തിൽ നിന്റെ സേനയെ ദഹിപ്പിക്കുന്നതിനുമുമ്പ്, പ്രിയപുത്രാ, അവരുമായി സന്ധി ചെയ്യുക.
6.121.50
नकुलः सहदेवश्च भीमसेनश्च पाण्डवः ।
यावच्चमूं महाराज नाशयन्ति न सर्वशः ॥ ६.१२१.५० ॥
നകുലനും സഹദേവനും പാണ്ഡവനായ ഭീമസേനനും, മഹാരാജാവേ, നിന്റെ സേനയെ പൂർണ്ണമായി നശിപ്പിക്കുന്നതുവരെ...
6.121.51
तावत्ते पाण्डवैर्वीरैः सौहार्दं मम रोचते ।
युद्धं मदन्तमेवास्तु तात संशाम्य पाण्डवैः ॥ ६.१२१.५१ ॥
അപ്പോൾ ആ വീര പാണ്ഡവരുമായുള്ള സൗഹൃദമാണ് എനിക്കിഷ്ടം; യുദ്ധം എന്നോടുകൂടി അവസാനിക്കട്ടെ. പ്രിയപുത്രാ, പാണ്ഡവരുമായി ശാന്തി ചെയ്യുക.
6.121.52
एतत्ते रोचतां वाक्यं यदुक्तोऽसि मयाऽनघ ।
एतत्क्षममहं मन्ये तव चैव कुलस्य च ॥ ६.१२१.५२ ॥
നിർമ്മലനായവനേ, ഞാൻ നിന്നോടു പറഞ്ഞ ഈ വാക്ക് നിനക്കിഷ്ടമാകട്ടെ. ഇത് നിനക്കും നിന്റെ കുലത്തിനും ഉചിതമെന്ന് ഞാൻ കരുതുന്നു.
6.121.53
त्यक्त्वा मन्युं व्युपशाम्यस्व पार्थैः ।
पर्याप्तमेतद्यत्कृतं फल्गुनेन ।
भीष्मस्यान्तादस्तु वः सौहृदं च ।
जीवन्तु शेषाः साधु राजन्प्रसीद ॥ ६.१२१.५३ ॥
കോപം ഉപേക്ഷിച്ച് പൃഥയുടെ പുത്രന്മാരുമായി ശാന്തനാകുക. ഫല്ഗുനൻ ചെയ്തത് മതി. ഭീഷ്മന്റെ അവസാനത്തിനുശേഷം നിങ്ങൾക്കിടയിൽ സൗഹൃദമുണ്ടാകട്ടെ. ശേഷിച്ചവർ ജീവിക്കട്ടെ; രാജാവേ, പ്രസാദിക്കുക.
6.121.54
राज्यस्यार्दं दीयतां पाण्डवाना-
मिन्द्रप्रस्थं धरमराजोऽभियातु।
मा मित्रध्रुक्पार्थिवानां जघन्यः ।
पापां कीर्तिं प्राप्स्यसे कौरवेन्द्र ॥ ६.१२१.५४ ॥
പാണ്ഡവർക്ക് രാജ്യത്തിന്റെ പകുതി നൽകട്ടെ; ധർമ്മരാജൻ ഇന്ദ്രപ്രസ്ഥത്തിൽ എത്തട്ടെ. മിത്രദ്രോഹിയായി രാജാക്കന്മാരിൽ അധമനാകരുത്; കൗരവേന്ദ്രാ, പാപകരമായ കീർത്തി നേടും.
6.121.55
ममावसानाच्छान्तिरस्तु प्रजानां ।
संगच्छन्तां पाण्डवाः प्रीतिमन्तः।
पिता पुत्रं मातुलं भागिनेयो ।
भ्राता चैव भ्रातरं प्रैतु राजन् ॥ ६.१२१.५५ ॥
എന്റെ അവസാനത്തിൽ നിന്ന് പ്രജകൾക്ക് ശാന്തി ഉണ്ടാകട്ടെ. സ്നേഹം നിറഞ്ഞ പാണ്ഡവർ ഒന്നുചേരട്ടെ. പിതാവ് പുത്രനെയും, മാതുലൻ ഭാഗിനേയനെയും, സഹോദരൻ സഹോദരനെയും കണ്ടുമുട്ടട്ടെ, ഓ രാജാവേ.
6.121.56
न चेदेवं प्राप्तकालं वचो मे ।
मोहाविष्टः प्रतिपत्स्यस्यबुद्ध्या ।
तप्स्यस्यन्ते एतदन्ताः स्थ सर्वे ।
सत्यामेतां भारतीमीरयामि ॥ ६.१२१.५६ ॥
മോഹത്തിൽ ബന്ധിതനായി, ബുദ്ധിയില്ലാതെ, കാലോചിതമായ എന്റെ ഈ വാക്ക് നീ സ്വീകരിച്ചില്ലെങ്കിൽ, അവസാനം നിങ്ങളെല്ലാവരും ഈ അന്ത്യം തന്നെ പ്രാപിച്ച് ദുഃഖിക്കും. ഈ സത്യമായ ഭാരതകഥ ഞാൻ പറയുന്നു.
6.121.57
एतद्वाक्यं सौहृदादापगेयो ।
मध्ये राज्ञां भारतं श्रावयित्वा।
तूष्णीमासीच्छल्यसंतप्तमर्मा ।
योज्यात्मानं वेदनां संनियम्य ॥ ६.१२१.५७ ॥
സൗഹൃദത്താൽ ഈ വാക്ക് ഗംഗാപുത്രനായ ഭീഷ്മർ രാജാക്കന്മാരുടെ മധ്യത്തിൽ ഭാരതകഥ കേൾപ്പിച്ചുകൊണ്ട് പറഞ്ഞു. പിന്നെ അമ്പാൽ വേദനിച്ച ഹൃദയത്തോടെ അദ്ദേഹം മൗനമായിരുന്നു, സ്വയം നിയന്ത്രിച്ച് വേദന അടക്കിക്കൊണ്ട്.
6.121.58
धर्मार्थसहितं वाक्यं श्रुत्वा हितमनामयम् ।
नारोचयत पुत्रस्ते मुमूर्षुरिव भेषजम् ॥ ६.१२१.५८ ॥
ധർമ്മാർത്ഥങ്ങളോടുകൂടിയ, ഹിതകരമായ, രോഗശമനമായ വാക്ക് കേട്ടിട്ടും നിന്റെ പുത്രന് അത് ഇഷ്ടപ്പെട്ടില്ല; മരണാസന്നന് ഔഷധം ഇഷ്ടപ്പെടാത്തതുപോലെ.